Gênesis 41
Kuloonaay (KRX) vs NAA
1 Sitiil súsupak sipimuus, amansa ya ati Esipt náayawut. Ti éyawut ya naasiiŋo pukol han ha hiti Nil.
1 Passados dois anos completos, Faraó teve um sonho e eis que estava em pé junto ao rio Nilo.
2 Naacuk síis isak niŋ súsupak seewalla insiluuk ínsifulii ti han ha hiti Nil, insiyeno toko kaahoon haasuwa.
2 Do rio subiam sete vacas de boa aparência e gordas e pastavam no meio dos juncos.
3 Intaako sikee síis siyema isak niŋ súsupak seeŋoota insicecat séefulii ti han ha hiti Nil puson seewalla sa, insisiiŋo ti kantant han ha pukol etenso.
3 Após elas subiam do rio outras sete vacas, de aparência feia e magras; e pararam junto às primeiras, na margem do rio.
4 Fiye, síis sa seeŋoota sa seececate sa insili síis sa isak niŋ súsupak sa seewalla sa seeluuke sa. Toko amansa ya náayiyiye.
4 As vacas de aparência feia e magras engoliam as sete vacas de boa aparência e gordas. Então Faraó acordou.
5 Naañoho ti hiŋotu náayawut púsupiyenu. Naacuk ulant isak niŋ úsupak uti uli weewalla nuufom wéeheecalii ti kaalat koonool.
5 Tornando a dormir, sonhou outra vez. De uma só haste saíam sete espigas cheias e boas.
6 Púful toko nantoonool nuu, naacuk lompo ulant isak niŋ úsupak weesuuce ewwa eyam éefulii ti káahaaŋ tes neesowe. Uŋántiyooŋant loho weewalla wa upayaa éŋantii.
6 E após elas nasciam sete espigas mirradas e queimadas pelo vento leste.
7 Fiye, ulant wa weesuuce wa nuumelan ulant wa weewalla wa weefome wa. Toko amansa ya náayiyiye náapannum nii éyawut naayeniye.
7 As espigas mirradas devoravam as sete espigas grandes e cheias. Então Faraó acordou. Tinha sido um sonho.
8 Cipilap, amansa ya naaliim náayonkalii pisincana pa púlooŋ niŋ ñíhampaatiin ña púlooŋ keetaake ka ecuku pakati Esipt. Ta nkácolii ta, naakamanii píyawut pa piteyoo pale an teyii ayinaatoo po káacenkin.
8 De manhã, ao despertar muito perturbado, mandou chamar todos os magos do Egito e todos os seus sábios. Contou-lhes os seus sonhos, mas não havia ninguém que pudesse dar a interpretação.
9 Ti pikelan, ati hikaw ha ati pifeŋa elaan ya ati amansa ya ati Esipt naasokoo: “Amansa yuu, fíyooy inci náwuniyaa kaamuuyen ka kutoom.
9 Então o copeiro-chefe disse a Faraó: — Hoje me lembro das minhas ofensas.
10 Hikee hinoom, awe amansa ya áññikene ti unii píhina pa pakatii, inci niŋ ati hikaw ha ati pusowa kúmpuul ka. Inkul unii ti ékuluma ya eti áhampaatiin a ati pufaasa pa pakatii.
10 Quando Faraó ficou irado com os seus servos e me pôs na prisão, na casa do comandante da guarda, a mim e ao padeiro-chefe,
11 Unii t’ésupak unii núuyawut ti hánant ha hoonool ha, an óo an toonii niŋ éyawutoo niŋ hikaw eteyyo.
11 tivemos um sonho na mesma noite, eu e ele. Sonhamos, e cada sonho tinha o seu próprio significado.
12 Ti ékuluma ya intaako kikee kahiineen Ahiburu, amiikan ati áhampaatiin a ati pufaasa pa. Nuukamanoo píyawut pa putoonii, náacenkin an óo an toonii éyawut ya eteyoo.
12 Achava-se conosco um jovem hebreu, escravo do comandante da guarda. Contamos a ele os nossos sonhos, e ele nos deu a interpretação, a cada um segundo o seu sonho.
13 Intaako samat nii fa naasoke fa: inci, aññahanam páhin pa putoom; ati hikaw ha ati pusowa kúmpuul ka naamukee naawaŋee.”
13 E tal como nos interpretou, assim aconteceu: eu fui restituído ao meu cargo, e o outro foi enforcado.
14 Fiye, amansa ya naapoñ kápucoopiyoo Josef. Nkáfulaniyoo ti ékuluma ya mpacas, nkayiin pasenfoo niŋ hikawoo, náasoolo ukee wañ, naakaay piyiiŋo amansa ya.
14 Então Faraó mandou chamar José, e o fizeram sair às pressas da masmorra. Ele se barbeou, mudou de roupa e foi apresentar-se a Faraó.
15 Amansa ya naasok Josef: “Yáwutaayawut pale an ayinaatam yo káacenkin. Fiye ínsi nii, naakamanee éyawut áyyiniyini yo káacenkin.”
15 Este lhe disse: — Tive um sonho, e não há quem o interprete. Porém ouvi falar a respeito de você que, quando ouve um sonho, é capaz de interpretá-lo.
16 Josef naañahan amansa ya: “Inci tom, pale Pútuun pa piyinuu kawufan káacenkin kéesuume.”
16 José respondeu: — Isso não está em mim; mas Deus dará resposta favorável a Faraó.
17 Amansa ya naasokoo: “Ehe éyawut ya etoom: pukol kantant ka kiti han ha hiti Nil inci insiiŋiye,
17 Então Faraó disse a José: — No meu sonho, eu estava em pé na margem do Nilo,
18 incuk síis siyema isak niŋ súsupak seewalla insiluuk. Insífulii ti han ha sipiyeno toko kaahoon haasuwa.
18 e eis que subiam dele sete vacas gordas e de boa aparência e pastavam no meio dos juncos.
19 Nantoonool nuu incuk sikee síis siyema isak niŋ súsupak seeŋoota ínsikuuh insicecat séefulii ti han ha puson seewalla sa. Inci taapala cuk oom síis seeŋoota ti mah ma miti Esipt púlooŋ.
19 Após estas subiam outras vacas, fracas, muito feias e magras. Eu nunca tinha visto vacas tão feias, em toda a terra do Egito.
20 Fiye, síis sa seeŋoota sa insicecat insili síis sa síyaañ sa seeluuke sa.
20 E as vacas magras e ruins devoravam as primeiras sete vacas gordas.
21 Pale sipipa so hili, incuk fiye nii siliit kamma insicecate samat nii kúcook kuu. Toko inci íyyiyiye.
21 E, depois de as terem engolido, não davam aparência de que as tinham devorado, pois o aspecto delas continuava ruim como no princípio. Então acordei.
22 Púful toko nene yáwut, incuk ulant isak niŋ úsupak uti uli weewalla nuufom wéeheecalii ti kaalat koonool.
22 Depois, vi, em meu sonho, que sete espigas saíam da mesma haste, cheias e boas.
23 Incuk lompo ulant isak niŋ úsupak weesolanut nuusuuc ewwa eyam éefulii ti káahaaŋ tes neesowe. Uŋántiyooŋant papayal hiŋantu weewalla wa.
23 Depois delas nasceram sete espigas secas, mirradas e queimadas pelo vento leste.
24 Fiye, ulant wa weesuuce wa nuumelan weenape wa. Píyawut empuu inci inkamane pisincana pa pale an ayinaatam po káacenkin.”
24 As sete espigas mirradas devoravam as sete espigas boas. Contei isso aos magos, mas ninguém foi capaz de me dar a interpretação.
25 Josef naañahan amansa ya ati Esipt: “Síyawut sa súsupak sa sitii soonool suu. Pútuun pa pusokuu eeha mpikaakaay ha íhinu.
25 Então José respondeu: — O sonho de Faraó é apenas um; Deus revelou a Faraó o que ele vai fazer.
26 Síis sa isak niŋ súsupak sa seewalla sa síyisane sitiil isak niŋ súsupak; ulant wa isak ya niŋ úsupak wa weewalla wa lompo úyisane sitiil isak niŋ súsupak, ooto éyawut yoonool.
26 As sete vacas boas serão sete anos; as sete espigas boas, também sete anos; o sonho é um só.
27 Síis sa isak niŋ súsupak sa seeŋoota sa insicecat séenowii sa puson seewalla sa síyisane sitiil isak niŋ súsupak; ulant wa weeŋoota wa ewwa eyam ya éefulii ya ti káahaaŋ tes neesowe wa lompo úyisane sitiil isak niŋ súsupak, sitiil siti épankul.
27 As sete vacas magras e feias, que subiam após as primeiras, serão sete anos, bem como as sete espigas mirradas e queimadas pelo vento leste serão sete anos de fome.
28 Amansa yuu, samat nii fa inci insokuu fa, Pútuun pa píyisanuuyisan eeha mpikaakaay ha íhinu.
28 — Esta é a palavra, como acabo de dizer a Faraó: Deus manifestou a Faraó o que ele vai fazer.
29 Sitiil sa isak niŋ súsupak sa seeyem sa ti ékey, kaamaañ ka efikinap meemak ti mah ma púlooŋ miti Esipt.
29 Eis que vêm sete anos de grande abundância por toda a terra do Egito.
30 Niŋ fúlaa toko, efitaak sikee sitiil isak niŋ súsupak siti épankul, umaañ wa weenape wa efuufiilee ti mah ma miti Esipt, épankul ya éfeepucalool mah ma.
30 Depois virão sete anos de fome. Toda aquela abundância será esquecida na terra do Egito e a fome consumirá a terra;
31 Epánkul ya éfeeciiti meemak neewun an átanawuno fala hitaaku ha eeha mpihitaako ha.
31 e não será lembrada a abundância na terra, por causa da fome que seguirá, porque será gravíssima.
32 Amansa yuu, páawoo Pútuun pa píyisanuuyisan éyawut ya fo ñiyema ñésupak, ooto heekaakaay ha pitaako, pipayoolaa-payool neeho, etipukuuteen ho ti íhinu.
32 O sonho de Faraó foi repetido, porque a coisa é estabelecida por Deus, e Deus se apressa a fazê-la.
33 “Fiye, amansa yuu, mamal an eetaake kunuu naacohato eekaakaay kaamankool mah ma miti Esipt.
33 — Agora, pois, Faraó devia escolher um homem ajuizado e sábio e encarregá-lo de dirigir a terra do Egito.
34 Amansa yuu, aañaŋaa kaasiiŋan ti mah ma pakati kikaw payenka efinkacoop ti pakan paka himpaac hoonool ti kimpaac isak. Kañaŋaa ho íhinu ti sitiil sa isak niŋ súsupak sa siti kaamaañ ka keenape ka.
34 Faraó devia fazer isto: pôr administradores sobre a terra e recolher a quinta parte dos frutos da terra do Egito nos sete anos de fartura.
35 Kasayool paliyal pa púlooŋ piti sitiil ensuu seeyem sa ti ékey. Ti kayine enka ankaakaayii ka kawufan, kaconcenool paliyal pa ti ñileefaan ña ñiti amansa ya ñeeyem ña ti pisaatee pa nkafaas ño.
35 Esses administradores deviam ajuntar toda a colheita dos bons anos que virão, recolher cereal por ordem de Faraó, para mantimento nas cidades, e guardá-lo em armazéns.
36 Fiyuu mah ma miti Esipt efimitaak pamankal piti sitiil sa isak niŋ súsupak sa siti épankul ya, ancuk épankul ya étepucalool mah ma.”
36 Assim, o mantimento servirá para abastecer a terra nos sete anos da fome que haverá no Egito, para que a terra não seja destruída pela fome.
37 Hilim ha hiti Josef níhisuum amansa ya niŋ píhina pa pakateyoo púlooŋ.
37 O conselho agradou a Faraó e a todos os seus oficiais.
38 Fiye amansa ya naasok píhina pa pakateyoo: “Ayíin a aŋe oopa ameeŋe niŋ Kunuu ka kiti Pútuun pa. Fo efuutaakaa akee eecuke nii akina?”
38 Então Faraó perguntou aos seus oficiais: — Será que poderíamos achar alguém melhor do que José, um homem em quem está o Espírito de Deus?
39 Púful toko amansa ya naasok Josef: “Páawoo Pútuun pa píyisanooluu eehuu púlooŋ, an átayini hitaaku kunuu naacohato samat nii awe.
39 Depois, Faraó disse a José: — Visto que Deus revelou tudo isto a você, não há ninguém tão ajuizado e sábio como você.
40 Aafayeno ati hikaw ha ati cáwii ca citoom, pakan paka pakati mah ma púlooŋ éfikatuul kilim ka kitii. Elemeyu ya etoom lamma efeewufanam kayine ti awe.”
40 Você será o administrador da minha casa, e todo o meu povo obedecerá à sua palavra. Somente no trono eu serei maior do que você.
41 Fiye amansa ya naasok Josef: “Sincan, inci ufanuu kayine ti mah ma miti Esipt púlooŋ.”
41 E Faraó disse mais a José: — Eis que eu o constituo autoridade sobre toda a terra do Egito.
42 Amansa ya naawaat ekop ya eti himansate ha ti hisiikoo, naawas yo ti hisiik Josef, náasooloo wañ wéeciita hinoom naawasoo ti ekun keenoo eti sanoo.
42 Então Faraó tirou o seu anel-sinete da mão e o pôs no dedo de José. Mandou que o vestissem com roupas de linho fino e lhe pôs no pescoço um colar de ouro.
43 Púful toko náayuukoo ti saleet ya ésupiyenu ya eteyoo, pakan paka nkayeno hiceeku: “Nihaaso!” Fiyuu amansa ya ati Esipt naawufane Josef kayine ti mah ma miteyoo púlooŋ.
43 E o fez subir na sua segunda carruagem, e clamavam diante dele: “Inclinem-se todos!” Desse modo, deu-lhe autoridade sobre toda a terra do Egito.
44 Amansa ya naasok Josef: “Inci yem amansa ya ati Esipt pale ti mah ma púlooŋ an átaseepin epeesoo niŋ aawufanutoo oom kayine.”
44 Disse ainda Faraó a José: — Eu sou Faraó, mas sem a sua ordem ninguém poderá fazer nada em toda a terra do Egito.
45 Eehuu hipimuus, amansa ya naalu Josef caacaw ca Safenat-Paneyah. Naawufanoo aal caacawoo Asenat ámaacul a ati Poti-Fela awaaseena ati saatee ya eti On. Josef naakaawool mah ma púlooŋ miti Esipt.
45 E Faraó chamou José de Zafenate-Paneia e lhe deu por mulher Asenate, filha de Potífera, sacerdote de Om. E José percorreu toda a terra do Egito.
46 Josef ti sitiiloo áwii niŋ ŋaasuwan (30) náayaañe páhin ti amansa ya ati Esipt. Naakatan amansa ya naakaay kaafiitanool mah ma.
46 José tinha trinta anos de idade quando se apresentou a Faraó, rei do Egito, e andou por toda a terra do Egito.
47 Samat nii fa Josef naasoke fa, etaam ya neepuk meemak fo sitiil isak niŋ súsupak.
47 Nos sete anos de fartura a terra produziu com abundância.
48 Ti oom sitiil isak niŋ súsupak sa, Josef naaconcenool paliyal pa naamank po ti pisaatee pa. Ti saatee óo saatee naamank paliyal pa péefulii pa ti ukit wa wéekinkoolii wa.
48 E José ajuntou todo o mantimento que houve na terra do Egito durante os sete anos e o guardou nas cidades; o mantimento do campo ao redor de cada cidade foi guardado na mesma cidade.
49 Fiye Josef naaconcenool paliyal peemeeŋe meeŋ, pimeeŋaameeŋ samat nii esiya ya eti kaatii ka. Ti pikelan, nkáyekuno kafinu etewwo kaatuko kayinoolaat.
49 Assim, José ajuntou muitíssimo cereal, como a areia do mar, até perder a conta, porque ia além das medidas.
50 Etiil ya éyaañ ya eti épankul ya énakoonumii, Josef aaloo Asenat, ámaacul a ati Poti-Fela awaaseena ya ati saatee ya eti On, naapukoo epuuk pikampaani pákasupak.
50 Antes de chegar a fome, nasceram dois filhos a José, os quais lhe deu Asenate, filha de Potífera, sacerdote de Om.
51 Josef naalu ácook a caacaw ca Manase (ekina eyem “kayankanan an apifiil”), kaatuko asok: “Pútuun pa piyankananaam-yankanan pifiil kúnuul ka kutoom púlooŋ niŋ píkatinool pa putoom niŋ miin ma mutoom.”
51 Ao primogênito José chamou de Manassés, pois disse: “Deus me fez esquecer todo o meu trabalho e toda a casa de meu pai.”
52 Kahiineen ka, naalu ko caacaw ca Efreem (ekina eyem “íhinu an apupukool”), kaatuko asok: “Pútuun pa píhinaamhin pupukool ti mah emme miti kúnuul ka kutoom.”
52 Ao segundo deu o nome de Efraim, pois disse: “Deus me fez próspero na terra da minha aflição.”
53 Ti mah ma miti Esipt, sitiil sa isak niŋ súsupak sa siti hitaaku ha insipa.
53 Passados os sete anos de abundância que houve na terra do Egito,
54 Fiye, sitiil sa isak niŋ súsupak sa siti épankul ya ínsiyaañ, samat nii fa Josef naasoke fa hínum. Epánkul neeyeno ti mikee mah ma púlooŋ kaatuko mitaakut paliyal, pale Esipt púlooŋ neetaak paliyal.
54 começaram os sete anos de fome, como José havia predito. E havia fome em todas as terras, mas em toda a terra do Egito havia pão.
55 Ta épankul ya neeyeniye ta niŋ pakati Esipt púlooŋ, nkakaay pati amansa ya kaluum paliyal. Pale amansa ya naañahanii: “Nikaay pati Josef ínnihin eeha afaasok ha aluu.”
55 Quando toda a terra do Egito começou a sentir a fome, o povo clamou a Faraó por pão; e Faraó dizia a todos os egípcios: — Vão falar com José e façam o que ele disser.
56 Ta épankul ya neeyeniye ta ti mah ma púlooŋ, Josef náapankin ñileefaan ña kati anooman pakati Esipt. Kaatuko épankul ya etaakaataak sempe ti mah ma púlooŋ miti Esipt.
56 Havendo, pois, fome sobre toda a terra, José abriu todos os celeiros e vendia aos egípcios; porque a fome aumentava na terra do Egito.
57 Pakan paka nkáfulii ti mikee mah ma púlooŋ kápinkakey Esipt hinoom paliyal ti Josef kamma épankul ya neeseeñe ti púlunta pa púlooŋ.
57 E todas as terras vinham ao Egito para comprar de José, porque a fome aumentava em todo o mundo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 41, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.