Marcos 12
Mamamili Wangka (MPJ) vs ARA
1 Jiijajju-jananya yarrarnu wajarnu, yumuwanpa wangka kulilkurakuya. “Martu maajalu junkura wananmalpa kuripijku wilykikaja. Piinyjikaja junku wanalku tinkijunku. Palujanu maya ngarnawarra ngapilku, nyakupinti, kuripijpaya ngulyulu mankujaku. Piinyjingka jayitingka tapurrpa jawalku junku ngulaku. Tapurrja palungka jinaluya kuripijkaja kantunmalpa, kayilapa karrkartakaja yintinmalpa tapurrkarti. Kayilapa maaja palulu mirraku-janampa martu karlkinku, warrkamurriraya kaya ngampurrju kanyilkura. Palujanu ngurra kujupakarti yanku warrkamurriraku.
1 Depois, entrou Jesus a falar-lhes por parábola: Um homem plantou uma vinha, cercou-a de uma sebe, construiu um lagar, edificou uma torre, arrendou-a a uns lavradores e ausentou-se do país.
2 “Palujanuya kuripijkaja yurnmirriku. Kayilapa maajalu warrkamupurluka kurtingku, yankura mankuraku kuripijkaja yaapu. Ka-janampa junku yaapu kuripijkaja kaatanmayapurlukakajaku.
2 No tempo da colheita, enviou um servo aos lavradores para que recebesse deles dos frutos da vinha;
3 Kaatanmaya palunyangkaya martulu yupalju jiimartajilu warrkamupurluka palunya pungku marlaku yiyalku. Kuripijpaya kanyinmalpa yungkuparnilu.
3 eles, porém, o agarraram, espancaram e o despacharam vazio.
4 Maaja palunyalu purtu majalku warrkamupurluka kujupa yiyalku, kuripijpa marlaku mankura katiraku. Palunyajanu yanku jarrpaku, kaya kata pungku yintilku. Ka kata miji yintinmalpa. Payilkuya marlaku wiyalku, kuripijparni.
4 De novo, lhes enviou outro servo, e eles o esbordoaram na cabeça e o insultaram.
5 Maaja palunyalu warrkamupurluka kujupa wiyalku-jananya kuripijpa mankura marlaku katirarniku. Palunyangkaya mitu pungkuya. Palunyayuru kujunkujunnguru warrkamupurluka-jananya wajara wiyalku, yarnnga. Karlkinpa-jananya mitu pungku, karlkin kujupa-jananya pungkula yiyalku.
5 Ainda outro lhes mandou, e a este mataram. Muitos outros lhes enviou, dos quais espancaram uns e mataram outros.
6 “Maajaku ngurrapurlukaya pakirriku, mirtaya nyinaku, palumili ngurrangka, paki. Palunyamili kajawiyaju ngurrangka nyinaku, ka maajalu kulilku jilanya, ‘Mayitiraya ngayumili kajaku nyarrurriku, ka kuripijku-jananya japilku, karaya yungku.’
6 Restava-lhe ainda um, seu filho amado; a este lhes enviou, por fim, dizendo: Respeitarão a meu filho.
7 Kaya kaatanmayapurlukakajalu nyaku kaya wangkaku, ‘Jiirni yankuni palumili kaja. Jiilu kajalu kanyilku kaatanmayakamu maya ngaanya, yiipi miturriku palumili mama. Mitula pungkura!, kayilapala ngaanya kanyilku kaatanmayakamu maya.’
7 Mas os tais lavradores disseram entre si: Este é o herdeiro; ora, vamos, matemo-lo, e a herança será nossa.
8 Palujanu kaja palu kaatanmayangka kurrungku. Kayilapaya manku kangku yawujayiti warningku, palujanuya miturntanku.
8 E, agarrando-o, mataram-no e o atiraram para fora da vinha.
9 Kaatanku maajalu yanku-jananya wanyjalmanku? Kaatanmartaji putaparaku-jananya mitu pungku. Karlkin kujupaku-janampa mirraku kaatanpa jungalu kanyilkuraku.”
9 Que fará, pois, o dono da vinha? Virá, exterminará aqueles lavradores e passará a vinha a outros.
10 — ausente —
10 Ainda não lestes esta Escritura:
11 — ausente —
11 isto procede do Senhor, e é maravilhoso aos nossos olhos?
12 Wangka paluya kulirnu, kaya wirrilyirringu Juwumili maajakaja. Kulilpayiya jilanya, “Palulu-lanya wajarnu, ka nganarnpungkuni-lanya. Kuwarrila yanku manku kangku pungku.” Jilanyaya ngangkunuka junu, martukajangkamarra. Kulinuya jilanya, “Martukajalu-lanyaya pungkujaku, jurrala! Martukajaluya kulini, jumaji Jiijajpa Mamamili wangka jakurlpurluka.”
12 E procuravam prendê-lo, mas temiam o povo; porque compreenderam que contra eles proferira esta parábola. Então, desistindo, retiraram-se.
13 Palunyajanu-jananyaya Juwumili maajakajalu yiyarnu Jiijajkarti, Parajikajakamu, jaajimili maajakajalurrju. Yanuya jilanya kulilpayi, “Wangka palumilila kulilku ka wajalku kuutja, kuutpurlukangka, Jiijajpaya miturntalkuraku.”
13 E enviaram-lhe alguns dos fariseus e dos herodianos, para que o apanhassem em alguma palavra.
14 Yanuluya Jiijajja wajarnu, “Nintipuka! Kulirninpalajunta nyuntulun jungalu wajani. Mama ngarnawarrapurlukalunta nintini, palujanu-lanyajun nyuntulu jungalu wajarninpa. Mirta-jananyan nyuntulu maajakajangka ngurlurrini, nyuntulu-jananyan wululu Mamamili wangka wajarninpa, yakaparnilu. Kuwarri-lanyaju jungalu wajala!, wanyjalpan nyuntulu kulini? Luwu wanyjalpa-lampa nyininpa? Kajila ngayurtinju kapamanpa maaja maju mani yungkuraku?, yini Tayipiriyajpa? Mayitpi mirtalara yungku kapamanpa.”
14 Chegando, disseram-lhe: Mestre, sabemos que és verdadeiro e não te importas com quem quer que seja, porque não olhas a aparência dos homens; antes, segundo a verdade, ensinas o caminho de Deus; é lícito pagar tributo a César ou não? Devemos ou não devemos pagar?
15 Jiijajju kulirnu, “Mayitpi ngaakajalurniya japini, ngularniya kuutja wajalkuraku.” Palujanu-janampa wajarnu, “Mayunyjulurninyurra japini?, pakilurrju. Jilanya japilparnilurniyan junkungara.
15 Mas Jesus, percebendo-lhes a hipocrisia, respondeu: Por que me experimentais? Trazei-me um denário para que eu o veja.
16 Mani jilpa kujula kapamanpa yungkuni. Mani palu jilparniya kawa nintijula!, nyakurakurna.” Jilparaya kangu yungu. Jiijajju-jananya japirnu, “Ngumpa nganamili ngaanya? Yini ngana ngaanya?” Kaluya wajarnu, “Kapamanpa maaja maju, Tayipiriyajpa.”
16 E eles lho trouxeram. Perguntou-lhes: De quem é esta efígie e inscrição? Responderam: De César.
17 Ka-jananya Jiijajju wajarnu, “Warrkamupurlukaluntaya japilku maniku kapamanku, palujanu yungkuraku-jananyanyurra, kayilaparaya kangku yungku maaja Tayipiriyajpa. Paluyuru yiipi Mamamili warrkamupurlukaluntaya japilku maniku, palujanu-jananyanyurra yungku mani, kayilaparaya kangku junku Mamamili warrkamuku.”
17 Disse-lhes, então, Jesus: Dai a César o que é de César e a Deus o que é de Deus. E muito se admiraram dele.
18 Martu karlkinpaya nyinapayi Jaajmili maajakaja. Jilanyaya kulilpayi pakiwana, “Martuya mirta mitujanu ngula pakalku, paki, wuluya mitu ngarrimalpa.” Jiikajaluya yanu Jiijajpa japirnu,
18 Então, os saduceus, que dizem não haver ressurreição, aproximaram-se dele e lhe perguntaram, dizendo:
19 “Nintipuka! Muujajju-lampa julyju jilanya luwu wakarnu. Yiipi kurtalu wanti manku, ka jijiparni nyinaku, palujanu miturriku. Kayilapa palumililu marlangulu manku wanti palunya. Yiipipula jiji manku, kaya martukajalu kulilku, ‘Kurtakura jiinya jiji.’” (Martukajalula mirta jii kulini, ka Juwukajaluya jilanya kulilpayi.)
19 Mestre, Moisés nos deixou escrito que, se morrer o irmão de alguém e deixar mulher sem filhos, seu irmão a tome como esposa e suscite descendência a seu irmão.
20 Kaluya Jiijajja yarrarnu wajarnu, “Jiikajaya kurtararranpa nyinapayi japan wulikaja. Majujaralu manu nyupa kanyilpayi. Jijiparnipula nyinapayi, palujanu yirna palu miturringu.
20 Ora, havia sete irmãos; o primeiro casou e morreu sem deixar descendência;
21 Ka palumili marlangulu wanti jii manu. Nyinapayipula jijiparni kayilapa yirna palu miturringu. Wantiwiyaju wanka nyinapayi. Kayilapa kujupalu marlangulu wanti palu manu. Jijiparnipula nyinangu, kayilapa yirna palu miturringu.
21 o segundo desposou a viúva e morreu, também sem deixar descendência; e o terceiro, da mesma forma.
22 Jilanyayuruya wanti palu kanyirnu marlangukajalu, kaya miturripayi jijiparni. Palujanu wanti palu wanka kuju nyinangu, ka jijiparni miturringu. Palujanu jii wanti miturringu.”
22 E, assim, os sete não deixaram descendência. Por fim, depois de todos, morreu também a mulher.
23 Ka Jiijajkuraya yarrarnu japirnu, “Ngulampanga mayitpi martukaja mitujanu wankarriku, kayila wanti palunya mitujanu wankarriku, ka palumili nyupakajalurrju. Palujanu nganakura wanti palu nyinaku? Julyju-jananya japan wulikaja kanyilpayi.”
23 Na ressurreição, quando eles ressuscitarem, de qual deles será ela a esposa? Porque os sete a desposaram.
24 Ka Jiijajju-jananya wajarnu, “Pakiwananyurra kulini. Mamamiliku wangkakunyurra ngurrpa, mirtanyurra kulini Mama ngarnawarrapurlukalu yalyjirrju ngapini, maparn majuwintilu.
24 Respondeu-lhes Jesus: Não provém o vosso erro de não conhecerdes as Escrituras, nem o poder de Deus?
25 Ngulaya martukaja mitujanu pakalku, mirtaya nyupawinti nyinaku, paki. Wikarrukajayuruya Mamamili ngurrangka nyinaku, nyupaparni.
25 Pois, quando ressuscitarem de entre os mortos, nem casarão, nem se darão em casamento; porém, são como os anjos nos céus.
26 Martu mitujanu yilta wankarriku nyinaku, Mamamili ngurrangka. Jilanya Mamalu wajarnu. Wangka jiiyuru riitamurrira kanyurra kulilngara. Yipurammapuya miturringu julyju, kayilapa Muujajju wangka palunya wakarnu, marlalu jilanya. Warta kampara yikini. Wangka palunyangka kinti nyinani wangka kujupa. Mamalu jilanya wajarnu, ‘Ngayurna Mama ngarnawarrapurlukarna-janampa maaja maju nyinani Yipuramku, Yajikkukamu Jayikapku.’
26 Quanto à ressurreição dos mortos, não tendes lido no Livro de Moisés, no trecho referente à sarça, como Deus lhe falou:
27 Yiltaya palukaja wanka nyinani ngarnawarra Mamamili ngurrangka. Yilta-jananyaya Mamalu wankanu ka kanyini, palumili ngurrangka, paluyuru-lanya wankalku kanyilku palumili ngurrangka.”
27 Ora, ele não é Deus de mortos, e sim de vivos. Laborais em grande erro.
28 Jiijajju-jananya marlakulu wajalpayi, martu kujupalu kurnulu kulinu pukurlarringu, Muujajmili wangkapurlukalu. Jiijajpara japirnu, “Muujajju-lampa Mamamili luwu yarnnga wajarnu. Mayiti kuju luwu majuwarta nyinani, kaya luwu karlkinpa ngalyarlpa nyinani. Wanyjajara luwu maju nyinani?”
28 Chegando um dos escribas, tendo ouvido a discussão entre eles, vendo como Jesus lhes houvera respondido bem, perguntou-lhe: Qual é o principal de todos os mandamentos?
29 Jiijajjura wajarnu, “Luwu majuwartanga palunga jilanya nyinani, ‘Yijurilmili marlajanukajaluya kulila! Maaja-lampa Mama ngarnawarrapurluka, kuju nyinani.
29 Respondeu Jesus: O principal é:
30 Palukuwiyajunyurra layikamurrira nyinara. Paluwiyajunyurra kuliraka nyinara.’
30 Amarás, pois, o Senhor, teu Deus, de todo o teu coração, de toda a tua alma, de todo o teu entendimento e de toda a tua força.
31 Palunyayuru luwu majuwarta kujupa nyinani. ‘Ngurra walyjakajakulara layikamurrira nyinani. Palunyayurula-janampa ngurra kujupakajaku layikamurrira nyinaku.’ Luwu palu kujarrapula maju nyinani, luwu karlkinpaya ngalyarlpa nyinani.”
31 O segundo é:
32 Muujajmili wangkapurlukalu wangka kulirnu ka Jiijajpa marninypungu, “Nintipuka!, jungalun wajarnu. Yilta palunyanga maaja maju-lampa, palunya kuju nyinani, mirta maaja palunyayuru kujupa nyinani, paki.
32 Disse-lhe o escriba: Muito bem, Mestre, e com verdade disseste que ele é o único, e não há outro senão ele,
33 Palunyangkalara layikamurrira nyinamalpa. Kuranjula kulira junga wulu nyinamalpa. Yuwa, nyuntulun junga wangka wajarnu. Ngurra kujungkajaru-langku layikamurrira nyinani. Palunyayurula-jananya nyinaku karlkingka. Juwukajalulara kuka mirtayirti pungkula kujani Mamaku, ngarnawarrapurlukaku. Palyalara pungkula kujarni. Kujanyjanjula wangka palu kujarraku junga nyinara. Mirtala walykulku, yintuljula katiku wangka palunya kujarra. Palunyajanulara palyalu kujalku katiku Mamaku.”
33 e que amar a Deus de todo o coração e de todo o entendimento e de toda a força, e amar ao próximo como a si mesmo excede a todos os holocaustos e sacrifícios.
34 Muujajmili wangkapurlukalu palunyalu jungalu kulirnu. Jiijajpara pukurlarringukara wajarnu, “Mamalu-jananya ngampurrju kanyirninpa palumilikaja walyjakaja. Jungan kulirnin ngayumili wangka, jampangulyu-jananyan nyinaku Mamamili walyjakajangka.” Palunyangkaya martulu karlkilu mirta japirnu Jiijajpa, paki, purtuya kulirnu, jumaji palunyalu-janampa jungalu wajalpayi.
34 Vendo Jesus que ele havia respondido sabiamente, declarou-lhe: Não estás longe do reino de Deus. E já ninguém mais ousava interrogá-lo.
35 Jaajja majungka-jananya Jiijajju wulu nintijunkupayi martukajangka. Nintilkijalu-jananya Jiijajju jilanya japirnu, “Nyaakuya wajani Muujajmili wangkapurlukakajalu?, ‘Kurayijpa parnapurlukaku-janampa maaja kuju maju nyinaku, maaja Tayipityuru. Kurayijpa maaja Tayipitku marlajanu nyinaku.’ Nyaakuya jilanya wajarnin?” Jiijajju-jananya yarrarnu wajarnu,
35 Jesus, ensinando no templo, perguntou: Como dizem os escribas que o Cristo é filho de Davi?
36 “Mamamili Kurrurnju Tayipit nintirnu. Palunyangka Tayipitju jilanya wajarnu,
36 O próprio Davi falou, pelo Espírito Santo:
37 Ka Jiijajju-jananya yarrarnu wajarnu, “Tayipitju Kurayijpa wajarnu, ‘Ngayukuju maaja.’ Yilta Kurayijpa jiinya Mamamili, mirta Tayipitmili marlajanuwiyaju.”
37 O mesmo Davi chama-lhe Senhor; como, pois, é ele seu filho? E a grande multidão o ouvia com prazer.
38 Jiijajju-jananya yarrarnu marrkurnu jilanya, “Ngampurrpaya nyinama!, Muujajmili wangkapurlukakajangkamarra! Palunyakajalu-ngkuya kuurtungka kurrungkuni, kaya tawunja kutuwana parra yankuni, martukajaluya-jananya nyakura marninypungkuraku.
38 E, ao ensinar, dizia ele: Guardai-vos dos escribas, que gostam de andar com vestes talares e das saudações nas praças;
39 Palunyakajaya jaajkarti yankura nyinani, maajamilingkawiyaju tiipulja, mirtaya martukajawana nyinani. Jampaya martukaja wumurriku ka kujungkarriku ngalkura pukurlarriraku. Muujajmili wangkapurlukakajaya palunyakaja yankura nyinani, maajamilingkawiyaju, tiipulja.
39 e das primeiras cadeiras nas sinagogas e dos primeiros lugares nos banquetes;
40 Wantikajaya karlkinpa nyininpa yirnaparnikaja, julyju-janampaya yirnakaja miturringu. Palunyakajaluya-janampa Muujajmili wangkapurlukakajalu wanti jiikajaku wartakaja ngulyulu-janampaya maninpa, ngapi wajaraka, ‘Ngampurrmankurnanta.’ Palunyakajaluya jaajja Mamangka rawa wangkani, nyakulaya marninypungkuraku, martu karlkilu. Mamalu-jananya yiltaminyirri rawalu warrkilku kurtingku wulu, ngurra kujupakarti, mirtaya Mamamilingka ngurrangka nyinaku, paki. Martu jiikaja putakaja-jananya pipurrulu warrkilku kurtingku.”
40 os quais devoram as casas das viúvas e, para o justificar, fazem longas orações; estes sofrerão juízo muito mais severo.
41 Jiijajpa jaajja majungka nyinapayi. Nyakupayi-jananya maniraya kangkura junkupayi, wirningka, Mamaku. Mani majuwintiluya mani maju junkupayi.
41 Assentado diante do gazofilácio, observava Jesus como o povo lançava ali o dinheiro. Ora, muitos ricos depositavam grandes quantias.
42 Wantilu katingu junu jilpa kujarra japu kujarra, maniparnilujaru. Palunya wanti nyinapayi yirnaparni, julyjura miturringu.
42 Vindo, porém, uma viúva pobre, depositou duas pequenas moedas correspondentes a um quadrante.
43 Jiijajju jampa nyangu wanti palunya mani japu katingu junu, ka mirrangu-janampa wajarnu palumili wangka-nintikajaku. “Wangka ngaanyaya kulila! Wanti palulu mani majuyuru katingu junu. Kaya karlkilu mani juliyuru katingu junu.
43 E, chamando os seus discípulos, disse-lhes: Em verdade vos digo que esta viúva pobre depositou no gazofilácio mais do que o fizeram todos os ofertantes.
44 Palunyakajaluya mani junu kaya mani maju kanyirni. Wanti palunyalu mani julijuli junu ka maniparnirringu nyinani. Mirta mani kanyirni mirrkaku, paki, yungu pakirnu. Mamara yiltaminyirri layikamurrini.”
44 Porque todos eles ofertaram do que lhes sobrava; ela, porém, da sua pobreza deu tudo quanto possuía, todo o seu sustento.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.