2 Reis 18

hch (HCH) vs NVT

Sair da comparação
NVT Nova Versão Transformadora
1 Merikɨtsɨ haika wiyari 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitakaku 'Utseyaxi 'Eraha nu'aya. 'Etsekiyaxi 'Akatsi nu'aya Kura kwieyari hetsiemieme ti'aitame kanayani.
1 Ezequias, filho de Acaz, começou a reinar em Judá no terceiro ano do reinado de Oseias, filho de Elá, rei de Israel.
2 Mɨkɨ xeitewiyari heimana 'auxɨwime wiyari kanexeiyakaitɨni kepauka mitsutɨa ti'aitatɨ, Kerutsareme 'ukaitɨ katiniuta'aita xeitewiyari heimana 'atanauka wiyari. Maamaya 'Awihi pɨtitewakai Tsakariyaxi nu'aya.
2 Tinha 25 anos quando começou a reinar, e reinou em Jerusalém por 29 anos. Sua mãe se chamava Abi e era filha de Zacarias.
3 'Etsekiyaxi Yawé kemɨtinake katiniuyurieni, tutsieya Rawiri kemɨtikatɨa naimetsie mɨpaɨ katinikayani.
3 Ezequias fez o que era certo aos olhos do S enhor , como seu antepassado Davi.
4 Kaniti'una mawari matitaiyarɨwakai kakaɨyarixi memɨte'atimawiyarɨwa, tetexi mɨpatsietɨka kaniutitara meta 'uka 'Atserá kakaɨyariyari 'ɨkiyari kaniutimura. Metatsiere, kuu wurunitsekɨ muwewiya Muitsexi mitawewiekai kaniukumaweriya, mɨkɨ 'akuxi 'ixaheritsixi 'ɨkwa mekanititairiwakaitɨni meta Nekutsitani mekateniterɨwakaitɨni.
4 Removeu os santuários idólatras, quebrou as colunas sagradas e derrubou os postes de Aserá. Despedaçou a serpente de bronze que Moisés havia feito, pois os israelitas queimavam incenso para ela. A serpente de bronze se chamava Neustã.
5 'Etsekiyaxi yemekɨ Yawé 'Ixaheri Kakaɨyarieya hetsie katiniwiyakaitɨni. Nixewitɨ tawari hepaɨna pukatiuyuri yunaitɨ Kura kwieyaritsie meripaitɨ meta 'arike memɨte'uta'aitaxɨ.
5 Ezequias confiava no S enhor , o Deus de Israel. Não houve ninguém como ele entre todos os reis de Judá, nem antes nem depois.
6 Mɨkɨ heitseriemekɨ kaneyexeiyakaitɨni Yawé, hatsuaku pɨka'iku'eiri, matsi naime 'inɨari niukiyari paye'atɨa Yawé Muitsexi muyetuiri.
6 Ezequias se apegou ao S enhor , não se afastou dele e teve o cuidado de obedecer a todos os mandamentos que o S enhor tinha ordenado por meio de Moisés.
7 Yawé 'Etsekiyaxi kaniparewiekaitɨni, 'ayumieme naime kemɨtiyu'uximayatsiriekai naitɨ 'aixɨa pɨtikɨyɨnekai. Matsi ti'aitame 'Atsiriya kiekame 'aye'unietɨ patɨa, pɨkayuwaɨri mɨti'uximayatsiriekakɨ.
7 Assim, o S enhor estava com Ezequias, e ele era bem-sucedido em tudo que fazia. Rebelou-se contra o rei da Assíria e não lhe pagou tributo.
8 Meta piritsiteutsixi kaniwara'iwa meta tuxiyu neniereme hetsie paitɨ meta kiekari yukuraru 'amatitetewa memexeiyatɨkatei, 'atsita Kahatsa kiekatari meta 'auriena mamanetɨka.
8 Derrotou os filisteus até Gaza e seu território, desde o menor posto de vigilância até a maior cidade fortificada.
9 Naurieka wiyari ti'aitakaku 'Etsekiyaxi, tatsɨari, 'atahuta wiyari ti'aitakaku 'Utseyaxi 'Eraha nu'aya, 'Ixaheri kwieyaritsie ti'aitame, Tsarimanatsaxi 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame, Tsamariya kiekariyari makuma nuaka hikɨ waritana mekanayaxetɨkɨne.
9 No quarto ano do reinado de Ezequias, o sétimo ano do reinado de Oseias, filho de Elá, rei de Israel, Salmaneser, rei da Assíria, atacou a cidade de Samaria e a cercou.
10 Hikɨ haika wiyari 'aye'akuke kiekari kana'iwa kaneutahani kiekaritsie. 'Etsekiyaxi 'ataxewirieka wiyari ti'aitakaku, tatsɨari, 'atanauka wiyari ti'aitakaku 'Utseyaxi 'Ixaheri kwieyaritsie.
10 Três anos depois, no sexto ano do reinado de Ezequias e no nono ano do reinado de Oseias, rei de Israel, Samaria foi conquistada.
11 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame 'ixaheritsixi kaniwarehapani 'Atsiriyatsie paitɨ, Karaki mɨrakutewatsie paitɨ kaniwa'atɨani, Kutsani kwieyaritsie (mɨkɨ Kawuxi hatuxameyari manuyeka 'aurie pɨti'anekai) metatsiere merutsixi wakiekaritetsie mepɨ'atɨarie.
11 O rei assírio deportou os israelitas para a Assíria e os colocou em assentamentos em Hala, ao longo das margens do rio Habor, em Gozã, e nas cidades da Média.
12 'Ikɨ mɨya katiniuyɨni Yawé yukakaɨyari memɨka'anu'enikɨ, matsi tɨratu kememɨte'uwewiekai mɨpaɨ mepɨkatekakɨ. Mepɨkaheye'atɨa meta mɨpaɨ mepɨkate'uyuri Muitsexi, Yawé ti'uximayatsiriwame, kemɨtiwaruta'aitɨakai.
12 Isso aconteceu porque eles não ouviram nem obedeceram ao S enhor , seu Deus. Em vez disso, violaram sua aliança, todas as leis às quais Moisés, servo do S enhor , havia ordenado que obedecessem.
13 Tamamata heimana nauka wiyari ti'aitakaku 'Etsekiyaxi, Tsenakeriwi 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame kaninuani, naime Kura kwieyaritsie mieme kiekarite kuraruyari 'ematitetewa kaniwarutakwini hikɨ kaniwara'iwa.
13 No décimo quarto ano do reinado de Ezequias, Senaqueribe, rei da Assíria, atacou as cidades fortificadas de Judá e as conquistou.
14 Hikɨ 'Etsekiyaxi 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame hetsɨa niuki kanenɨ'ani Rakixi mekatei, mɨpaɨ haineme: «'Axanepɨtiuyuri 'ahepaɨtsita. Xɨka peheyani, ne nepɨrayukatuani kepaɨmeme pemɨnetitawawirieni». 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame, 'Etsekiyaxi Kura kwieyaritsie ti'aitame katiniutawawirieni, 'atanauka miriyari heimana 'atanauka tsienituyari (9.900) kiruyari pɨrata meta 'atanauka tsienituyari heimana nauka tewiyari heimana tamamata (990) kiruyari huru.
14 Ezequias, rei de Judá, enviou esta mensagem ao rei da Assíria, em Laquis: “Cometi um erro. Se você se retirar, eu lhe pagarei qualquer tributo que exigir”. O rei da Assíria exigiu 10.500 quilos de prata e 1.050 quilos de ouro.
15 Hikɨ 'Etsekiyaxi 'ana Tsenakeriwi kaniyetuirieni naime pɨrata Yawé tukita miemetɨkai meta paratsiyuta miemetɨkai.
15 Para juntar essa quantia, Ezequias usou toda a prata guardada no templo do S enhor e nos tesouros do palácio.
16 'Ana katiniuyurieni 'Etsekiyaxi Kura kwieyaritsie ti'aitame, Yawé tukieya 'itupariyaritsie huru mukaxɨnaxɨ meta kitenie tenimeyaritsie mieme, mɨkɨtɨtɨ mɨtiuta'aitakai mɨkɨ mɨkawiriyarienikɨ, hikɨ kaniyetuani 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame hetsɨa.
16 Arrancou até o ouro das portas e dos batentes do templo do S enhor que ele havia coberto com ouro e entregou tudo ao rei da Assíria.
17 Hikɨ Rakixi mɨrakutewatsie 'ukaitɨ 'Atsiriyatsie ti'aitame yuparewiwame kanenɨ'ani yu'ɨtɨa mieme ti'aitame, meta xeime yuparewiwame mexɨakame mieme, meta xeime kuyaxi tiwa'aitɨwame, kuyaxi meyumɨireme mewarawitɨkɨme, 'Etsekiyaxi hamatɨa memɨtehetixatakɨ Kerutsareme paitɨ. Hikɨ mekanekɨne Kerutsareme, me'uye'axɨaka, haa wapaitɨ meukatuarike manuhuyeritɨarie hetɨa mekaniwa'uni, 'Ekwame Kwieya makuma huyeyari 'utɨa.
17 Apesar disso, o rei da Assíria enviou, de Laquis, seu comandante em chefe, seu comandante de campo e seu porta-voz, juntamente com um grande exército, para confrontarem o rei Ezequias em Jerusalém. Os assírios se posicionaram ao lado do aqueduto que abastece o tanque superior, perto do caminho para o campo onde se lava roupa.
18 Hikɨ ti'aitame mɨwitɨkiemiekɨ mekateniutanɨ'ani, hikɨ kaninuani 'Eriyakini Kirikiyaxi nu'aya, paratsiyuta mɨtiwa'aitɨakai, meta kemɨtiuyɨ ti'utɨwame Tsewina meta ti'utɨwame Kuha 'Atsahapi nu'aya.
18 Mandaram chamar o rei Ezequias, mas ele enviou os seguintes oficiais ao encontro deles: Eliaquim, filho de Hilquias, o administrador do palácio; Sebna, o secretário da corte; e Joá, filho de Asafe, o historiador do reino.
19 Kuyaxi tiwa'aitɨwame mɨpaɨ katiniwarutahɨawe:
19 O porta-voz do rei assírio mandou que transmitissem esta mensagem a Ezequias: “Assim diz o grande rei da Assíria: Em que você confia, que lhe dá tanta segurança?
20 'Ekɨ mɨpaɨ pekaniutaineni kename petimaiwe meta kename kuyaxi meyumɨireme pewarexeiya, peru matsi mɨkɨ niuki xeikɨa kanihɨkɨtɨni. ¿Kemɨ'anetsie pepɨtiwiya, titayari penetsi'aye'unietɨ pera'ayeitɨwa?
20 Pensa que meras palavras podem substituir experiência e força militar? Com quem você conta para se rebelar contra mim?
21 'Aixɨa kani'aneni, 'ekɨ metsɨ 'Ekipitu hetsie pekatiniwiyani, mɨkɨ 'itsɨ manumuri kanihɨkɨtɨni, kemɨ'ane hetsiena mɨrawiya pitseni mamayatsie. Mɨpaɨ kani'aneni Parahuni, 'Ekipitu kwieyaritsie ti'aitame, kemɨ'ane hetsiena memɨtewiya wahetsiemieme.
21 Com o Egito? Se você se apoiar no Egito, ele será como um junco que se quebra sob seu peso e perfura sua mão. O faraó, rei do Egito, não é digno de nenhuma confiança!
22 Xɨka xeme mɨpaɨ xenete'utahɨawe: ‘Tame Yawé takakaɨyari hetsie tepɨtewiya’, ¿'iya xekatexata mɨkɨ Kakaɨyari mawarieya matitaiyarɨwa, 'ekɨ 'Etsekiyaxi, pemiti'unaxɨ meta tukiteya, mɨpaɨ petiwakɨhɨawetɨ Kura kwieyaritsie kiekatari meta Kerutsaremetari: ‘Xepɨte'utimawani xeikɨa 'ikɨ mawari taiyame hɨxie Kerutsareme kiekariyaritsie’?”
22 “Talvez vocês digam: ‘Confiamos no S enhor , nosso Deus!’. Mas não foi a ele que Ezequias insultou? Ezequias não destruiu os santuários e altares dele e obrigou todos em Judá e Jerusalém a adorarem somente no altar em Jerusalém?
23 »Neuxei, 'Etsekiyaxi, 'ikɨ tɨratu keneuwewi neti'aitɨwame, 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame, matɨa: Ne kawayutsixi nepɨmatsiyetuirieni huta miriyari, 'ekɨta xɨka pewakuwauni memanutiyaxe wahetsie.
23 “Vou lhes dizer uma coisa: Façam um acordo com meu senhor, o rei da Assíria. Eu lhes darei dois mil cavalos se forem capazes de encontrar homens em número suficiente para montá-los!
24 Pepɨkayɨwe peme'iwa nitɨma kuyaxi 'etsimemɨyupaɨme tiwa'aitɨwame neti'aitɨwame hetsɨa mieme, tsepa 'Ekipitu hetsie pemɨtiwiya, kaxetate kuyaxa mieme memexeiyakɨ meta kawayutsixi memɨwarexeiyakɨ.
24 Com seu exército minúsculo, como podem pensar em desafiar até o contingente mais fraco do exército de meu senhor, mesmo com a ajuda dos carros de guerra e dos cavaleiros do Egito?
25 ¿Kamɨtsɨ Yawé kanetsiparewiekame peti'erie nemunua 'ikɨ kiekari neka'unake? Huu mɨkɨ matsi mɨpaɨ kanetineta'aitɨani: “Kenenua 'ikɨ kwieyaritsie meta keneuka'una”».
25 Além disso, imaginam que invadimos sua terra sem a direção do S enhor ? Foi o próprio S enhor que nos disse: ‘Ataquem essa terra e destruam-na!’”.
26 Hikɨ 'Eriyakini Kirikiyaxi nu'aya, Tsewina meta Kuha mɨpaɨ kuyaxi tiwa'aitɨwame mekateniutahɨawe:
26 Então Eliaquim, filho de Hilquias, Sebna e Joá disseram ao porta-voz: “Por favor, fale conosco em aramaico, pois entendemos bem essa língua. Não fale em hebraico, pois o povo sobre o muro o ouvirá”.
27 Peru kuyaxi tiwa'aitɨwame mɨpaɨ katiniwarutahɨawe:
27 O porta-voz, no entanto, respondeu: “Vocês pensam que meu senhor enviou essa mensagem apenas para vocês e para seu senhor? Ele quer que todo o povo a ouça, pois, quando cercarmos esta cidade, eles sofrerão junto com vocês. Ficarão tão famintos e sedentos que comerão as próprias fezes e beberão a própria urina!”.
28 Mɨpaɨ 'utayɨka, kuyaxi tiwa'aitɨwame 'akaniutakeni hikɨ karima 'utaniutɨ hepɨrayukɨ mɨpaɨ kaniutayɨni:
28 Então o porta-voz se levantou e gritou em hebraico: “Ouçam esta mensagem do grande rei da Assíria!
29 Mɨpaɨ kanaineni ti'aitame: “'Etsekiyaxi pɨtixeku'itaiya. Mɨkɨ pɨkayɨwe mɨxe'utawikweitsitɨani nehetsɨa.
29 Assim diz o rei: Não deixem que Ezequias os engane. Ele jamais será capaz de livrá-los de meu poder.
30 Xepɨka'ipitɨaka 'Etsekiyaxi mɨxekemakaxɨani Yawé hetsie xemɨtewiyanikɨ, mɨpaɨ tixekɨhɨawetɨ: ‘Yurikɨ Yawé katanitawikweitsitɨamɨkɨ, 'ikɨ kiekari 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame pɨka'ika'una’”.
30 Não deixem que ele os convença a confiar no S enhor , dizendo: ‘Certamente o S enhor nos livrará; esta cidade jamais cairá nas mãos do rei da Assíria!’.
31 »'Etsekiyaxi xepɨkaheu'enieka. Mɨpaɨ kanaineni 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame: “Kayuwatɨ xemexeiyanikɨ yaxekeneutiyua nehetsɨa, meta xekeneyuyetua. 'Ana yukaxie xepukakwa'ani meta yuxapa, metatsiere haa yuputsuta mieme xepɨhareka,
31 “Não deem ouvidos a Ezequias! Estas são as condições que o rei da Assíria oferece: Façam as pazes comigo, abram as portas e saiam. Então, cada um de vocês continuará a comer de sua própria videira e de sua própria figueira e a beber de seu próprio poço.
32 'arike nepunuani nepɨxehanuwitɨni, xeime kwieyaritsie paitɨ, xekwieyari hepaɨ 'anemetsie, hakewa 'imɨari meta winu mɨhekwa mexuawe, paa meta kaxie haraweriyari, huriwa hatseitiyari meta xiete. Mɨpaɨ 'axepu'uwani xepɨkakwini”.
32 Depois, providenciarei que sejam levados a outra terra como esta, uma terra com cereais e vinho novo, com pão e vinhedos, com olivais e mel. Escolham a vida, e não a morte! “Não deem ouvidos a Ezequias quando ele tentar enganá-los, dizendo: ‘O S
33 ¿Kamɨtsɨ nuiwarite xewitɨ wakakaɨyari yukwieyaritsie tiutanua, 'Atsiriya kwieyaritsie ti'aitame 'ika'unakeyu?
33 Acaso os deuses de alguma outra nação livraram seu povo do rei da Assíria?
34 Hawaikɨ mepɨkatehenakixɨ Kamati meta 'Axipari wakakaɨyarixima, meta Tsepariwahini, Henaha meta 'Iwaha wakakaɨyarixima. ¿Kamɨtsɨ xewitɨ kakaɨyari Tsamariya tiuxɨnaxɨ nehetsɨa?
34 O que aconteceu aos deuses de Hamate e de Arpade? E quanto aos deuses de Sefarvaim, de Hena e de Iva? Acaso algum deus livrou Samaria de meu poder?
35 Mɨkɨ kakaɨyarixi mɨkɨ kwieyaritetsie miemete nixewitɨ yukwieyari pɨka'utawikweitsitɨa nehetsɨa. ¿Merikɨte Yawé ketiyɨwe Kerutsareme mɨtawikweitsitɨani nehetsɨa?»
35 Qual dos deuses de qualquer nação foi capaz de livrar seu povo de meu poder? O que os faz pensar que o S enhor pode livrar Jerusalém de minhas mãos?”.
36 Peru teɨteri kayuwatɨ mekaniumakaitɨni meta nixeiniukiyarikɨ tɨma mepɨka'ita'ei, ti'aitame mɨpaɨ mɨtiwaruta'aitɨakaikɨ: «Hawaikɨ xepɨka'iku'eiyani».
36 Mas o povo permaneceu em silêncio e não disse uma palavra sequer, pois Ezequias havia ordenado: “Não lhe respondam”.
37 Hikɨ 'Eriyakini Kirikiyaxi nu'aya paratsiyuta mɨtiwa'aitɨakai, Tsewina kemɨtiuyɨ ti'utɨwame mɨhɨkɨ, meta ti'utɨwame Kuha 'Atsahapi nu'aya, yukamixa meheukatsanaxɨaka hiwerika 'inɨariyari me'uyuwewirieka, mekanekɨne 'Etsekiyaxi hetsɨa, hikɨ mekatenitaxatɨani kemutayɨkai kuyaxi tiwa'aitɨwame 'atsiriyatanaka.
37 Então Eliaquim, filho de Hilquias, administrador do palácio, Sebna, secretário da corte, e Joá, filho de Asafe, historiador do reino, voltaram a Ezequias. Rasgaram suas roupas e foram contar ao rei o que o porta-voz tinha dito.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 2 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.