2 Reis 18

hch (HCH) vs VC

Sair da comparação
VC Versão Católica
1 Merikɨtsɨ haika wiyari 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitakaku 'Utseyaxi 'Eraha nu'aya. 'Etsekiyaxi 'Akatsi nu'aya Kura kwieyari hetsiemieme ti'aitame kanayani.
1 No terceiro ano do reinado de Oséias, filho de Ela, rei de Israel, Ezequias, filho de Acaz, rei de Judá, começou a reinar.
2 Mɨkɨ xeitewiyari heimana 'auxɨwime wiyari kanexeiyakaitɨni kepauka mitsutɨa ti'aitatɨ, Kerutsareme 'ukaitɨ katiniuta'aita xeitewiyari heimana 'atanauka wiyari. Maamaya 'Awihi pɨtitewakai Tsakariyaxi nu'aya.
2 Tinha vinte e cinco anos quando subiu ao trono, e reinou durante vinte e nove anos em Jerusalém. Sua mãe chamava-se Abi, filha de Zacarias.
3 'Etsekiyaxi Yawé kemɨtinake katiniuyurieni, tutsieya Rawiri kemɨtikatɨa naimetsie mɨpaɨ katinikayani.
3 Fez o que é bom aos olhos do Senhor, como Davi, seu pai.
4 Kaniti'una mawari matitaiyarɨwakai kakaɨyarixi memɨte'atimawiyarɨwa, tetexi mɨpatsietɨka kaniutitara meta 'uka 'Atserá kakaɨyariyari 'ɨkiyari kaniutimura. Metatsiere, kuu wurunitsekɨ muwewiya Muitsexi mitawewiekai kaniukumaweriya, mɨkɨ 'akuxi 'ixaheritsixi 'ɨkwa mekanititairiwakaitɨni meta Nekutsitani mekateniterɨwakaitɨni.
4 Destruiu os lugares altos, quebrou as estelas e cortou os ídolos de pau asserás. Despedaçou a serpente de bronze que Moisés tinha feito, porque os israelitas tinham até então queimado incenso diante dela. {Chamavam-na Nehustã}.
5 'Etsekiyaxi yemekɨ Yawé 'Ixaheri Kakaɨyarieya hetsie katiniwiyakaitɨni. Nixewitɨ tawari hepaɨna pukatiuyuri yunaitɨ Kura kwieyaritsie meripaitɨ meta 'arike memɨte'uta'aitaxɨ.
5 Ezequias pusera sua confiança no Senhor, Deus de Israel; não houve outro como ele, entre todos os reis de Judá, tanto entre os predecessores como entre seus sucessores.
6 Mɨkɨ heitseriemekɨ kaneyexeiyakaitɨni Yawé, hatsuaku pɨka'iku'eiri, matsi naime 'inɨari niukiyari paye'atɨa Yawé Muitsexi muyetuiri.
6 Conservou-se unido ao Senhor, e nunca se desviou dele, e observou todos os mandamentos que o Senhor prescreveu a Moisés.
7 Yawé 'Etsekiyaxi kaniparewiekaitɨni, 'ayumieme naime kemɨtiyu'uximayatsiriekai naitɨ 'aixɨa pɨtikɨyɨnekai. Matsi ti'aitame 'Atsiriya kiekame 'aye'unietɨ patɨa, pɨkayuwaɨri mɨti'uximayatsiriekakɨ.
7 Por isso o Senhor esteve com ele e fê-lo bem sucedido em todos os seus empreendimentos. Ezequias rebelou-se contra o rei da Assíria e livrou-se de sua soberania.
8 Meta piritsiteutsixi kaniwara'iwa meta tuxiyu neniereme hetsie paitɨ meta kiekari yukuraru 'amatitetewa memexeiyatɨkatei, 'atsita Kahatsa kiekatari meta 'auriena mamanetɨka.
8 Bateu os filisteus até Gaza, devastando o seu território desde as simples torres de guarda, até as cidades fortificadas.
9 Naurieka wiyari ti'aitakaku 'Etsekiyaxi, tatsɨari, 'atahuta wiyari ti'aitakaku 'Utseyaxi 'Eraha nu'aya, 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame, Tsarimanatsaxi 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame, Tsamariya kiekariyari makuma nuaka hikɨ waritana mekanayaxetɨkɨne.
9 No quarto ano do reinado de Ezequias, que correspondia ao sétimo do reinado de Oséias, filho de Ela, rei de Israel, Salmanasar, rei da Assíria, veio e sitiou Samaria.
10 Hikɨ haika wiyari 'aye'akuke kiekari kana'iwa kaneutahani kiekaritsie. 'Etsekiyaxi 'ataxewirieka wiyari ti'aitakaku, tatsɨari, 'atanauka wiyari ti'aitakaku 'Utseyaxi 'Ixaheri kwieyaritsie.
10 No fim de três anos apoderou-se dela. Samaria foi tomada no sexto ano de Ezequias, que correspondia ao nono ano do reinado de Oséias, rei de Israel.
11 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame 'ixaheritsixi kaniwarehapani 'Atsiriyatsie paitɨ, Karaki mɨrakutewatsie paitɨ kaniwa'atɨani, Kutsani kwieyaritsie (mɨkɨ Kawuxi hatuxameyari manuyeka 'aurie pɨti'anekai) metatsiere merutsixi wakiekaritetsie mepɨ'atɨarie.
11 O rei da Assíria deportou os israelitas para a Assíria, e instalou-os em Hala, às margens do Habor, rio de Gozã, e nas cidades da Média.
12 'Ikɨ mɨya katiniuyɨni Yawé yukakaɨyari memɨka'anu'enikɨ, matsi tɨratu kememɨte'uwewiekai mɨpaɨ mepɨkatekakɨ. Mepɨkaheye'atɨa meta mɨpaɨ mepɨkate'uyuri Muitsexi, Yawé ti'uximayatsiriwame, kemɨtiwaruta'aitɨakai.
12 Assim aconteceu porque eles não tinham escutado a voz do Senhor, seu Deus, mas tinham quebrado a sua aliança, recusando-se a ouvir e executar o que ordenara Moisés, servo do Senhor.
13 Tamamata heimana nauka wiyari ti'aitakaku 'Etsekiyaxi, Tsenakeriwi 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame kaninuani, naime Kura kwieyaritsie mieme kiekarite kuraruyari 'ematitetewa kaniwarutakwini hikɨ kaniwara'iwa.
13 No décimo quarto ano do reinado de Ezequias, Senaquerib, rei da Assíria, veio e atacou todas as cidades fortes de Judá. tomando-as de assalto.
14 Hikɨ 'Etsekiyaxi 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame hetsɨa niuki kanenɨ'ani Rakixi mekatei, mɨpaɨ haineme: «'Axanepɨtiuyuri 'ahepaɨtsita. Xɨka peheyani, ne nepɨrayukatuani kepaɨmeme pemɨnetitawawirieni». 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame, 'Etsekiyaxi Kura kwieyaritsie ti'aitame katiniutawawirieni, 'atanauka miriyari heimana 'atanauka tsienituyari (9.900) kiruyari pɨrata meta 'atanauka tsienituyari heimana nauka tewiyari heimana tamamata (990) kiruyari huru.
14 Então Ezequias, rei de Judá, mandou dizer ao rei da Assíria em Laquis: Cometi uma falta. Deixa de me atacar. Eu me submeterei a tudo o que me impuseres. O rei da Assíria impôs a Ezequias, rei de Judá, uma contribuição de trezentos talentos de prata e trinta talentos de ouro.
15 Hikɨ 'Etsekiyaxi 'ana Tsenakeriwi kaniyetuirieni naime pɨrata Yawé tukita miemetɨkai meta paratsiyuta miemetɨkai.
15 Ezequias entregou todo o dinheiro que se encontrava no templo do Senhor e nas reservas do palácio real.
16 'Ana katiniuyurieni 'Etsekiyaxi Kura kwieyaritsie ti'aitame, Yawé tukieya 'itupariyaritsie huru mukaxɨnaxɨ meta kitenie tenimeyaritsie mieme, mɨkɨtɨtɨ mɨtiuta'aitakai mɨkɨ mɨkawiriyarienikɨ, hikɨ kaniyetuani 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame hetsɨa.
16 Tirou também o revestimento de ouro que ele mesmo havia posto nas portas do templo do Senhor, e entregou tudo ao rei da Assíria.
17 Hikɨ Rakixi mɨrakutewatsie 'ukaitɨ 'Atsiriyatsie ti'aitame yuparewiwame kanenɨ'ani yu'ɨtɨa mieme ti'aitame, meta xeime yuparewiwame mexɨakame mieme, meta xeime kuyaxi tiwa'aitɨwame, kuyaxi meyumɨireme mewarawitɨkɨme, 'Etsekiyaxi hamatɨa memɨtehetixatakɨ Kerutsareme paitɨ. Hikɨ mekanekɨne Kerutsareme, me'uye'axɨaka, haa wapaitɨ meukatuarike manuhuyeritɨarie hetɨa mekaniwa'uni, 'Ekwame Kwieya makuma huyeyari 'utɨa.
17 O rei da Assíria enviou de Laquis contra Ezequias, em Jerusalém, o general do exército, o chefe dos eunucos e o copeiro-mor com um poderoso exército. Chegando a Jerusalém, detiveram-se no alto da costa, junto ao aqueduto do reservatório superior, que se encontra no caminho do campo do Pisoeiro.
18 Hikɨ ti'aitame mɨwitɨkiemiekɨ mekateniutanɨ'ani, hikɨ kaninuani 'Eriyakini Kirikiyaxi nu'aya, paratsiyuta mɨtiwa'aitɨakai, meta kemɨtiuyɨ ti'utɨwame Tsewina meta ti'utɨwame Kuha 'Atsahapi nu'aya.
18 E mandaram chamar ali o rei. Eliacim, filho de Helcias, prefeito do palácio, foi ter com eles, levando consigo o escriba Sobna e o cronista Joaé, filho de Asaf.
19 Kuyaxi tiwa'aitɨwame mɨpaɨ katiniwarutahɨawe:
19 O copeiro-mor disse-lhe: Isto direis a Ezequias: Assim fala o grande rei, o rei da Assíria: De onde te vem tanta confiança?
20 'Ekɨ mɨpaɨ pekaniutaineni kename petimaiwe meta kename kuyaxi meyumɨireme pewarexeiya, peru matsi mɨkɨ niuki xeikɨa kanihɨkɨtɨni. ¿Kemɨ'anetsie pepɨtiwiya, titayari penetsi'aye'unietɨ pera'ayeitɨwa?
20 Só dizes palavras vãs; o que se precisa na guerra é de prudência e bravura. Em que confias, para te revoltares contra mim?
21 'Aixɨa kani'aneni, 'ekɨ metsɨ 'Ekipitu hetsie pekatiniwiyani, mɨkɨ 'itsɨ manumuri kanihɨkɨtɨni, kemɨ'ane hetsiena mɨrawiya pitseni mamayatsie. Mɨpaɨ kani'aneni Parahuni, 'Ekipitu kwieyaritsie ti'aitame, kemɨ'ane hetsiena memɨtewiya wahetsiemieme.
21 Já sei: pões tua confiança no Egito, esse caniço rachado que fere e traspassa a mão de quem nele se apóia; assim é o faraó, rei do Egito, para todos os que nele confiam.
22 Xɨka xeme mɨpaɨ xenete'utahɨawe: ‘Tame Yawé takakaɨyari hetsie tepɨtewiya’, ¿'iya xekatexata mɨkɨ Kakaɨyari mawarieya matitaiyarɨwa, 'ekɨ 'Etsekiyaxi, pemiti'unaxɨ meta tukiteya, mɨpaɨ petiwakɨhɨawetɨ Kura kwieyaritsie kiekatari meta Kerutsaremetari: ‘Xepɨte'utimawani xeikɨa 'ikɨ mawari taiyame hɨxie Kerutsareme kiekariyaritsie’?”
22 Dir-me-eis, sem dúvida, que vossa confiança está no Senhor, vosso Deus. Mas não é ele mesmo aquele deus, cujos altares e lugares altos Ezequias destruiu, dizendo aos homens de Judá e de Jerusalém: Só diante deste altar em Jerusalém vos prostrareis?
23 »Neuxei, 'Etsekiyaxi, 'ikɨ tɨratu keneuwewi neti'aitɨwame, 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame, matɨa: Ne kawayutsixi nepɨmatsiyetuirieni huta miriyari, 'ekɨta xɨka pewakuwauni memanutiyaxe wahetsie.
23 Faze, pois, um tratado com o meu soberano, o rei da Assíria, e eu te darei dois mil cavalos, se tiveres cavaleiros para os montar.
24 Pepɨkayɨwe peme'iwa nitɨma kuyaxi 'etsimemɨyupaɨme tiwa'aitɨwame neti'aitɨwame hetsɨa mieme, tsepa 'Ekipitu hetsie pemɨtiwiya, kaxetate kuyaxa mieme memexeiyakɨ meta kawayutsixi memɨwarexeiyakɨ.
24 Como poderás resistir diante de um só dos menores oficiais do meu soberano? Esperas que o Egito te forneça carros e cavaleiros?
25 ¿Kamɨtsɨ Yawé kanetsiparewiekame peti'erie nemunua 'ikɨ kiekari neka'unake? Huu mɨkɨ matsi mɨpaɨ kanetineta'aitɨani: “Kenenua 'ikɨ kwieyaritsie meta keneuka'una”».
25 E mesmo porque foi porventura sem o consentimento do Senhor que eu ataquei esta cidade para destruí-la? Foi o Senhor quem me disse: Ataca e destrói esta terra.
26 Hikɨ 'Eriyakini Kirikiyaxi nu'aya, Tsewina meta Kuha mɨpaɨ kuyaxi tiwa'aitɨwame mekateniutahɨawe:
26 Eliacim, filho de Helcias, o escriba Sobna e Jael disseram ao copeiro-mor: Fala aos teus servos em aramaico, dialeto que compreendemos; não nos fales em hebraico, pois nos pode ouvir a multidão que está sobre a muralha.
27 Peru kuyaxi tiwa'aitɨwame mɨpaɨ katiniwarutahɨawe:
27 Mas o copeiro-mor replicou-lhe: Foi por acaso {unicamente} ao teu soberano e a ti que meu soberano me mandou dizer estas coisas? Não foi antes a toda essa multidão que está sobre os muros e está reduzida, como vós, a comer seus escrementos e a beber sua urina?
28 Mɨpaɨ 'utayɨka, kuyaxi tiwa'aitɨwame 'akaniutakeni hikɨ karima 'utaniutɨ hepɨrayukɨ mɨpaɨ kaniutayɨni:
28 Então o copeiro-mor avançou e pôs-se a gritar em hebraico: Ouvi o que diz o grande rei, o rei da Assíria!
29 Mɨpaɨ kanaineni ti'aitame: “'Etsekiyaxi pɨtixeku'itaiya. Mɨkɨ pɨkayɨwe mɨxe'utawikweitsitɨani nehetsɨa.
29 Isto diz o rei: Não vos deixeis seduzir por Ezequias; ele não vos poderá livrar de minhas mãos.
30 Xepɨka'ipitɨaka 'Etsekiyaxi mɨxekemakaxɨani Yawé hetsie xemɨtewiyanikɨ, mɨpaɨ tixekɨhɨawetɨ: ‘Yurikɨ Yawé katanitawikweitsitɨamɨkɨ, 'ikɨ kiekari 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame pɨka'ika'una’”.
30 Não vos leve Ezequias a confiar no Senhor, dizendo que o Senhor vos livrará e que esta cidade não cairá nas mãos do rei da Assíria!
31 »'Etsekiyaxi xepɨkaheu'enieka. Mɨpaɨ kanaineni 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame: “Kayuwatɨ xemexeiyanikɨ yaxekeneutiyua nehetsɨa, meta xekeneyuyetua. 'Ana yukaxie xepukakwa'ani meta yuxapa, metatsiere haa yuputsuta mieme xepɨhareka,
31 Não deis ouvidos ao rei Ezequias! Eis o que vos diz o rei da Assíria: Fazei a paz comigo. Rendei-vos, e cada um de vós poderá comer os frutos de sua vinha e de sua figueira, e beber a água do seu poço,
32 'arike nepunuani nepɨxehanuwitɨni, xeime kwieyaritsie paitɨ, xekwieyari hepaɨ 'anemetsie, hakewa 'imɨari meta winu mɨhekwa mexuawe, paa meta kaxie haraweriyari, huriwa hatseitiyari meta xiete. Mɨpaɨ 'axepu'uwani xepɨkakwini”.
32 até que eu venha e vos leve para uma terra semelhante à vossa, terra fértil em trigo e em vinho, terra de pão e de vinhas, terra de olivais, de óleo e de mel. Assim salvareis a vossa vida, sem temor de morrer. Não deis ouvidos a Ezequias, pois ele vos engana quando vos diz que o Senhor vos livrará!
33 ¿Kamɨtsɨ nuiwarite xewitɨ wakakaɨyari yukwieyaritsie tiutanua, 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame 'ika'unakeyu?
33 Puderam porventura os deuses das outras nações livrá-las das mãos do rei da Assíria?
34 Hawaikɨ mepɨkatehenakixɨ Kamati meta 'Axipari wakakaɨyarixima, meta Tsepariwahini, Henaha meta 'Iwaha wakakaɨyarixima. ¿Kamɨtsɨ xewitɨ kakaɨyari Tsamariya tiuxɨnaxɨ nehetsɨa?
34 Onde estão os deuses de Emat e de Arfad? Onde estão os deuses de Sefarvaim, de Ana e de Ava? Livraram eles Samaria de minhas mãos?
35 Mɨkɨ kakaɨyarixi mɨkɨ kwieyaritetsie miemete nixewitɨ yukwieyari pɨka'utawikweitsitɨa nehetsɨa. ¿Merikɨte Yawé ketiyɨwe Kerutsareme mɨtawikweitsitɨani nehetsɨa?»
35 Quais são, entre todos os deuses dessas terras, os que salvaram o seu próprio país de minhas mãos, para que o Senhor possa salvar Jerusalém?
36 Peru teɨteri kayuwatɨ mekaniumakaitɨni meta nixeiniukiyarikɨ tɨma mepɨka'ita'ei, ti'aitame mɨpaɨ mɨtiwaruta'aitɨakaikɨ: «Hawaikɨ xepɨka'iku'eiyani».
36 O povo ouviu em silêncio; não lhe respondeu uma só palavra, porque o rei ordenara que não respondessem.
37 Hikɨ 'Eriyakini Kirikiyaxi nu'aya paratsiyuta mɨtiwa'aitɨakai, Tsewina kemɨtiuyɨ ti'utɨwame mɨhɨkɨ, meta ti'utɨwame Kuha 'Atsahapi nu'aya, yukamixa meheukatsanaxɨaka hiwerika 'inɨariyari me'uyuwewirieka, mekanekɨne 'Etsekiyaxi hetsɨa, hikɨ mekatenitaxatɨani kemutayɨkai kuyaxi tiwa'aitɨwame 'atsiriyatanaka.
37 Eliacim, filho de Helcias, prefeito do palácio, o escriba Sobna e o cronista Joaé, filho de Asaf, voltaram a Ezequias com as vestes rasgadas e referiram-lhe as palavras do copeiro-mor.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 2 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.