Atos 7
Nyɩsʋa a ꞊haanttie (KTJ) vs NAA
1 ‑Ɛ ‑bɩ Nyɩsʋa a ‑cɔhlʋnpinyɔ* gbagbʋ 'bɛti Etiɛnɩ nɩ, ɛ wɛn: «꞊Bɩ ‑tɩ ‑bʋ, ʋ yɩ ‑mʋ ‑yɛɛ ‑nɩ, ꞊han‑tɩ ꞊nɩɔ?»
1 Então o sumo sacerdote perguntou a Estêvão: — Isso de fato é assim?
2 ‑Ɛ ‑bɩ Etiɛnɩ wɛn: «'Baɩnʋ ‑na, ɛ kɔ 'dɩayɩnʋ ‑na, ba pʋ 'mʋ nʋa yɩ bʋ. Nyɩsʋa, ‑ɛ ‑kɔ ‑tɩ a 'yi'bʋbʋa, ɛ nɔ‑ 'hrɩɩ la ‑aan 'baɩ gbagbʋ Abrahamʋ yɩ, ‑tɛ ɛ nɩ la 'lɩ 'blʋgba ‑mʋ', ʋ dɛɛ Mesopotami 'kwli, 'tɩ‑ ɛ 'mʋ la 'lɩ Haladɩɔ 'kwli mu.
2 Estêvão respondeu: — Irmãos e pais, escutem. O Deus da glória apareceu a Abraão, nosso pai, quando este estava na Mesopotâmia, antes de morar em Harã,
3 ‑Ɛ ‑bɩ kɛ‑ Nyɩsʋa pɩ la꞊a yɩ: ‑Hɔn 'nɛ‑ ‑na 'blʋgba ‑bʋ 'kwli, kɔ, hie 'ʋ ‑na ꞊tugba bʋ, 'blʋgba ‑mʋ', ‑ɛ kɔ kɩ 'n di 'lɩ ‑mʋ 'lɩ ‑tɔɔ ‑nɩ, ꞊mʋ 'lɩ mu.
3 e lhe disse: “Saia da sua terra e do meio da sua parentela e vá para a terra que eu lhe mostrarei.”
4 Kɛ‑ Abrahamʋ nu la 'lɩ 'a 'blʋgba, ‑ɛ mɔ Kalɩdɩkʋɛ a 'blʋgba a 'kwli‑hʋnhʋɔn, 'ɛ mu la 'lɩ Haladɩɔ 'kwli 'ti mɔ, ɛ kɔ 'a 'dʋkʋɛ 'hʋɛn‑. 'Kɩ ɛ nɩ 'lɩ ‑nɩnɩ, 'a 'baɩ 'ɛ 'kʋ. ‑Tɛ 'a 'baɩ 'kʋ 'kɩ, ‑ɛ ‑bɩ Nyɩsʋa nu꞊o nɩ, 'ɛ di 'nɛ‑ Kanaablʋgba ‑bʋ, a 'ti kɛ 'nɛ‑ kɩ.
4 Então Abraão saiu da terra dos caldeus e foi morar em Harã. E dali, com a morte de seu pai, Deus o trouxe para esta terra em que vocês agora estão morando.
5 Kɛɛ, Nyɩsʋa 'yɩ 'nɛ꞊ɛ 'tiilɛ ‑nyi, mɔ, ɛ 'yɩ꞊ɩ ‑tʋtʋkʋtɩɔ gbe ꞊dʋ ‑nyi ‑wɛ. Kɛɛ, ɛ pʋ 'lɩ꞊ɩ nɩ, 'kɩ 'ʋ꞊ʋ ‑mɔ, ‑ɛ mɔ, ti 'bʋ nyre 'ʋ, 'blʋgba ‑bʋ, a nɩ 'nɛ‑ kɩ, ɛ di ꞊nɛ꞊ɛ 'nɩ ‑nyi, 'tɩ‑ 'bʋ 'kʋ, 'a 'yonʋ a 'yonʋ 'mʋ 'blʋgba a 'mʋ win kɩ ‑kɔɔ ‑nɩ. Ti a 'mʋ 'yri, Abrahamʋ 'yɛɛ la 'yu nɩ kʋɛ.
5 Nela, não lhe deu herança, nem sequer o espaço de um pé; mas prometeu dar-lhe a posse dela e, depois dele, à sua descendência, embora Abraão ainda não tivesse filhos.
6 ‑Tɩ ‑mʋ', Nyɩsʋa lee ꞊nɛ, ɛ nɔ‑ ‑bʋ: 'Kɩ ‑na 'yonʋ di 'lɩ hɩapʋblʋgba ‑bɩ kɩ 'ti, ‑ɛ 'yɩ 'waa 'blʋgba 'pa‑. 'Kɩ 'lɩ 'blʋgba a 'mʋ 'kwli, ʋ di ‑hɛ ꞊koyo, ʋ 'mʋ ꞊nʋ ꞊hɩʋɛn ꞊tu, 'kɩ 'lɩ 'yrɩ a ‑hɔtrʋwɩ nɩ ‑hɛn 'kwli.
6 E Deus falou que a descendência dele seria peregrina em terra estrangeira, onde seriam escravizados e maltratados durante quatrocentos anos.
7 Kɛɛ, dakɔ ‑mʋ', ‑ʋ kɔ ꞊kodɛ ʋ di nu, 'n di pʋʋ ꞊nʋ ‑bati lɛ. 'Nɩ pʋʋ ꞊nʋ ‑bati lɛ, ‑ɛ ‑bɩ 'na 'yonʋ a 'mʋ, ʋ di 'lɩ 'blʋgba a 'mʋ 'kwli 'nɩ ‑hɔn, ʋ 'mʋ 'nɛ‑ di, ʋ 'mʋ 'nɛ‑ 'na dɩda 'cibi ‑nɩ.
7 — Deus disse ainda: “Castigarei a nação da qual forem escravos; e, depois disso, sairão daí e me servirão neste lugar.”
8 Kɛ‑ Nyɩsʋa nu 'yrɩ a ꞊tutuo, ɛ kɔ Abrahamʋ 'hʋɛn‑. 'Yrɩ a 'mʋ, 'a yruulɛ, nɔ‑ mɔ nyɩbɛyu a yɩ'bɩbɛ. Ɛ nɔ‑ kɔ ‑tɩ, ‑tɛ Abrahamʋ a 'yu Yisakɩ kɔ la 'wee, ɛ 'bɛ la꞊a yɩ, Yisakɩ ‑mɔ ‑bɩ 'ɛ 'bɛ 'a 'yu Sakɔbʋ yɩ, Sakɔbʋ ‑mɔ ‑bɩ, 'ɛ 'bɛ 'a ‑nɛ 'yonʋ nɩ ‑pu ꞊tu 'ʋ 'hʋɛn yrɛ, ‑ʋ mɔ ‑aan ‑nɛ dakɔ a ꞊tugbi a 'baɩnʋ gbagbɩ.
8 Então lhe deu a aliança da circuncisão. Assim, Abraão gerou Isaque e o circuncidou no oitavo dia; e Isaque gerou Jacó, e Jacó gerou os doze patriarcas.
9 ‑Aan 'baɩnʋ a 'mʋ, ʋ ꞊tui la 'waa 'dɩayɩ Sosɛfʋ ca ‑mɔ. Ɛ nɔ‑ nu꞊o, 'ʋ plo la꞊a, ‑ɛ di꞊e nu, ɛ 'mʋ ꞊kodɛ nu, 'kɩ 'lɩ Esipʋblʋgba 'kwli. Kɛɛ, Nyɩsʋa, nɔ‑ ‑hɛɛ ꞊nɛ,
9 — Os patriarcas, invejosos de José, venderam-no para ser levado para o Egito. Mas Deus estava com ele
10 'ɛ ‑ha 'lɩ꞊ɩ 'kla‑wliye'yɩya a pɛpɛ 'kwli. ‑Tɛ Sosɛfʋ a 'mʋ, ɛ nɩ la 'ʋ 'blʋgba a 'mʋ a bodɩɔ ye', Nyɩsʋa nu꞊o nɩ, bodɩɔ a 'mʋ 'ɛ nʋɛ la꞊a, 'ɛ 'ye꞊e, ‑ɛ mɔ Sosɛfʋ mɔ ꞊tɔkɔnyɔ ꞊nɩɔ, ɛ nu꞊o nɩ, Sosɛfʋ 'ɛ ‑hɛ Esipʋblʋgba a pɛpɛ a ‑gʋlʋnʋma, 'ɛ ‑hɛ bodɩɔ a 'kayo a pɛpɛ a 'yie꞊tunyɔ ‑wɛ.
10 e o livrou de todas as suas aflições, concedendo-lhe também graça e sabedoria diante de Faraó, rei do Egito, que o constituiu governador daquela nação e de toda a casa real.
11 'Kɩ ʋ nɩ 'ʋ ‑nɩnɩ, ‑ɛ ‑bɩ 'kanʋ bi la 'lɩ Esipʋblʋgba 'kwli nɩ, ɛ kɔ Kanaablʋgba 'hʋɛn‑, ‑tɛ ‑aan 'baɩnʋ nɩ la 'lɩ. ‑Aan 'baɩnʋ a 'mʋ, ʋ 'nɩ 'ye꞊e la dididɛ, 'ʋ yɩ la ꞊hɩʋɛn 'ye, 'kanʋ a ‑tɩ.
11 Depois houve fome e grande sofrimento em todo o Egito e em Canaã, e nossos pais não achavam o que comer.
12 ‑Ɛ ‑bɩ ‑aan 'baɩ gbagbʋ Sakɔbʋ 'wɩn, ‑ɛ mɔ, dididɛ nɩ 'lɩ Esipʋblʋgba 'kwli, ɛ nɔ‑ mɔ bʋ lee 'lɩ ‑aan 'baɩnʋ. Nɔ‑ mɔ 'waa yɩ‑hɛdɛ, 'kɩ bʋ bla dididɛ.
12 Mas, quando Jacó ouviu que no Egito havia trigo, mandou, pela primeira vez, os nossos pais até lá.
13 ‑Tɛ ʋ gba 'lɩ 'hʋɛn a 'wɔ, ‑ɛ ‑bɩ Sosɛfʋ tɔɔ nɛ 'a dɩɔnʋ 'a 'dɩayɩnʋ yɩ, 'waa 'mumu 'ʋ yru la꞊a. Kɛ‑ Esipʋblʋgba a bodɩɔ nu la Sosɛfʋ a 'dʋkʋɛ a yiyie.
13 Na segunda vez, José se fez reconhecer pelos seus irmãos, e o Faraó veio a conhecer a família de José.
14 ‑Ɛ ‑bɩ Sosɛfʋ lee nɛ 'a 'dɩayɩnʋ nɩ, 'kɩ bʋ bla 'waa 'baɩ Sakɔbʋ, kɔ 'a ꞊tugba a nyibli a pɛpɛ, ‑ʋ ‑wɛ 'lɩ nyibli a (75) ‑wlɩ nɩ ‑ta ꞊tu 'ʋ ‑pu ꞊tu 'ʋ ꞊hun.
14 Então José mandou chamar Jacó, seu pai, e toda a sua parentela, isto é, setenta e cinco pessoas.
15 Kɛ‑ Sakɔbʋ nu 'lɩ Esipʋblʋgba a 'kwlimumuo. 'Kɩ ɛ 'kʋʋ ɛ kɔ ‑aan ‑nɛ 'baɩnʋ ‑bɩ 'hʋɛn‑.
15 Jacó foi para o Egito, e ali morreu ele e também os nossos pais.
16 ‑Tɛ ʋ 'kʋ, ʋ gba 'waa 'kʋkʋkui nɩ, 'kɩ 'lɩ Sisɛmʋdɩɔ, ‑ɛ nɩ 'nɛ‑ Kanaablʋgba 'kwli, 'ʋ ꞊tu ꞊nʋ. 'Dabio ‑mʋ', Abrahamʋ ‑tɔɔ la 'lɩ nyiblo ‑mʋ', ‑ɛ mɔ Hemɔ a 'yonʋ ‑jɩ', nɔ‑ kɔ 'kwli ʋ pʋ 'lɩ ꞊nʋ 'lɩ.
16 Depois eles foram transportados para Siquém e postos no túmulo que Abraão tinha comprado dos filhos de Hamor, em Siquém, pagando um certo preço.
17 'Kɩ ʋ nɩ 'ʋ ‑nɩnɩ, ‑ɛ ‑bɩ Sakɔbʋ, ‑ɛ kɔ 'nyrɛ ‑mɔ Yisraɛ, 'a 'yonʋ yɩ 'nɩ wlo, 'kɩ 'lɩ Esipʋblʋgba 'kwli, Yisraɛkʋɛ a 'mʋ, 'ʋ ‑hɛ dakɔ gbagbʋ. Ti ‑mʋ' ‑kɔ 'yri Nyɩsʋa kɔ bʋ nuu 'ʋ dɛ ‑mʋ', ɛ pʋ la 'lɩ Abrahamʋ, ɛ 'mʋɛ yrɛ, ‑ɛ mɔ, bʋ ‑ha 'lɩ ‑aan dakɔ ꞊kodɛ wlɔn.
17 — E, quando já estava próximo o tempo em que Deus cumpriria a promessa feita a Abraão, o povo cresceu e se multiplicou no Egito,
18 Ti a 'mʋ 'yri, ‑ɛ ‑bɩ bodɩɔ yrayrʋ, nɔ‑ bi gbata kɩ. Bodɩɔ yrayrʋ a 'mʋ, ɛ 'yɩ la Sosɛfʋ ‑yi,
18 até que se levantou ali outro rei, que não conhecia José.
19 'ɛ nu ‑yrʋkʋ, 'ɛ kaa nɛ ‑aan ‑nɛ 'dʋkʋɛ, 'ɛ ꞊tu ‑aan 'baɩnʋ ꞊hɩʋɛn, kɔ, 'ɛ nɩ 'ʋ ꞊nʋ ke', 'ʋ hie 'ʋ 'waa ‑panɩpli blɛ, ʋ 'mʋ 'kʋ a ‑tɩ.
19 Este outro rei tratou com astúcia a nossa gente e torturou os nossos pais, a ponto de forçá-los a abandonar seus meninos recém-nascidos, para que não sobrevivessem.
20 Ti a 'mʋ 'yri, 'kɩ ʋ kɔɔ 'ʋ Moise. Ɛ mɔ 'yu ꞊nɩɔ, Nyɩsʋa nʋɛ ‑nɩ. 'A 'dii kɔ 'a 'baɩ 'hʋɛn‑, ʋ ‑hli꞊e nɩ, 'kɩ 'lɩ ꞊hɔnpʋɩ nɩ ta 'kwli, 'kɩ 'lɩ 'waa 'kayu bʋ.
20 Por esse tempo nasceu Moisés, que era formoso aos olhos de Deus. Durante três meses ele foi mantido na casa de seu pai.
21 ‑Tɛ ti a 'mʋ, ɛ ‑hi, ‑ɛ ‑bɩ ʋ ‑ha꞊a ‑ta', 'ʋ hie 'ʋ꞊ʋ bʋ. 'Kɩ Esipʋblʋgba a bodɩɔ a 'yu nyrɔyu 'ye 'ʋ꞊ʋ, 'ɛ gba꞊a naa mɔ, ꞊wɩ yɩ 'a ꞊gbɛtʋ a 'yu.
21 Quando tiveram de abandoná-lo, a filha de Faraó o recolheu e criou como seu próprio filho.
22 Ɛ nɔ‑ nu꞊o, ‑tɛ Moise yɩ nɩ kui, 'ɛ yɩ Esipʋkʋɛ a 'crɩɩn a pɛpɛ 'nyɩ, kɔ 'waa nunu‑tɛblɩ a pɛpɛ 'hʋɛn‑, 'a 'pʋplɛwin 'ɛ nɩ 'klɩ kɩ.
22 E Moisés foi educado em toda a ciência dos egípcios e era poderoso em palavras e obras.
23 'Kɩ ɛ nɩ 'lɩ ‑nɩnɩ, 'ɛ ꞊cɛ 'yrɩ a ‑wlɩ nɩ 'hʋɛn. ‑Tɛ ɛ kɔ 'yrɩ a ‑wlɩ nɩ 'hʋɛn, ‑ɛ ‑bɩ 'a ꞊wlʋ pʋ 'lɩ꞊ɩ nɩ, 'kɩ bʋ 'ye 'a 'dɩayɩnʋ, ‑ʋ mɔ Yisraɛkʋɛ.
23 — Quando completou quarenta anos, Moisés teve a ideia de visitar os seus irmãos, os filhos de Israel.
24 ‑Tɛ ɛ mu 'kɩ ‑mumu, ‑ɛ ‑bɩ ɛ 'ye Esipʋkʋɛyu ꞊dʋ. Ɛ nɔ‑ nii Yisraɛkʋɛyu ꞊dʋ 'crɛ lɛ, Moise 'ɛ ‑hɩhɩa ꞊nʋ yrɛ, 'tɩ‑ 'ɛ pʋ 'a 'dɩayɩ a 'lu a yrʋ, 'ɛ 'la Esipʋkʋɛyu a 'mʋ.
24 Vendo um homem ser maltratado, saiu em defesa dele e vingou o oprimido, matando o egípcio.
25 Moise ‑mɔ ‑bɩ, ɛ wɛn 'nɩ, 'a 'dɩayɩnʋ Yisraɛkʋɛ di꞊e 'nɩ yru, ‑ɛ mɔ, ɛ nɔ‑ kɔ 'mʋ Nyɩsʋa di 'lɩ ‑naa ‑nɩ, ɛ 'mʋ ꞊nʋ ꞊gblɛ. Kɛɛ, ʋ 'yɩ꞊ɩ' lɛ ‑yru.
25 Ora, Moisés pensava que seus irmãos entenderiam que Deus queria salvá-los por meio dele; eles, porém, não entenderam.
26 ‑Tɛ ‑nyrɛ ‑nyɛ, ‑ɛ ‑bɩ Moise yɛɛ 'ʋ ‑tɛ nɩ ‑do a 'mʋ Yisraɛkʋɛ nɩ 'hʋɛn bʋ, 'ʋ ‑wɛn. Ɛ ‑hʋɛ bʋ nu꞊o, bʋ yuyru win' lɛ, ɛ wɛn: ‑A 'bio ‑na, a mɔ 'dɩayɩnʋ ꞊nɩɔ. Dɛ‑ kɔ 'nʋwlʋn a ‑wɛn 'lɩ?
26 No dia seguinte, Moisés aproximou-se de uns que brigavam e procurou reconduzi-los à paz, dizendo: “Homens, vocês são irmãos; por que estão maltratando um ao outro?”
27 Kɛɛ, nyiblo ‑mʋ', ‑ɛ ni 'a 'bɩhɩan dɛ ‑hʋan ‑mɔ', ɛ 'nyraa 'lɩ Moise yɩ, 'tɩ‑ 'ɛ yɩ꞊ɩ ‑lee ‑nɩ: Nyiblo a 'dɩ ‑bɩ nu ‑mʋ ‑aan ye'nanyɔ kɔ ‑aan ‑batipʋnyɔ ‑mɔ 'lɩ?
27 Mas o que agredia o seu próximo repeliu Moisés, dizendo: “Quem colocou você como chefe e juiz sobre nós?
28 ꞊Bɩ ‑hʋɛ ‑bʋ 'la 'mʋ, ‑tɛ ‑nu 'tʋ, ꞊nɩ 'la 'tʋ Esipʋkʋɛyu ‑mʋ'?
28 Será que quer me matar, assim como ontem matou o egípcio?”
29 ‑Tɛ Moise 'wɩn ‑tɩ a 'mʋ, ‑ɛ ‑bɩ ɛ 'gba ci, 'ɛ ‑hɔn 'blʋ kɩ, 'ɛ mu 'lɩ Madiablʋgba 'kwli. 'Kɩ ɛ 'ti 'lɩ, 'ɛ kɔɔ 'lɩ 'yonʋ nɩ 'hʋɛn.
29 Ao ouvir isto, Moisés fugiu e se tornou peregrino na terra de Midiã, onde lhe nasceram dois filhos.
30 'Kɩ ɛ nɩ 'lɩ ‑nɩnɩ, 'ɛ gba 'yrɩ a ‑wlɩ nɩ 'hʋɛn. ‑Nyrɔwɔ ꞊dʋ, ‑ɛ ‑bɩ 'kɩ ɛ nɩ la 'lɩ ‑tɛ ‑mʋ', nyiblo ꞊dʋ 'yɩ la 'lɩ 'ti, 'kɩ 'ʋ dʋgba ‑mʋ', ʋ dɛɛ Sinai 'hʋɩ. 'Kɩ 'ʋ ‑tɛ a 'mʋ, 'kɩ Nyɩsʋa a lɛlenyɔ 'hrɩɩ 'ʋ꞊ʋ yɩ, 'kɩ 'lɩ ‑gbakuo gbe, ‑ɛ yɩ wlɩn 'kwli, 'kɩ ɛ nɩ 'lɩ.
30 — Passados quarenta anos, apareceu-lhe, no deserto do monte Sinai, um anjo, por entre as chamas de uma sarça que estava queimando.
31 ‑Tɛ Moise 'ye dɛ a 'mʋ, ‑ɛ ‑bɩ ɛ ta 'ʋ bʋ, 'ɛ 'yɩya 'ʋ bʋ, ‑ɛ di꞊e nu, ɛ 'mʋ꞊ʋ lɛ yru. ‑Ɛ ‑bɩ ɛ 'wɩn Kʋkɔnyɔ Nyɩsʋa a win, 'ɛ pɩ lɛ:
31 Moisés ficou maravilhado diante daquela visão e, aproximando-se para contemplá-la, ouviu-se a voz do Senhor, que disse:
32 'Mɔ ‑mɔ Nyɩsʋa ‑mʋ', ‑na 'baɩnʋ dɛ la, ‑ʋ mɔ Abrahamʋ, Yisakɩ, kɔ Sakɔbʋ. ‑Tɛ ɛ 'wɩn ‑tɩ a 'mʋ, ‑ɛ ‑bɩ hʋannʋ bi 'lɩ꞊ɩ 'kwli, 'ɛ 'yɩ 'kɩ 'lɩ꞊ɩ 'lɩ ‑wɛ, bʋ ta 'lɩ lɛ de.
32 “Eu sou o Deus dos seus pais, o Deus de Abraão, de Isaque e de Jacó.” Moisés, tremendo de medo, não ousava contemplar a sarça.
33 ‑Ɛ ‑bɩ, kɛ‑ Nyɩsʋa pɩ 'kɩ꞊ɩ yɩ, ɛ wɛn: ‑Hɛ ‑na 'suin, ‑kɔtɩ ‑tʋtʋkʋtɩɔ ‑mʋ', ‑nyra 'ʋ kɩ bʋ, 'mɔ nɩ ‑do, 'mɔ ‑kɔ꞊ɔ.
33 Então o Senhor disse: “Tire as sandálias dos pés, porque o lugar em que você está é terra santa.
34 ꞊Hɩʋɛn ‑mʋ', 'na dakɔ Yisraɛkʋɛ yɩ 'ye, 'kɩ 'lɩ Esipʋblʋgba 'kwli, 'n 'ye꞊e nɩ, 'nɩ 'wɩn 'waa ꞊hienwewin ‑wɛ, 'tɩ‑ 'nɩ ‑di, 'mʋ ꞊nʋ ꞊gblɛ. 'A ‑tɩ, pʋ 'ʋ nʋa bʋ. 'N ‑hʋɛ ꞊bʋ lee 'lɩ ‑mʋ Esipʋblʋgba 'kwli.
34 Certamente vi o sofrimento do meu povo no Egito, ouvi o seu gemido e desci para libertá-lo. Venha, agora; vou mandar você para o Egito.”
35 ‑Ɛ ‑bɩ, Moise nɩ ‑do ‑bʋ, Yisraɛkʋɛ hɩa la yɩ, ‑kɔtɩ 'ʋ pɩ la lɛ: Nyiblo a 'dɩ ‑bɩ nu ‑mʋ ‑aan ye'nanyɔ kɔ ‑aan ‑batipʋnyɔ ‑mɔ 'lɩ? ɛ nɩ ‑do a 'mʋ, nɔ‑ Nyɩsʋa ‑lee ‑nɩ, 'kɩ bʋ mɔ 'a dakɔ a ye'nanyɔ, kɔ 'a ꞊gbʋgblɛnyɔ 'hʋɛn‑. ‑Tɛ ɛ 'mʋ꞊ʋ ‑lee ‑nɩ, 'kɩ ɛ naa 'lɩ 'a lɛlenyɔ 'lɩ, ‑ɛ nɩ 'lɩ ‑gbakuo 'kwli.
35 — A este Moisés, a quem tinham rejeitado, dizendo: “Quem colocou você como chefe e juiz?”, Deus enviou como chefe e libertador, com a assistência do anjo que lhe apareceu na sarça.
36 Moise nɩ ‑do a 'mʋ, ɛ nɔ‑ naa 'lɩ ꞊wlɩlɛkɛɛ‑tɛblɩ 'kwli, 'ɛ ‑ha 'lɩ Yisraɛkʋɛ 'blʋgba ‑mʋ' 'kwli, ‑ɛ mɔ Esipʋkʋɛ a 'blʋgba, 'ɛ nu꞊o, 'ʋ ‑ta 'Yru‑Jɔhʋn, 'tɩ‑, ‑tɛ ʋ nyre 'lɩ ‑tʋtʋkʋtɩɔ ‑mʋ' ‑kɔ kɩ nyiblo ꞊dʋ 'yɩ 'lɩ 'ti, 'kɩ 'lɩ 'yrɩ a ‑wlɩ nɩ 'hʋɛn 'kwli, 'ɛ nuu 'lɩ ꞊wlɩlɛkɛɛ‑tɛblɩ ‑bɩ lɛ de.
36 Foi Moisés quem os tirou de lá, fazendo prodígios e sinais na terra do Egito, no mar Vermelho e no deserto, durante quarenta anos.
37 Moise nɩ ‑do a 'mʋ, nɔ‑ lee Yisraɛkʋɛ, ‑ɛ mɔ: Nyɩsʋa di ya 'a mʋ winwlɔn‑hanyɔ* ‑bɩ yɩ. Nɔ‑ di 'mʋ yɩ 'wɩ. Ɛ di mɔ 'aan dakɔ a nyiblo.
37 Foi ainda Moisés quem disse aos filhos de Israel: “Deus fará com que, do meio dos irmãos de vocês, se levante um profeta semelhante a mim.”
38 Moise nɩ ‑do a 'mʋ de, nɔ‑ nɩ la 'ʋ ‑aan dakɔ Yisraɛkʋɛ 'hʋɩ, ti ‑mʋ' ‑kɔ 'yri ʋ 'kukue la lɛ, 'kɩ 'lɩ ‑tʋtʋkʋtɩɔ ‑mʋ' ‑kɔ kɩ nyiblo ꞊dʋ 'yɩ 'lɩ 'ti. 'Kɩ ‑aan 'baɩnʋ nɩ la 'lɩ 'kɩbɩa ‑bɩ kɩ, Nyɩsʋa a lɛlenyɔ 'ɛ nɩ la 'lɩ 'kɩbɩa ‑bɩ kɩ ‑wɛ, 'kɩ 'lɩ Sinaidʋgba 'lu. Moise, nɔ‑ nɩ la 'ʋ 'waa ‑gbati, Nyɩsʋa a lɛlenyɔ 'ɛ hlee la 'lɩ Moise ‑mɔ, 'ɛ ‑nyi꞊e Nyɩsʋa a win, ‑ɛ di꞊e nu, ɛ 'mʋ ‑a mɔ꞊ɔ ‑tɔɔ ‑nɩ.
38 É este Moisés quem esteve na congregação no deserto, com o anjo que lhe falava no monte Sinai e com os nossos pais. Foi ele quem recebeu palavras vivas para nos transmitir.
39 Kɛɛ, ‑aan 'baɩnʋ 'yɩ꞊ɩ ‑hʋa, bʋ pʋ꞊ʋ nʋa yɩ bʋ, 'ʋ ‑wɛn꞊ɛ yɩ. 'Waa ꞊wlɩ ‑hʋɛ꞊ɛ nɩ, 'kɩ bʋ ꞊hɩan ‑mɔ, bʋ mu 'lɩ Esipʋblʋgba 'kwli.
39 — Nossos pais não quiseram obedecer a Moisés, mas o rejeitaram e, no seu coração, voltaram para o Egito,
40 ‑Nyrɔwɔ ꞊dʋ, ‑tɛ Moise 'yɩ la 'lɩ ꞊nʋ 'nyɩ ‑nɩ, ʋ lee la Moise a 'dɩayɩ Ayrɔ, ʋ wɛn: Nuu ‑a mʋ tuyonʋ lɛ, ʋ 'mʋ ‑aan nyɩsʋadɛ nu, nyibli di 'ble, ɛ 'mʋ ‑a mʋ 'hru ‑tɔɔ ‑nɩ, ‑kɔtɩ Moise ‑mʋ', ‑ɛ ‑ha 'lɩ ‑a mʋ Esipʋblʋgba 'kwli, dɛ ‑bʋ ‑di 'lu ‑mɔ mu, 'kɩ 'ʋ꞊ʋ ‑mɔ, ‑a 'yɩ꞊ɩ ‑yi.
40 dizendo a Arão: “Faça para nós deuses que vão adiante de nós; porque, quanto a este Moisés, que nos tirou da terra do Egito, não sabemos o que lhe aconteceu.”
41 Kɛ‑ ʋ ‑nu, 'ʋ nu tuyu, ‑ɛ 'wɩ‑ bliyu yɩ, 'ʋ pi ‑cɔhlʋn*, 'kɩ 'ʋ tuyu a 'mʋ yɩ, 'ʋ nu lɛ'mimle, 'kɩ 'ʋ tuyu ‑mʋ', 'waa ꞊gbɛtʋ, ʋ ‑nu, 'a 'yi'bʋalɛ a ‑ta'.
41 Naqueles dias, fizeram um bezerro e ofereceram sacrifício ao ídolo, alegrando-se com as obras das suas mãos.
42 Kɛɛ, ‑tɛ ʋ nu dɛ a 'mʋ, ‑ɛ ‑bɩ Nyɩsʋa ‑ha ꞊nʋ 'yie ‑mɔ, kɔ, 'ɛ ‑ha ꞊nʋ mɛ lɛ, 'ʋ ‑tʋa 'yrʋ a dɩda, ɛ kɔ ꞊hɔnpʋ kɔ nyahro 'hʋɛn‑. ‑Tɩ ‑bʋ, ʋ 'crɩ la, 'kɩ 'lɩ Nyɩsʋa a winwlɔn‑hanyʋ a 'crɩɛn 'kwli, ɛ nɔ‑ ‑bʋ:
42 Mas Deus se afastou e os entregou à adoração das estrelas do céu, como está escrito no Livro dos Profetas: “Ó casa de Israel, será que foi para mim que vocês ofereceram vítimas e sacrifícios no deserto, durante quarenta anos?
43 'Ba yɩ la ‑ta' nɩ ‑hʋɛn, dukwli ‑mʋ',
43 Não é verdade que vocês levantaram o tabernáculo de Moloque e a estrela de Renfã, o deus de vocês, imagens que vocês fizeram para as adorar? Por isso, vou mandar vocês ao exílio para além da Babilônia.”
44 ‑Tɛ ‑aan 'baɩnʋ nɩ la 'lɩ ‑tɛ a 'mʋ, nyiblo ꞊dʋ 'yɩ 'lɩ 'ti, ʋ kɔ la 'tapɔkayu, ‑ɛ mɔ Nyɩsʋa a 'kayu ‑mʋ', ‑ɛ kɔ bʋ ʋ pʋ 'lɩ 'hɩ ‑mʋ' blɛ, ʋ 'crɩɩ la 'ʋ Nyɩsʋa a tete klɛ. 'Tapɔkayu a 'mʋ, ‑tɛ Nyɩsʋa nu 'a blɛpʋpʋʋ, 'kɩ 'ʋ Moise ye', kɛ‑ ʋ nu 'a pʋpʋʋ.
44 — O tabernáculo do testemunho estava entre nossos pais no deserto, como havia ordenado aquele que disse a Moisés que o fizesse segundo o modelo que tinha visto.
45 'Tapɔkayu a 'mʋ, ‑aan 'baɩnʋ hie꞊e 'waa 'yonʋ lɛ. Ti ‑mʋ' ‑kɔ 'yri Sosue mɔ la 'waa ye'nanyʋ, 'kɩ ʋ gba 'lɩ꞊ɩ 'blʋgba ‑mʋ' 'kwli, Nyɩsʋa pʋ la lɛ, ɛ di la ꞊nʋ ‑nyi. Ti a 'mʋ 'yri, 'kɩ ʋ ‑wɛɛn la 'ʋ 'blʋgba a 'mʋ kɩ, Nyɩsʋa 'ɛ blɛ la dakɔ a gblegble ‑mʋ' lɛ, ‑ʋ nɩ la 'lɩ 'blʋgbɩ a 'mʋ 'kwli. 'Tapɔkayu a 'mʋ, ɛ nɩ 'lɩ 'blʋgba a 'mʋ 'kwli ‑nɩnɩ, Dafidɩ 'ɛ ‑hɛ Yisraɛkʋɛ a bodɩɔ.
45 Também nossos pais, com Josué, tendo recebido o tabernáculo, o levaram, quando tomaram posse das nações que Deus expulsou da presença deles. Foi assim até os dias de Davi,
46 Nyɩsʋa ni la Dafidɩ a 'mʋ ꞊haan‑tɛblɩ ‑hʋɔhʋɩ ‑mɔ. ‑Ɛ ‑bɩ Dafidɩ ‑hʋa꞊a Nyɩsʋa nɩ, 'kɩ bʋ pʋʋ Nyɩsʋa 'kagbaʋ lɛ, ‑kɔtɩ ɛ nɔ‑ mɔ Nyɩsʋa ‑mʋ', Dafidɩ a 'baɩ gbagbʋ Sakɔbʋ dɛ la ‑wɛ.
46 que obteve o favor de Deus e pediu autorização para construir uma casa para o Deus de Jacó.
47 Kɛɛ, 'kayu a 'mʋ, ɛ 'yɩ꞊ɩ 'pa‑, ɛ 'yɩ꞊ɩ ‑pʋ. 'A 'yu Salomɔ, nɔ‑ pʋ꞊ʋ.
47 Mas foi Salomão quem lhe edificou a casa.
48 'Klɩkɩnɩnyɩsʋa, ɛ 'yɩ 'lɩ ‑tonyibli a pʋpʋkayu bʋ ‑nɩ. Nɔ‑ 'a winwlɔn‑hanyɔ 'crɩ la, 'kɩ 'lɩ Nyɩsʋacrɩɛn 'kwli. Dɛ a 'mʋ, ɛ nɔ‑ ‑bʋ:
48 Entretanto, o Altíssimo não habita em casas feitas por mãos humanas. Como diz o profeta:
49 Kʋkɔnyɔ Nyɩsʋa wɛn 'nɩ:
49 “O céu é o meu trono, e a terra é o estrado dos meus pés. Que casa vocês edificarão para mim, diz o Senhor, ou qual é o lugar do meu repouso?
50 ꞊Bɩ ɛ 'yɩ 'mɔ 'pa‑, ‑ɛ 'yɩ ‑tɛblɩ a pɛpɛ ‑nu?»
50 Não é fato que a minha mão fez todas estas coisas?”
51 Kɛ‑ Etiɛnɩ pɩ de: «A mɔ nyibli ꞊nɩɔ, ‑ʋ ku 'lu lɛ, ɛ kɔ, ‑ʋ kɔ ꞊wlɩ ꞊gboklo ‑nɩ, 'tɩ‑, ‑ʋ kɔ nʋɩ ꞊ke, 'kɩ 'ʋ Nyɩsʋa a ‑tɩ a 'wɩnwɩɩn a ‑ta'. A ‑wɛn Nyɩsʋa a ‑Hihiu* yɩ 'a ‑nɛ ti. ‑Tɛ 'aan 'baɩnʋ nɩ la 'mʋ, kɛ‑ a nɩ 'mʋ.
51 — Homens teimosos e incircuncisos de coração e de ouvidos, vocês sempre resistem ao Espírito Santo. Vocês fazem exatamente o mesmo que fizeram os seus pais.
52 'Aan 'baɩnʋ ꞊tu Nyɩsʋa a winwlɔn‑hanyʋ a pɛpɛ ꞊hɩʋɛn, 'ʋ 'la winwlɔn‑hanyʋ ‑mʋ', ‑ʋ hlɛ la꞊a, ‑ɛ mɔ, Nyɩsʋa di ya 'a mʋ nyiblo yɩ, ‑ɛ 'sii 'ʋ yɩ, ‑ɛ mɔ 'aan Wanyɔ. Nyiblo a 'mʋ, nɔ‑ mɔ ‑Yusu. ‑Yusu a 'mʋ, nɔ‑ a nuu 'crɛ lɛ, 'tɩ‑ 'a 'la꞊a.
52 Qual dos profetas os pais de vocês não perseguiram? Eles mataram os que anteriormente anunciavam a vinda do Justo, do qual vocês agora se tornaram traidores e assassinos,
53 'A mʋ ‑mʋ', Nyɩsʋa naa 'lɩ a lɛlenyʋ 'lɩ, ɛ ‑nyi 'a tete, a 'yɩ 'ʋ tete a 'mʋ 'ʋ ꞊tuu ‑nɩ.»
53 vocês que receberam a lei por ministério de anjos e não a guardaram.
54 ‑Juukʋɛ* a ‑gbolugbo a nyibli, ‑tɛ ʋ 'wɩn ‑tɩ a 'mʋ, Etiɛnɩ ‑hla, ‑ɛ ‑bɩ 'waa ꞊wlɩ kɔ yrʋ'lɛbibie dɩakɩ.
54 Ao ouvirem isto, ficaram com o coração cheio de raiva e rangiam os dentes contra ele.
55 Etiɛnɩ ‑mɔ ‑bɩ, Nyɩsʋa a ‑Hihiu* kɔɔ ꞊nɛ win kɩ pɛpɛ, 'ɛ tɛ 'lɩ yakɔ 'kwli lɛ, 'ɛ yɩ Nyɩsʋa a ‑tɩ a 'yi'bʋbʋa 'ye, ɛ kɔ, 'ɛ yɩ ‑Yusu 'ye ‑wɛ, 'ɛ nyra bʋ, 'kɩ 'ʋ Nyɩsʋa a diidɛkɩbɩa kɩ.
55 Mas Estêvão, cheio do Espírito Santo, fitou os olhos no céu e viu a glória de Deus e Jesus, que estava à direita de Deus.
56 Etiɛnɩ a 'mʋ, kɛ‑ ɛ pɩ: «Ba pʋ 'mʋ nʋa yɩ bʋ, 'n yɩ yakɔ 'nɩ 'ye, 'ɛ ‑ki wlɔn, 'nɩ yɩ 'lɩ ‑Yusu 'yee ‑nɩ, ‑ɛ mɔ ‑tonyibli a pɛpɛ a Nyiblo, 'ɛ nyra bʋ, 'kɩ 'ʋ Nyɩsʋa a diidɛkɩbɩa kɩ.»
56 Então disse: — Eis que vejo os céus abertos e o Filho do Homem, em pé à direita de Deus.
57 ‑Tɛ ‑Juukʋɛ a ye'nanyʋ 'wɩn ‑tɩ a 'mʋ, ‑ɛ ‑bɩ ʋ ka 'waa nʋɩ yrɛ, 'tɩ‑, 'ʋ ‑tʋa lɛ꞊mʋma lɛ. Ti nɩ ‑do a ti 'yri, 'waa pɛpɛ a 'mʋ, ʋ ꞊gbee ꞊nɛ kɩ,
57 Eles, porém, gritando bem alto, taparam os ouvidos e, unânimes, avançaram contra ele.
58 'ʋ ꞊tɩɔ ꞊nɛ 'dɩɔ, 'tɩ‑ 'ʋ ‑tʋa 'a 'hɩ a biilɛ, ‑ɛ di꞊e nu, ʋ 'mʋ꞊ʋ 'la. ‑Ɛ ‑bɩ nyibli ‑mʋ', ʋ lee ‑nɩ, 'kɩ ‑bʋ 'la Etiɛnɩ, ʋ ‑hɛ 'waa 'luyɩwlawlɩ klɛ, 'ʋ ‑nyi꞊e gblotayu ꞊dʋ, ɛ 'mʋ꞊ʋ 'yie ꞊tu. Gblotayu a 'mʋ, 'a 'nyrɛ mɔ Sɔlʋ.
58 E, expulsando-o da cidade, o apedrejaram. As testemunhas deixaram as capas deles aos pés de um jovem chamado Saulo.
59 ‑Tɛ ʋ pɩ 'kɩ꞊ɩ 'hɩ ‑mɔ lɛ, ‑ɛ ‑bɩ Etiɛnɩ, ɛ da ‑Yusu nɩ, ɛ wɛn: «Kʋkɔnyɔ ‑Yusu, 'ble 'na ‑hihiu kʋa,»
59 E enquanto o apedrejavam, Estêvão orava, dizendo: — Senhor Jesus, recebe o meu espírito!
60 'ɛ bla kwlɩ bʋ, 'ɛ 'yɛɛ 'lɩ win, ɛ wɛn: «Kʋkɔnyɔ o, dɛ 'kuku ‑bʋ, ʋ ni, ‑hru 'a ‑tɩ ‑mɔ!» Bʋ pʋ 'kɩ lɛ, ‑ɛ ‑bɩ ɛ mla ‑hʋnhlʋn.
60 Então, ajoelhando-se, gritou bem alto: — Senhor, não os condenes por causa deste pecado! E, depois que ele disse isso, morreu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.