Mateus 5
Lisǎsè̌ Athè̌ - Kayǎ Ngó̤ (KYU) vs NAA
1 Bí Byacè Jesǔ myáhtye ná kayǎ bè́mṳ tahe akhè̌nuô, a cuốhtya onyǎo dố sorò̤̌lo̤. Rò a khǒpacè̤̌ tahe hyǎ dố lǔo.
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 Rò a cáhtya ithyó èthǐ rò a hé,
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 “Kayǎ dố a thè́lè̤htyaní̤ tû́prè́ Cò́marya dố tè̤lò̌꤮ plǐ akǔ tahenuô, a ní̤bè tè̤sò̌ri. Me̤těhérò mò́khu htyělé̤ké̤kǔ nuôma kayǎ phúnuô tahe atè̤ hò́.
3 — Bem-aventurados
4 Kayǎ dố anguố̤ahè thǐ tahenuô, a ní̤bè tè̤sò̌ri. Me̤těhérò Cò́marya ki ilò̌í èthǐ pǎ.
4 — Bem-aventurados
5 Kayǎ dố a thè́dǒthè́nga̤ rò a shyalya̤ athè́plò tahenuô, a ní̤bè tè̤sò̌ri. Me̤těhérò hekhu yětôbanuô a ki htwǒlò̌ lǔtè̤ pǎ.
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 Kayǎ dố a thè́zṳ̂́ má̤lakǒ tè̤cò́tè̤te̤ tahenuô, a ní̤bè tè̤sò̌ri, me̤těhérò a ki ní̤bèdû lò̌꤮ tè̤cò́tè̤te̤ dố a thè́zṳ̂́ nuôtahe pǎ.
6 — Bem-aventurados
7 Kayǎ dố a thè́zò̤klabèní̤ ǔ tahenuô, a ní̤bè tè̤sò̌ri. Me̤těhérò Cò́marya ki thè́zò̤ sûke èthǐ pǎ.
7 — Bem-aventurados
8 Kayǎ dố athè́plò mwǒ̤plǐthǐplo tahenuô, a ní̤bè tè̤sò̌ri. Me̤těhérò a ki myáhtye phûtatò cò́ ané̤ ná Cò́marya pǎ.
8 — Bem-aventurados
9 Kayǎ dố a me̤pě̤me̤dwǒ tè̤ tahenuô, a ní̤bè tè̤sò̌ri. Me̤těhérò Cò́marya ki è́ èthǐ ná aphú tahe pǎ.
9 — Bem-aventurados
10 Kayǎ dố ǔ me̤cyě̤me̤cṳ̂ lǔ dố tè̤cò́tè̤te̤ akhu-akhyě tahenuô, a ní̤bè tè̤sò̌ri. Me̤těhérò dố mò́khu ahtyěaké̤kǔ nuôma kayǎ phúnuô tahe atè̤ hò́.
10 — Bem-aventurados
11 “Bí ǔ pacyé̤ishyé thǐ, ǔ me̤cyě̤me̤cṳ̂ thǐ, ǔ kè̤bò̌kè̤bye thǐ rò ǔ hé mǔmyá̤ricyá̤ thǐ dố vǎkhuvǎkhyě tahenuô, thǐ ní̤bè tè̤sò̌ri.
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 Thè́krṳ̂̌thè́lò̌ lahyǎ, thè́luố̤phòphû̌ lahyǎ ní꤮, thǐ tè̤me̤ní̤khwókè dố mò́khu nuô adu lakálakǒ cò́. Prè̤pro̤ dố꤮ nyénu tahenuô ǔ me̤cyě̤me̤cṳ̂ htuô̌hò́ èthǐ phúnuôhò́.”
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 “Thǐ tahe ma athyáná hekhu ithè nuô. Manárò ithè ki sû̌hè̌ pǎto hérò cuốme̤ sû̌hè̌ ka̤khyě cyá̤pǎ è phútě? Ǔ nò̌e cyá̤pǎto. Ǔ ki vǐkyǎ kyǎ è dố klyádè̌kǔ rò ǔ zí̤taprò́ cuốkyǎ lò̌ prè́ è.
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 “Thǐ tahe ma athyáná hekhu atè̤lǐ nuôhò́. Vǐ̤ odố solo̤ tôvǐ̤ nuô ǔ me̤ tadwǒbícyá̤ è to.
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 Ǔ isǐlǐ htuô̌ mikò̌ rò ǔ taklwǒ̤bí è ná cǒ̤nuô a o tôprè̤꤮ to. Ǔ dyahtya è dố mikò̌rè̤́khu rò a lǐ pé̤ lò̌ǔ tôhitôphyǎ.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Phúnuôhò́, thyáphú ǔ ki htuthè́htya pè̤phè̌ odố mò́khu yětôprè̤ agněnuô nò̌lǐtakhè̌ htyaluô̌ kuô̌ thǐ tè̤me̤ryá nuôtahe dố ǔ pwǒ̤꤮ tôprè̤ anyěhyǎ nuô.”
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 “Tane̤thû́ tǎ lahyǎ vǎ ná vǎ hyǎme̤pyé Mosè a tè̤thyótè̤thya ná li dố prè̤pro̤ rǎkyǎ nuôtahe tǎmé̤ ní꤮. Vǎ hyǎ dố vǎ ki hyǎ me̤pyéme̤kyǎ tè̤nuô tahe má̤to. Vǎ hyǎ me̤lốme̤bǎ pé̤ tè̤rǎone yětahe nuôprè́.
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 Vǎ hécò́cò́ thǐ, mò́khu ná hekhu tǎ̤prò̤kyǎ tadû́rò, liplò dố a patílốǔ tôplò bèbè, liplò amáadyǎ dố a patílố tôplò nuôbèbè, taki꤮ ma a bè lamé̤kyǎ ní̤ to. Lò̌꤮ liyě tahe héone nuô a bè lốbǎ ré̤lò̌.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Ǔpěpě꤮ bèbè, dố a khè̌talwócuốtalye̤ tè̤mekyǎngó̤ dố a patílốǔ tômǎ̤ rò a ki ithyó ǔ ná ǔ ki khè̌talwócuốtalye̤ thyákuô̌phú ènuô kihéma dố mò́khu htyělé̤ké̤kǔ pǎnuô, Cò́marya ki dya è phú kayǎ dố a patílố ǔ tôprè̤ pǎ. Manárò ǔpěpě꤮ bèbè, dố a ohtwǒprè̤ krwǒ tè̤thyótè̤thya rò a ithyó ǔ dố ǔ ki krwǒ me̤kuô̌ phúnuô hénuôma, dố mò́khu htyělé̤ké̤kǔ nuô, Cò́marya ki dya è ná kayǎ dố adulố꤮ ǔ tôprè̤ pǎ.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 Phúnuôrò vǎ hécò́cò́ thǐ, thǐ kicò́kite̤klò̌ ná prè̤ithyó tè̤thyótè̤thya athárá yětahe ná Pharisěophú yětahe to hénuôma, thǐ nuô̌bè́ cyá̤ dố mò́khu htyělé̤ké̤kǔ taki꤮ to.”
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 “Thǐ ní̤huô̌ htuô̌dûhò́ ná Cò́marya hé ǔ mú꤮ nukhè̌, ‘Me̤thyě tǎ kayǎ tǎmé̤. Kayǎ tôprè̤prè̤ dố a me̤thyě ǔ nuô, ǔ bè cirya lǔ pǎ.’
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Manárò vǎ hé thǐ, kayǎ tôprè̤prè̤ dố a thè́plòdu a khǒbò́thyó tahenuô, ǔ tǒbè cirya è. Htuô̌to kayǎ tôprè̤prè̤ dố a hé mǔmyá̤ricyá̤ a khǒbò́thyó tahenuô, ǔ tǒbè è́cuố cirya lǔ dố Judaphú a khuklò́dukhusuhtǔ tahe anyěhyǎ. Manárò kayǎ tôprè̤prè̤ ki hé ǔ, ‘Kayǎ olốoklò̌’ phúnuô hénuôma, a tǒ rò̤ ní̤dyé ané̤, me̤těhérò a hyǎtǒ phûhò́ ná mò́rapò̤tya̤ akǔhò́.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 “Me̤phúnuôrò, nè̤ phyéhyǎní̤ nè̤ tè̤lǔtè̤tyǎ dố tè̤lǔrè̤́ a o rò bí nè̤ kíré̤ lǔhtya akhè̌, nè̤ ki tane̤htyabètuố̤ kayǎ tôprè̤prè̤ dố nè̤ me̤thû́ lǔ rò athè́plò mǐpé̤hí nè̤ to kihérò,
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 dyakyǎ nè̤ tè̤lǔtè̤tyǎ bí tè̤lǔrè̤́ anyěhyǎ nuô, rò ka̤me̤ pě̤dwǒ krṳ̂̌klè̌ ré̤ ná ènuô. Htuô̌rò hyǎ lǔhtya no nè̤ tè̤lǔtè̤tyǎ yě.
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 “Kayǎ tôprè̤prè̤ ki hé nè̤ ná nè̤ me̤thû́me̤plá lǔ rò a ki è́htya nè̤ dố khwíhi kihérò, bí thǐ hyǎ ró̤lǔ dố klyálo̤ akhè̌nuô, me̤ tǎ̤tǒtǎ̤bè pryǎré̤lè́kyǎ ná ènuô. Pǎma a dyétǎ̤kyǎ nè̤ dố prè̤ciryatè̤ a takhukǔ, rò prè̤ciryatè̤ yě ki dyétǎ̤ dǐtû́ nè̤ dố prè̤opò̤́ dò́tǎ̤ ǔ dố htò̌kǔ tahe a takhukǔ rò a ki dò́nuô̌kyǎ nè̤ dố htò̌kǔ pǎ.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 Vǎ hécò́cò́ nè̤, nè̤ ki plálǐlò̌bè́ nè̤su yěnuô to hénuôma, nè̤ htebè́ to.”
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 “Thǐ ní̤huô̌ htuô̌hò́ ná Cò́marya hé ǔ mú꤮ nukhè̌, ‘Cuốthû́ tǎ ǔphúǔmě tǎmé̤.’
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Manárò vǎ hé thǐ, kayǎ tôprè̤prè̤ dố a myá prè̤mò rò a tane̤ patánuô, a cuốthû́hò́ ná prè̤mò nuôtôprè̤ dố a thè́plòkǔ hò́.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 Nè̤mèthè cò́htwó tôkyě ki nò̌me̤ nè̤ tè̤thû́ kihérò, kaǔhtekyǎ rò vǐkyǎ kyǎ è nuô. Phû꤮ ná ǔ ki vǐtǎ̤kyǎ lò̌ nè̤ né̤klò̤́ sǐprè̤ lò̌ dố ngarakǔ nuô, nè̤mèthè lè̌kyǎ tôkyě ma aryáklò̌ pǎ cò́.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 Nè̤ takhu cò́htwó tôkyě ki nò̌me̤ nè̤ tè̤thû́ kihérò, pǎ̤tṳ̂̌ rò vǐkyǎ kyǎ ènuô. Phû꤮ ná ǔ ki vǐtǎ̤kyǎ lò̌ nè̤ né̤klò̤́ sǐprè̤ lò̌ dố ngarakǔ nuô, nè̤ takhu tṳ̂̌kyǎ tôkhó ma aryáklò̌ pǎ cò́.”
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 “Ǔ hé, ‘Kayǎ dố a thè́zṳ̂́ okyǎ amě nuô, a tǒbè dyé prè̤mò nuôtôprè̤ ná li-okyǎ plû́ lǔ a tè̤rǎmárǎdyǎ tôba.’
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Manárò vǎ hé thǐ, prè̤khǔ ǔpěpě꤮ bèbè, amě cuốthû́ prè̤khǔ má̤to rò a ki okyǎ amě hénuô, a nò̌hò́ amě dố a ki cuốthû́ ná prè̤khǔ hò́. Ǔpěpě꤮ bèbè dố a ki cuốphyé ná prè̤mò dố avè̤ okyǎ lǔ yětôprè̤nuô, a cuốthû́hò́ ná prè̤mò nuôtôprè̤ hò́.”
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 “Vǎ hé khyěthyá, thǐ ní̤huô̌ htuô̌dûhò́ Cò́marya hé ǔ mú꤮ nukhè̌, ‘Nè̤ ò́lya̤ htuô̌hò́ nè̤ngó̤ nuô, me̤pyékyǎ tǎmé̤. Cò́ná nè̤ tè̤ò́lya̤ dố nè̤ ò́lya̤ htuô̌hò́ ná Byacè Cò́marya tahenuô.’
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 Manárò vǎ hé thǐ, bí thǐ ò́lya̤ tôcôcô akhè̌nuô, cuốbyǎ tǎ taki꤮ tǎmé̤. Mò́khu bèbè, cuốbyǎ tǎ taki꤮ tǎmé̤. Mò́khu ma Cò́marya khǎlé̤ lé̤onyǎ.
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 Hekhu bèbè, cuốbyǎ tǎ taki꤮ mé̤, me̤těhérò hekhu ma Cò́marya khǎduô lé̤zí̤. Vǐ̤ Jerusalem bèbè cuốbyǎ tǎ taki꤮ mé̤mé̤, me̤těhérò vǐ̤ Jerusalem ma khwídu cò́phyahtǔ lé̤o akhǎlé̤.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 Cuốbyǎ ka̤dyé tǎ nè̤ khuklò́ tǎmé̤mé̤, me̤těhérò khuluô̤ tôbǒphú prè́nuô nè̤ me̤lò̤me̤bǔ cyá̤to.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Nè̤ hébè akhè̌nuô, amá̤rò ‘amá̤’ hénuô, amá̤torò ‘amá̤to’ hénuô, lò̌꤮ tè̤hélốhéklò̌ nuôtahe ma a hyǎ dố khǐnéricyá̤ khuklò́ a o prè́.”
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 “Thǐ ní̤huô̌ htuô̌dûhò́ ǔ hé, ‘Ki kayǎ tôprè̤prè̤ me̤lè̌ takè ǔmèthè nuô, ǔ bè me̤lè̌sûkhyě amèthè. Htuô̌rò a ki me̤lakè̤́ takè ǔkhukhyě nuô, ǔ bè me̤lakè̤́sûkhyě akhukhyě.’
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Manárò vǎ hé thǐ, me̤lyě̤sû ka̤khyě tǎ kayǎcyě̤ kayǎricyá̤ nuôtôprè̤ tǎmé̤. Ki a plyá̤ thǐ khǎlí̤shyé tôkyě hérò dyé plyá̤ pó̤ è dố nuô tôkyěnuô.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 Kayǎ tôprè̤prè̤ ki hé thǐ ná thǐ me̤thû́ lǔ, rò a ki kwǐplá thǐ ná ca̤ tôba dố prè̤cirya anyěhyǎ kihérò dyépó̤ è ná thǐ ca̤klò̌du nuô.
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Kayǎ dố a pé̤epé̤ǒ thǐ rò a nò̌zácuố thǐ tǎ̤tè̤ tômilenuô, zácuố pé̤ è nyě̤mile nuô.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 Kayǎ dố a kwǐ thǐ tôprè̤prè̤nuô, dyépé̤ è. Kayǎ dố a kwǐbòkwǐló̤ thǐnuô, dyébòdyéló̤ pé̤ è ní꤮.”
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 “Thǐ ní̤huô̌ htuô̌dûhò́ ǔ hé, ‘Mo̤ní̤ nè̤khǒnè̤thyó rò thè́htekyǎ kayǎ dố a thè́hte nè̤ nuô.’
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Manárò vǎ hé thǐ, mo̤ní̤ kayǎ dố a thè́hte thǐ nuôtahe rò kwǐcò́bè̌ pé̤ kayǎ dố a me̤cyě̤me̤cṳ̂ thǐ nuô tahe.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 Thǐ ki mo̤ní̤ ǔ phúnuô kihérò thǐ má̤hò́ Phè̌ Cò́marya dố mò́khu tôprè̤ a phúmòphúkhǔ thǐtahe hò́, me̤těhérò, kayǎcyě̤ kayǎricyá̤ tahe bèbè, kayǎ ryá tahe bèbè, Cò́marya nò̌htyaprè́ tamò̤́ tôbèbè꤮ tuô̌ prè́. Kayǎcò́ tahe bèbè, kayǎ cò́to tahe bèbè, Cò́marya nò̌cṳ̂tǎ̤ ké̤nuô ma a thyálǔ prè́.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Thǐ ki mo̤ní̤ prè́tû́ kayǎ dố a mo̤ní̤ thǐ nuôtahe prè́ kihérò Cò́marya dyé thǐ tè̤me̤ní̤khwókè to. Ki me̤prè́ phúnuô kihérò prè̤kwǐamo-arǎ tahe꤮ ma a me̤cyá̤ prè́prè́.
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 Thǐ ki hémo̤héryá prè́tû́ thǐpuố̤thǐvyá̤ kihérò, a lé̤khólé̤khye tó̤ phútě? Kayǎ dố a zṳ̂́enyá̤e kuô̌ǔ Cò́marya to tahe꤮ rò phú thǐ me̤nuô꤮ ma a me̤cyá̤prè́ vǎhéto?
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 Me̤phúnuôrò, phú thǐphè̌ dố mò́khu yětôprè̤ a ryálốryábǎ nuô, ryálốryábǎ thyákuô̌ ná è nuô ní꤮.”
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.