Lucas 6
ULufingo uLupwa kʉ ndongo ɨya Shɨmalɨla (MGQ) vs NTLH
1 Isiku limo ɨlyɨ Sabaato, uYeesu akhashɨlaga mu vwizi ɨvwɨ ngano. Abhalandati bhaakwe bhakhanda kudumula amatwe agɨ ngano, bhakhapukusulaga na kulya.
1 Num sábado, Jesus estava atravessando uma plantação de trigo. Os seus discípulos começaram a colher e a debulhar espigas, e a comer os grãos de trigo.
2 Pe aBhafalisaayi bhamu bhakhabhabhʉzɨɨlɨzya bhakhatɨ, “Khooni ɨmwe mʉkʉbhomba zye zɨtakwɨtɨshɨlwa kʉbhomba pi siku ɨlyɨ Sabaato?”
2 Então alguns fariseus perguntaram: — Por que é que vocês estão fazendo uma coisa que a nossa
3 UYeesu akhabhaamʉla akhatɨ, “Mutabhaziizye mu Wusimbe she uDaudi ábhombile we ɨnzala yabhaluma, ʉweene peeka na bhamwabho?
3 Jesus respondeu:
4 Áyinjiiye mu nyumba ya Mʉlʉngʉ, akheega amakaati ge gábhishiilwe pa shɨgemo kʉ mbombo imfinjile, akhalya, akhaabhapa na bhamwabho. Ɨndajɨzyo zɨtakhɨtɨshɨzyaga abhantʉ kulya amakaati ganaago, lyoli abhapuutili bheene.”
4 Ele entrou na casa de Deus, pegou os pães oferecidos a Deus, comeu e deu também aos seus companheiros. No entanto é contra a nossa Lei alguém comer desses pães; somente os sacerdotes têm o direito de fazer isso.
5 UYeesu akhabhabhʉʉzya winza akhatɨ, “ɄMwana wa Muntu we wʉ Mwene ʉwɨ Sabaato.”
5 E Jesus terminou, dizendo:
6 Isiku ɨlyamwabho ɨlyɨ Sabaato, uYeesu akhinjila mwi sinagoogi, akhanda kʉmanyɨzya abhantʉ. Mukaasi muula, álɨɨpo umuntu ʉmo we ɨnyoobhe yaakwe ɨya kʉndɨɨlo yálemaaye.
6 Num outro sábado Jesus entrou na sinagoga e começou a ensinar. Estava ali um homem que tinha a mão direita aleijada.
7 ABhafalisaayi na bhamanyizyi abhɨ ndajɨzyo bhakhamuzijilaga uYeesu, ɨnga bhalole she atɨmʉponɨe umuntu ʉla pi siku ɨlyɨ Sabaato. Bhakhamʉbhendeelaga shɨnɨɨsho, kʉnongwa ye bhakhanzaga ɨdala ɨlya kʉmʉsɨtaaka uYeesu.
7 Alguns mestres da Lei e alguns fariseus ficaram espiando Jesus com atenção para ver se ele ia curar alguém no sábado. Pois queriam arranjar algum motivo para o acusar de desobedecer à Lei .
8 Ɨleelo uYeesu akhamanya ɨnsɨɨbho zyabho. Pe akhamʉbhʉʉzya umuntu ʉla we álemaaye ɨnyoobhe akhatɨ, “Bhʉʉkha, ʉyɨmɨɨlɨle pakaasi.” Pe umuntu ʉla akhabhʉʉkha, akhɨmɨɨlɨla pakaasi yaabho.
8 Mas Jesus conhecia os pensamentos deles e por isso disse para o homem que tinha a mão aleijada: O homem se levantou e ficou em pé.
9 Pe uYeesu akhabhabhʉʉzya akhatɨ, “Ɨnkʉbhabhʉzɨɨlɨzya, bhʉlɨ, lyoni lye ɨndajɨzyo zɨkwɨtɨshɨzya pi siku ɨlyɨ Sabaato, kʉ kʉbhomba imbiibhi, awe kʉ kʉbhomba inyinza, kʉ kʉgoga awe kʉ kʉponɨa uwuumi?”
9 Então Jesus disse:
10 UYeesu akhazyʉngʉʉla kʉbheenya bhonti, akhamʉbhʉʉzya umuntu ʉla akhatɨ, “Golosya ɨnyoobhe yaakho.” Woope akhagolosya, yɨkhapona, yɨkhabha nyinza bhʉʉlo.
10 Jesus olhou para todos os que estavam em volta dele e disse para o homem: O homem estendeu a mão, e ela sarou.
11 ABhafalisaayi na bhamanyizyi abhɨ ndajɨzyo bhaala bhakhaviitwa nhaani, bhakhazaabhana kʉtɨ bhatɨmʉbhombe lyoni uYeesu.
11 Aí os mestres da Lei e os fariseus ficaram furiosos e começaram a conversar sobre o que poderiam fazer contra Jesus.
12 Isiku limo, uYeesu akhabhala mwɨ gamba kupuuta, kʉnʉʉkwo akhapuuta kwa Mʉlʉngʉ uwusiku wonti.
12 Naquela ocasião Jesus subiu um monte para orar e passou a noite orando a Deus.
13 Ɨshɨlaabhɨla, akhabhabhɨlɨshɨla abhalandati bhaakwe. Mʉ bhanaabho akhabhasebha ishumi na bhabhɨlɨ, akhaabhapa ɨtaawa ɨlya bhasundikwa.
13 Quando amanheceu, chamou os seus discípulos e escolheu doze deles. E deu o nome de apóstolos a estes doze:
14 Abhasundikwa bhanaabho bhe bha bhɨɨbha: uSiimoni we uYeesu ámʉtanʉʉye ɨtaawa ɨlya Peeteli, ʉAndeleeya ʉkhambakʉ wa Siimoni, ʉYaakobo, uYookhani, uFilipo, ʉBatolomaayo,
14 Simão, em quem pôs o nome de Pedro, e o seu irmão André; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 uMataayi, uToomasi, ʉYaakobo ʉmwana wa Alʉfeeyo, uSiimoni ʉmʉlwɨla nsɨ yaakwe,
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu; Simão, o nacionalista;
16 ʉYʉʉda ʉmwana wa Yaakobo, nʉ Yʉʉda Sikalioti, we ámʉlonjeleeye uYeesu.
16 Judas, filho de Tiago; e Judas Iscariotes, que foi o traidor.
17 UYeesu akhiikha kufuma mwɨ gamba, peeka na bhalandati bhaakwe. We aafikha pa khantelama, akhɨmɨɨlɨla. Papaala páamɨle ɨshɨpʉga ɨshɨpɨtɨ ɨsha bhalandati bhaakwe, peeka nɨ mpʉga ɨmpɨtɨ ɨya bhantʉ. Abhantʉ bhanaabho bháfumile ɨmbalɨ ɨzya mʉ nsɨ ɨya Yudeeya na mʉ nhaaya ɨya Yelusaleemu, na mʉmbalɨ mwa sʉmbɨ mʉ nhaaya ɨzya Tiilo ni Sidooni.
17 Jesus desceu do monte com eles e parou com muitos dos seus seguidores num lugar plano. Uma grande multidão estava ali. Era gente de toda a Judeia, de Jerusalém e das cidades de Tiro e Sidom , que ficam na beira do mar.
18 Abhantʉ bhaala bhábhalile paala kʉmʉtejeelezya uYeesu, na kʉtɨ abhaponɨe ɨmpʉngo zyabho. Bhoope bhe bhakhayɨmbaga na mapepu amabhiibhi, akhabhaponɨaga.
18 Eles tinham vindo para ouvir Jesus e para serem curados das suas doenças. Os que estavam atormentados por espíritos maus também vieram e foram curados.
19 Abhantʉ bhonti bhakhanzaga kʉmʉpalamansya uYeesu, kʉnongwa ye amakha kufuma mʉmwakwe gakhabhaponɨaga bhonti.
19 Todos queriam tocar em Jesus porque dele saía um poder que curava todas as pessoas.
20 UYeesu akhabheenya abhalandati bhaakwe, akhabhabhʉʉzya akhatɨ,
20 Jesus olhou para os seus discípulos e disse:
21 Musayiilwe ɨmwe, mwe mʉlɨ nɨ nzala akhabhalɨlo ɨkha,
21 — Felizes são vocês que agora têm fome,
22 Musayiilwe ɨmwe, mwe abhantʉ bhakubhaviitilwa,
22 — Felizes são vocês quando os odiarem, rejeitarem, insultarem e disserem que vocês são maus por serem seguidores do
23 “Bhoope abhamaama bhaabho, bhábhayimvwizye abhakuwi shɨnɨɨsho. Pe zɨnɨɨzyo we zɨkʉbhombekha, mʉseshelaje na kʉtomonhana, kʉnongwa ye ʉMʉlʉngʉ akhayɨbhaposheelezya ku winji kʉmwanya.
23 Fiquem felizes e muito alegres quando isso acontecer, pois uma grande recompensa está guardada no céu para vocês. Pois os antepassados dessas pessoas fizeram essas mesmas coisas com os
24 Ɨleelo mʉsheleeye mwe mwe bhadumbwe,
24 — Mas ai de vocês que agora são ricos,
25 Mʉsheleeye ɨmwe, mwe mukwikuta akhabhalɨlo ɨkha,
25 — Ai de vocês que agora têm tudo,
26 Mʉsheleeye ɨmwe, mwe abhantʉ bhonti bhakʉbhapaala,
26 — Ai de vocês quando todos os elogiarem, pois os antepassados dessas pessoas também elogiaram os falsos profetas.
27 “Ishi, ɨnkʉbhabhʉʉzya ɨmwe mwe mʉkʉtejeelezya, mʉbhaganaje abhalʉgʉ bhiinyu, na bhe bhakubhaviitilwa, mʉbhabhombelaje inyinza.
27 — Mas eu digo a vocês que estão me ouvindo: amem os seus inimigos e façam o bem para os que odeiam vocês.
28 Bhe bhakubhaguna mʉbhalabhɨlaje ʉlʉsayo kwa Mʉlʉngʉ. Bhe bhakʉbhabhombela zye zɨtakhondeeye, mubhaputilaje kwa Mʉlʉngʉ.
28 Desejem o bem para aqueles que os amaldiçoam e orem em favor daqueles que maltratam vocês.
29 Umuntu ɨnga akʉkhoma kʉ lʉdɨlɨ ʉlwɨ mbalɨ yeeka, mʉleshe akʉkhome nɨ mbalɨ ɨyamwabho. Khabhɨlɨ umuntu ɨnga akʉfwʉlɨla ikooti lyakho, mʉleshe ayeeje ni nshaati.
29 Se alguém lhe der um tapa na cara, vire o outro lado para ele bater também. Se alguém tomar a sua
30 Umuntu wowonti we akʉkʉlaabha akhantʉ, ʉmʉpanje. Khabhɨlɨ umuntu ɨnga afwʉla ivintu vwakho, ʉtatɨnjɨ akʉgalʉshɨzye.
30 Dê sempre a qualquer um que lhe pedir alguma coisa; e, quando alguém tirar o que é seu, não peça de volta.
31 Mʉbhabhombelaje abhanjɨ anza she nɨɨmwe mʉkwanza kʉbhombelwa.
31 Façam aos outros a mesma coisa que querem que eles façam a vocês.
32 “Ɨnga mʉkʉbhagana bhaala bhe bhabhaganile ɨmwe, mʉtalɨ nɨ lya kʉyɨbaada pamiiso ga Mʉlʉngʉ. Bhoope abhabhomba mbiibhi, bhakʉbhagana bhaala bhe bhabhaganile!
32 — Se vocês amam somente aqueles que os amam, o que é que estão fazendo de mais? Até as pessoas de má fama amam as pessoas que as amam.
33 Khabhɨlɨ ɨnga mʉkʉbhabhombela inyinza bhaala bhe bhakʉbhabhombela inyinza, mʉtalɨ nɨ lya kʉyɨbaada pamiiso ga Mʉlʉngʉ. Bhoope abhabhomba mbiibhi bhakʉbhomba anza shɨnɨɨsho!
33 E, se vocês fazem o bem somente para aqueles que lhes fazem o bem, o que é que estão fazendo de mais? Até as pessoas de má fama fazem isso.
34 Ɨnga mwabhapabhɨla bhaala bhe mumanyile kʉtɨ bhangabhagalʉshɨzya, mʉngaposheela khantʉ khooni? Bhoope abhabhomba mbiibhi bhakʉbhapabhɨla abhamwabho, kʉnongwa ye bhamanyile kʉtɨ, bhangabhagalʉshɨzya vwonti!
34 E, se vocês emprestam somente para aqueles que vocês acham que vão lhes pagar, o que é que estão fazendo de mais? Até as pessoas de má fama emprestam aos que têm má fama, para receber de volta o que emprestaram.
35 “Lyoli ɨmwe, mʉbhaganaje abhalʉgʉ bhiinyu na kʉbhabhombela inyinza. Mʉbhapabhɨlaje, sita kʉsʉʉbhɨla kʉtɨ bhatɨbhagalʉshɨzye. Ɨnga mwabhomba zɨnɨɨzyo, ʉMʉlʉngʉ akhayɨbhasomba ivwinji. Khabhɨlɨ mʉkhayɨbha mwe bhaana bha Mʉlʉngʉ ʉMʉpɨtɨ ʉwa kʉmwanya, kʉnongwa ye ʉweene akʉbhabhombela inyinza bhe bhatakusalifwa na kʉ bhabhomba mbiibhi.
35 Façam o contrário: amem os seus inimigos e façam o bem para eles. Emprestem e não esperem receber de volta o que emprestaram e assim vocês terão uma grande recompensa e serão filhos do Deus Altíssimo. Façam isso porque ele é bom também para os ingratos e maus.
36 Mʉbhalolelaje ishisa abhantʉ bhonti, anza she ʉTaata wiinyu ʉMʉlʉngʉ akʉbhalolela ishisa abhantʉ.
36 Tenham misericórdia dos outros, assim como o Pai de vocês tem misericórdia de vocês.
37 “Mʉtabhalongaje abhanjɨ, pe nɨɨmwe te mʉkhalongwe nʉ Mʉlʉngʉ. Mutabhabhunaje abhanjɨ, pe nɨɨmwe te mukhaabhunwe. Mʉbhatʉyɨlaje abhanjɨ, pe nɨɨmwe mʉkhayɨtʉʉyɨlwa.
37 — Não julguem os outros, e Deus não julgará vocês. Não condenem os outros, e Deus não condenará vocês. Perdoem os outros, e Deus perdoará vocês.
38 Mʉbhanje mwe bhateti, pe nɨɨmwe mʉkhayɨtetwa, mu shipimilo she shisindiliilwe, shizuuye na kwitinhana. Kwe kʉtɨ ishipimilo she mukubhapimila abhanjɨ, she shɨnɨɨsho ʉMʉlʉngʉ akhayipimila kukwinyu.”
38 Deem aos outros, e Deus dará a vocês. Ele será generoso, e as bênçãos que ele lhes dará serão tantas, que vocês não poderão segurá-las nas suas mãos. A mesma medida que vocês usarem para medir os outros Deus usará para medir vocês.
39 UYeesu akhalonga mʉ shɨkholanyo akhatɨ, “Bhʉlɨ, umuntu we afuuye amiiso angakhola kʉmʉlongola ʉwamwabho we afuuye amiiso? Ɨnga bhakhonzya shɨnɨɨsho, bhonti bhabhɨlɨ bhakʉlendela mu lyina.
39 E Jesus fez estas comparações:
40 Umumanyili atangamʉshɨla umumanyizyi waakwe. Ɨleelo, we aamala kʉmanyɨla zyonti, pe akhayɨbha anzu mumanyizyi waakwe.
40 Nenhum aluno é mais importante do que o seu professor. Porém, quando tiver terminado os estudos, o aluno ficará igual ao seu professor.
41 “Khooni khe ʉkwenya ɨkooko lye lɨlɨ mu lyiso lya wamwinyu, ɨleelo ʉtakʉlola ʉmʉkooko we wʉlɨ mu lyiso lyakho?
41 — Por que é que você vê o cisco que está no olho do seu irmão e não repara na trave de madeira que está no seu próprio olho?
42 Zɨngabha bhʉlɨɨbhʉlɨ kʉmʉbhʉʉzya uwamwinyu kʉtɨ, ‘We wamwɨtʉ, isuuti ɨnkwefwe ɨkooko lye lɨlɨ mu lyiso lyakho,’ ɨleelo ɨwe wʉneewe ʉtakwefwa ʉmʉkooko we wʉlɨ mu lyiso lyakho? Ɨwe ʉlɨ ni shisa ɨshɨ lenga! Yeefwa suuti ʉmʉkooko we wʉlɨ mu lyiso lyakho. Pe ʉngakhola kwefwa ɨkooko lye lɨlɨ mu lyiso lya wamwinyu.
42 Como é que você pode dizer ao seu irmão: “Me deixe tirar esse cisco do seu olho”, se você não repara na trave que está no seu próprio olho? Hipócrita! Tire primeiro a trave que está no seu olho e então poderá ver bem para tirar o cisco que está no olho do seu irmão.
43 “Lɨtalɨɨpo ikwi ilyinza lye lɨkwela amatunda amabhiibhi, khabhɨlɨ lɨtalɨɨpo ikwi ibhiibhi lye lɨkwela amatunda aminza.
43 — A árvore boa não dá frutas ruins, assim como a árvore que não presta não dá frutas boas.
44 Abhantʉ bhakʉlɨmanya ikwi kufumilana na matunda gaakwe, ye nongwa abhantʉ bhatakʉtʉngʉla amatunda agi kwi ilyi tiini mu mimvwa, awe agi zabiibu mʉ nyangwa.
44 Pois cada árvore é conhecida pelas frutas que ela produz. Não é possível colher figos de espinheiros, nem colher uvas de pés de urtiga.
45 Shɨnɨɨsho she zɨlɨ, umuntu umwinza akʉlonga inyinza, zye zikufuma mʉ mwoyo waakwe umwinza. Woope umuntu umubhiibhi akʉlonga imbiibhi, zye zikufuma mʉ mwoyo waakwe umubhiibhi. Kʉnongwa ye umuntu akʉlonga zye zyizuuye mʉ mwoyo waakwe.
45 A pessoa boa tira o bem do depósito de coisas boas que tem no seu coração. E a pessoa má tira o mal do seu depósito de coisas más. Pois a boca fala do que o coração está cheio.
46 “Khooni khe mʉkʉntekha kʉtɨ, ‘Mwene, Mwene,’ ɨleelo mʉtakʉbhomba zye ɨnkʉbhabhʉʉzya?
46 — Por que vocês me chamam “Senhor, Senhor” e não fazem o que eu digo?
47 Umuntu wowonti we akwɨnza kʉkwanɨ, na kʉtejeelezya amazwi gaanɨ na kʉgalema, ɨntɨmʉkholanye nɨ shɨkholanyo ishi:
47 Eu vou mostrar a vocês com quem se parece a pessoa que vem e ouve a minha mensagem e é obediente a ela.
48 “Akʉbha anzu muntu we ázenjile inyumba. We akwanda, akhabana ʉlwalo kwikha paasɨ pɨ lyalaawe, akhazenga ʉlwalo ulwi nyumba, pe akhamala kʉzenga inyumba yonti. Imvula we yatoonya inyinji, ulwizi lukhiizula nhaani, aminzi gakhapongola, gakhabhala kʉ makha, gakhabunshila inyumba yiila, ɨleelo yitakhayinga ngakheeka, kʉnongwa ye inyumba yázenjiilwe akhinza mʉ lwalo ulugomu.
48 Essa pessoa é como um homem que, quando construiu uma casa, cavou bem fundo e pôs o alicerce na rocha. O rio ficou cheio, e as suas águas bateram contra aquela casa; porém ela não se abalou porque havia sido bem-construída.
49 Ɨleelo umuntu we akʉtejeelezya amazwi gaanɨ, sita kʉgalema, wʉnʉʉyo akʉkholana nu muntu we ázenjile inyumba yaakwe pa mʉselesenga sita lwalo. Aminzi we giizula mu lwizi gapongola, gakhabhala kʉ makha, gakhabunshila inyumba yiila, yɨkhagwa panaapo na kʉpongonhana yonti.”
49 Mas quem ouve a minha mensagem e não é obediente a ela é como o homem que construiu uma casa na terra, sem alicerce. Quando a água bateu contra aquela casa, ela caiu logo e ficou totalmente destruída.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.