Mateus 5
Viakʼla txumbʼal u tioxh (IXLCNT) vs NAA
1 Uncheeꞌ aatz til u Jesuus aas mam tenam molich tibꞌ, bꞌenjeꞌ viꞌ maꞌl u muunte. Kꞌujeꞌi utz, xaan opon qꞌul ichusulibꞌ kꞌatza.
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 Ech xeꞌt ichusun u Jesuus utz, tal tu qꞌul ichusulibꞌ ech tzaꞌ:
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 —Chiꞌbꞌebꞌal tetz qꞌu aanima qꞌuꞌl at niꞌenku te aas niyaꞌta Tioxh tan,
3 — Bem-aventurados
4 Chiꞌbꞌebꞌal tetz qꞌu aanima qꞌuꞌl nitoqꞌ vatz Tioxh tan,
4 — Bem-aventurados
5 Chiꞌbꞌebꞌal tetz qꞌu aanima qꞌuꞌl yeꞌ nitꞌanbꞌaꞌ tibꞌ tan,
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 Chiꞌbꞌebꞌal tetz qꞌu aanima qꞌuꞌl tiira nitachva ibꞌanax vijikomal,
6 — Bem-aventurados
7 Chiꞌbꞌebꞌal tetz qꞌu aanima qꞌuꞌl nitxum iatz aanima tan,
7 — Bem-aventurados
8 Chiꞌbꞌebꞌal tetz qꞌu aanima qꞌuꞌl yeꞌxhkam nititzꞌa ibꞌanax u paav, bꞌaꞌn u taanima tan,
8 — Bem-aventurados
9 Chiꞌbꞌebꞌal tetz qꞌu aanima qꞌuꞌl niꞌan yaꞌl tok u paas tan,
9 — Bem-aventurados
10 Chiꞌbꞌebꞌal tetz qꞌu aanima qꞌuꞌl nitojchal tiꞌ vijikomal tan,
10 — Bem-aventurados
11 Chiꞌbꞌebꞌal etetz siꞌaneꞌ oj sayoqꞌaxex viꞌ, saojchalex utz, kam koꞌn yeꞌxtxojla chaj kam sasuyax setiꞌ, loqꞌ txubꞌaꞌl kuꞌen.
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 Ech txuqꞌtxunojex utz, chiꞌbꞌojex tan, mam echoobꞌal sekꞌul tu Amlika. Tan echat koꞌxh tixval qꞌu alol tetz u yolbꞌal Tioxh bꞌanax koꞌxtene atziꞌ.
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 Ech ex u atzꞌam tu u vatz amlika txꞌavaꞌ tzaꞌ aas nichiꞌbꞌixsa utz, nimaj iyan kam. Tan untzꞌoj sasotz vichiꞌlil u atzꞌam, kam tereꞌn koj satxakunka. Saꞌtexhkꞌonax el. Saꞌtexhtzeqꞌaxka.
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 Ech ex aꞌ txijtxubꞌal tu u vatz amlika txꞌavaꞌ tzaꞌ oj sekꞌuch qꞌu bꞌaꞌnil vatz aanima. Echaꞌ maꞌl tenam atil jeꞌ viꞌ muunte, mujel koj tatineꞌ. Pek paqꞌlele.
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 Tan echaꞌ u txijtxubꞌal aas nimatxleꞌ, yitꞌ sakoꞌnkojmujli. Pek aal nitꞌanbꞌaꞌl jeꞌ. Ech sitxijtxu tuul otzotz.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Ech vinaꞌvit vebꞌanon vatz qꞌu aanima sebꞌaneꞌ. Ech aatz latila tiira bꞌaꞌn ebꞌanoneꞌ, laꞌtektoksa iqꞌii u kuTat tu Amlika taqꞌo.
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 Yeꞌ koꞌxh etitzꞌa aas aꞌ ul unsotzsa u oꞌtla mantaar, nikoꞌxh qꞌu yol alelka tu qꞌu alol tetz u yolbꞌal Tioxh. Yitꞌ aꞌ koj ul unsotzsa. Pek aal aꞌ ul untzojpixsa.
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 Tan niꞌxhtekꞌval sete kꞌuxh sasotz u vatz amlika txꞌavaꞌ tzaꞌ, jatu koj sayaꞌ itzojpu u Yolbꞌal Tioxh. Maꞌl itzojpeꞌ, kꞌuxh chꞌoo texhtuꞌ tiloneꞌ.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Echtzixeꞌt chꞌoo tatin tu viQꞌesalail u Tioxh tu Amlika siꞌaneꞌ oj abꞌil yeꞌ saniman maꞌj qꞌu mantaar tan, chꞌoo texh siatz. Utz echat koꞌxh majte oj nikꞌuch vatz imol aas yeꞌk sinima qꞌu mantaar. Pek abꞌil saniman utz, echat nikꞌuchtimol, nim tatin tu viQꞌesalail u Tioxh tu Amlika siꞌaneꞌ.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 Ech nojchit nival sete, oj yeꞌk sapaal vejikomil vatz qꞌu aa txumbꞌal tetz u oꞌtla mantaar utz, vatz qꞌu fariseo, saꞌkojekꞌul viQꞌesalail u Tioxh tu Amlika.
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 Etootzajle aas nital u oꞌtla mantaar tu qꞌu kꞌuy kumam ech tzaꞌ: «Yatzꞌonichꞌex. Tan abꞌil vaꞌl sayatzꞌoni, paav satija.» Chia.
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Pek nival sete tan, abꞌil qꞌuꞌl sakoꞌxhtaqꞌen ikꞌaꞌnat imol utz, paav satija. Abꞌil qꞌuꞌl siyoqꞌ imol, aꞌ sayaꞌk vatz qꞌu qꞌatbꞌal tzii. Utz aatz qꞌuꞌl sisuy yol tiꞌ imol, aꞌ seꞌenku tu xamal, choobꞌal paav.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 Echaꞌ tziꞌ untzꞌoj siiqꞌo ul aoya vatz u nachbꞌal Tioxh utz, tuul suꞌul sakꞌuꞌl aas atil axoꞌl tuchꞌ maꞌl amol,
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 aqꞌka vaoya vatz u nachbꞌal Tioxh. Utz kuxh bꞌan bꞌaꞌn tuchꞌ bꞌaxa. Ech nal luꞌlaaqꞌ vaoya.
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 Bꞌan bꞌaꞌn tuchꞌ vaꞌl nixochꞌaxh tuul koꞌxh yeꞌsaj oopon tuchꞌ tu qꞌatbꞌal tzii tan, noj toksaꞌaxh tiqꞌabꞌ u juees. Utz aatz u juees, satoksabꞌenaxh tiqꞌabꞌ polesiꞌy. Ech sataqꞌkuꞌaxh tu tzeꞌ.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 Utz niꞌxhtekꞌval see aas taꞌn kuꞌchil saꞌaneꞌ. Saꞌtereꞌnkojeluꞌlaxh oj yeꞌsajen achoot kajay vatxꞌoj.
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 Etootzaj nal majte aas nital u oꞌtla mantaar ech tzaꞌ: «Eteesach etibꞌ tu bꞌey tuchꞌ aanima yitꞌ ekꞌulel koj.» Chia.
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Pek nival sete tan, abꞌil vaꞌl tuchꞌ koꞌxhtuꞌ sisaji ok maꞌl ixoj utz, satachva ok, vetteesal tibꞌ tu bꞌey tuchꞌ tu taanima atziꞌ tan, yitꞌ ikꞌulel koj.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 Ech tokeꞌ oj nitaqꞌbꞌenaxh u sebꞌal bꞌaqꞌ aatz tu paav, yaaqꞌ tzii te. Maj iibꞌ. Aal tek bꞌaꞌn seesa. Ech yeꞌk labꞌenaxh tu choobꞌal paav, tu xamal.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 Echat pajeꞌ oj nitaqꞌbꞌenaxh u sebꞌal aqꞌabꞌ tu paav, yaaqꞌ tzii te satxakun tiꞌ u paav. Maj iibꞌ. Aal tek bꞌaꞌn seesa. Ech yeꞌk labꞌenaxh tu xamal choobꞌal paav.
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 Ech paj nital u mantaar aqꞌelka tzaꞌ majte: «Abꞌil vaꞌl sataqꞌka tixoj, taqꞌ koꞌn bꞌen maꞌl tuꞌ tetz jatxbꞌalibꞌ.» Chia.
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Pek nival sete, abꞌil qꞌuꞌl sakoꞌxhtaqꞌ tojchat tixoj yitꞌ tiꞌ koj niteesa tibꞌ tu bꞌey tuchꞌ vaꞌt vinaj, aal aꞌ nitaqꞌ tzii sateesa tibꞌ u ixoj tu bꞌey tuchꞌ vaꞌt vinaj tziꞌ aas yitꞌ ikꞌulel koj. Utz abꞌil u vinaj vaꞌl sikꞌul tibꞌ tuchꞌ u ixoj vaꞌl ojchamal tziꞌ, eesaibꞌ tu bꞌey niꞌan tuchꞌ tan, yitꞌ ikꞌulel koj.
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 Etootzaj majte aas ech alaxnaj tu qꞌu kꞌuy chaj kumam koꞌxtene tzaꞌ: «Oj kam maꞌj setalaꞌtziꞌi tu u Tioxh, aas setoksa ibꞌii kam tuul, tzojpixsataj. Yitꞌiꞌas sakoꞌnkoxhetxubꞌaꞌli Tioxh.» Chia.
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 Pek nival sete tan, yitꞌiꞌas sakoꞌnkoxhetoksa ibꞌii kam tuul aas kam maꞌj setalaꞌtziꞌi tu u Tioxh. Nikoꞌxh saꞌkojetoksa Amlika tuul. Tan tatibꞌal u Tioxh.
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 Utz nikoꞌxh u txꞌavaꞌ saꞌkojetoksa tuul. Tan itzeqꞌbꞌal u Tioxh. Utz nikoꞌxh u Jerusaleen tan, tetz atkoꞌxh u Tioxh.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 Utz nikoꞌxh veviꞌ saꞌkojetoksa tuul. Tan saꞌkojveeti setaqꞌ bꞌen saj oj qꞌej maꞌl xiꞌl viꞌ.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Pek aatz veyol sebꞌaneꞌ tan, oj saꞌi utz, bꞌantaj. Pek oj yeꞌka utz, yeꞌ ebꞌana. Tan oj laꞌtereꞌnechup iviꞌ, tetz tek u maalo atziꞌ.
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 Etootzaj majte aas alaxnaj ech tzaꞌ: «Oj abꞌil sitzottixsa bꞌaqꞌ iatz imol, satzottixsal bꞌaqꞌ iatz majte. Utz oj abꞌil sateesa tee imol, saeesal tee majte.» Chia.
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Pek nival sete, yeꞌk sekꞌulela ok vaꞌl yeꞌxtxoj niꞌan sete. Kꞌuxh sipaqꞌoꞌk sebꞌal txala etziꞌ, pilqꞌutaj koꞌn ok vaꞌt siatz.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 Echaꞌ tziꞌ majte oj abꞌil sichok ixeꞌt sekꞌatza tiꞌ imaaleꞌl etoksaꞌm, aqꞌtaj te. Tiqꞌon vechakeꞌt majte.
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Untzꞌoj sabꞌanax yaꞌlex tiꞌ tijal maꞌj ijatz aas maꞌl kiloometro, sexaa sataleꞌ, iqꞌotaj utz; aal tu kaꞌvaꞌl kiloometro seꞌnetaqꞌvuka.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 Utz aqꞌtaj tetz abꞌil kam nijaj sete. Utz abꞌil sijaj ikꞌam sete, yeꞌk siꞌaneꞌ yeꞌk setaqꞌ te.
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 Etootzaj majte aas alaxnaj ech tzaꞌ: «Tiiojex tiꞌ qꞌul etamiigo sebꞌaneꞌ. Pek yeꞌk itxaꞌk qꞌul ekoontra sete sebꞌaneꞌ.» Chia.
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Pek nival sete, tiiojex tiꞌ qꞌul ekoontra sebꞌaneꞌ. [Altaj bꞌaꞌnla chaj yol tiꞌ qꞌuꞌl nialon tzꞌejbꞌal yol setiꞌ. Bꞌantaj bꞌaꞌnil tu qꞌuꞌl niꞌixvanex.] Utz qꞌilataj sikꞌletaj Tioxh tiꞌ qꞌuꞌl niꞌojchanex.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 Ech nojchit ex ikꞌaol imeꞌal u kuTat tu Amlika siꞌaneꞌ tziꞌ. Tan maꞌl koꞌn itxijtxun u qꞌii viꞌ kajay qꞌu aanima niꞌaneꞌ, kꞌuxh bꞌaꞌn, kꞌuxh yeꞌxtxoj. Utz maꞌl tul ijabꞌal qꞌu aanima niꞌaneꞌ kꞌuxh jikom, kꞌuxh yitꞌ jikom.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Tan oj taꞌxh sebꞌan bꞌaꞌn ex te qꞌuꞌl bꞌaꞌn sete, kam koj echoobꞌal sekꞌul tu Amlika. Tan ech ibꞌanon qꞌuꞌl yeꞌ tootzaj Tioxh atziꞌ.
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 Utz oj taꞌxh seqꞌila qꞌul etitzꞌin etatzik, ¿kam tek bꞌoj bꞌaꞌnla kam nebꞌaneꞌ? Tan echat koꞌxh ibꞌanon qꞌu aanima qꞌuꞌl yeꞌ tootzaj Tioxh atziꞌ.
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 Pek bꞌantajex echaꞌ u kuTat tu Amlika tziꞌ aas tzꞌajel iatz bꞌaꞌnil niꞌaneꞌ.
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.