Juízes 9
guz (GUZ) vs NAA
1 Abimeleki, mosinto o Yerubi‐Baali, akageenda Sekemu, ase abaang’inarome, na ase abanto bonsi b’eamate ya ise ng’ina, akabateebia
1 Abimeleque, filho de Jerubaal, foi a Siquém, aos parentes de sua mãe, e falou com eles e com toda a geração da casa de seu avô materno, dizendo:
2 ng’a ’mbaborie abanto ba Sekemu, “Inki kere ekiya kobua, ng’a abana abamura emerongo etano n’ebere ba Yerubi‐Baali baabagaambere, gose omonto oyomo bweka abagaambere? Inyora boigo ng’a Abimeleki nigo are oyomino bw’amanyinga ayamo kegima.”
2 — Peço-lhes que perguntem a todos os cidadãos de Siquém: “O que é melhor para vocês: que setenta homens, todos os filhos de Jerubaal, dominem sobre vocês ou que vocês sejam dominados por apenas um?” Lembrem-se também de que eu sou osso e carne de vocês.
3 Ase ayio aba’ng’inarome bagakwana amang’ana ayio ase abanto ba Sekemu ase ogokoonya Abimeleki, na bonsi bakang’uswa bakaba ase ensemo yaye, naende bagateeba ng’a ere n’oyomwabo orenge.
3 Então os parentes de sua mãe falaram a todos os cidadãos de Siquém todas aquelas palavras, e o coração deles se inclinou a seguir Abimeleque, porque disseram: “É nosso irmão.”
4 Abanto bakamoa chisekeli chi’echifeta emerongo etano n’ebere korwa ase enyomba ya Baali‐Beriti, na ase chitaabu echio akabagora abanto abatantanu bateechigeti: nabarabwo bakamotunyana.
4 E deram-lhe setenta peças de prata, da casa de Baal-Berite, com as quais Abimeleque contratou uns homens levianos e atrevidos, que o seguiram.
5 Magega y’ayio akageenda nyomba mwa ise agwo Ofura, na igoro ase rigena erimo akabaita abamura bamwabo aroro, abana ba Yerubi‐Baali, emerongo etano n’ebere. Yotamu bweka, omomura omoke kegima o Yerubi‐Baali, nere otigarete ore moyo. Ere konya bwebisire.
5 Foi à casa de seu pai, em Ofra, e matou os seus irmãos, os filhos de Jerubaal, setenta homens, sobre uma pedra. Porém Jotão, o filho mais moço de Jerubaal, escapou, porque havia se escondido.
6 Erio abanto bonsi ba Sekemu, na abwo ba Beti‐Milo, bagasangererekana amo agwo Sekemu ase Omoaluni ang’e nekeinyorio giatenenirieo, na agwo bakabeeka Abimeleki akaba omorwoti.
6 Então se reuniram todos os cidadãos de Siquém e toda Bete-Milo, foram e proclamaram Abimeleque rei, junto ao carvalho memorial que está perto de Siquém.
7 Ekero Yotamu ateebetigwe amang’ana ayio, akageenda, agatenena ase egetunwa kia Gerisimu igoro, agaaka eriogi rinene agateeba, “Inwe abanto ba Sekemu, ntegerera, erinde Nyasae nere abategerere.
7 Quando soube disto, Jotão foi e se pôs no alto do monte Gerizim. E, em alta voz, gritou, dizendo: — Cidadãos de Siquém, escutem o que vou dizer, e Deus escutará vocês!
8 Agwo kare ekaba ng’a emete ekageenda gochoora erwoti ekoyegambera. Egateebia omozeituni: Togambere!
8 Certa vez as árvores foram ungir para si um rei. Disseram à oliveira: “Reine sobre nós.”
9 Omozeituni oria okairaneria: Inee! Nigo ’ngotiga amaguta ane ayakorenta ogosika ase chinyasae na ase Mwanyabaanto, erinde ’ngambere emete ende?
9 Porém a oliveira lhes respondeu: “Deixaria eu o meu óleo, apreciado por Deus e pelos homens, para dominar sobre as árvores?”
10 Erio emete egateebia omoko: Inchuo aye otogambere!
10 Então as árvores disseram à figueira: “Venha você e reine sobre nós.”
11 Korende omoko oria okairaneria: Nigo ’ngotiga obwansu bwane n’amatunda ane amaya, erinde ’ngambere emete ende?
11 Porém a figueira lhes respondeu: “Deixaria eu a minha doçura, o meu bom fruto, para dominar sobre as árvores?”
12 Emete egateebia omosabibu: Inchuo aye otogambere!
12 Então as árvores disseram à videira: “Venha você e reine sobre nós.”
13 Korende omosabibu okairaneria: Nigo ’ngotiga okorua edivai yane, eria ekogokia chinyasae na Mwanyabaanto, erinde ’ngambere emete ende?
13 Porém a videira lhes respondeu: “Deixaria eu o meu vinho, que agrada a Deus e aos homens, para dominar sobre as árvores?”
14 Erio emete yonsi egateebia egetutu ki’amagwa: Inchuo aye otogambere!
14 Então todas as árvores disseram ao espinheiro: “Venha você e reine sobre nós.”
15 Na egetutu ki’amagwa gekairaneria emete yonsi: Onye ekeene mwanchire gonchoora imbe omogambi oino, inchwo mokenderere inse y’ekiriri kiane, korende onye taibo, tiga omorero osoke korwa ase chinsagia chiane chi’amagwa, osambe emecharake ya Lebanoni.
15 E o espinheiro respondeu às árvores: “Se é verdade que querem me ungir rei sobre vocês, venham e se refugiem debaixo de minha sombra. Mas, se não, que do espinheiro saia fogo que consuma os cedros do Líbano.”
16 “Na bono, Inee, nigo ’mwakorete ayaare boronge na ay’obwegenwa ekero mwachoorete Abimeleki akaba omorwoti oino? Naende ’mwakorerete Yerubi‐Baali na ab’enyomba yaye boronge na ay’amogwenerete ase ogokora kwaye?
16 Jotão continuou: — E agora, se vocês agiram de boa fé e com sinceridade, proclamando Abimeleque como rei; se vocês fizeram o que é correto em relação a Jerubaal e à sua casa, e se o trataram segundo ele merecia pelo que fez
17 Inyora ng’a nigo arwanete esegi ase engencho yaino. Nigo ebeegete ang’e ase ogokwa ase okobatooria korwa ase Abamidiani.
17 — porque o meu pai lutou por vocês, arriscou a vida e os livrou das mãos dos midianitas;
18 Reero inwe mwabeire mamincha y’enyomba ya tata, na mwaiteire abana baye abamura, abanto emerongo etano n’ebere, ase rigena erimo igoro, naende mwabeekire Abimeleki, omwana bw’omosomba oye omokungu, obeire omorwoti bw’ abanto ba Sekemu, ekiagera are momura omino.
18 mas hoje vocês se levantaram contra a casa de meu pai e mataram os filhos dele, setenta homens, sobre uma pedra; e a Abimeleque, filho da escrava dele, vocês puseram como rei sobre os cidadãos de Siquém, porque é irmão de vocês —,
19 Onye reero mwakoreire Yerubi‐Baali amo nab’enyomba yaye ayaare boronge nay’obwegenwa, rirorio gookera Abimeleki, nere tiga abagookere.
19 se vocês agiram de boa fé e com sinceridade para com Jerubaal e a sua casa, então alegrem-se com Abimeleque, e que ele também se alegre com vocês.
20 Korende onye taibo, tiga omorero osoke korwa ase Abimeleki obasambe inwe abamomenyete Sekemu na Beti‐Milo, obasirie; naende tiga omorero osoke korwa ase more inwe abamomenyete Sekemu na Beti‐Milo, osambe Abimeleki, omosirie.”
20 Mas, se este não for o caso, que saia fogo de Abimeleque e consuma os cidadãos de Siquém e Bete-Milo! E que saia fogo dos cidadãos de Siquém e de Bete-Milo, que consuma Abimeleque.
21 Erio Yotamu akamonyoka, agatama gochia Beeri, akamenya agwo, ekiagera airogete Abimeleki momura omwabo.
21 Depois disso Jotão fugiu e foi para Beer, onde ficou morando, porque estava com medo de seu irmão Abimeleque.
22 Abimeleki akagaambera Abaisraeli ase engaki y’emiaka etato.
22 Abimeleque havia dominado sobre Israel durante três anos,
23 Erio Nyasae agatoma omoika omobe ase ogwatanan’Abimeleki n’abanto ba Sekemu, n’abanto aba bagakorera Abimeleki obong’ainereria.
23 quando Deus suscitou um espírito de aversão entre Abimeleque e os cidadãos de Siquém, que foram desleais com Abimeleque.
24 Aya nigo abeete bo, erinde obobe obwo bwakoreretwe abana abamura baria ba Yerubi‐Baali emerongo etano n’ebere boakanerwe egesiomba. Ase igo okomocha kw’ogoiterwa kw’amanyinga abo kogaakanerwa igoro y’Abimeleki, oyio obaitete, naende igoro y’ abanto ba Sekemu, abwo bamobegete chinguru chi’ogokora ayio.
24 Isto aconteceu para que fosse vingada a violência praticada contra os setenta filhos de Jerubaal, e para que fossem castigados tanto Abimeleque, que era irmão deles e os havia matado, como os cidadãos de Siquém, que contribuíram para que ele matasse os seus próprios irmãos.
25 Abanto ba Sekemu bakabeeka abanto ase ebitunwa igoro baboere abanto bonsi barenge goeta ase chinchera chiria na kobaura ebinto biabo. Abimeleki agateebigwa amang’ana ayio.
25 Os cidadãos de Siquém puseram sobre os altos dos montes homens de emboscada contra Abimeleque, e eles assaltavam todos os que passavam pelo caminho perto deles. E Abimeleque foi informado disso.
26 Gaali, mosinto bw’Ebedi, agacha Sekemu amo n’abamura bamwabo, n’abanto ba Sekemu bakamwegena na komosemeria.
26 Gaal, filho de Ebede, veio com os seus irmãos, e se estabeleceram em Siquém. E os cidadãos de Siquém confiaram nele,
27 Barabwo bonsi bakageenda ase emegondo y’emesabibu, bagatora amasabibu, bakayamita, bakaroisia edivai na gokora omoyega omonene. Bagasoa ase enyomba y’enyasae yabo, bakaria na konywa, erio bakaragereria Abimeleki.
27 foram ao campo, cortaram os cachos das vinhas, pisaram as uvas, fizeram festas, foram à casa de seu deus, comeram, beberam e amaldiçoaram Abimeleque.
28 Gaali, mosinto bw’Ebedi agateeba, “Abimeleki nere ng’o? Naintwe, abanto ba Sekemu, ’mbanto ki tore? Nase ki togokorera Abimeleki? Ere mosinto o Yerubi‐Baali! Na Sebuli, nere omoteneneri bw’ abanto baye! Nase ki rende togokorera Abimeleki? Taibo, tobe abegenwa ase abanto barwete Hamori, sokoro y’ abanto ba Sekemu!
28 E Gaal, filho de Ebede, disse: — Quem é Abimeleque, e quem somos nós de Siquém, para que o sirvamos? Não é ele filho de Jerubaal? E não é Zebul o seu oficial? Seria melhor servir os homens de Hamor, pai de Siquém. Mas nós, por que serviremos a ele?
29 Onye abanto aba ’nkoba barenge ase oborendi bwane, anga ’narusia Abimeleki. Nigo nare komoteebia: Menta abarwani bao b’esegi, erio ochiche korwana!”
29 Quem dera estivesse este povo na minha mão! Eu expulsaria Abimeleque. Eu diria a Abimeleque: “Multiplique o seu exército e venha lutar.”
30 Ekero Sebuli, omogambi bw’omochie oria, aigwete amang’ana a Gaali, mosinto bw’Ebedi, akaba n’endamwamu enene.
30 Quando Zebul, governador da cidade, ouviu as palavras de Gaal, filho de Ebede, ficou furioso.
31 Agatoma abanto gochia ase Abimeleki bobisi bamoteebie, “Gaali, mosinto bw’Ebedi, amo nabamura bamwabo bachire Sekemu, goseegeta abanto b’omochie babe mamincha yao.
31 E enviou, secretamente, mensageiros a Abimeleque, dizendo: — Eis que Gaal, filho de Ebede, e seus irmãos vieram a Siquém e estão alvoroçando a cidade contra você.
32 Ase ayio, aye amo n’abanto bao more komo, geenda botuko mwebise, moboe ase ebitii.
32 Levante-se de noite, você e o povo que estiver com você, e ponham-se de emboscada no campo.
33 Ankio mambia, ekero erioba rigosoka, moimoke bwango, moumokere omochie. Erio ekero Gaali n’abanto baria bare komo bakobaachera kobarwania, mobakorere buna amaboko aino aranyare ekero ekio!”
33 Levante-se pela manhã, ao sair o sol, e ataque a cidade. Quando Gaal com a sua gente sair para atacar, faça com ele o que estiver ao seu alcance.
34 Abimeleki amo n’abanto bonsi barenge komo bakaimoka botuko, bakebisa, bakaboera Sekemu, bare ebiombe bine.
34 Assim, Abimeleque se levantou, de noite, e todo o povo que estava com ele, e se puseram de emboscada contra Siquém, em quatro grupos.
35 Gaali agasoka, agatenena ase egeita ki’omochie, na erio agwo Abimeleki amo n’abanto baye bakaimoka korwa ase baaboete.
35 Gaal, filho de Ebede, saiu e pôs-se à entrada do portão da cidade. Com isto Abimeleque e todo o povo que estava com ele se levantaram das emboscadas.
36 Ekero Gaali arooche abanto, agateebia Sebuli, “Rigereria, abanto bagotirimboka korwa ebitunwa igoro.”
36 Gaal viu aquele povo e disse a Zebul: — Veja! Vem gente descendo do alto dos montes. Mas Zebul respondeu: — Você está vendo as sombras dos montes. Elas se parecem com homens.
37 Gaali agakwana naende, agateeba, “Yaya, rigereria, abanto ’ngotirimboka bare korwa ase rigwamu ria gati‐gati, n’abanto b’ekeombe kende nigo bagoocha ase enchera ekorwa ase omote oria bw’abaringoria Omoaluni.”
37 Porém Gaal tornou ainda a falar e disse: — Veja! Vem gente descendo bem na nossa frente, e uma tropa vem vindo do caminho do carvalho dos Adivinhos.
38 Erio Sebuli akamoteebia, “Ng’ai are amang’ana ao ay’ogwetogia ekero gwateebete: Abimeleki nere ng’o? Nase ki tokomokorera? Aba tibari abanto baria gwachayete? Soka bono obarwanie.”
38 Então Zebul disse a Gaal: — Onde ficaram, agora, as suas ameaças? Não foi você quem dizia: “Quem é Abimeleque, para que o sirvamos?” Não é este o povo que você desprezou? Pois saia agora e vá lutar contra ele.
39 Gaali agatang’ana abanto ba Sekemu, na barabwo bakageenda bakarwania Abimeleki.
39 Gaal saiu à frente dos cidadãos de Siquém e lutou contra Abimeleque.
40 Abimeleki agaseeria Gaali, na ere agatama. Abange bagaitwa, bakarambereria inse goika ase egeita ki’omochie.
40 Abimeleque perseguiu Gaal, que fugiu dele. E muitos feridos caíram até a entrada do portão da cidade.
41 Abimeleki akaira na Aruma, na Sebuli agaseeria Gaali na abamura bamwabo, erio tibanyaara kogenderera komenya Sekemu.
41 Abimeleque ficou em Arumá. E Zebul expulsou Gaal e seus irmãos, para que não ficassem morando em Siquém.
42 Rituko ria kabere abanto bagasoka ase egetii aarabu, n’Abimeleki agateebigwa amang’ana ayio.
42 No dia seguinte, o povo de Siquém saiu ao campo, e Abimeleque foi avisado disto.
43 Ere akaimoka n’abanto baye, akabaatanana ase ebiombe bitato, barabwo bakebisa na koboa ase egetii. Ekero arooche abanto bagosooka korwa ase omochie, agasooka korwa aase ebisete, akabaumokera na kobaita.
43 Então ele reuniu os seus homens, e os dividiu em três grupos, e os pôs de emboscada no campo. Quando Abimeleque viu que o povo saía da cidade, levantou-se contra eles e os atacou.
44 Abimeleki n’abanto b’ekeombe kiaye bakaayerera gochia gotenena ase egeita ki’omochie, korende abanto b’ebiombe biria bibere binde bakabarindokera na kobaumokera abanto bonsi barenge ase egetii, bakabaita.
44 Abimeleque e o grupo que estava com ele correram e tomaram posição junto à entrada da cidade, enquanto os dois outros grupos atacaram todos os que estavam no campo e os destroçaram.
45 Na ekero Abimeleki arwanetie omochie rituko riria rigima, akayobwata na agaita abanto abamenyeteo. Erio akayoiyeria na koyoitororera omonyoo.
45 Abimeleque lutou contra a cidade durante todo aquele dia. Tomou a cidade e matou o povo que nela havia. Arrasou a cidade e espalhou sal sobre ela.
46 Ekero abanto bonsi b’Omorobiri o Sekemu baigwete amang’ana ayio, bakebisa ime ase ekenunchi kiarenge obotamero obokong’u agwo ase Hekalu ya Eli‐Beriti.
46 Todos os cidadãos da Torre de Siquém souberam disso e entraram na fortaleza, no templo de El-Berite.
47 Abimeleki agateebigwa ng’a abanto bonsi b’Omorobiri o Sekemu nigo bagasangererekanete amo.
47 Mas Abimeleque soube que todos os cidadãos da Torre de Siquém se haviam reunido.
48 Erio agatiirera egetunwa gia Salimoni amo n’abanto baye bonsi. Akaimokia egesire, akageecha chinsagia chi’emete, agachibeeka ase amareko aye. Naende agateebia abanto baye, “Aya morarore inche ’ngokora, nainwe mokore boigo, na moyakore bwango!”
48 Então ele subiu o monte Salmom, ele e todo o seu povo. Abimeleque pegou um machado e cortou o galho de uma árvore. Ele o levantou, pôs no ombro e disse ao povo que estava com ele: — O que vocês me viram fazer, façam também vocês, depressa.
49 Ase igo, kera oyomo ase abanto baria akageecha chinsagia chiaye; erio bagatunyan’Abimeleki, bakabeeka emete eria ang’e ase obotamero boria obokong’u, na kobotongia omorero, bakabosiria amo n’abanto bonsi b’omoorobiri oria. Abwo bonsi, abanto koreng’ana elifu eyemo, abasacha n’abakuungu, bagakwa.
49 Assim, cada um deles cortou um galho e seguiu Abimeleque. Puseram os galhos ao redor da fortaleza, e os incendiaram. Assim, morreram todos os que estavam na Torre de Siquém, mais ou menos mil pessoas, homens e mulheres.
50 Magega y’ayio Abimeleki akageenda Tebesi, akayonaaria na koyoira.
50 Então Abimeleque foi a Tebes, sitiou a cidade e a tomou.
51 Korende omoorobiri omokong’u norenge ase omochie oria ime, n’abanto bonsi b’omochie, abasacha n’abakuungu, bagatama gochiao, bagesiekera imeo. Erio bakariina gochia kerama igoro.
51 Havia, porém, no meio da cidade, uma torre forte, e todos os homens e mulheres, todos os moradores da cidade, fugiram para lá. Fecharam as portas da torre e subiram ao terraço.
52 Abimeleki agacha koumokera omoorobiri oyio, agaika ang’e n’egesieri kiaye ayosambe n’omorero,
52 Abimeleque veio até a torre, lutou contra ela e se aproximou da porta para a incendiar.
53 na omokungu oyomo akaruta ensio agosera, agaaka Abimeleki omotwe, agasenyenta ekeore kiaye.
53 Mas uma mulher jogou uma pedra superior de moinho sobre a cabeça de Abimeleque e lhe quebrou o crânio.
54 Erio Abimeleki akarangeria omosae obogoretie ebirwanero biaye, akamoteebia, “Somora omoyio oo o birende, ong’ite, abanto tibaabaisa goteeba ng’a: N’omokuungu omoita.” Erio omosae oria akamobeta omoyio oye, akamoita.
54 Então Abimeleque chamou depressa o moço, seu escudeiro, e lhe disse: — Tire a sua espada e me mate, para que não se diga que uma mulher me matou. O moço o atravessou com a espada, e ele morreu.
55 Ekero Abaisraeli barooche ng’a Abimeleki okuure, bakairana ’nka, kera oyomo goika bwoye.
55 Quando os homens de Israel viram que Abimeleque já estava morto, foram embora, cada um para a sua casa.
56 Naboigo ekaba ng’a Nyasae oakanire egesiomba ase engencho y’ebibe biria Abimeleki akorerete ise ase ogoita abana baye, abamura bamwabo omonyene, emerongo etano n’ebere.
56 Assim, Deus fez cair sobre Abimeleque o mal que ele havia feito a seu pai, ao matar os seus setenta irmãos.
57 Nyasae akagera abanto ba Sekemu bakanyora egesusuro as’engeencho y’obonyamuma b’abwo. Naboigo okoragereria kwa Yotamu, mosinto o Yerubi‐Baali, kogaikeranigwa igoro yabo.
57 De igual modo, Deus fez cair sobre a cabeça dos homens de Siquém todo o mal que haviam praticado. Assim, veio sobre eles a maldição de Jotão, filho de Jerubaal.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Juízes 9, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.