Gênesis 31
Wakita á Dadaamiya (MFI) vs VC
1 Yaw, cenancena Yakubu elva na taà aŋkwa aà tsakana egdzara aà Laban ate ŋane. Aɗaba ta bantsa itare: Yakubu zauze nalmane aà eddeŋere baɗemme, berbiraara na, baɗemme a ganaa aà ba an nalmane aà eddeŋere.
1 Jacó ouviu as palavras dos filhos de Labão, que diziam: "Jacó tomou tudo o que é de nosso pai, e é às suas custas que ele se tornou de tal forma rico."
2 Yakubu aà zhara elva ŋanna waà, Laban aà fanuka hyema seke werre.
2 Observou também, pela fisionomia de Labão, que este não tinha mais para com ele os sentimentos de antes.
3 Daaci a ba Yaakadada aà elvan ge Yakubu: Naba eptseptsa aà dem lardaaŋa, aà dem tate na ni ta yakaa aàtekwa na, iya yaà aŋkwa antara ka.
3 O Senhor disse a Jacó: "Volta para a terra dos teus pais, para a tua parentela, e eu estarei contigo."
4 Yakubu a naba ɓelaterve we ge ŋwashahaara, tara Rahiilu an Lee’a, geni a sarsawa aà sezeŋaara am kaamba, am taàte na aàtekwa an waldahaara.
4 Então Jacó mandou Raquel e Lia vir ao campo junto dos seus rebanhos:
5 Saremsa, a ba ŋane aà elvan ge itare: Yaà aŋkwa aà ezhzhara kina na waà, eddekure aà fiyuka hyema seke werre. Amaà duksa palle waà, Dadaamiya na ni aŋkwa aà ɗabana edderwa na aŋkwa antara ya.
5 "Vejo, disse-lhes ele, pelo semblante de vosso pai, que ele não é mais para comigo o mesmo que antes. Mas o Deus de meu pai está comigo.
6 Abi ba kure keni diyakurdiya slera na ya magannaa ya ge eddekure? Ya maganaa slera an ndzeɗaaruwa baɗemme.
6 Sabeis que servi a vosso pai o melhor que pude,
7 Amaà eddekure a naba magiyaa zlerma an tsaka ire. Ser kelaawa aŋkwa fatsiyaa naàza zlayaaruwa. Amaà Dadaamiya waà, velaaka barama geni aà shisha kelaadire ŋanna.
7 enquanto ele zombou de mim, mudando dez vezes o meu salário; mas Deus não lhe permitiu causar-me prejuízo.
8 Ndasendahe ba ŋane, a ba ŋane: Ba kelaa dabba na ŋgweraslasle na aàtu ge ekka, naàza zlayaaŋa una ŋanna, baɗemme aà dabbaha ta fantau ge yaà ŋgweraslasle. Maà banba ŋane ba kelaa dabba na an maƴaha naàzaaŋa, baɗemme aà dabbaha taà yaà egdzere an maƴaha.
8 Quando ele dizia: os animais malhados serão o teu salário, todas as ovelhas davam à luz cordeiros malhados, e se dizia: os animais riscados serão o teu salário, todas as ovelhas davam à luz cordeiros riscados.
9 A sananse ba Dadaamiya dabbaha am erva ge eddekure, a vite ge iya.
9 Foi Deus mesmo que tomou o rebanho de vosso pai para me dar.
10 Vacite umele ya naba shaa shene, naàwa naàzu ya nanaa ya am shenaaruwa: Am sarte a saa dabbaha, taà aŋkwa jarammeje aàtirpalle waà, usalaha antara zhel kyawaha taà aŋkwa ɗala ŋwashaha waà, baɗemme ba jili gergere. Umelahaara an maƴa, emnde umele keni taà ŋgweraslaslaha, umelahaatare keni taà daŋŋwe ba gyeguniiye.
10 No tempo em que os animais deviam conceber, eu levantava os olhos e via em sonhos que os bodes que cobriam as cabras eram listados, malhados e manchados.
11 A naba ɗiɗaha malika aà Dadaamiya am shena ŋanna : Yakubu! Ya ŋutehe : A ba iya na’am.
11 Um anjo de Deus disse-me em sonhos: Jacó! Eis-me aqui, respondi.
12 A ba ŋane : Kanteka icaaŋa, ezhzhara, kaà aŋkwa nanna emtu usalaha antara zhel kyawaha ta aŋkwa ɗala ŋwasha baɗeme jili gergere, umele an maƴaha, umele ŋgweraslasle, umele keni daŋŋwe na? Una ŋanna baɗemme na waà, aɗaba ya nanna naàzu na a magakta Laban.
12 Levanta os olhos e vê: todos os bodes que cobrem as cabras são listados, malhados e manchados, porque eu vi tudo o que te fez Labão.
13 Ba iya una ya Dadaamiya ya marakaa iraaruwa am Baytila, tate na ka tsaa naàkwa, ka ganve waye ate iraara, ka tsakse naàzu am ervauŋɗaaŋa aà katafkaaruwa na. Kina waà, tsetse ezlala am larde na, eptseptse aà dem lardaaŋa, aà dem tate na ta yakaa aàtekwa na.
13 Eu sou o Deus de Betel, onde tu me consagraste uma estela e me fizeste um voto. Agora, vamos, sai daqui e volta para a terra de tua família."
14 Daaci ta ŋwanante ge tara Rahiilu antara Lee`a, a ba itare taà elvan ge ŋane: ŋere waà, ɓaaka dzaaŋere am nalmane aà eddeŋere, ŋa ɓaaka am emnde a za warataara keni.
14 Raquel e Lia responderam: "Resta-nos porventura ainda alguma parte de herança na casa de nosso pai?
15 Eddeŋere aà zharaŋer ŋa ba seke wayvaha am huɗe aà haara mazlaara, a valaŋerwa ba ŋane an ervaara, zauze nalmane am ŋere baɗemme.
15 Não nos tratou ele como estrangeiras, vendendo-nos e devorando o nosso dinheiro?
16 Nalmane na ni a sansaa ba Dadaamiya an ervaara am erva aà eddeŋere waà, naàzaaŋere una ŋanna antara egdzaraaŋere. Ekka waà, emmaàga ba naàzena ni a ndaaka Dadaamiya na baɗemme.
16 Toda a riqueza, que Deus tomou de nosso pai, é para nós e para nossos filhos. Faze, pois, o que Deus te disse."
17 Daaci yalla, a ba Yakubu, aŋkwa aà maga niya a zlala, a puwete egdzaraara antara ŋwashahaara ate iga a ezlegwamaha.
17 Levantou-se, pois, Jacó, e fez montar seus filhos e suas mulheres nos camelos.
18 A jemaa waldahaara baɗemme antara kazlaŋaara umele na a ganaa am Paddan Aram ŋanna baɗemme, aŋkwa aà eptsa aà dem larde aà Kanaana, aàdeza eddeŋaara Isiyaaku.
18 Levou consigo todos os seus rebanhos, todos os bens que tinha ajuntado, o rebanho que lhe pertencia, adquirido em Padã-Arã, e partiu para junto de seu pai Isaac, na terra de Canaã.
19 Am sarte ŋanna maa, Laban ɓaaka am mba, a de ica ugje ate kyawahaara. Daaci Rahiilu a naba ilu helaha aà eddeŋaara, a zlalehe an ŋane.
19 Raquel, aproveitando um momento em que seu pai fora tosquiar suas ovelhas, roubou os terafim de seu pai;
20 A magannaa estuwa Yakubu ɓaakire aà jirire ge Laban, aɗaba mbeɗanuka ɗekiɗeki a naba zlala.
20 e Jacó enganou Labão, o arameu, ocultando-lhe sua fuga.
21 A halese kazlaŋaara baɗemme, a naba zhagade, a de ebzu guwa ƴaikke, daaci ba zlalaara aà dem huɗe aà wa Giliyat.
21 Fugindo, pois, com tudo o que era seu, atravessou o rio e dirigiu-se para a montanha de Galaad.
22 Hare keƴe kalkale lauktu ni aà cenancena Laban ganakini ɓaaka zhagadaazhagade Yakubu.
22 Três dias depois, soube Labão da fuga de Jacó.
23 ŋane keni a naba jemaa egdzar mamahaŋaara, daaci ta daa aà ɗaba Yakubu na. Haraatare vuye kalkale lauktu ni de sharnaasha am huɗe aà wa a Gile`at.
23 E, tomando consigo seus irmãos, perseguiu-o durante sete dias de marcha, e alcançou-o na montanha de Galaad.
24 Amaà an vaƴiya vacite ŋanna waà, Dadaamiya a naba maranaa iraara ge Laban am shene. Laban ŋanna waà, zhel Arama. A ba Dadaamiya aà elvan ge ŋane: Effa hyema ate iraaŋa, ɓelanemka ɗekiɗeki ge Yakubu, ma shagerire, ma shagerkire keni.
24 Deus, porém, apareceu num sonho noturno a Labão, o arameu, e disse-lhe: "Guarda-te de dizer algo a Jacó."
25 Laban a de beƴe Yakubu maganaamaga beraara an kacakaca am huɗe aà wa Giliyat, ŋane keni a magaa naàzaatare antara egdzar mamahaŋaara aà ba ate ire aà wa Gile`at ŋanna.
25 Labão alcançou, pois, Jacó. Este havia levantado sua tenda na montanha, enquanto Labão e seus irmãos tinham plantado a sua na montanha de Galaad.
26 Daaci Laban a ndavanuhe ge Yakubu, a ba ŋane aà elvan ge ŋane: Labara ka magiya ɓaakire aà jirire na ? Kaà zhagade an egdzaraaruwa ba seke ka sluwatervaa an ndzeɗaaŋa am wava!
26 Labão disse a Jacó: "Que fizeste? Tu me enganaste, e conduziste minhas filhas como prisioneiras de guerra!
27 Labara kaà zlala an ila ndakika ɗekiɗeki na? Kina ma andze ka ndindaha waà, aàbi ma andze ŋaà puwakse an gaŋka antara gadzavera antara lahe am ekte ge ekka, ma ŋaà puwakse an higa ƴaikke.
27 Por que fugiste dessa forma, e me lograste em lugar de me avisar? Eu te teria despedido com manifestações de júbilo e com cânticos, ao som do tamborim e da harpa.
28 Kina ba ge magatera ajamimashifa ge egdzaraaruwa antara eggyahaaruwa keni piyakitepiya na waà, shagera emtu? Ekka waà, ɓaaka heŋkalaaŋa.
28 Não me deixaste beijar meus filhos e minhas filhas! Procedeste como um insensato.
29 Yaà dzegwaàndzegwa magakura kelaadire. Amaà an vaƴiya ba vatena na a naba mariya iraara Dadaamiya aà eddeŋa, a ba ŋane: Effa hyema ate iraaŋa, maganaànka ba uwe keni ge Yakubu.
29 Eu poderia agora fazer-vos mal, mas o Deus de teu pai disse-me na última noite: Guarda-te de dizer algo a Jacó.
30 Duksa palle waà, diyandiya geni ɓaaka iraaŋa am kataykatay na mazlaara, zlalakzlala aà dem mba aà eddeŋa. Ama labara zlaɓe ka ilu helahaaruwa?
30 E, se partiste somente porque tinhas saudade da casa paterna, então por que roubaste os meus deuses?"
31 A ŋwanante ge Yakubu, a ba ŋane: Iya ya kurken watse kaà halivuwe egdzaraaŋa. Aɗaba una ŋanna jija lyawa jipu.
31 Jacó respondeu-lhe: "Tive medo, ao pensar que poderias tirar-me tuas filhas;
32 Elva aà helahaaŋa maa, maàki shakaànsha aàza emndaaruwa waà, eddaara a njeka an shifa ɗekiɗeki. Kwaye kazlaŋa, naba eppakya aà katafke aà emnde baɗemme. Yakubu diyaaka geni a iluwa Rahiilu helaha na.
32 quanto aos teus deuses, porém, seja morto aquele que os tiver consigo! Examina o que está comigo, em presença de nossos parentes, e retoma o que é teu." Ora, Jacó ignorava o roubo de Raquel.
33 Laban a naba demhe am bere aà Yakubu, a demhe am bere aà Lee`a, a demde am bere aà kwatenaha buwa na, a pakyaa kazlaŋaatare baɗemme, amaà shanka ɗekiɗeki. Am iga aà una ŋanna maa, a demhe am bere aà Rahiilu keni.
33 Labão entrou na tenda de Jacó, na de Lia e na das duas escravas, mas nada encontrou. Saindo da tenda de Lia, entrou na de Raquel.
34 A halantaa ba Rahiilu ŋanna tsa helaha na amaà Laban a pakyaa beraara, shanka ɗekiɗeki, aɗaba a puweme am serde aà ezlegwamaara, a naba njetaa aàtekwa.
34 Esta havia tomado os terafim e, colocando-os na sela do camelo, sentou-se em cima. Labão revistou toda a tenda, sem nada encontrar.
35 A ba Rahiilu aà elvan ge eddeŋaara: Taslaaŋa a jaŋka ervauŋɗe eddayaaruwa yaà tsa tseteka aàkatafkaaŋa, aɗaba aŋkwa aà hyiya lyuwa bara ervaaŋere ŋwasha. ɓaaka tatu zharemka Laban ice aà dem huɗaara, amaà shanka helahaara na.
35 Raquel disse ao seu pai: "Não se irrite o meu senhor, se não posso levantar-me em sua presença, pois acho-me agora com a indisposição que costuma vir às mulheres." Revistou, pois, mas não encontrou os terafim.
36 Jaaja ervauŋɗe an tsaka ire Yakubu, a naba fantau ge dagala an Laban, a ba ŋane aà elvan ge ŋane: Azara haypaaruwa? Ya gaku haypara kaà ɗabiɗaba estuwa na?
36 Jacó encolerizou-se então contra Labão, e acabrunhou-o de censuras: "Qual é o meu crime?, disse-lhe ele. Qual é o meu pecado, para que te irrites desse modo contra mim?
37 Kina ka pakyaa kazlaŋaaruwa baɗemme na ka beƴa emtu duksaaŋa ba palle keni am huɗaara? Maàki shakansha waà, sheɓeka ɗekiɗeki. Kwaye emndaaŋa, naàwa emndaaruwa keni, taà kyaminaàkya shairiya ge miya ma buwa na.
37 Revistaste todas as minhas bagagens: que encontraste do que é teu? Mostra-me aqui em presença de meus parentes e dos teus, e sejam eles juízes entre nós dois.
38 Kina waà, aàbi magaamaga yawe kulbuwa kalkale yaà am mbaaŋa. Ma nawaaŋa, ma kyawaaŋa keni puwanaaka egdzere ser palle. Ser palle keni zanuka zhel kyawaaŋa dey ɗekiɗeki.
38 Há vinte anos que estou em tua casa: tuas ovelhas e tuas cabras não abortaram, não comi os carneiros do teu rebanho.
39 Dete ba una a ceɓana naàza kaambaha na, ya sakanaasa emtu? aàbi nasaraaruwa ba ge iya? Antara ba una a iluwa nayle, una ma ta iluwa an vaciya, ma ta iluwa an vaƴiya keni baɗeme ka fiyar ba ge iya sey yaà eppela.
39 Nunca te trouxe os animais estraçalhados pelas feras. Eu os repunha, pois tu o exigias, quer fossem roubados de dia, quer de noite.
40 Nja aà kara aà vaciya na, aà pesha ba iya ya vaha deppe aàtekwa. An vaƴiya keni yaà haàre aà ba ate lailaiɗire. Haàre, ate icaaruwa ɓaaka ɗekiɗeki, ma taà paànaà estara emnde hare keni diyanka ya.
40 Eu era queimado de dia pelo calor, e de noite pelo frio, e o sono fugia dos meus olhos.
41 Kina waà, yawe kulbuwa kalkale ya magaa slera am mbaaŋa. Yawe kelaawa jufaɗaara waà, ya magakaa slera ge sheba egdzaraaŋa buwa. Yawe uŋkwahe waà, ya magakaa slera aà dabba. Ama ekka ser kelaawa kaà aŋkwa aà fatsiya mberaaruwa.
41 Eis já vinte anos que estou em tua casa; servi-te catorze anos por tuas duas filhas, seis anos pelos teus rebanhos, e dez vezes modificaste o meu salário.
42 Ma andze ɓaaka Dadaamiya aà eggyerwa Ibrahiima antara iya, Dadaamiya na ni aà ukkuva edderwa Isiyaaku jipu na, aàbi kina ma andze ngyakisengye am mbaaŋa aà ba an erva dey. Amaà Dadaamiya nanna palasaaruwa antara zlaɗaaruwa am slera ŋa baɗemme, daaci a se dema ŋane am dagavaamiya aà waya.
42 Se o Deus de meu pai, o Deus de Abraão, o Deus terrível de Isaac não se tivesse posto de meu lado, tu me terias hoje despedido com as mãos vazias. Deus viu minhas penas e meus trabalhos, e na última noite ele pronunciou-se.
43 A ŋwete ge Laban, a ba ŋane aà elvan ge Yakubu: Ay waà, aàbi egdzar ŋwasha na egdzaraaruwa ba ge iya, egdzaraatare na keni eggyahaaruwa ba ge iya, dete ba dabbaha na antara naàzena kaà aŋkwa aà zharana ka baɗemme na aàbi baɗemme ba naàzaaruwa? Aŋkwa naàzu yaà dzegwana ya magaterte ge egdzaraaruwa antara eggyahaaruwa emtu?
43 Labão respondeu a Jacó: "Estas filhas são minhas filhas, estes filhos, meus filhos, e estes rebanhos, meus rebanhos: tudo o que vês é meu. Que farei eu agora contra minhas filhas, ou contra os filhos que elas deram ao mundo?
44 Ekka waà, ŋgweɗamiŋgweɗa namaana am dagavaamiya. ŋere ŋa buwa na waà, ɓaaka dagalaaŋere a cenarancena emnde seydiraaŋere.
44 Vamos, façamos juntos um pacto que nos sirva de testemunho a nós dois."
45 Yakubu a naba eksante naàkwa a dzeɓehe am tate ŋanna ndeɗɗe, una ŋanna gevge nakwa aà yeha Dadaamiya.
45 Jacó tomou uma pedra e erigiu-a em estela,
46 Am igaara, a ba ŋane aà elvan ge emnde aara: Halawaarhala nakwaha umele. Emndaara ta naba halar nakwaha umele teremme. Daaci ta njehe ate nakwaha ŋanna, ta zuhe atekwa.
46 e disse aos seus parentes: "Trazei pedras." E, tendo juntado muitas, fizeram um monte, sobre o qual comeram.
47 Laban a feta zhera aà tate ŋanna: Yaigar Sahaduta, amaana : Dikele aà seydire. Yakubu keni a fete zhera aà Galait.
47 Labão chamou-o Yegar-Saaduta, e Jacó, Galaad.
48 A ba Laban : Vatena waà, dikele aà nakwaha na naàwa ŋane naà waà, gevge seydire am dagavaamiya, iya antara ka. Aɗaba una ŋanna taà ɗaha tate na an Galait.
48 Labão disse: "Este monte é hoje testemunha entre mim e ti",e por isso deu-se-lhe o nome de Galaad,
49 Ta naba fete zhera aà tate ŋanna zlaɓe adaliye: Mispa. Amaana: Tate aà ufa. Aɗaba a ba Laban: Miya antara ka waà, ma kyamikya aàhuna keni sey ba Yaakadada una a de gevge sle ufa dagavaamiya.
49 e também Mitspa, porque Labão disse ainda: "Que o Senhor nos vigie a nós ambos, quando nós nos tivermos despedido um do outro.
50 Maàki ka de fa zlaɗa ate egdzaraaruwa, ma ka de gaterar ŋwasha umele keni diyeddiye geni sledagavaamiya ba Dadaamiya an iraara, urimagweka.
50 Se maltratares minhas filhas, e se tomares outras mulheres além delas, não é um homem que estará conosco. Mas toma cuidado, pois é Deus que será testemunha entre nós."
51 A ba Laban zlaɓe adaliye a elvan ge Yakubu: Ezhzhara ba dikele aà nakwaha na antara nakwa aà yeha Dadaamiya na naàwa ŋane an dzeɓa na.
51 Labão disse ainda a Jacó: "Vês este monte de pedras e esta estela que levantei entre mim e ti.
52 Dikele a nakwaha na antara nakwa aà yeha na an dzeɓe na, bukerɗe gevge seydaha am dagavaamiya antara ka. Iya keni yaà ebzeka naàkwaha na aà dem dalbaaŋa ge magakte kelaadire, ekka keni kaà ebzeka naàkwaha na aà sem dalbaaruwa ɗekiɗeki.
52 Este monte é testemunho, e igualmente esta estela, de que eu não ultrapassarei este monte para o teu lado, e que tu não ultrapassarás este monte e esta estela para o meu lado para nos fazer mal.
53 Miya antara ka waà, a`aa aà hyephye ba Dadaamiya a tara Ibrahiima antara Nakaur am dagavaamiya. Mazlaara Yakubu a naba zanu waɗa an Dadaamiya na a kuvanaa eddeŋaara Isiyaaku jipu na.
53 O Deus de Abraão, o Deus de Nacor, o Deus de seus pais seja juiz entre nós!" E Jacó jurou pelo Deus terrível de Isaac.
54 Am iga aà una ŋanna maa, a magaa sadaka ate ire aà wa ŋanna, a naba ɗetaa sleriyahaara ta zu ɗafa aà sadake na. Zaruze maa, ta naba hare ate ire aà wa ŋanna.
54 Ofereceu um sacrifício sobre a montanha e convidou seus parentes para comer. Comeram e passaram a noite na montanha.
55 — ausente —
55 No dia seguinte pela manhã, Labão beijou seus filhos e suas filhas; abençoou-os e retomou o caminho de sua casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 31, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.