Gênesis 31

ZƆƆZ O JOOWO (MUR) vs NVT

Sair da comparação
NVT Nova Versão Transformadora
1 Ma iitene oman iziik Jakob lɔgɔz o Leban anɔ nɛ, “Ooyi Jakob kaal o baatinai dook. Arɔkzɛt cinɛ o dook akunak nɔɔnɔ ŋaati baatinai.”
1 Logo, porém, Jacó percebeu que os filhos de Labão estavam reclamando dele: “Jacó roubou tudo que era de nosso pai! À custa de nosso pai, adquiriu toda a sua riqueza!”.
2 Ma buk acin Jakob Leban alaŋaan arɛɛz nɔɔnɔ kiyo baale e.
2 Jacó também começou a notar uma mudança na atitude de Labão para com ele.
3 Enek ni Jooi Jakob nɛ, “Miire bitɔ looce o baatun been atenok ugun. Ŋaan kɔrkɔr naana ki ineet.”
3 Então o S enhor disse a Jacó: “Volte para a terra de seu pai e de seu avô, a terra de seus parentes, e eu estarei com você”.
4 Itoonek ni Jakob otok Recal been Leya ka kɔɔt kurumtɔ ki nɔɔnɔ ḏorta ŋaao ɛɛlni ɛɛzana oginɛ.
4 Jacó mandou chamar Raquel e Lia ao campo onde ele cuidava de seus rebanhos
5 Ma akɔ anek niini nɔɔgɔ nɛ, “Kaŋaamnɛ naana baatunooŋ alaŋaan areezan kiyo baale e. Bar zin Jooi o baaba ŋaan karomena kibeen aneet.
5 e disse a elas: “Notei que seu pai mudou de atitude em relação a mim. O Deus de meu pai, porém, tem estado comigo.
6 Agayu niiga kaliŋliŋonei naana baatunooŋ dɔyize onan dook.
6 Vocês sabem como tenho trabalhado arduamente a serviço de seu pai.
7 Maje bar niini adakan aneet looc. Ma alabanan lak amɔtɔ kaale o ka waan kuruweyan niini aneet. Bar zin Jooi ŋaan kanyek nɔɔnɔ kutuguweyan aneet gi ci gɛr.
7 Contudo, ele me enganou e mudou meu salário dez vezes. Mas Deus não permitiu que ele me prejudicasse.
8 Baale gɔɔn ma anekan Leban nɛ, Ɛɛzana ci buzen o dook kaal cugun aruwonekin ineet liŋliŋonte unun nɛɛn, bar ɛɛzana dook arita nyɔɔ ci buzen. Mazi acin niini gi nico, anekan bodo nɛ, Ɛɛzana ci labac o dook kaal cugun aruwonekin ineet liŋliŋonte unun nɛɛn. Ma azi nɔkɔ bar ɛɛzana dook arita nyɔɔ ci labacik.
8 Se ele dizia: ‘Os salpicados serão o seu salário’, o rebanho começava a dar crias salpicadas. E, quando mudava de ideia e dizia: ‘Os listrados serão o seu salário’, então o rebanho inteiro dava crias listradas.
9 Gole nico ɛŋɛrayan Jooi aneet ɛɛza nicoko ŋaati baatunooŋ kizi cigan.
9 Desse modo, Deus tirou os animais de seu pai e os deu a mim.
10 Ma iinyaye o gɔɔn awɔyɔn ɛɛzana, kacin naana wunozyai kizik ɛɛzana ci macik awɔyi gɔnɔgi o iziti buzɛnɛ, ceegi labacɛ, maje ogɛn tulkɛtɛ.
10 “Certa vez, na época do acasalamento, tive um sonho e vi que os bodes que se acasalavam com as cabras eram listrados, salpicados e malhados.
11 Ma anekan toonnyaiti ci Joowo wunozyai nɛ, Jakob. Ma kawɛ naana kazi nɛ, Woo.
11 Então, em meu sonho, o anjo de Deus me disse: ‘Jacó!’. E eu respondi: ‘Aqui estou!’.
12 Eneyan ni toonnyaiti ci Joowo noko nɛ, Cin di ɛɛza o macik awɔyi gɔnɔgi o dook iziti buzɛnɛ, ceegi labacɛ, maje ogɛn tulkɛtɛ. Kagoon naana gi nico o, eeci kacin kaal o gɛr agoonekin Leban ineet dook.
12 “E o anjo disse: ‘Levante os olhos e você verá que apenas os machos listrados, salpicados e malhados estão se acasalando com as fêmeas de seu rebanho, pois vejo como Labão tem tratado você.
13 Aneeta Jook baal kayelzakin ineet ɛlɛ ŋaao kazi Bezal e nɛɛn ŋaabaal adɔŋɛ bɛ kibil tɔp, ma aḏuute maal o kiŋiroco, ma kagɔɔni terkediin ki aneet e. Inoko zin lot kaal ugun ka miire bitɔ looce unun baal aritanɛ.”
13 Eu sou o Deus que lhe apareceu em Betel, o lugar onde você ungiu a coluna de pedra e fez seu voto a mim. Agora, apronte-se, saia desta terra e volte à sua terra natal’”.
14 Ma ɛbɛdɛkɛ Recal been Leya Jakob anek nɛ, “Akɔm gi ci ŋaan anyayeket baatinaaŋ ageeta.
14 Raquel e Lia responderam: “Da nossa parte, tudo bem! Afinal, não herdaremos coisa alguma da riqueza de nosso pai.
15 Inoko ataaloyet niini ageeta kiyo modɛna o, ma adawun kaal o aruyai ŋaatinaaŋ dook niini doon.
15 Ele reduziu nossos direitos aos mesmos que têm as mulheres estrangeiras. Depois que nos vendeu, desperdiçou todo o dinheiro que você pagou por nós.
16 Bar zin arɔkzɛt ci aara Jooi ŋaati baatinaaŋ, ma anyin ineet o arɔkzɛt cinaaŋ kibeen dɔl cigaacak o. Olla zin tugu gi ci arooŋ niina tugu eo aduwakin Jooi ineet, maje naaga kɔrkɔr ki ineet.”
16 Toda a riqueza que Deus tirou de nosso pai e deu a você é, por direito, nossa e de nossos filhos. Por isso, faça o que Deus ordenou”.
17 — ausente —
17 Então Jacó montou suas mulheres e seus filhos em camelos
18 — ausente —
18 e conduziu adiante todos os seus rebanhos. Juntou todos os bens que havia adquirido em Padã-Arã e partiu para a terra de Canaã, onde vivia Isaque, seu pai.
19 Ma akɔyi buk Recal joowanɛ o kɔrɔk o baatin. Agɔrɔz niini joowanɛ nicoko ŋaati aduŋni baatinɛ Leban akɔ azɛɛci ɛɛza ogin ima ḏorta.
19 Quando partiram, Labão estava num lugar afastado, tosquiando suas ovelhas. Raquel roubou os ídolos da casa que pertenciam a seu pai e os levou consigo.
20 Ma anik Jakob calaŋ aduwak Leban weet cin o.
20 Assim, Jacó enganou Labão, o arameu, partindo sem avisá-lo de que iam embora.
21 Ma akɔyi niini kaal ogin dook, ma ayiik. Ma akɔ abaayiz liil o kazi Yuparatiz, ma akɔ biyene o Gilid.
21 Jacó levou todos os seus bens e atravessou o rio Eufrates, rumo à região montanhosa de Gileade.
22 Mazi akɔ een iinya iiyu, uduktak ɔl Leban niyi ci Jakob o.
22 Três dias depois, Labão foi informado de que Jacó havia fugido.
23 Ooyi ni niini ɔl o kɔrɔk onin, ma aviri Jakob zooc iinya torgɛrɛm zɛɛ ma akɔ amɔda nɔɔnɔ biyene o Gilid.
23 Reuniu um grupo de parentes e saiu em perseguição a Jacó. Sete dias depois o alcançou, na região montanhosa de Gileade.
24 Ma baaline nice ɛlɛ iiyak Jooi Leban wunozyai, ma anek nɔɔnɔ nɛ, “Gɛny! Má agoone Jakob gi ci agoone been nɛɛn.”
24 Na noite anterior, porém, Deus havia aparecido em sonho a Labão, o arameu, e dito a ele: “Estou avisando: deixe Jacó em paz!”.
25 Maje Jakob aal biyene o Gilid, ma aku Leban ki ɔl ogin, ma avu adɔdɔ buk niigi kɛɛmanɛ ugeec kɔjɔŋɔztɔ ki nɔɔnɔ ŋinaante nɔkɔ.
25 Labão o alcançou enquanto Jacó estava acampado na região montanhosa de Gileade e armou seu acampamento ali perto.
26 Enek ni Leban Jakob nɛ, “Naa alabanan zɛɛ ma akɔyɛ bɛɛnyigan kiyo ŋaai ci agamnyi ɔrɔɔnta o naa?
26 “O que você fez?”, perguntou Labão. “Como ousou me enganar e levar minhas filhas embora, como se fossem prisioneiras de guerra?
27 Naa alabanan, ma ani calaŋ aduwakan o naa? Inoko da waan duwayan kanyin waan ineet tɔ mayuwɛnta ŋaati abenin ɔl talniinta, ma aruwɛn kidoŋwana ki kidorɛt.
27 Por que fugiu em segredo? Por que me enganou? E por que não avisou que desejava partir? Eu lhe teria dado uma festa de despedida, com canções e música, ao som de tamborins e harpas.
28 Akɔ ma alaŋ buk bac anyan kamayuk dɔl ci dɔl cigan o been bɛɛnyigan ka kɔtɔɔzɔ yaak. Agoon niina gi ci kizik bar agɔɔn ɛɛti ci tarbal.
28 Por que não me deixou beijar minhas filhas e meus netos e me despedir deles? Você agiu de forma extremamente tola!
29 Kanyei dɔyiz ci waan kagoonekin ineet gi ci gɛr, bar zin bilija alaman Jooi o baatun aneet, ma anekan nɛ, Gɛny! Má agoone Jakob gi ci agoone.
29 Eu poderia destruí-lo, mas o Deus de seu pai me apareceu ontem à noite e me advertiu: ‘Deixe Jacó em paz!’.
30 Inoko kagayin ŋɛdɛt ineet awɔ o, eeci arooŋ miirozek kɔrɔk unooŋ ɔrɔɔt ɛlɛ. Mazin akɔyɛ joowanɛ o kɔrɔk onan naa?”
30 Entendo sua vontade de partir e seu desejo de voltar à casa de seu pai. Mas por que roubou meus deuses?”
31 Abɛdɛkɛ Jakob nɔɔnɔ anek nɛ, “Kani o, eeci kaŋolinin naana ineet. Kabaaban kazi nɛ, Coma aamanan bɛɛnyugun.
31 Jacó respondeu: “Fugi porque tive medo. Pensei que o senhor tiraria suas filhas de mim à força.
32 Mazin giye ci akati joowanɛ ugun, ija rɔɔŋɔ zɛɛ mazi ajowa ŋaatinaaŋ eet ci anyak nɔɔgɔ, ruk nɔɔnɔ kadaak. Mã anyak gi cun ŋina, abona adoma ageeta dook kɛbɛrɛn ŋina.” Azi Jakob nɔkɔ o, eeci alaŋ aga niini ɔgɔrɔza tɛ Recal joowanɛ o baatin o.
32 Quanto a seus deuses, veja se consegue encontrá-los, e quem os tiver roubado deve morrer! Se encontrar qualquer outra coisa que lhe pertença, identifique-a diante de todos estes nossos parentes, e eu a devolverei”. Jacó, porém, não sabia que Raquel havia roubado os ídolos da casa.
33 Ook ni Leban ɔrɔɔŋɔ kɛɛmawe o Jakob, ma bodo akɔ arooŋnyi kɛɛmawe o Leya kibeen kɛɛmawete o ŋaai ween gabara een ram, ma ŋaan kojowa niini joowanɛ ogin. Ook ni bodo ɔrɔɔŋɔ kɛɛmawe o Recal.
33 Labão foi procurar primeiro na tenda de Jacó e, depois, nas tendas de Lia e das duas servas, mas nada encontrou. Por fim, entrou na tenda de Raquel.
34 Maje Recal arɔɔt joowanɛ ci kɔrɔk ci baatin o doŋowe o nyakalo, ma aavɛ niini doŋok nico loota. Ma arooŋnyi Leban zɛɛ been tɛr calaŋ ajowa.
34 Acontece que Raquel havia pego os ídolos da casa e os escondido na sela do seu camelo, e estava sentada em cima deles. Quando Labão terminou de vasculhar toda a sua tenda sem encontrar os ídolos,
35 Ma anek Recal baatin nɛ, “Má abornekan nɔŋ baaba. Alaŋ kiŋaanekin je o, eeci kanyei maam ogaacak ŋaanu.” Ma arooŋnyi Leban, ma ŋaan kojowa joowanɛ ogin been nɛɛn.
35 Raquel disse ao pai: “Por favor, perdoe-me por não me levantar para o senhor, mas estou em meu período menstrual”. Labão continuou a busca, mas não encontrou os ídolos da casa.
36 Otobor ni Jakob nɔŋ ɔrɔɔt ɛlɛ, ma anek Leban nɛ, “Gerzitin can o inoo? Gitaz ci gɛrzɛ kagoonekin ineet ka virayan zooc o?
36 Jacó se enfureceu e discutiu com Labão. “Qual foi o meu crime?”, perguntou ele. “O que fiz de errado para o senhor me perseguir como se eu fosse um criminoso?
37 Inoko ɔrɔɔŋɔ kaale ogan dook. Mã anyak gi ci ajowa, arek looc bitaala ŋina ka kapaket ageet ɔl cugune o ki ɔl cigan o buk ŋɛnɛɛn ŋaatina ci alɛɛm.
37 O senhor vasculhou todos os meus bens. Por acaso encontrou algum objeto que lhe pertença? Coloque-o aqui, diante de nossos parentes, para que todos vejam. Que eles julguem entre nós dois!
38 Karomɛ naana ki ineet irkitok eetom, ma arit ɛɛzana ugune ɔrɔɔt. Ma ŋaan kadak naana mirkic codoi ɛɛzaye ugun been nɛɛn.
38 “Estive vinte anos com o senhor, cuidando de seus rebanhos. Ao longo de todo esse tempo, suas ovelhas e cabras nunca abortaram. Não me servi de um carneiro sequer de seu rebanho para alimento.
39 Baale gɔɔn mã adak kelegiti ɛɛz codoi ɛɛzaye ugun, karuwekin ŋabolo. Mã agɔrɔz agoryaiti ɛɛz codoi ɛɛzaye ugun, karuwekin ŋabolo.
39 Quando algum deles era despedaçado por um animal selvagem, eu nunca lhe mostrava a carcaça. Não, eu mesmo arcava com o prejuízo! O senhor me obrigava a pagar por todo animal roubado, quer à plena luz do dia, quer na escuridão da noite.
40 Iinyaye niceke dook avacan kɔr, ma awudan laju calaŋ kajez ooŋnyak ŋaati kowawɛ ɛɛza ugun.
40 “Trabalhei para o senhor em dias de calor escaldante e também em noites frias e insones.
41 Karomɛ naana ki ineet irkitok eetom. Ma kaliŋliŋonekin ineet irkitok amɔnki wec gole ci ka kiryi bɛɛnyugun. Irkitok tɔrkɔnɔm kuwaye ɛɛzaye ugun. Ma alabanan lak amɔtɔ ŋaati abalyɛ kaal o ka waan ruweyan aneet.
41 Sim, por vinte anos trabalhei feito um escravo em sua casa! Trabalhei catorze anos por suas duas filhas e, depois, mais seis anos para formar meu rebanho. E dez vezes o senhor mudou meu salário.
42 Baal da calaŋ karomena naana ki Jook o jijiya Ibrayim ki baaba Aizak, ɔtɔɔyan waan ole unun kɔkɔm gi ci kakɔyɛ kina. Bar zin Jooi icin piryakzɛt onan, ma acin liŋliŋɔn o kagoonekin naana ineet. Nɔɔnɔ zin nɛɛn baal agernyekin da ineet bilija ka calaŋ agoonekan gi ci gɛr e.”
42 De fato, se o Deus de meu pai não estivesse comigo, o Deus de Abraão e o Deus temível de Isaque, o senhor teria me mandado embora de mãos vazias. Mas Deus viu como fui maltratado, apesar de meu árduo trabalho. Por isso ele lhe apareceu na noite passada e o repreendeu!”
43 Abarizek ni Leban Jakob enek nɛ, “Ŋaai cugune noko bɛɛnyigan gi. Dɔlya cigeec o kibeen ɛɛza akanan aneet. Kaal dook ci acin niina ŋina noko kaal cigan. Alaŋ zin naana inoko kataman gɔl ci ka kooyi nɔɔgɔ.
43 Labão respondeu a Jacó: “Essas mulheres são minhas filhas, as crianças são meus netos, e os rebanhos são meus rebanhos. Na verdade, tudo que você vê é meu. Mas o que posso fazer agora por minhas filhas e pelos filhos delas?
44 Abon zin inoko naaga kagɔɔn ganɔn. Ija kataadizit biyɛn ci ka gɔɔn kaadai ganɔn cinai o.”
44 Façamos, portanto, você e eu, uma aliança que sirva de testemunho do nosso compromisso”.
45 Odoma ni Jakob bɛ, ma arek looc kibil tɔp.
45 Então Jacó pegou uma pedra e a colocou em pé como monumento.
46 Ma aduwak ɔl ogin kuluta biyɛn ka kataadizit, ma agɔɔn niigi nɔkɔ. Ivita ni niigi dook adaktɔ ŋaati ona ataadizɔn biyɛn o.
46 Em seguida, disse aos membros de sua família: “Juntem algumas pedras”. Eles pegaram as pedras e as amontoaram. Jacó e Labão se sentaram perto do monte de pedras e fizeram uma refeição para selar a aliança.
47 — ausente —
47 A fim de comemorar a ocasião, Labão chamou o lugar de Jegar-Saaduta, e Jacó o chamou de Galeede.
48 — ausente —
48 Labão declarou: “Este monte de pedras servirá de testemunha para nos lembrar da aliança que fizemos hoje”. Isso explica por que o lugar foi chamado de Galeede.
49 Ma azi bodo Leban nɛ, “Abon bai acinet Jooi, ma anyet ageet kuzuuti ganɔn cina o ŋaati kaŋɛrɔn noko.” Ma akanonek bodo ŋinite ɛlɛ zaara ci kazi Mizpa. Kɛŋ cin kazi nɛ vaaco ci cinento.
49 Também foi chamado de Mispá, pois Labão disse: “Vigie o S enhor a você e a mim para garantir que guardaremos esta aliança quando estivermos longe um do outro.
50 Ma anek Leban Jakob nɛ, “Mã agidi niina bɛɛnyigan, karabɔŋ bar bodo arɔca ŋaai oogi, mayo nuun alaŋ kacinin naana ineet, ga nɔkɔ Jooi acinin ineet.
50 Se você maltratar minhas filhas ou se casar com outras mulheres, mesmo que ninguém mais veja, Deus verá. Ele é testemunha desta aliança entre nós.”
51 Cin di biyɛn ci ona kalot noko kibeen bɛ ona kanyi kibil tɔp e.
51 “Veja este monte de pedras”, prosseguiu Labão. “Veja também este monumento que levantei entre nós dois.
52 Niigi dook kɛɛk ci ka keŋeret ageet. Alaŋ naana kavardaŋ biyɛn nicoko ka kook kutuguweyin ineet gi ci gɛr. Ma buk niina alaŋ avardaŋa ka ija tuguweyan aneet gi ci gɛr.
52 Estão entre mim e você como testemunhas dos nossos votos. Nunca atravessarei para o lado de lá do monte de pedras a fim de prejudicá-lo, e você jamais deve atravessar para o lado de cá a fim de prejudicar-me.
53 Abon bai Jooi o Ibrayim been Nayor apak zɔɔz cinai o.” Ma atɛɛt Jakob terkediin zaare o Jook o baatin Aizak ka kagantɔ niini kibeen Leban.
53 Invoco o Deus de nossos antepassados, o Deus de seu avô Abraão e o Deus de meu avô Naor, para que sirva de juiz entre nós.” Assim, diante do Deus temível de seu pai Isaque,
54 Utugu ni niini todoyoi bɛ tadena. Ma awak ɔl ogin been ɔl o Leban dayiin, ma avu adake niigi dook, ma aavtiz ŋinaante zɛɛ ma aalnek tammu.
54 Então Jacó ofereceu sacrifício a Deus na montanha e convidou todos para a refeição comemorativa. Depois de comerem, passaram a noite ali.
55 Ma ŋeere ococo Leban bɛɛnyigin ki dɔl ugeec ŋalyamɔ, ma amayuk nɔɔgɔ kɔtɔɔzɔ yaak kɔkɔm gi ci gɛr akunak. Ɔtɔɔ ni niini imiire ook ole onin.
55 Na manhã seguinte, Labão se levantou cedo, beijou seus netos e suas filhas e os abençoou. Depois, partiu e voltou para casa.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 31, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.