Lucas 1

ULwitikano uLupya (NDH) vs ARIB

Sair da comparação
ARIB Almeida Revisada Imprensa Bíblica
1 Ghwe mughindikighwa Tiyofiilo, abhandu abhingi bhaghelite ukusimba inongwa isha mbombo shiisho uChaala ashibhombite pakati papiitu.
1 Visto que muitos têm empreendido fazer uma narração coordenada dos fatos que entre nós se realizaram,
2 Bhakashisimba shooshi isa muumwo bhakatupangilagha bhala bhaabho bhakashibhona ukufuma kubhwandilo ubhwa bhwumi ubhwa Yeesu Kilisiti pa chiisu ichi, soona bhakamubhombela uChaala ku sila iya kubhabhuula abhandu ishu lyake.
2 segundo no-los transmitiram os que desde o princípio foram testemunhas oculares e ministros da palavra,
3 Bhwo naabhuushikisha ku bhandu nu kubhwagha ubhwanalooli ubhwa nongwa shooshi isha Yeesu ukufuma kubhwandilo, po naagha kiisa ukuti nuune ingusimbile ughwe Tiyofiilo shooshi ku lubhaatiko ulwisa.
3 também a mim, depois de haver investido tudo cuidadosamente desde o começo, pareceu-me bem, ó excelentíssimo Teófilo, escrever-te uma narração em ordem.
4 Ingukusimbila ishi ukuti ubhumanye ubhwanalooli ubhwa nongwa shooshi isha Yeesu Kilisiti shiisho abhandu bhakakumanyishanga.
4 para que conheças plenamente a verdade das coisas em que foste instruído.
5 Bhwo umalafyale uHelooti akaali akulongosha ichiisu icha Yuteeya, akabhaakwo umupuuti yumo yuuyo ingamu yaake akabha ghwi Sakaliiya. USakaliiya akafumagha mu chibhughutila icha bhapuuti icha Abhiya. USakaliiya akabha nu mukashi yuuyo ingamu yaake akabha ghwi Lisabheeti. ULisabheeti akafumagha mu chikolo icha mupuuti uAaloni.
5 Houve nos dias do Rei Herodes, rei da Judéia, um sacerdote chamado Zacarias, da turma de Abias; e sua mulher era descendente de Arão, e chamava-se Isabel.
6 USakaliiya nu mukashi uLisabheeti bhooshi bhakabhombagha shiisho shibhaghiile pandaashi pa Malafyale uChaala ku nongwa iya kuti bhakashibhombelagha imbombo akiisa indaghilo shaake shooshi isa muumwo akabhalaghilila.
6 Ambos eram justos diante de Deus, andando irrepreensíveis em todos os mandamentos e preceitos do Senhor.
7 Loole abhandu abha bhatakabha nu mwana naayumo ku nongwa iya kuti uLisabheeti akabha mughumba, soona bhooshi bhabhili bhakabha bhaghome leka.
7 Mas não tinham filhos, porque Isabel era estéril, e ambos avançados em idade.
8 Po ishiku limo bhwo akabhalilo kaafika aka chibhughutila icha bhapuuti icha Sakaliiya ukubhomba imbombo yaabho, uSakaliiya ghwe yuuyo akabha pa mbombo mu Nyumba iya Chaala.
8 Ora, estando ele a exercer as funções sacerdotais perante Deus, na ordem da sua turma,
9 Ukukongana nu lwiho lwabho, abhapuuti bhakamusala uSakaliiya ku sila iya kukoma ikuula ukuti iingile mu Nyumba iya Chaala, aye apembe ubhubhani pa chighemo.
9 segundo o costume do sacerdócio, coube-lhe por sorte entrar no santuário do Senhor, para oferecer o incenso;
10 Bhwo uSakaliiya ali pakupemba ubhubhani ubhwo mu Nyumba iya Chaala, ichilundilo ichikulu icha bhandu chiicho chikabha mu lupaso ulwa Nyumba iya Chaala chikiipuutagha.
10 e toda a multidão do povo orava da parte de fora, à hora do incenso.
11 Po mu kabhalilo ako, ughwandumi ughwa Malafyale uChaala akamusetukila uSakaliiya. Ughwandumi uyo akiima kulubhafu ulwa kumwisa ulwa chighemo chila.
11 Apareceu-lhe, então, um anjo do Senhor, em pé à direita do altar do incenso.
12 Bhwo uSakaliiya aamubhona ughwandumi yula, akanyomoka leka nu kubha nu bhwogha ubhukulu.
12 E Zacarias, vendo-o, ficou turbado, e o temor o assaltou.
13 Loole ughwandumi yula akamubhuula akati, “Ghwe Sakaliiya, manye ghwoghopaghe, paapo uChaala aapulika inyipuuto shaako. Umukashi ghwako indiabhe pa bhungʼwamu nu kukupaapila umwana umuliisha yuuyo indiukamwite ingamu iya Yoohani.
13 Mas o anjo lhe disse: Não temais, Zacarias; porque a tua oração foi ouvida, e Isabel, tua mulher, te dará à luz um filho, e lhe porás o nome de João;
14 Nuughwe indiukabhe nu lusekelo ulukulu leka, soona abhandu abhanine abhingi indibhakasekele leka bhwo aapaapighwa.
14 e terás alegria e regozijo, e muitos se alegrarão com o seu nascimento;
15 Paapo uMalafyale uChaala indiakamubhiike umwana uyo ukubha ghwi songo. Ku nongwa iyo, ataaakangʼwange indifaayi ni fyakungʼwa ifinine fiifyo fikughaasha. UMbepo uMwelu indiakabhange pamupeene naghwe ukwandila akabhalilo kaako ali mu lufukwe ulwa ngʼina.
15 porque ele será grande diante do Senhor; não beberá vinho, nem bebida forte; e será cheio do Espírito Santo já desde o ventre de sua mãe;
16 Ku sila iya fimanyisho ifya mwana uyo, aBhaisilaeli abhingi indibhakiilaataghe imbiibhi shaabho nu kumwitika soona uMalafyale uChaala ghwabho.
16 converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor seu Deus;
17 Umwene indiakabhe ghwandumi ukufuma kwa Chaala, indiakalongoshighwange nu Mbepo uMwelu nu kubha na maka isa uEliiya. Indiakabhafwaniange abhapaapi na bhaana bhaabho. Indiakabhapelaghe abhandu ukuti bhabhe bhagholofu nu kubhatendekesha ukumupokeela uMalafyale bhwo akwisa.”
17 irá adiante dele no espírito e poder de Elias, para converter os corações dos pais aos filhos, e os rebeldes à prudência dos justos, a fim de preparar para o Senhor um povo apercebido.
18 Po uSakaliiya akamubhuusha ughwandumi akati, “Kali, indiimanye bhuleele ukuti shiisho ghwayugha indishibhombighwe nalooli? Naayugha ulwo ku nongwa iya kuti une nu mukashi ghwangu tughomite leka, tutabhaghiile ukupaapa nu mwana.”
18 Disse então Zacarias ao anjo: Como terei certeza disso? pois eu sou velho, e minha mulher também está avançada em idade.
19 Ughwandumi akamwamula uSakaliiya akati, “Ingamu yangu une nee Ghabhiliyeeli, nee ingumubhombelagha uChaala pandaashi papaake akabhalilo kooshi. UChaala ghwe yuuyo aandumite pakuyugha nuughwe nu kukubhuula inongwa inyiisa ishi.
19 Ao que lhe respondeu o anjo: Eu sou Gabriel, que assisto diante de Deus, e fui enviado para te falar e te dar estas boas novas;
20 Pulikisha, ku nongwa iya kuti utiitika shiisho naakubhuula, indiubhe ghwe chinuunu ukufika pi ishiku liilyo umwana indiakapaapighwange. Loole shiisho naakubhuula, indishikabhoneke ukubha sha nalooli mu kabhalilo kaako uChaala abhaatikite.”
20 e eis que ficarás mudo, e não poderás falar até o dia em que estas coisas aconteçam; porquanto não creste nas minhas palavras, que a seu tempo hão de cumprir-se.
21 Mu kabhalilo ako, abhandu bhala bhaabho bhakabha mu lupaso ulwa Nyumba iya Chaala bhwo bhakumulindilila uSakaliiya, bhakaswigha leka ku nongwa iya kuti akiikala akabhalilo akatali mu Nyumba iya Chaala.
21 O povo estava esperando Zacarias, e se admirava da sua demora no santuário.
22 Bhwo uSakaliiya aafuma kuuse, akabhalingaaniaashe ukubhombela akakono kaake ku nongwa iya kuti akapootwa ukuyugha nabho. Po abheene bhakamanya ukuti shiliikwo shiisho uChaala aamusetulila bhwo ali mu nyumba iyo.
22 Quando saiu, porém, não lhes podia falar, e perceberam que tivera uma visão no santuário. E falava-lhes por acenos, mas permanecia mudo.
23 Bhwo amashiku ghaake agha kubhomba imbombo isha bhupuuti ghaashila, uSakaliiya akaghaluka kukaaya kaake.
23 E, terminados os dias do seu ministério, voltou para casa.
24 Bhwo akabhalilo kaakinda, umukashi ughwa Sakaliiya akabha pa bhungʼwamu. Ku nongwa iya kubha pa bhungʼwamu ubhwo, uLisabheeti akiimama mu nyumba yaabho imyeshi mihaano chishita kubhoneka ku bhandu.
24 Depois desses dias Isabel, sua mulher, concebeu, e por cinco meses se ocultou, dizendo:
25 Po uLisabheeti akiiyughaania mwene mu ndumbula yaake akati, “Tesha! UMalafyale uChaala aambelela ichisa nu kuunyaafwa une ukuti imbe pa bhungʼwamu. Ku sila iyo, aandiishikisha isoni pandaashi pa bhandu.”
25 Assim me fez o Senhor nos dias em que atentou para mim, a fim de acabar com o meu opróbrio diante dos homens.
26 Bhwo uLisabheeti aabha pa bhungʼwamu ubhwa myeshi mihaano na ghumo (6), uChaala akamutuma ughwandumi ghwake uGhabhiliyeeli mu chiisu icha Ghalilaayi, mu kaaya aka Naasaleeti.
26 Ora, no sexto mês, foi o anjo Gabriel enviado por Deus a uma cidade da Galiléia, chamada Nazaré,
27 UChaala akamutuma ku mulindu yumo yuuyo ingamu yaake akabha ghwi Maliiya, yuuyo akabha ataghonite naalumo nu muliisha. Umulindu uyo akashingilighwa nu mundu yumo yuuyo ingamu yaake akabha ghwi Yoosefu. UYoosefu uyo akafumagha mu chikolo icha malafyale uNdaabhiti.
27 a uma virgem desposada com um varão cujo nome era José, da casa de Davi; e o nome da virgem era Maria.
28 Bhwo ughwandumi aafika paapo uMaliiya akabha, akamulamuka akati, “Ghwe Maliiya, ubhange nu lusekelo mu ndumbula yaako paapo uMalafyale uChaala aakusaya. UMalafyale ali pamupeene nuughwe.”
28 E, entrando o anjo onde ela estava disse: Salve, agraciada; o Senhor é contigo.
29 Bhwo uMaliiya aapulika amashu agho, akanyomoka leka nu kwoghopa, akiibhuusha mu ndumbula yaake akati, “Kali, ukulamuka ukwa luko ulwo kwo kuti kooni?”
29 Ela, porém, ao ouvir estas palavras, turbou-se muito e pôs-se a pensar que saudação seria essa.
30 Loole ughwandumi akamubhuula akati, “Ghwe Maliiya, manye ghwoghopaghe ku nongwa iya kuti uChaala aakusala ughwe ku bhwighane bhwake ukuti akusaye.
30 Disse-lhe então o anjo: Não temas, Maria; pois achaste graça diante de Deus.
31 Tesha, indiubhe pa bhungʼwamu, indiukapaape umwana umuliisha yuuyo indiukamupe ingamu iya Yeesu.
31 Eis que conceberás e darás à luz um filho, ao qual porás o nome de Jesus.
32 UChaala indiakamubhiike umwana uyo ukubha ghwi songo, soona abhandu indibhakamwitishange ukuti Mwana ghwa Chaala Yuuyo Ali Pamwanya Ngaani ukukinda utundu twoshi. UMalafyale uChaala indiakamubhiike ukubha ghwi malafyale isa muumwo akamubhiika usekulu ghwake umalafyale uNdaabhiti.
32 Este será grande e será chamado filho do Altíssimo; o Senhor Deus lhe dará o trono de Davi seu pai;
33 Indiakabhalongoshange abhandu ukufuma mu chikolo icha Yaakobhu bhwila na bhwila nu kuti ubhunyafyale bhwake indibhukabhange bhwa bhwila na bhwila.”
33 e reinará eternamente sobre a casa de Jacó, e o seu reino não terá fim.
34 Po uMaliiya akamubhuusha ughwandumi yula akati, “Kali, isho shibhaghiile ukubhombighwa bhuleele bhwo une indaghonite naalumo nu muliisha?”
34 Então Maria perguntou ao anjo: Como se fará isso, uma vez que não conheço varão?
35 Ughwandumi yula akamwamula akati, “Isho indishikabhombighwe ku maka agha Mbepo uMwelu yuuyo indiakiise kukwako na maka agha Chaala Yuuyo Ali Pamwanya Ngaani indighakakubhiike ukubha pa bhungʼwamu. Ku nongwa iyo, umwana yuuyo akuya pakupaapighwa, indiakabhe mwelu na bhandu indibhakamwitishange ukuti Mwana ghwa Chaala.
35 Respondeu-lhe o anjo: Virá sobre ti o Espírito Santo, e o poder do Altíssimo te cobrirá com a sua sombra; por isso o que há de nascer será chamado santo, Filho de Deus.
36 Pulikisha! Umukamu ghwako uLisabheeti ghwepe ali pa bhungʼwamu ubhwa mwana umuliisha pamupeene nu kuti aghomite leka. Abhandu bhakamuyughagha ukuti mughumba, loole ulu ali pa bhungʼwamu ubhwa myeshi mihaano na ghumo!
36 Eis que também Isabel, tua parenta concebeu um filho em sua velhice; e é este o sexto mês para aquela que era chamada estéril;
37 Shooshi isho naayugha indishibhombighwe ku nongwa iya kuti uChaala abhaghiile ukushibhomba shooshi.”
37 porque para Deus nada será impossível.
38 Po uMaliiya akamwamula akati, “Tesha, une nee mubhombi ughwa Malafyale, ingusuuma shibhombighwe kukwangu isa muumwo ghwayughila.” Pabhumalilo ughwandumi yula akatiilaapo pabhuyo bhula nu kumuleka uMaliiya.
38 Disse então Maria. Eis aqui a serva do Senhor; cumpra-se em mim segundo a tua palavra. E o anjo ausentou-se dela.
39 Bhwo amashiku manandi ghaakinda, uMaliiya akatiila nu kubhuuka lubhilo ku kaaya kamu kaako kakabha mu chiisu icha tughamba utwa Yuuta.
39 Naqueles dias levantou-se Maria, foi apressadamente à região montanhosa, a uma cidade de Judá,
40 Bhwo aafika pakaaya aka Sakaliiya, uMaliiya akiingila mu nyumba, akamwagha uLisabheeti, akamulamuka.
40 entrou em casa de Zacarias e saudou a Isabel.
41 Nakalinga bhwo uLisabheeti aapulika ukulamuka ukwa Maliiya kula, umwana akanyeela-nyeela mu lufukwe ulwa Lisabheeti ukulangisha ulusekelo. Po amaka agha Mbepo uMwelu ghakamwisila uLisabheeti.
41 Ao ouvir Isabel a saudação de Maria, saltou a criancinha no seu ventre, e Isabel ficou cheia do Espírito Santo,
42 Po uLisabheeti akayugha ku ishu ilya pamwanya, akamubhuula uMaliiya akati, “UChaala akusayite ughwe ukukinda abhakolo bhooshi, soona amusayite nu mwana yuuyo indiukapaape.
42 e exclamou em alta voz: Bendita és tu entre as mulheres, e bendito é o fruto do teu ventre!
43 Kali, nongwa yiki ishi shikubhoneka kukwangu ukuti ungʼina ughwa Malafyale ghwangu iise kukwangu?
43 E donde me provém isto, que venha visitar-me a mãe do meu Senhor?
44 Paapo nakalinga bhwo naapulika ukulamuka kwako, umwana yuuyo ali mu lufukwe lwangu aanyeela-nyeela ku lusekelo.
44 Pois logo que me soou aos ouvidos a voz da tua saudação, a criancinha saltou de alegria dentro de mim.
45 UMalafyale uChaala akusayite ku nongwa iya kuti ghwitikite ukuti indiashibhombe shooshi shiisho ayughite kukwako.”
45 Bem-aventurada aquela que creu que se hão de cumprir as coisas que da parte do Senhor lhe foram ditas.
46 Po ghwepe uMaliiya akayugha akati,
46 Disse então Maria: A minha alma engrandece ao Senhor,
47 Indumbula yangu yili nu lusekelo ku nongwa iya kuti uChaala ghwe yuuyo akuumboka une,
47 e o meu espírito exulta em Deus meu Salvador;
48 ku nongwa iya kuti aambelela ichisa nu kuunyaafwa une ni mubhombi ghwake.
48 porque atentou na condição humilde de sua serva. Desde agora, pois, todas as gerações me chamarão bem-aventurada,
49 Paapo uGhwa Maka
49 porque o Poderoso me fez grandes coisas; e santo é o seu nome.
50 Akulangisha ichisa chaake ukufuma imbaapo yimo ukufika inine
50 E a sua misericórdia vai de geração em geração sobre os que o temem.
51 Aabhalangisha abhandu ukuti ali na maka leka,
51 Com o seu braço manifestou poder; dissipou os que eram soberbos nos pensamentos de seus corações;
52 Abhiishiishe abhomalafyale ukufuma pa fitengu fyabho,
52 depôs dos tronos os poderosos, e elevou os humildes.
53 Abhapiile ifindu ifyisa abhandu bhaabho bhali ni sala,
53 Aos famintos encheu de bens, e vazios despediu os ricos.
54 Abhaafwishe abhandu bhaake aBhaisilaeli bhaabho bhakumubhombela,
54 Auxiliou a Isabel, seu servo, lembrando-se de misericórdia
55 Akumbukite ukulangisha ichisa chaake bhwila na bhwila isa muumwo akayughila
55 {como falou a nossos pais} para com Abraão e a sua descendência para sempre.
56 Po uMaliiya akiikala pamupeene nu Lisabheeti imyeshi mitatu, pabhumalilo akaghaluka nu kubhuuka kukaaya kaake.
56 E Maria ficou com ela cerca de três meses; e depois voltou para sua casa.
57 Bhwo akabhalilo kaafika aka Lisabheeti ukupaapa, akapaapa umwana umuliisha.
57 Ora, completou-se para Isabel o tempo de dar à luz, e teve um filho.
58 Po bhwo abhapalamani na bhoghwamwabho bhaapulika ukuti uMalafyale uChaala aamupelela ichisa ichikulu, bhakasekela pamupeene naghwe.
58 Ouviram seus vizinhos e parentes que o Senhor lhe multiplicara a sua misericórdia, e se alegravam com ela.
59 Bhwo umwana aafikisha amashiku mahaano na matatu (8), abhapalamani na bhoghwamwabho bhakiisa pakutesha muumwo bhakumukwesulila umwana ukukongana nu lwiho lwabho. Soona bhakalondagha ukumupa umwana ingamu iya ghwise, iya Sakaliiya.
59 Sucedeu, pois, no oitavo dia, que vieram circuncidar o menino; e queriam dar-lhe o nome de seu pai, Zacarias.
60 Loole uLisabheeti akakaana, akabhabhuula akati, “Nashiku, ingamu yaake indiabhe ghwi Yoohani.”
60 Respondeu, porém, sua mãe: De modo nenhum, mas será chamado João.
61 Abheene bhakamubhuusha bhakati, “Tesha, ataliipo umundu naayumo mu chikolo chaako ughwa ngamu iyo!”
61 Ao que lhe disseram: Ninguém há na tua parentela que se chame por este nome.
62 Po bhakamubhuusha nu Sakaliiya ku sila iya kumwimikila akakono ukuti bhamanye muumwo umwene akalondelagha ukumwita ingamu umwana ghwake.
62 E perguntaram por acenos ao pai como queria que se chamasse.
63 USakaliiya akabhasuuma ukuti bhamupe ichitapwa icha kusimbaapo. Bhwo bhaamupa, uSakaliiya akasimba ulu, “Ingamu yaake ghwi Yoohani.” Bhwo abhandu bhooshi bhaashibhona shiisho ughwise akasimba, bhakaswigha leka.
63 E pedindo ele uma tabuinha, escreveu: Seu nome é João. E todos se admiraram.
64 Nakalinga, uChaala akamwighula uSakaliiya umulomu nu lulimi lwake, ghwepe akaanda ukuyugha soona nu kumupaala uChaala.
64 Imediatamente a boca se lhe abriu, e a língua se lhe soltou; louvando a Deus.
65 Po abhapalamani bhooshi bhakakolighwa nu bhwogha na bhandu bhakashiyughagha inongwa isho mu chiisu chooshi icha tughamba utwa Yuteeya.
65 Então veio temor sobre todos os seus vizinhos; e em toda a região montanhosa da Judéia foram divulgadas todas estas coisas.
66 Ghweshi umundu yuuyo akashipulika inongwa isho, akaanda ukwinongʼona mu ndumbula yaake nu kwibhuusha akati, “Kali, umwana uyu indiabhe mundu ghwa luko luki?” Bhakiinongʼonagha ulwo paapo bhakamanya ukuti amaka agha Malafyale uChaala ghaali pamupeene nu mwana uyo.
66 E todos os que delas souberam as guardavam no coração, dizendo: Que virá a ser, então, este menino? Pois a mão do Senhor estava com ele.
67 Po bhwo uSakaliiya aanda ukuyugha soona, amaka agha Mbepo uMwelu ghakamwisila, ghwepe akaanda ukusolola akati,
67 Zacarias, seu pai, ficou cheio do Espírito Santo e profetizou, dizendo:
68 “Apaalighwange uMalafyale uChaala, yuuyo abhandu abha Isilaeli bhakumwipuuta,
68 Bendito, seja o Senhor Deus de Israel, porque visitou e remiu o seu povo,
69 Ghwepe atutumiile uMupoki ughwa Maka,
69 e para nós fez surgir uma salvação poderosa na casa de Davi, seu servo;
70 UChaala akabhomba ulwo isa muumwo akayughila ukughendelela ku bhasololi bhaake abheelu abha bhwila.
70 assim como desde os tempos antigos tem anunciado pela boca dos seus santos profetas;
71 Indiakatupoke ukufuma ku maka agha bhalughu bhiitu
71 para nos livrar dos nossos inimigos e da mão de todos os que nos odeiam;
72 Abhombite ulwo ukulangisha ichisa chaake ku bhosekulu bhiitu nu kukumbuka ulwitikano lwake ulwelu luulwo akiitikana nabho.
72 para usar de misericórdia com nossos pais, e lembrar-se do seu santo pacto
73 Ulwo lwitikano luulwo uChaala akiitikana nu sekulu ghwitu uAbhulahamu.
73 e do juramento que fez a Abrão, nosso pai,
74 Akiitikana naghwe ukuti indiakatupoke
74 de conceder-nos que, libertados da mão de nossos inimigos, o servíssemos sem temor,
75 bhwo tukubhomba shiisho shibhaghiile pandaashi papaake ni sha nalooli mu mashiku ghiitu ghooshi agha bhwumi bhwitu.
75 em santidade e justiça perante ele, todos os dias da nossa vida.
76 Ghwe mwana ghwangu,
76 E tu, menino, serás chamado profeta do Altíssimo, porque irás ante a face do Senhor, a preparar os seus caminhos;
77 Indiubhabhuule abhandu bhaake ukuti
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, na remissão dos seus pecados,
78 UChaala ghwitu akubhomba ulwo ku nongwa iya kuti ali ni chisa leka kukwitu.
78 graças à entranhável misericórdia do nosso Deus, pela qual nos há de visitar a aurora lá do alto,
79 ukubhabhalisha abhandu bhaabho bhakwikala mu chiifuuni icha bhufwe,
79 para alumiar aos que jazem nas trevas e na sombra da morte, a fim de dirigir os nossos pés no caminho da paz.
80 Po bhwo uYoohani akwendelela ukukula umubhili, uMbepo uMwelu akeendelela ukumupa amaka. Po akabhuuka nu kwikala mu lungalangala ukufika akabhalilo kaako akabhoneka pabhwelu ku Bhaisilaeli nu kwanda ukulumbilila kukwabho.
80 Ora, o menino crescia, e se robustecia em espírito; e habitava nos desertos até o dia da sua manifestação a Israel.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.