1 Reis 18
hch (HCH) vs NVI
1 Merikɨtsɨ mɨixa tukari 'anukayaku, hairieka wiyaritsie Yawé 'Eriyaxi mɨpaɨ katiniutahɨawe: «Kenemie 'Akawi hetsɨa, 'ari wiyeri nekananunɨ'amɨkɨ kwiepa».
1 Depois de um longo tempo, no terceiro ano da seca, a palavra do Senhor veio a Elias: "Vá apresentar-se a Acabe, pois enviarei chuva sobre a terra".
2 Hikɨ 'Eriyaxi kanayeyani 'Akawi hetsɨa heyaka.
2 E Elias foi. Como a fome era grande em Samaria,
3 Mɨkɨ tukaritsie, 'Akawi xeime yuparewiwame mexeiyakai 'Awiriyaxi titewakame, kɨmana katiniutanɨ'ani, mɨkɨ paratsiyuyata pɨti'aitakai, metatsiere Yawé hetsiemieme yapɨtikamiekai mɨkɨ.
3 Acabe convocou Obadias, o responsável por seu palácio, homem que temia muito ao Senhor.
4 Ketsaweri Yawé niukametemama muwakwikaikɨ, 'Awiriyaxi xeitsienituyari pɨwaruti'awietakai huta terɨyarita, huta tewiyari heimana tamamata xeime terɨta, yaxeikɨa meyupaɨmemeta xeimeta, mɨkɨ pɨtiwamikwakai pɨwaharitɨakai meta.
4 Enquanto Jezabel estava eliminando os profetas do Senhor, Obadias reuniu cem profetas e os escondeu em duas cavernas, cinqüenta em cada uma, e lhes forneceu comida e água.
5 'Akawi mɨpaɨ katinitahɨawe 'Awiriyaxi: «Naitsarie 'ikɨ kwieyaritsie kenekunieri haixa pekuwaunetɨ meta 'aki haa 'uhapaneme. Heiwatɨ muwa xaɨtsie 'ɨxa tehekaxeiya kawayutsixi muratsixi memayeyuyurinikɨ, mɨpaɨ memɨkakwinikɨ tatewama».
5 Certa vez Acabe disse a Obadias: "Vamos a todas as fontes e vales do país. Talvez consigamos achar um pouco de capim para manter vivos os cavalos e as mulas e assim não será preciso matar nenhum animal".
6 Hikɨ kwie hixɨata mekaniyu'inɨatsirieni mɨkɨtsie yuxexuitɨ memukunierekɨ. 'Akawi xeitapari kaneyani, 'Awiriyaxi meta xeitapari.
6 De modo que dividiram o território que iam percorrer; Acabe foi numa direção e Obadias noutra.
7 Hikɨ 'Awiriyaxi huyeta 'umietɨ 'Eriyaxi kananukunake. 'Awiriyaxi heitimaika, 'anakatutsireka kwiepa, mɨpaɨ katinita'iwawiya:
7 Quando Obadias estava a caminho, Elias o encontrou. Obadias o reconheceu, inclinou-se até o chão e perguntou: "És tu mesmo, meu senhor Elias? "
8 'Eriyaxi mɨpaɨ katinita'eiya:
8 "Sou", respondeu Elias. "Vá dizer ao seu senhor: Elias está aqui. "
9 'Awiriyaxi mɨpaɨ katinita'iwawiya:
9 "O que eu fiz de errado", perguntou Obadias, "para que entregues o teu servo a Acabe para ser morto?
10 Yurikɨ mɨpaɨ nekanaineni Yawé hɨxie 'akakaɨyari, naitsarie nuiwarite watsata meta yunaime te'aitamete wahetsɨa neti'aitɨwame katiniutanɨ'ani 'ahekɨ. Hikɨ kemɨ'ane memɨkametsi'utaxei, yurikɨ puwaku'iwawiyakai yamemɨtiyuanikɨ kename mekametsi'ukaxei.
10 Juro pelo nome do Senhor, o teu Deus, que não há uma só nação ou reino aonde o rei, meu senhor, não enviou alguém para procurar por ti. E, sempre que uma nação ou reino afirmava que tu não estavas lá, ele os fazia jurar que não conseguiram encontrar-te.
11 ¿Hikɨta 'ekɨ pemɨnetsinɨ'a kename nekereitaxatɨani neti'aitɨwame kename 'ekɨ 'ena pe'uyeika?
11 Mas agora me dizes para ir até o meu senhor e dizer-lhe: ‘Elias está aqui’.
12 Ne kenetimate hakewa mɨmatsi'anuwitɨni Yawé 'iyarieya, xɨka mɨpaɨ nereitahɨawe 'Akawi kename 'ekɨ 'ena pe'uyeika, xɨkata mɨkɨ kamatsi'utaxeiya pɨnetsimieni. 'Ekɨ matsi mɨpaɨ ketinemaika ne nunutsiyari paitɨtɨ yanepɨtikamie Yawé hetsiemieme.
12 Não sei para onde o Espírito do Senhor poderá levar-te quando eu te deixar. Se eu for dizer a Acabe e ele não te encontrar, ele me matará. E eu, que sou teu servo, tenho adorado o Senhor desde a minha juventude.
13 'Ekɨ xɨari mɨpaɨ pepɨkatitaxatɨariewe neti'aitɨwame, mɨpaɨ nepɨtiuyuri kepauka Ketsaweri mɨwakwinekai Yawé niukametemama, ne xeitsienituyari nepɨwaruti'awietaxɨ Yawé niukametemama, huta terɨyarita nepuwareuta'ɨnaxɨ, huta tewiyari heimana tamamata xeimeta, yaxeikɨata meyupaɨmeme xeimeta, ne nepɨtiwamikwa paa meta nepuwaharitɨa.
13 Por acaso não ouviste, meu senhor, o que eu fiz enquanto Jezabel estava matando os profetas do Senhor? Escondi cem dos profetas do Senhor em duas cavernas, cinqüenta em cada uma, e os abasteci de comida e água.
14 Hikɨta 'ekɨ pemɨnetsinɨ'a nemɨreitaxatɨanikɨ mɨkɨ nekutsiyari kename 'ekɨ 'ena pe'uyeika. Mɨkɨ matsi kanenemiemɨkɨ.
14 E agora me dizes para ir ao meu senhor e dizer-lhe: ‘Elias está aqui’. Ele vai me matar! "
15 'Eriyaxi mɨpaɨ kaniutayɨni:
15 E disse Elias: "Juro pelo nome do Senhor dos Exércitos, a quem eu sirvo, que hoje eu me apresentarei a Acabe".
16 Hikɨ 'Awiriyaxi 'Akawi kanikuwauni, katinitaxatɨani 'Eriyaxi hepaɨtsita, hikɨ mɨkɨta kaneyani 'Eriyaxi kanikuwauni
16 Então Obadias dirigiu-se a Acabe e passou-lhe a informação, e Acabe foi ao encontro de Elias.
17 hikɨ 'Akawi kepauka 'Eriyaxi muxei, mɨpaɨ katinitahɨawe:
17 Quando viu Elias, disse-lhe: "É você mesmo, perturbador de Israel? "
18 'Eriyaxi mɨpaɨ katinita'eiya:
18 "Não tenho perturbado Israel", Elias respondeu. "Mas você e a família do seu pai têm. Vocês abandonaram os mandamentos do Senhor e seguiram os baalins.
19 Hikɨ ketiniwarutaxatɨa teɨteri naitsarie 'Ixaheri kwieyaritsie kiekatari, memeyukuxeɨrienikɨ nehamatɨa Kaximeru hɨriyaritsie paitɨ nauka tsienituyari heimana huta tewiyari heimana tamamata Wahari niukametemama wahamatɨa, meta nauka tsienituyari 'Atserá niukametemama Ketsaweri mexayatsie memutiyaxike.
19 Agora convoque todo o povo de Israel para encontrar-se comigo no monte Carmelo. E traga os quatrocentos e cinqüenta profetas de Baal e os quatrocentos profetas de Aserá, que comem à mesa de Jezabel. "
20 Hikɨ 'Akawi yunaime kaniwarutakwewieni 'ixaheritsixi meta kakaɨyarixi waniukametema Kaximeru hɨriyaritsie paitɨ.
20 Acabe convocou então todo o Israel e reuniu os profetas no monte Carmelo.
21 'Eriyaxi mɨkɨ teɨteri wahɨxie kaninuani, mɨpaɨ katiniwarutahɨawe:
21 Elias dirigiu-se ao povo e disse: "Até quando vocês vão oscilar entre duas opiniões? Se o Senhor é Deus, sigam-no; mas, se Baal é Deus, sigam-no". O povo, porém, nada respondeu.
22 Hikɨ 'ayumieme 'Eriyaxi tawarita mɨpaɨ kaniutayɨni:
22 Disse então Elias: "Eu sou o único que restou dos profetas do Senhor, mas Baal tem quatrocentos e cinqüenta profetas.
23 Yuhutame tuurutsixi xekeniwarahapani. Mɨkɨ xeime meke'anayexeiya, meke'itaxiteni kɨyexitsie mekeheyatsa waiyarieya peru meka'enutataiyatɨ. Neta xeime tuuru nepukuha'aritɨani neta kɨyexitsie nekaneyatsamɨkɨ waiyarieya, peru nepɨka'enuta'ɨriya.
23 Tragam dois novilhos. Escolham eles um, e cortem-no em pedaços e o ponham sobre a lenha, mas não acendam fogo. Eu prepararei o outro novilho e o colocarei sobre a lenha, e também não acenderei fogo nela.
24 Hikɨ mɨkɨ yukakaɨyari mekanitahɨawikuni, neta Yawé nekanitahɨawimɨkɨ. Kemɨ'ane tai makanɨ'ani mɨkɨ yuri Kakaɨyari kanihɨkɨtɨni.
24 Então vocês invocarão o nome do seu deus, e eu invocarei o nome do Senhor. O deus que responder por meio do fogo, esse é Deus". Então todo o povo disse: "O que você disse é bom".
25 Hikɨ mɨpaɨ katiniwarutahɨawe 'Eriyaxi Wahari niukametemama:
25 Elias disse aos profetas de Baal: "Escolham um dos novilhos e preparem-no primeiro, visto que vocês são tantos. Clamem pelo nome do seu deus, mas não acendam o fogo".
26 Wahari niukametemama xeime tuuru mekananayehana memɨ'atɨiriyarie mekanitixitexɨani, hikɨ yukakaɨyari mekanahɨawekaitɨni ximeri memutayua tuka kanayani mɨyame'utiyuanekaku.
26 Então pegaram o novilho que lhes foi dado e o prepararam. E clamaram pelo nome de Baal desde a manhã até o meio-dia. "Ó Baal, responde-nos! ", gritavam. E dançavam em volta do altar que haviam feito. Mas não houve nenhuma resposta; ninguém respondeu.
27 Tuka 'aye'aku 'Eriyaxi kaniwananaimakaitɨni, mɨpaɨ katiniwakɨhɨawekaitɨni:
27 Ao meio-dia Elias começou a zombar deles. "Gritem mais alto! ", dizia, "já que ele é um deus. Quem sabe está meditando, ou ocupado, ou viajando. Talvez esteja dormindo e precise ser despertado. "
28 Hikɨ matsi waɨkawa mekaniutihiwatɨkɨne, kememɨte'uhukai, nawaxakɨ mepɨyutixitekekai naitɨ mepeuxuxurekai xeikɨa.
28 Então passaram a gritar ainda mais alto e a ferir-se com espadas e lanças, de acordo com o costume deles, até sangrarem.
29 Tuka kananukayani, mɨkɨ yaxeikɨa meniyɨakaitɨni memɨka'u'iyarini wahepaɨ, hikɨ kanaye'ani mawari taikai mieme hurayari. Peru nitixaɨtɨ pɨkatiu'enierie, nixewitɨ mɨkawaru'enikɨ nixewitɨ pɨkawaruta'ei.
29 Passou o meio-dia, e eles continuaram profetizando em transe até a hora do sacrifício da tarde. Mas não houve resposta alguma; ninguém respondeu, ninguém deu atenção.
30 Hikɨ 'Eriyaxi yunaime teɨteri mɨpaɨ katiniwarutahɨawe:
30 Então Elias disse a todo o povo: "Aproximem-se de mim". O povo aproximou-se, e Elias reparou o altar do Senhor, que estava em ruínas.
31 Mɨkɨ tetexi kaniukuteɨxɨ tamamata heimana hutame, yuxexuime nuiwarite wahetsiemieme Kakuwu niwemama, mɨkɨ Yawé 'Ixaheri mɨtiterɨwaxɨ.
31 Depois apanhou doze pedras, uma para cada tribo dos descendentes de Jacó, a quem a palavra do Senhor tinha sido dirigida, e disse: "Seu nome será Israel".
32 Mɨkɨ tetexikɨ mawari wewiwame kaniutawewieni Yawé hetsiemieme, waritanata kana'inetɨyani, tamamata heimana 'auxɨwime rituruyari reukanakeme hatsite.
32 Com as pedras construiu um altar em honra do nome do Senhor, e cavou ao redor do altar uma valeta com capacidade de duas medidas de semente.
33 Kɨyexi 'aixɨa katiniutuani, tuuru kaniutixitexɨani, waiyari kananuyatsatɨyani,
33 Depois arrumou a lenha, cortou o novilho em pedaços e o pôs sobre a lenha. Então lhes disse: "Encham de água quatro jarras grandes e derramem-na sobre o holocausto e sobre a lenha".
34 hikɨ mɨpaɨ kaniutayɨni:
34 "Façam-no novamente", disse, e eles o fizeram de novo. "Façam-no pela terceira vez", ordenou, e eles o fizeram pela terceira vez.
35 Haa kaniuhapanekaitɨni mawari taiyame waritatsie, meta ma'inetɨyakaitsie kaniutahɨne.
35 A água escorria do altar, chegando a encher a valeta.
36 Kepauka maye'a mawari taikai mieme hurayari, Kakaɨyari niukameya 'Eriyaxi xeikeyari yekeka mɨpaɨ katiniuyunenewieni: «Yawé, 'Apɨrahami Kakaɨyarieya meta 'Itsahaki metatsiere 'Ixaheri, hikɨ 'ena yunaitɨ mɨpaɨ meketehetimani 'ekɨ Kakaɨyari pemɨhɨkɨ 'Ixaheri kwieyaritsie, meta kename ne neti'a'uximayatsiriwame nehɨkɨ, meta meketehetimani 'ikɨ mɨya nemɨtiyuriene yapeneti'aitɨakaku xeikɨa netiyuriene.
36 À hora do sacrifício, o profeta Elias colocou-se à frente e orou: "Ó Senhor, Deus de Abraão, de Isaque e de Israel, que hoje fique conhecido que tu és Deus em Israel e que sou o teu servo e que fiz todas estas coisas por ordem tua.
37 Yawé keneneuta'eiya, 'ikɨ teɨteri yamemɨtehetimanikɨ, kename Yawé, Kakaɨyari pehɨkɨ, meta pemɨwa'inie 'ahetsie yuri memɨte'eriekakɨ».
37 Responde-me, ó Senhor, responde-me, para que este povo saiba que tu, ó Senhor, és Deus, e que fazes o coração deles voltar para ti".
38 'Ana kwitɨwa Yawé tai muyuawitsie mieme kaneyenɨ'ani, mɨkɨ wai mawari taiyariyari hetsiemieme kaniutitaiya, kɨyexi naime, tetexi, meta kwie, 'atsita haa kanakuwatsiɨxa ma'inierietɨkata mɨyemakai.
38 Então o fogo do Senhor caiu e queimou completamente o holocausto, a lenha, as pedras e o chão, e também secou totalmente a água na valeta.
39 Kepauka teɨteri yunaitɨ mɨpaɨ memɨte'unenierixɨ, mekaniukatunuma'uni, mɨpaɨ mekaniutiyuani: «Yawé Kakaɨyari kanihɨkɨtɨni, yemekɨ yuri Kakaɨyari».
39 Quando o povo viu isso, todos caíram prostrados e gritaram: "O Senhor é Deus! O Senhor é Deus! "
40 Hikɨ 'ana 'Eriyaxi mɨpaɨ katiniuta'aita:
40 Então Elias ordenou-lhes: "Prendam os profetas de Baal. Não deixem nenhum escapar! " Eles os prenderam, e Elias os fez descer ao riacho de Quisom e lá os matou.
41 Hikɨ 'Eriyaxi 'Akawi mɨpaɨ katiniutahɨawe:
41 E Elias disse a Acabe: "Vá comer e beber, pois já ouço o barulho de chuva pesada".
42 'Akawi kaneyani mɨrekwakakɨ me'iekakɨ, peru 'Eriyaxi Kaximeru hɨriyaritsie kaneutiyune, mana kananakatutsire kwiepa, yuhɨxie 'utitunutɨ katiniuyerɨni.
42 Então Acabe foi comer e beber, mas Elias subiu até o alto do Carmelo, dobrou-se até o chão e pôs o rosto entre os joelhos.
43 Hikɨ tiyu'uximayatame mɨpaɨ katiniutahɨawe:
43 "Vá e olhe na direção do mar", disse ao seu servo. E ele foi e olhou. "Não há nada lá", disse ele. Sete vezes Elias mandou: "Volte para ver".
44 'atahutarieka ti'uximayatameya mɨpaɨ katinitaxatɨani:
44 Na sétima vez o servo disse: "Uma nuvem tão pequena quanto a mão de um homem está se levantando do mar". Então Elias disse: "Vá dizer a Acabe: Prepare o seu carro e desça, antes que a chuva o impeça".
45 Haiwitɨrikɨ muyuawitsie kaniukɨyɨre, hikɨ waɨkawa kaniuku'eka, kaniukawiye tɨrɨkaɨyetɨ. Peru 'Akawi kaneyani kaxetatsie Ketsireri 'erietɨ.
45 Enquanto isso, nuvens escuras apareceram no céu, começou a ventar e começou a chover forte, e Acabe partiu de carro para Jezreel.
46 Hikɨ Yawé tɨrukariyaya kaninuani 'Eriyaxi hetsie, yuhɨiyamekɨ 'anayuhɨaka kaniutanautsa, Ketsireri paitɨ kaniuta'ani 'Akawi 'akuxi kata'awekaku.
46 O poder do Senhor veio sobre Elias, e este, prendendo a capa com o cinto, correu à frente de Acabe por todo o caminho até Jezreel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.