Lucas 1

El Nuevo Testamento en mixe de Coatlán (MCONT) vs ARIB

Sair da comparação
ARIB Almeida Revisada Imprensa Bíblica
1 Mayjäy tɨ cojaay je ayuc je tɨy'ajt huɨdi ɨɨch ajt nejhuɨɨyɨm co janch ytɨy'ájtɨty, tüg'ócɨy jadu'n nej Jesús chondacy yjugy'ájtɨn ya naaxhuiñ ixtɨ mabaad ycogɨxɨɨy.
1 Visto que muitos têm empreendido fazer uma narração coordenada dos fatos que entre nós se realizaram,
2 Tüg'ócɨy je tɨy'ajt jadu'n nej ajt xyñɨmaayɨm huɨdi cɨ'm ijx mɨdou nej chondacy ixtɨ mabaad ycogɨxɨɨy, je' ajcxy huɨdibɨ capxhuäcxy Jesús y'ayuc ytɨy'ajt.
2 segundo no-los transmitiram os que desde o princípio foram testemunhas oculares e ministros da palavra,
3 Ɨɨch nañ jadu'n tɨ nyajcɨ̈yöyɨch tɨ nyajtecyyöyɨch yajxon je tɨy'ajt nej Jesús chondacy je' chɨnaayɨn ya naaxhuiñ ixtɨ mabaad ycogɨxɨɨy. Paady ycɨxpɨ ɨɨch nhuinma'ñ pɨdägy co ɨɨch miich nyajnijayɨ̈hua'ñ tüg'ócɨy je tɨy'ajt, miich oyjäybɨ, Teófilo.
3 também a mim, depois de haver investido tudo cuidadosamente desde o começo, pareceu-me bem, ó excelentíssimo Teófilo, escrever-te uma narração em ordem.
4 Jɨgɨx miich nañ jadu'n mnejhuɨ̈huɨpy yajxon je tɨy'ajt, jadu'n nej miich tɨ m'ixpɨcy.
4 para que conheças plenamente a verdade das coisas em que foste instruído.
5 Jadu'n ytunɨ yjajtɨ co anajty Herodes yrey'aty ma Judea naax cajp, jɨm anajty tüg judío teedy hue' anajty yxɨɨ Zacarías. Je' anajty semandumb mɨɨd Abías y'ajugytɨjc y'amɨgügtɨjc. Je Zacarías ypɨjcy mɨɨd Aarón y'ocnɨɨx, hue' je' anajty yxɨɨ Elisabet.
5 Houve nos dias do Rei Herodes, rei da Judéia, um sacerdote chamado Zacarias, da turma de Abias; e sua mulher era descendente de Arão, e chamava-se Isabel.
6 Dios y'ijxyp ñejhuɨɨyb co je' anajty ajcxy ytudägyjäyɨty nimetz. Je' ajcxy ycuydumyb tüg'ócɨy yɨ Huindzɨn Dios ycapxy y'ané'mɨn.
6 Ambos eram justos diante de Deus, andando irrepreensíveis em todos os mandamentos e preceitos do Senhor.
7 Je' ca'p anajty ajcxy y'ung ni tüg, e jadu'n ajcxy ymɨjäyɨɨñ nimetz.
7 Mas não tinham filhos, porque Isabel era estéril, e ambos avançados em idade.
8 Chi tügtecy Zacarías mɨɨd y'ajugy y'amɨgüg yteedy'ájtcɨxy anajty ma Dios ytɨjc.
8 Ora, estando ele a exercer as funções sacerdotais perante Deus, na ordem da sua turma,
9 Jadu'n nej teedy ajcxy ycostumbre mɨɨdɨty, chi ñigootɨ tung je Zacarías mɨna ypoomjogɨpy jiiby ma yɨ Huindzɨn Dios ytɨjc.
9 segundo o costume do sacerdócio, coube-lhe por sorte entrar no santuário do Senhor, para oferecer o incenso;
10 Tüg'ócɨy je mayjäy ooy anajty Dios mɨbɨjctzoogɨxy tɨba'y. Yam Zacarías tzajtɨgoty ypoomjocy,
10 e toda a multidão do povo orava da parte de fora, à hora do incenso.
11 co ñayquëxɨ̈cɨ Huindzɨn Dios y'ángel tüg ytɨnäy a'oy'amy ma je poomjoctac.
11 Apareceu-lhe, então, um anjo do Senhor, em pé à direita do altar do incenso.
12 Co Zacarías ijxy je ángel, chi ooy chɨgɨɨy.
12 E Zacarias, vendo-o, ficou turbado, e o temor o assaltou.
13 Chi je ángel nɨmaay Zacarías:
13 Mas o anjo lhe disse: Não temais, Zacarias; porque a tua oração foi ouvida, e Isabel, tua mulher, te dará à luz um filho, e lhe porás o nome de João;
14 Mjotcujc'adɨp mxondägɨp miich etz mdöxyɨjc, nañ may yɨ jäy yjotcugɨ̈huɨpy co anajty m'ung tɨ ypi'c'aty.
14 e terás alegria e regozijo, e muitos se alegrarão com o seu nascimento;
15 Chi yɨ m'ung ycömay'ida'ñ ma Dios. Ni ca' ügɨpy vino ni jocnɨɨ. Ma ca'nɨ anajty yma'xung'aty ymɨɨd'adɨpy yɨ Dios yjɨhuɨ'ñ ymɨc'ajt.
15 porque ele será grande diante do Senhor; não beberá vinho, nem bebida forte; e será cheio do Espírito Santo já desde o ventre de sua mãe;
16 Yɨ' yajjothuimbidɨp may Israel jäy ma yɨ' ajcxy yHuindzɨn Dios.
16 converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor seu Deus;
17 Je' nɨcxy ycogapxy'aty ma yɨ jäy ajcxy huinmɨc jotmɨc mɨɨd Dios yjɨhuɨ'ñ ymɨc'ajt, tɨm jadu'n nej Elías jecy'ajty ycogapxy'ajty huinmɨc jotmɨc mɨɨd Dios yjɨhuɨ'ñ ymɨc'ajt. Je' m'ung yajjothuimbidɨpy je ungdeedy ajcxy huɨdibɨ ca' y'ung ixaangɨxy, nañ yajjothuimbidɨpy je jäy ajcxy huɨdibɨ ca' capxycöbɨcy yɨ Dios, jɨgɨx ajcxy paadɨpy oyjot oyhuinma'ñ. Nañ m'ung ñɨmähuɨpy je jäy ajcxy huen nayñi'ixɨ́ɨyɨgɨxy mɨɨd yHuindzɨn Dios ycɨxpɨ.
17 irá adiante dele no espírito e poder de Elias, para converter os corações dos pais aos filhos, e os rebeldes à prudência dos justos, a fim de preparar para o Senhor um povo apercebido.
18 Chi Zacarías nɨmay je ángel:
18 Disse então Zacarias ao anjo: Como terei certeza disso? pois eu sou velho, e minha mulher também está avançada em idade.
19 Chi je ángel y'adzooy:
19 Ao que lhe respondeu o anjo: Eu sou Gabriel, que assisto diante de Deus, e fui enviado para te falar e te dar estas boas novas;
20 Jadachambɨ miich mhuɨ́'mɨpy uum, ni ca' m'ocjájtnɨp nej mgápxɨpy, mɨɨd co ca' mmɨbɨcy jada ɨɨch n'ayuc huɨdibɨ yajcuydunɨp co anajty tiempo patnɨ.
20 e eis que ficarás mudo, e não poderás falar até o dia em que estas coisas aconteçam; porquanto não creste nas minhas palavras, que a seu tempo hão de cumprir-se.
21 Yam je mayjäy ooy ja'ahuíjxcɨxy Zacarías, ooy anajty ajcxy tzachhuinmaaygɨxy ti co chachhuäcxɨpy jiiby ma Dios ytɨjc.
21 O povo estava esperando Zacarias, e se admirava da sua demora no santuário.
22 Co Zacarías ypɨdzɨmy, chi ca' anajty y'occapxnɨ. Chi je jäy ajcxy huinjɨhuɨɨy co tɨ anajty ixy tijaty jiiby ma Dios ytɨjc. Hue' je' yjacmɨydacy a'ɨxɨ̈y'amy, e oyhuɨ'mɨ̈y uum.
22 Quando saiu, porém, não lhes podia falar, e perceberam que tivera uma visão no santuário. E falava-lhes por acenos, mas permanecia mudo.
23 Co je semandung yajmay, chi Zacarías ñɨcxnɨ ma ytɨjc.
23 E, terminados os dias do seu ministério, voltou para casa.
24 — ausente —
24 Depois desses dias Isabel, sua mulher, concebeu, e por cinco meses se ocultou, dizendo:
25 — ausente —
25 Assim me fez o Senhor nos dias em que atentou para mim, a fim de acabar com o meu opróbrio diante dos homens.
26 Co tudujc po' maabɨ Elisabet anajty y'ungtzɨmɨ̈gy, chi Dios quejxy je' y'ángel Gabriel jɨm Galilea naaxjot ma je cajp huɨdi anajty yxɨɨ Nazaret.
26 Ora, no sexto mês, foi o anjo Gabriel enviado por Deus a uma cidade da Galiléia, chamada Nazaré,
27 Chi Dios quejxy Gabriel ma anajty tüg töxy'anäg y'ity huɨdibɨ anajty ca'nɨ mɨdzɨnäy yëydɨjc. Je töxy'anäg tɨ anajty co'adzoy co pɨga'ñ mɨɨd tüg yëydɨjc huɨdi yxɨɨ José. José hue' anajty David y'ap y'oc. Je töxy'anäg hue' anajty yxɨɨjɨty María.
27 a uma virgem desposada com um varão cujo nome era José, da casa de Davi; e o nome da virgem era Maria.
28 Co je ángel ytɨgɨɨy ma anajty María, chi nɨmay:
28 E, entrando o anjo onde ela estava disse: Salve, agraciada; o Senhor é contigo.
29 Chi María co y'ijxy je ángel, chi chɨgɨɨy mɨɨd je' y'ayuc, chi huinmay ooy mɨɨd jada copxpócxɨn nej co yjadú'ñɨty.
29 Ela, porém, ao ouvir estas palavras, turbou-se muito e pôs-se a pensar que saudação seria essa.
30 Chi je ángel ymɨnañ:
30 Disse-lhe então o anjo: Não temas, Maria; pois achaste graça diante de Deus.
31 Jadachambɨ, m'ungdzɨmɨ̈gɨp, myajpi'c'adɨpy tüg mang, huɨdibɨ mxɨɨmöhuɨpy JESUS.
31 Eis que conceberás e darás à luz um filho, ao qual porás o nome de Jesus.
32 Je Jesús mɨj y'idɨpy, hue' je' yajtíjɨpy Dios tzajpjotypɨ y'ung. Chi je Huindzɨn Dios möhuɨɨyb je ané'mɨn huɨdi yɨ' ymɨj'ap ymɨjteedy David ymɨɨd anajty.
32 Este será grande e será chamado filho do Altíssimo; o Senhor Deus lhe dará o trono de Davi seu pai;
33 Je Jesús ané'mɨp huinɨxɨɨ ma yɨ Jacob y'ap y'oc. Je' y'ané'mɨn camɨna ycɨxɨpy.
33 e reinará eternamente sobre a casa de Jacó, e o seu reino não terá fim.
34 Chi María je ángel nɨmaay:
34 Então Maria perguntou ao anjo: Como se fará isso, uma vez que não conheço varão?
35 Chi je ángel y'adzooy:
35 Respondeu-lhe o anjo: Virá sobre ti o Espírito Santo, e o poder do Altíssimo te cobrirá com a sua sombra; por isso o que há de nascer será chamado santo, Filho de Deus.
36 E cham Elisabet miich m'amɨgüg nañ jadu'n yajpi'c'adamy tüg mang ma tɨ ymɨjjäyɨɨyñɨ. Cham mɨdudujc po'bɨ maabɨ y'ung tzɨmɨ̈gy je huɨdibɨ jäy ytijpy ca' y'ung'ixaanɨ,
36 Eis que também Isabel, tua parenta concebeu um filho em sua velhice; e é este o sexto mês para aquela que era chamada estéril;
37 com mɨɨdɨ Dios ca'ni ti chípɨty.
37 porque para Deus nada será impossível.
38 Chi María ymɨnañ:
38 Disse então Maria. Eis aqui a serva do Senhor; cumpra-se em mim segundo a tua palavra. E o anjo ausentou-se dela.
39 Huin'it xɨɨ María choñ, ñɨcxy jottɨgoy ma yugjot, ma tüg cajp jɨm Judea naaxjot.
39 Naqueles dias levantou-se Maria, foi apressadamente à região montanhosa, a uma cidade de Judá,
40 Chi ytɨgɨɨy ma Zacarías ytɨjc, e capxpocxy Elisabet.
40 entrou em casa de Zacarias e saudou a Isabel.
41 Chi jadu'n yjajty co Elisabet mɨdoohuɨ María ycapxpócxɨn, chi jɨhuɨɨy co y'ung yücxy ma yjot. E chi je Elisabet ooy yjotcugɨy mɨɨd je Dios yjɨhuɨ'ñ ymɨc'ajt.
41 Ao ouvir Isabel a saudação de Maria, saltou a criancinha no seu ventre, e Isabel ficou cheia do Espírito Santo,
42 Chi ymɨnañ janch mɨc:
42 e exclamou em alta voz: Bendita és tu entre as mulheres, e bendito é o fruto do teu ventre!
43 ¿Nej ɨɨch jada co jadu'n tɨ n'ahuägɨ̈y co nHuindzɨnɨch ytaj miñ xyco'ixɨ̈yɨch?
43 E donde me provém isto, que venha visitar-me a mãe do meu Senhor?
44 Co tɨ nmɨdooyɨch yɨ mgapxpócxɨn, tɨ ɨɨch n'ung yücxy ma ɨɨch njot co chachjotcújcɨty.
44 Pois logo que me soou aos ouvidos a voz da tua saudação, a criancinha saltou de alegria dentro de mim.
45 Jotcujc'adɨp pɨnjaty tɨ ymɨbɨcy, co cuyduñ y'ida'ñ je ayuc mɨɨd je Huindzɨn Dios ycɨxpɨ.
45 Bem-aventurada aquela que creu que se hão de cumprir as coisas que da parte do Senhor lhe foram ditas.
46 Chi María ymɨnañ:
46 Disse então Maria: A minha alma engrandece ao Senhor,
47 Ooy nxondägyɨch mɨɨd Dios ycɨxpɨ, ɨɨch nnihuambɨ nyajtzoocpɨ,
47 e o meu espírito exulta em Deus meu Salvador;
48 co yɨ' tɨ xyñi'ijxcɨdägyɨch, co ɨɨch ayoobɨ xytumbɨ'adyíijɨch. Jadachambɨ etz jacnɨcxp xɨɨ tiempo, tüg'ócɨy jäy ajcxy oy mɨna'nɨp co jotcujc'ájtpɨch.
48 porque atentou na condição humilde de sua serva. Desde agora, pois, todas as gerações me chamarão bem-aventurada,
49 Yɨ Dios tügpajc mɨ́jɨp, tɨɨbɨ tun mɨɨd ɨɨch, ooy yɨ' yxɨɨ ymɨ́jɨty.
49 porque o Poderoso me fez grandes coisas; e santo é o seu nome.
50 Dios ypa'ayooyb hueñypɨ́nɨty huɨdibɨ huindzɨgɨɨyɨp jadachambɨ etz jacnɨcxnɨ xɨɨ tiempo.
50 E a sua misericórdia vai de geração em geração sobre os que o temem.
51 Dios tɨ ooy tuñ mɨjpɨ huinma'ñ, tɨ jɨɨbɨcy pɨnjaty amɨj agɨx nayjɨhuɨɨyɨp ma yjot yhuinma'ñ.
51 Com o seu braço manifestou poder; dissipou os que eram soberbos nos pensamentos de seus corações;
52 Dios tɨ yajpɨdzɨmy yɨ mɨjpɨ rey ma y'ane'my, tɨ mɨj'ajt möy ayoobɨdɨjc.
52 depôs dos tronos os poderosos, e elevou os humildes.
53 Pɨnjaty ayuu'ijtp anajty ymooy ti mɨɨd yjotcujc'adɨp, etz yɨ comeeñyjäydɨjc ajcxy tɨ ixmach ca' ni ti.
53 Aos famintos encheu de bens, e vazios despediu os ricos.
54 Dios tɨ pubety yɨ Israel jäy, yɨ' ajcxy ytumbɨ, mɨɨd co anajty tɨ pa'ayogoty je' ajcxy,
54 Auxiliou a Isabel, seu servo, lembrando-se de misericórdia
55 jadu'n nej jecy'ajty Dios yajnɨmay je' n'ap ndeedy, je Abraham etz je'y'ap y'oc, co tunamb mɨɨd je' ajcxy huinɨxɨɨ.
55 {como falou a nossos pais} para com Abraão e a sua descendência para sempre.
56 Chi María tugɨɨg po' jɨm y'ijty mɨɨd Elisabet, chi yhuimbijtnɨ ma ytɨjc.
56 E Maria ficou com ela cerca de três meses; e depois voltou para sua casa.
57 Co je Elisabet oy yajhuaad'ajtnɨ xɨɨ tiempo, chi yajpi'c'ajty tüg ymang.
57 Ora, completou-se para Isabel o tempo de dar à luz, e teve um filho.
58 Chi ayuc mɨdooy ajcxy je ymɨjɨɨn ymɨdɨjc etz y'ajugy y'amɨgüg jadu'n nej Dios may'ajt tɨ tuñ mɨɨd Elisabet. Chi ajcxy ooy yjotcugɨy mɨɨd je' ycɨxpɨ.
58 Ouviram seus vizinhos e parentes que o Senhor lhe multiplicara a sua misericórdia, e se alegravam com ela.
59 Chi jadu'n yjajty coductujc xɨɨ je ymɨjɨɨn ymɨdɨjc etz y'ajugy y'amɨgüg miñ ma Zacarías ytɨjc co anajty tɨy'ajttɨ̈huaangɨxy je pi'c'anäg. Chi ajcxy yajxɨɨ'ada'ñyii anajty jadu'n nej yteedy yxɨɨ Zacarías.
59 Sucedeu, pois, no oitavo dia, que vieram circuncidar o menino; e queriam dar-lhe o nome de seu pai, Zacarias.
60 Chi ytaj ymɨnañ:
60 Respondeu, porém, sua mãe: De modo nenhum, mas será chamado João.
61 Chi je' ymɨgügtɨjc ajcxy ymɨnañ:
61 Ao que lhe disseram: Ninguém há na tua parentela que se chame por este nome.
62 Chi ajcxy y'amɨdoohuɨ je' yteedy jadu'n a'ɨxɨ̈y'amy, nej yɨ' yajxɨɨ'ada'ñyii.
62 E perguntaram por acenos ao pai como queria que se chamasse.
63 Chi Zacarías pɨjctzoy tüg necy, e jaay jadu'n: “Juan huen xɨɨ'adyii.” Chi je ymɨgügtɨjc ajcxy nidüg'ócɨy ooy jɨhuɨɨy huinmaay.
63 E pedindo ele uma tabuinha, escreveu: Seu nome é João. E todos se admiraram.
64 Chi mɨc'amy Zacarías y'ahuac ahua'cxy e ytoodz yungɨɨy, chi oy ycapxɨ̈gy e jäymejch cömay yɨ Dios.
64 Imediatamente a boca se lhe abriu, e a língua se lhe soltou; louvando a Deus.
65 Chi tüg'ócɨy ymɨjɨɨn ymɨdɨjc ooy chɨgɨɨy. Chi ajcxy nimɨydactay nej Zacarías tɨ yjaty ma tüg'ócɨy jäy huɨdibɨ tzɨnaayb Judea yuugjotypɨ tzɨnaaydac.
65 Então veio temor sobre todos os seus vizinhos; e em toda a região montanhosa da Judéia foram divulgadas todas estas coisas.
66 Tüg'ócɨy pɨnjaty anajty mɨdoob je ayuc, chi jäymejtzhuɨ'm ajcxy ma yjot yhuinma'ñ, chi ñayñɨmáayɨgɨxy:
66 E todos os que delas souberam as guardavam no coração, dizendo: Que virá a ser, então, este menino? Pois a mão do Senhor estava com ele.
67 Chi je ungdeedy Zacarías mɨɨd je Dios yjɨhuɨ'ñ ymɨc'ajt Dios y'ayuc najtzcapxɨɨyɨ ymɨnañ:
67 Zacarias, seu pai, ficou cheio do Espírito Santo e profetizou, dizendo:
68 Cömay yɨ Israel jäy yHuindzɨn Dios, co tɨ ni'ijxcɨdägy, tɨ cohua'ñ yɨ' ñaax ycajp,
68 Bendito, seja o Senhor Deus de Israel, porque visitou e remiu o seu povo,
69 Dios tɨ quexy tüg mɨj nihuaambɨ yajtzoocpɨ, ma yɨ' ytumbɨ, David y'ap y'oc ajcxy.
69 e para nós fez surgir uma salvação poderosa na casa de Davi, seu servo;
70 Com Dios jadu'n ymɨnañ jecy'ajty mɨɨd yɨ' y'ayuc najtzcapxɨɨyb huɨdibɨ huätzjäyɨp;
70 assim como desde os tempos antigos tem anunciado pela boca dos seus santos profetas;
71 je' xyñihuänaanɨm ma ɨɨch ajt nmɨdzip, nañ xypubedaanɨm xypudɨgɨ́huaanɨm ca'ydɨ xycɨ̈gähuɨɨyɨm huɨdibɨ ca' xy'ixaanɨm xychogaanɨm.
71 para nos livrar dos nossos inimigos e da mão de todos os que nos odeiam;
72 Jaydëbɨ pa'ayoohuɨpy ɨɨch ajt nmɨj'ap nmɨjteedy, etz jäymedzɨɨyb jadu'n nej ayuc ahuanɨɨy mɨɨd je' ajcxy.
72 para usar de misericórdia com nossos pais, e lembrar-se do seu santo pacto
73 Jadu'n nej Dios janch huinɨjot y'ayuc ahuanɨɨy mɨɨd ɨɨch ajt nmɨj'ap nmɨjteedy Abraham jecy'ajty huɨdi anajty xymöhuaanɨm.
73 e do juramento que fez a Abrão, nosso pai,
74 Co nihuätzɨ̈ctuutɨm ma nmɨdzip, huin'it jaydëbɨ mɨyaaxɨm n'ojadájtɨm ca' ma tzɨgɨ'ñ jɨhuɨ'ñ,
74 de conceder-nos que, libertados da mão de nossos inimigos, o servíssemos sem temor,
75 mɨɨd huätzhuinma'ñ etz tudägy huinma'ñ ma yɨ' yhuinduu jabom jabom ixtɨ mɨbaad ndzɨnaayɨm.
75 em santidade e justiça perante ele, todos os dias da nossa vida.
76 Miich ma'xung, jäy hue' myajtijɨp mɨjpɨ Dios y'ayucnajtzcapxɨɨybɨ. Miich nɨ́cxɨp cogapxy, nɨcx yajni'ixɨ̈ jäy mɨɨd Huindzɨn Dios ycɨxpɨ.
76 E tu, menino, serás chamado profeta do Altíssimo, porque irás ante a face do Senhor, a preparar os seus caminhos;
77 Yajni'ixɨ' yɨ cajpjäy jadu'n nej huaad ajcxy y'alma paadɨpy nihuáanɨn yajnïdzoocɨn, etz jadu'n nej huaad ajcxy ypocy huinmecxɨɨyb.
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, na remissão dos seus pecados,
78 Jadu'n nej Dios ɨɨch ajt tɨ xypa'ayoohuɨm co tɨ xyñi'ijxcɨdaacɨm etz xymooyɨm tɨɨcxɨn jájɨn huɨdibɨ tzomb tzajpjoty,
78 graças à entranhável misericórdia do nosso Deus, pela qual nos há de visitar a aurora lá do alto,
79 jaydëbɨ yajmöhuɨpy jäy ajcxy Dios ytɨy'ajt huɨdibɨ ajcxy tzɨnaayb agootztuum etz o'c jɨjp'am, jɨgɨx ajcxy xytümooyɨm ma je tudägypɨ tü'aa.
79 para alumiar aos que jazem nas trevas e na sombra da morte, a fim de dirigir os nossos pés no caminho da paz.
80 Je pi'c'anäg yeeg yjodijy huinmɨc jotmɨc mɨɨd yɨ Dios yjɨhuɨ'ñ ymɨc'ajt. Chi chɨnaay adügtuum ma ca' pɨn, ixtɨ coonɨ xɨɨ tiempo paty mɨna ñɨ́cxɨpy cogapxy ma Israeljäy ajcxy.
80 Ora, o menino crescia, e se robustecia em espírito; e habitava nos desertos até o dia da sua manifestação a Israel.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.