Gênesis 31
Endagaano Empyaka Omu Lugwere (GWR) vs VC
1 Awo oYaakobbo nʼawulira ati abataane ba Laabbaani bakoba bati, “OYaakobbo atwaire ebintu byonabyona ebyabbaire ebya itewaiswe, era obusunibwe bwonabwona buzwire mu bintu ebyabbaire ebya itewaiswe.”
1 Jacó ouviu as palavras dos filhos de Labão, que diziam: "Jacó tomou tudo o que é de nosso pai, e é às suas custas que ele se tornou de tal forma rico."
2 Era oYaakobbo nʼabona ngʼoLaabbaani takaali amuseegaku kusani ngʼoweyakolanga eira.
2 Observou também, pela fisionomia de Labão, que este não tinha mais para com ele os sentimentos de antes.
3 Awo oMusengwa nʼakoba oYaakobbo ati, “Okange omu kyalo kyʼe waanywe era eeri abʼekikaakyo, era naabbanga na iwe.”
3 O Senhor disse a Jacó: "Volta para a terra dos teus pais, para a tua parentela, e eu estarei contigo."
4 Kale oYaakobbo nʼatuma ni beeta oLaakeeri nʼoLeeya ni baaba okumusangaana omu kiriisiryo e giri ebyayobye.
4 Então Jacó mandou Raquel e Lia vir ao campo junto dos seus rebanhos:
5 Awo nʼabakoba ati, “Mboine ngʼoitewaanywe takaali anseegaku kusani ngʼoweyakolanga eira, neye oKibbumba wa bbaabba ali aamo na nze.
5 "Vejo, disse-lhes ele, pelo semblante de vosso pai, que ele não é mais para comigo o mesmo que antes. Mas o Deus de meu pai está comigo.
6 Mumaite muti nkoleire oitewaanywe nʼamaani gange gonagona.
6 Sabeis que servi a vosso pai o melhor que pude,
7 Neye oitewaanywe nʼandebalebania, era nʼacuusacuusa empeera yange emirundi nʼemirundi, cooka oKibbumba nʼandi nʼamuganya okunkolaku akabbikabbi.
7 enquanto ele zombou de mim, mudando dez vezes o meu salário; mas Deus não lhe permitiu causar-me prejuízo.
8 Nabuli oweyakobanga ati, ‘Ebyayo ebyamabalabala niibyo ebyabba empeerayo,’ ebyayo byonabyona ni bibyala byʼamabalabala. Era nabuli oweyakobanga ati, ‘Ebyayo ebinasusi niibyo ebyabba empeerayo,’ ebyayo byonabyona ni bibyala biidi ebinasusi.
8 Quando ele dizia: os animais malhados serão o teu salário, todas as ovelhas davam à luz cordeiros malhados, e se dizia: os animais riscados serão o teu salário, todas as ovelhas davam à luz cordeiros riscados.
9 Kale omu ngeri eyo oKibbumba nʼatoola okwitewaanywe ebyayo nʼabimpa ninze.”
9 Foi Deus mesmo que tomou o rebanho de vosso pai para me dar.
10 Awo oYaakobbo ni yeeyongera ati, “Omu biseera byʼebyayo okuwaka nalootere, ngʼembuli empanya egiwakisirye ekiraalo, gibbaire gya mabalabala nʼenasusi.
10 No tempo em que os animais deviam conceber, eu levantava os olhos e via em sonhos que os bodes que cobriam as cabras eram listados, malhados e manchados.
11 Omalaika wa Kibbumba nʼanjeta omu kirooto ati, ‘Yaakobbo!’ Ni njetuka nti, ‘Waitu!’
11 Um anjo de Deus disse-me em sonhos: Jacó! Eis-me aqui, respondi.
12 Kaisi nʼankoba ati, ‘Osiirye amaisogo obone. Empanya gyonagyona egiwakisirye ekiraalo egimo gya mabalabala nʼegindi nasusi. Ekyo kityo olwʼokubba mboine byonabyona oLaabbaani ebyakukola.
12 Levanta os olhos e vê: todos os bodes que cobrem as cabras são listados, malhados e manchados, porque eu vi tudo o que te fez Labão.
13 Ninze oKibbumba eyakubonekeire e Bbeseri, eeyo e giwasukiire amafuta gʼomuzaituuni okwibbaale ngʼekiijukizo, okuliwongayo eeri oKibbumba, era e giweeyamiire egyendi. Atyanu osetuke okange omu kyalo egibakubyala.’ ”
13 Eu sou o Deus de Betel, onde tu me consagraste uma estela e me fizeste um voto. Agora, vamos, sai daqui e volta para a terra de tua família."
14 Awo oLaakeeri nʼoLeeya ni bamwiramu bati, “Titukaali tuli nʼomugabo ooba obusika omu kisito kya itewaiswe.
14 Raquel e Lia responderam: "Resta-nos porventura ainda alguma parte de herança na casa de nosso pai?
15 Era atyanu atubitya ooti tuli banamawanga. Yatutundire, era nʼemaali egibatukweire agiriire nʼagimalawo.
15 Não nos tratou ele como estrangeiras, vendendo-nos e devorando o nosso dinheiro?
16 Obusuni bwonabwona oKibbumba obwatoire okwitewaiswe niibwo obwaiswe, era niibwo obwa baana baiswe. Kale atyanu okole kyonakyona oKibbumba ekyakukobere.”
16 Toda a riqueza, que Deus tomou de nosso pai, é para nós e para nossos filhos. Faze, pois, o que Deus te disse."
17 Awo oYaakobbo nʼasetuka, nʼaniinisya abaanabe nʼabakalibe oku ngamira.
17 Levantou-se, pois, Jacó, e fez montar seus filhos e suas mulheres nos camelos.
18 Era nʼatwala nʼebyayobye byonabyona nʼebintubye byonabyona ebiyabbaire asunire omu Padanalaamu, nʼasimbuka okukanga e giri oIsaka oiteeye, omu kyalo kyʼe Kanani.
18 Levou consigo todos os seus rebanhos, todos os bens que tinha ajuntado, o rebanho que lhe pertencia, adquirido em Padã-Arã, e partiu para junto de seu pai Isaac, na terra de Canaã.
19 Omu kiseera ekibasimbukiiremu, oLaabbaani yabbaire ayabire kusalaku ntaamagye byoya. Kale oLaakeeri nʼakolesya enkabi egyo okwibba ebifaananyi bya iteeye ebyasinza.
19 Raquel, aproveitando um momento em que seu pai fora tosquiar suas ovelhas, roubou os terafim de seu pai;
20 Era oYaakobbo ni basodoka-busodoki ngʼoLaabbaani oMwalameeni tamaite, olwʼokubba oYaakobbo tiyamukobeire ngʼayaba.
20 e Jacó enganou Labão, o arameu, ocultando-lhe sua fuga.
21 Batyo ni basodoka nʼebyabwe byonabyona, era ni bambuka omwiga Ewufulaate, ni basimba omu Gireyaadi ekyalo ekyʼensozisozi.
21 Fugindo, pois, com tudo o que era seu, atravessou o rio e dirigiu-se para a montanha de Galaad.
22 Awo oluzwanyuma lwʼenaku ibiri, oku lwokusatu, ni bakobera oLaabbaani bati oYaakobbo yairukire.
22 Três dias depois, soube Labão da fuga de Jacó.
23 Kale oLaabbaani nʼakwata abantu abeyabbaire nabo, ni baaba bayiiga oYaakobbo okumala enaku musanvu, era ni bamwaja mu Gireyaadi ekyalo ekyʼensozisozi.
23 E, tomando consigo seus irmãos, perseguiu-o durante sete dias de marcha, e alcançou-o na montanha de Galaad.
24 Neye oKibbumba yabbaire atumwire nʼoLaabbaani oMwalameeni ngʼamulabula ati, “Weegendereze okutakoba oYaakobbo ebibono ebimutiisyatiisya omu ngeri yonayona.”
24 Deus, porém, apareceu num sonho noturno a Labão, o arameu, e disse-lhe: "Guarda-te de dizer algo a Jacó."
25 Awo oLaabbaani nʼatuuka oku Yaakobbo era nʼamwajirya ngʼakomekere eweemaye omu kyalo ekyʼensozisozi ekyʼe Gireyaadi. Era nʼoLaabbaani nʼabantu abeyabbaire nabo bona ni bakomeka eeyo eweema egyabwe.
25 Labão alcançou, pois, Jacó. Este havia levantado sua tenda na montanha, enquanto Labão e seus irmãos tinham plantado a sua na montanha de Galaad.
26 Awo oLaabbaani nʼakoba oYaakobbo ati, “Niki ekyo ekiwakolere? Lwaki wasodokere nʼabaala bange ooti-so obawambire mu lutalo?
26 Labão disse a Jacó: "Que fizeste? Tu me enganaste, e conduziste minhas filhas como prisioneiras de guerra!
27 Lwaki wansodokereku? Lwaki tiwankobeire ngʼoyaba kaisi ni nkuseebula omwisangaalo nga twemba tukubba obugoma nʼotongoli?
27 Por que fugiste dessa forma, e me lograste em lugar de me avisar? Eu te teria despedido com manifestações de júbilo e com cânticos, ao som do tamborim e da harpa.
28 Tiwanganyire kadi nʼokugwaku abaizukulu bange nʼabaala bange omu bifubba okubaseebula! Wakolere kya busirusiru.
28 Não me deixaste beijar meus filhos e minhas filhas! Procedeste como um insensato.
29 Era ndi nʼobwezye okubakola akabbikabbi. Neye oKibbumba wa iteewo yandabwire omu kirooto obwire obutakolesya ebibono ebikutiisyatiisya omu ngeri yonayona.
29 Eu poderia agora fazer-vos mal, mas o Deus de teu pai disse-me na última noite: Guarda-te de dizer algo a Jacó.
30 Atyanu nkitegeire lwaki watakire ino okukanga e wa iteewo. Neye lwaki waibbire ebifaananyi byange ebyʼokusinza ebyʼabakibbumba bange?”
30 E, se partiste somente porque tinhas saudade da casa paterna, então por que roubaste os meus deuses?"
31 Awo oYaakobbo nʼairamu oLaabbaani ati, “Nasodokere olwʼokubba natiire, era naseegere nti wantoolaku abaalabo nʼempaka.
31 Jacó respondeu-lhe: "Tive medo, ao pensar que poderias tirar-me tuas filhas;
32 Neye oguwaajirya nʼebifaananyi byʼabakibbumbabo, bamwite. Aanu omumaiso gʼabantu baiswe, otoolemu nabuli ekindi nakyo nga kikyo okitwale.” Cooka oYaakobbo yabbaire tamaite ati oLaakeeri yaibbire ebifaananyi ebyʼokusinza nago.
32 quanto aos teus deuses, porém, seja morto aquele que os tiver consigo! Examina o que está comigo, em presença de nossos parentes, e retoma o que é teu." Ora, Jacó ignorava o roubo de Raquel.
33 Kale oLaabbaani nʼaingira okwaza omu weema ya Yaakobbo, nʼomu weema ya Leeya, nʼomu weema yʼabagalama ababiri abakali, neye nandi nʼabona ebifaananyibye nago ebyʼokusinza. Era omu kusembayo nʼaingira omu ya Laakeeri.
33 Labão entrou na tenda de Jacó, na de Lia e na das duas escravas, mas nada encontrou. Saindo da tenda de Lia, entrou na de Raquel.
34 Cooka oLaakeeri yabbaire atwaire ebifaananyi ebyo ngʼabibisire omu kisawo ekibateekamu ebintu oku ngamira era ngʼabityaimeku. Era oLaabbaani nʼayaza eweema ya Laakeeri yonayona, neye era nandi nʼabona.
34 Esta havia tomado os terafim e, colocando-os na sela do camelo, sentou-se em cima. Labão revistou toda a tenda, sem nada encontrar.
35 Awo oLaakeeri nʼakoba oiteeye ati, “Bbaabba, nkusaba nti tiwasunguwala okubona nga tinjemereire okukuwa ekitiisya, olwʼokubba ndi munsonga gyʼekikali.” Era oLaabbaani nʼanoonia, neye era nandi nʼabona ebifaananyibye ebyo.
35 Raquel disse ao seu pai: "Não se irrite o meu senhor, se não posso levantar-me em sua presença, pois acho-me agora com a indisposição que costuma vir às mulheres." Revistou, pois, mas não encontrou os terafim.
36 Awo oYaakobbo nʼasunguwala, nʼakaabukira oLaabbaani ati, “Nsoberye niki? Nkolere kikoleki ekibbikibbi ekigira nʼonjiiga otyo?
36 Jacó encolerizou-se então contra Labão, e acabrunhou-o de censuras: "Qual é o meu crime?, disse-lhe ele. Qual é o meu pecado, para que te irrites desse modo contra mim?
37 Aale ngoyo oyazire ebintu byange byonabyona, niki ekikyo ekyoboinemu? Owoobba ngʼoboinemu, okiteeke aanu omumaiso gʼabantu baiswe kaisi batusalirewo oku babiri kwiswe naani omutuuce.”
37 Revistaste todas as minhas bagagens: que encontraste do que é teu? Mostra-me aqui em presença de meus parentes e dos teus, e sejam eles juízes entre nós dois.
38 Awo oYaakobbo ni yeeyongera ati, “Omu myanka egyo aabiri egimbaire na iwe, entaamagyo nʼembuligyo tigisumulangaku, era tindyangaku ontaama omusaiza owʼomu kiraalokyo.
38 Há vinte anos que estou em tua casa: tuas ovelhas e tuas cabras não abortaram, não comi os carneiros do teu rebanho.
39 Okisolo oweyaitanga ontaamawo ooba ombuliwo, nga ninze njiryawo. Era mazima dala obbaire ngʼombanza okwiryawo nabuli ntaamawo, ooba ombuliwo okisolo ogwabba aliire omusana ooba obwire.
39 Nunca te trouxe os animais estraçalhados pelas feras. Eu os repunha, pois tu o exigias, quer fossem roubados de dia, quer de noite.
40 Mbaire nga nkaanya eisana era nga nkaanya empewo eyʼobwire nga nʼendoolo tigiiza.
40 Eu era queimado de dia pelo calor, e de noite pelo frio, e o sono fugia dos meus olhos.
41 Embeera ebbaire etyo okumala emyanka aabiri egimbaire omu kisitokyo. Nakukoleire emyanka ikumi nʼeena nga mpakasa abaalabo ababiri, era ni ngaitaku egindi mukaaga nga wansasula ntaama nʼembuli, neye iwe nʼocuusacuusa empeera yange emirundi nʼemirundi.
41 Eis já vinte anos que estou em tua casa; servi-te catorze anos por tuas duas filhas, seis anos pelos teus rebanhos, e dez vezes modificaste o meu salário.
42 Singa oKibbumba wa zeiza oIbbulaimu nʼoIsaka obbaabba, tabbairenge aamo na nze, mazima wandibbaire ngʼonseebula nga mbula kantu. Neye oKibbumba aboine okugada kwange okwo nʼokutegana kwange okwo, nʼakusalira omusango omu kiire ekibitire.”
42 Se o Deus de meu pai, o Deus de Abraão, o Deus terrível de Isaac não se tivesse posto de meu lado, tu me terias hoje despedido com as mãos vazias. Deus viu minhas penas e meus trabalhos, e na última noite ele pronunciou-se.
43 Awo oLaabbaani nʼairamu oYaakobbo ati, “Abaala abo, baala bange, era nʼabaana baabwe, bange, era nʼebyayo ebyo byange. Era nʼebintu byonabyona ebyobona aanu byange. Neye timpezya okukuuma abaala bange abo nʼabaana baabwe.
43 Labão respondeu a Jacó: "Estas filhas são minhas filhas, estes filhos, meus filhos, e estes rebanhos, meus rebanhos: tudo o que vês é meu. Que farei eu agora contra minhas filhas, ou contra os filhos que elas deram ao mundo?
44 Kale atyanu, tukole endagaano nze na iwe, ebbe bujulizi akatiwo na nze.”
44 Vamos, façamos juntos um pacto que nos sirva de testemunho a nós dois."
45 Awo oYaakobbo nʼatoola eibbaale nʼalikoma okubba ekiijukizo.
45 Jacó tomou uma pedra e erigiu-a em estela,
46 Era nʼakoba abantu abeyabbaire nabo ati, “Mukumbaanie amabbaale.” Era ni batoola amabbaale ni bagabbiirya ekibbiiryo. Kaisi awo abantu oYaakobbo nʼoLaabbaani abebabbaire nabo ni baliira aawo ebyokulya okumpi nʼekibbiiryo nago.
46 e disse aos seus parentes: "Trazei pedras." E, tendo juntado muitas, fizeram um monte, sobre o qual comeram.
47 Era oLaabbaani nʼawa ekibbiiryo nago eriina ati, Yegali Sakaduta, kaisi oYaakobbo iye nʼakiwa eriina ati, Galeedi.
47 Labão chamou-o Yegar-Saaduta, e Jacó, Galaad.
48 Era oLaabbaani nʼakoba ati, “Ekibbiiryo kinu kiijukizo kyʼendagaano akatiwo na nze olwatyanu.” Kagira bakiwaire eriina bati, Galeedi
48 Labão disse: "Este monte é hoje testemunha entre mim e ti",e por isso deu-se-lhe o nome de Galaad,
49 era bati, Mizupa, olwʼokubba oLaabbaani yakobere ati, “OMusengwa alamulenge akatiwo na nze owetwabba nga titukaali tubonangana.
49 e também Mitspa, porque Labão disse ainda: "Que o Senhor nos vigie a nós ambos, quando nós nos tivermos despedido um do outro.
50 Owewagadyanga abaala bange, ooba owewalifumbirwa abakali abandi, waire nga tinalikimanya, oyebukiryanga oti oKibbumba iye mujulizi akatiwo na nze.”
50 Se maltratares minhas filhas, e se tomares outras mulheres além delas, não é um homem que estará conosco. Mas toma cuidado, pois é Deus que será testemunha entre nós."
51 Awo oLaabbaani nʼakoba oYaakobbo ati, “Obone ekibbiiryo kinu ekyʼamabbaale nʼeibbaale linu erikome ngʼekiijukizo kyʼendagaano akatiwo na nze.
51 Labão disse ainda a Jacó: "Vês este monte de pedras e esta estela que levantei entre mim e ti.
52 Ekibbiiryo kinu nʼeibbaale linu erikome byabbanga kiijukizo kyʼendagaano yaiswe. Era endagaano eyo ngʼekoba eti, tinalitambuka ekibbiiryo kinu okukulumba okukukola akabbikabbi. Era wena tiwalitambuka ekibbiiryo kinu nʼeibbaale eryo nʼonnumba okwange okunkola akabbikabbi.
52 Este monte é testemunho, e igualmente esta estela, de que eu não ultrapassarei este monte para o teu lado, e que tu não ultrapassarás este monte e esta estela para o meu lado para nos fazer mal.
53 Nsaba nti oKibbumba wa Ibbulaimu era oKibbumba wa Nakoli, era oKibbumba wa itewaabwe, alamulenge akatiwo na nze.”
53 O Deus de Abraão, o Deus de Nacor, o Deus de seus pais seja juiz entre nós!" E Jacó jurou pelo Deus terrível de Isaac.
54 Awo oYaakobbo nʼawa oKibbumba esadaaka nga bali eeyo omu kyalo kyʼensozisozi, era nʼayaniriza abantu bonabona ababbairewo oku kiinulo. Owebamalire okulya, ni bagona eeyo ekiire ekyo.
54 Ofereceu um sacrifício sobre a montanha e convidou seus parentes para comer. Comeram e passaram a noite na montanha.
55 Eizo amakeezikeezi oLaabbaani nʼalamuka, era nʼagwa abaizukulube nʼabaalabe omu bifubba era nʼabasabira enkabi. Awo nʼasimbuka okukanga e wuwe.
55 No dia seguinte pela manhã, Labão beijou seus filhos e suas filhas; abençoou-os e retomou o caminho de sua casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 31, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.