Deuteronômio 28
guz (GUZ) vs NVT
1 “Komoramoigwere Omonene Nyasae oino, erinde morende na kobwata amachiiko aye onsi inche nabachiikire ase rituko ria reero, Omonene Nyasae oino, nabakore mobe abanene kobua ebisaku bionsi bire ase ense.
1 “Se vocês obedecerem em tudo ao S enhor , seu Deus, e cumprirem fielmente todos estes mandamentos que hoje lhes dou, o S enhor , seu Deus, os colocará muito acima de todas as nações da terra.
2 Komoraigwere eriogi ri’Omonene Nyasae oino, rirorio nabae ogosesenigwa oko gwonsi kobe okwaino.
2 Se obedecerem ao S enhor , seu Deus, vocês receberão as seguintes bênçãos:
3 “Imosesenigwe ase emechie yaino na ase emegondo yaino.
3 Suas cidades e seus campos serão abençoados.
4 “’Ndosesenigwe oroiboro rwe chinda chiaino, amo n’okwama kwaino kwe riroba, na okobiara gwe chitugo chiaino chi’echiombe, ne’ching’ondi, ne’chimbori.
4 Seus filhos e suas colheitas serão abençoados. As crias de seu gado e de seus rebanhos serão abençoadas.
5 “Nesesenigwe endagera y’ebitonga biaino amo ney’ebituba biaino mogoseera obosie.
5 Seus cestos de frutos e tigelas de amassar pão serão abençoados.
6 “Imosesenigwe ekero mogosoa inka, na ekero mokogeenda isiko.
6 A todo lugar que forem e em tudo que fizerem, serão abençoados.
7 “Omonene nabatige ababisa baino, baria bagoocha kobarwania, babugwe ase amasio aino. Barabwo ’mbaabachere baetere ase enchera eyemo ekero bagoocha kobarwania, korende mbatame korwa ase more baetere chinchera isan’aibere.
7 “O S enhor derrotará seus inimigos quando eles os atacarem. Eles virão contra vocês de uma direção, mas serão dispersados em sete direções.
8 “Omonene ’nachiike ogosesenia kwaye goocha ase more, ase ebiage biaino, na ase emeremo yonsi mogokora; nabasesenie ase ense eyi’Omonene Nyasae oino, agochia kobaa ebe eyaino.
8 “O S enhor lhes garantirá bênção em tudo que fizerem e encherá seus celeiros de cereais. O S enhor , seu Deus, os abençoará na terra que ele lhes dá.
9 “Kamorarende na kobwata amachiiko y’Omonene Nyasae oino, na gotaara ase chinchera chiaye, nabaimokererie igoro mobe abanto abachenu ase are, buna abariereire eira na gotiana.
9 “Se obedecerem aos mandamentos do S enhor , seu Deus, e andarem em seus caminhos, o S enhor os constituirá como seu povo santo, conforme prometeu sob juramento.
10 Abanto bonsi b’ense ’mbaabarore mogwatorwa ase erieta riaye, erio baabairoke.
10 Assim, todas as nações da terra verão que vocês são um povo que o S enhor tomou para si e os temerão.
11 Omonene nabae obotenenku, nabuchie oroiboro rwe chinda chiaino, nabuchie ne’chitugo chiaino, naende nabae okwama okonge kwe riroba agwo ase ense eria arierete chisokoro chiaino eira ng’a n’abayee inwe.
11 “O S enhor lhes dará prosperidade na terra que ele jurou a seus antepassados que daria a vocês, e os abençoará com muitos filhos, rebanhos numerosos e colheitas fartas.
12 Nabakunorere emonga yaye engiya ere igoro, na abatwerie embura ase ense yaino ase chingaki chiganeirie. Nasesenie emeremo yaino yonsi mogokora, erinde monyaare koa abanto b’ebisaku ebinge ebinto singo. Korende inwe timokoremerwa, erinde mochie gosaba singo.
12 No tempo certo, o S enhor enviará chuvas de seu rico tesouro no céu e abençoará todo o trabalho que realizarem. Vocês emprestarão a muitas nações, mas jamais precisarão tomar emprestado delas.
13 Komoraigwere amachiiko y’Omonene Nyasae oino, ayio ’nkobaa rituko ria reero, na mobe abeegenwa ase okoyakora, nabakore mobe ab’omotwe, gose tari ab’ekemincha. Nabakore mogenderere gokiina, gose timokogenderera gokeeigwa gochia inse.
13 Se derem ouvidos a estes mandamentos que hoje lhes dou e se os cumprirem fielmente, o S enhor os fará cabeça, e não cauda, e vocês estarão sempre por cima, e nunca por baixo.
14 Ayio nigo arakoreke onye timokoonchoka aande, gochia ensemo y’okorio gose ey’okobee, timotiga nonya ne’ring’ana erimo ri’ayio nabaeire ase rituko ria reero, erinde mogeende gosasiima chinyasae ching’ao na gochikorera.
14 Não se desviem, por menos que seja, de nenhum dos mandamentos que hoje lhes dou, e não sigam outros deuses nem os adorem.”
15 “Korende onye timokoigwera Omonene Nyasae oino, gose onye timokoba abegenwa na gokorera amachiiko aye onsi, na emeroberio yaye echiikire, ayio inche nabaeire ase rituko ria reero, rirorio okoragererigwa oko gwonsi ’nagoche ase more na kobanyore.
15 “Mas, se vocês se recusarem a dar ouvidos ao S enhor , seu Deus, e não cumprirem todos os mandamentos e decretos que hoje lhes dou, as seguintes maldições cairão sobre vocês e os atingirão:
16 “Imoragererigwe ase emechie yaino, na ase emegondo yaino.
16 Suas cidades e seus campos serão amaldiçoados.
17 “Neragererigwe endagera y’ebitonga biaino amo n’ebituba biaino mogoseera obosie.
17 Seus cestos de frutos e suas tigelas de amassar pão serão amaldiçoados.
18 “Ndoragererigwe oroiboro rwe chinda chiaino amo n’okwama kwaino kwe riroba, na okobiara gwe’chiombe chiaino, na ogwe’ching’ondi ne’chimbori chiaino.
18 Seus filhos e suas colheitas serão amaldiçoados. As crias de seu gado e de seus rebanhos serão amaldiçoadas.
19 “Imoragererigwe ekero mogosoa inka, na ekero mokogeenda isiko.
19 A todo lugar que forem e em tudo que fizerem, serão amaldiçoados.
20 “Omonene nabarentere okoragererigwa, na obotantanu, na emechando ase emeremo yaino yonsi mogokora, goika mosirigwe na koera bwango ase engencho y’ogokora kwaino okobe, na ekiagera mwantigire inche.
20 “O próprio S enhor enviará maldições, confusão e frustração em tudo que fizerem, até que, por fim, vocês sejam completamente destruídos por terem praticado o mal e me abandonado.
21 Nabarentere amarwaire agoita akobabwatia, na inwe mosire korwa ase ense eria mogochia gosoa na koyeira ebe eyaino.
21 O S enhor os afligirá com pragas, até fazê-los desaparecer da terra em que estão prestes a entrar para tomar posse.
22 Nabaake n’oborwaire borakoore obogima, na obw’esosera, na obw’okobimbia omobere; narente riberera ri’egurugura entindi, na oborwaire bw’enyagetabo ase chindagera, na obw’okorigisia chindagera chiaino. Amaakwa ayio ’nababwatie goika abasirie kegima.
22 O S enhor os ferirá com doenças debilitantes, com febres e inflamações, com calor ardente e secas, com ferrugem e mofo. Essas calamidades os perseguirão até que vocês morram.
23 Igoro nekong’e pa, ebe buna etai, embura tetwa, riroba ri’ense riome rikong’e pa, ribe buna ekioma.
23 O céu sobre sua cabeça será tão duro quanto o bronze, e a terra debaixo de vocês será tão impenetrável quanto o ferro.
24 Ribaga ri’embura egotwa ase riroba riaino, Omonene narente ebuse na omokenye bibatwere korwa igoro na kobasiria kegima.
24 O S enhor transformará em pó a chuva que rega sua terra, e cinzas cairão do céu até que vocês sejam destruídos.
25 “Omonene nae ababisa baino ribaga bababue. Namoetere enchera eyemo ekero mokogeenda kobarwania, korende motame korwa ase bare, moetere chinchera isan’aibere. Amagaambi onsi are ase ense nakumie na kwoboa ase amang’ana arabanyoore inwe.
25 “O S enhor fará seus inimigos os derrotarem. Vocês os atacarão de uma direção, mas serão dispersados em sete direções. Serão motivo de horror para todos os reinos da terra.
26 Ebitondo biaino ’mbibe endagera ye chinyoni chia igoro, na eye ching’iti chi’orosana, na onde tari orachiseerie achioboyie.
26 Seus cadáveres serão alimento para as aves do céu e para os animais selvagens, e não haverá ninguém para enxotá-los.
27 Omonene nabarentere inwe amagumba buna aria arenterete Abamisiri, nabarentere n’amasisa, na okweagia, amarwaire ayio atanyaare kogwenigwa.
27 “O S enhor os afligirá com as feridas purulentas do Egito e com tumores, sarna e coceira incuráveis.
28 Nabakore mobe chibarimo, na emeuko, na omwochogano bw’ebirengererio.
28 O S enhor os castigará com loucura, cegueira e pânico.
29 Ekero kia mobaso inamotaba‐tabe buna emeuko egotabataba ase omosunte, timokonyaara korora enchera. Timogosesenigwa ase emeremo ende yonsi moraabe mogokora. ’Namobe mogochaandwa na kourwa ebinto biaino botambe, na onde tari orabakoonye.
29 Andarão tateando em plena luz do dia, como cegos na escuridão, mas não encontrarão o caminho. Serão oprimidos e roubados continuamente, e ninguém virá para socorrê-los.
30 “Nebe kwariereire omoiseke boko, na omonto omoao amoire araare nere: noagache enyomba, korende tokoyemenya. Nosimeke emesabibu ase omogondo oo, korende tokoria amasabibu korwao.
30 “Você ficará noivo de uma mulher, mas outro homem dormirá com ela. Construirá uma casa, mas outra pessoa morará nela. Plantará um vinhedo, mas não aproveitará seus frutos.
31 Chiombe chiaino ’nachinyenyerwe ase amaiso aino, korende timokoria chinyama chiabo. ’Namourwe chitigere chiaino ne chinguru ekero morigereretie, na tichikoiranigwa ase more naende. Ababisa baino mbaegwe ching’ondi chiaino, na onde tari orabakonye inwe.
31 Seu boi será abatido diante de seus olhos, mas você não provará um pedaço sequer da carne. Seu jumento lhe será tomado e não será devolvido. Suas ovelhas serão entregues a seus inimigos, e não haverá quem o ajude.
32 Abana baino, abamura na abaiseke, inabairwe n’abanto b’egesaku ekeao ekero morigereretie, erio mobe mochaandegete. Rituko ase rituko ’mobe n’amaiga ase abana baino, korende timokonyaara gotanga tibairwa.
32 Você verá seus filhos e filhas serem levados embora como escravos. Sentirá intensa saudade deles, mas nada poderá fazer.
33 Abanto b’egesaku motamanyeti nabarie okwama kwe riroba riaino, na baire ebinto mwabeire mogochaandekera; barabwo mbaabakorere bobe, babachaande botambe.
33 Uma nação estrangeira desconhecida consumirá as colheitas que vocês trabalharam arduamente para produzir. Vocês sofrerão opressão constante e serão tratados com crueldade.
34 Komorarore aya onsi, nigo morasareke ase ebirengererio biaino, mobe buna chiosi.
34 Quando virem as tragédias ao seu redor, acabarão enlouquecendo.
35 Omonene nabaake moriegwe namagumba amabe ase amaru aino na ase amagoro aino, ee amagumba ayio natuboke korwa chimbaratero chiaino goika emetwe yaino igoro, nainwe timokogwena.
35 O S enhor lhes cobrirá os joelhos e as pernas com feridas incuráveis. Terão feridas da cabeça aos pés.
36 “Omonene ’nabaire inwe amo n’omorwoti oyio oino morechoorere, ababeeke inse y’egesaku kende ekeao, eke inwe, gose chisokoro chiaino motamanyete. Aroro agwo inamokorere chinyasae ching’ao chiroisirie korwa ase emete na amagena.
36 “O S enhor enviará vocês e seu rei para o exílio numa nação que vocês e seus antepassados não conheceram. Ali, adorarão deuses de madeira e de pedra!
37 Ase egati y’ abanto b’ense eyio ase Omonene arabasiarere gochia, inwe ’mobe ab’ogoichanerwa, mobe omorabaaro ogokwanwa ase obobe n’abanto abwo.
37 Serão motivo de horror, de ridículo e de zombaria entre as nações para as quais o S enhor os enviar.
38 “’Namosimeke chimbusuro chinyinge ase emegondo, korende mogese endagera ensinini, ekiagera chingige ’nachirie chindagera chiaino.
38 “Semearão muito, mas colherão pouco, pois os gafanhotos devorarão suas plantações.
39 Inamosimeke emesabibu ase emegondo na gokora emeremo aroro, korende timokonywa edivai, gose koria amasabibu korwao, ekiagera amakonde nigo arasoe arie yonsi.
39 Plantarão vinhedos e cuidarão deles, mas não beberão o vinho nem comerão as uvas, pois vermes devorarão as videiras.
40 Inamosimeke emezeituni ase orogongo rwaino rwonsi, korende timokweaka amaguta aye, ekiagera amazeituni nigo araaroroke atarama.
40 Cultivarão oliveiras em todo o seu território, mas nunca usarão azeite, pois os frutos cairão antes de amadurecer.
41 Nigo moraibore abana, abamura na abaiseke, korende tibakoba abaino, mbooswe bairwe ase obosomba.
41 Terão filhos e filhas, mas os perderão, pois eles serão levados para o cativeiro.
42 Chingige ’nchirie emete yaino morasimeke, na okwama kwaino kwe riroba.
42 Enxames de insetos destruirão suas árvores e suas plantações.
43 “Abamenyi bare ase egati yaino ’mbabe abanene kobabua, korende inwe mogenderere gokea mobe inse ase bare.
43 “Os estrangeiros que vivem entre vocês se tornarão cada vez mais fortes, enquanto vocês se tornarão cada vez mais fracos.
44 Barabwo ’mbabe n’ebinto ebinge barabae inwe singo, korende inwe nigo moraaremerwe, timokoba n’ebinto morabae singo. Barabwo mbabe ab’omotwe, na inwe mobe ab’ekemincha.
44 Eles lhes emprestarão dinheiro, mas vocês não emprestarão a eles. Eles serão a cabeça, e vocês serão a cauda!
45 “Okoragererigwa okwo gwonsi ’nkobaachere na kobabwatia goika kobasirie kegima, ekiagera motaigwerete Omonene Nyasae oino, na koyabwata amachiiko aye ayio abaete, na emeroberio yaye echiikire.
45 “Se vocês se recusarem a dar ouvidos ao S enhor , seu Deus, e a obedecer aos mandamentos e decretos que ele lhes deu, todas estas maldições os perseguirão e os alcançarão até que sejam destruídos.
46 Okwo nigo koraabe ekemanyererio na ogokumia igoro ase more, na ase chinderia chiaino kogenderera botambe.
46 Estes horrores servirão de sinal e advertência para vocês e seus descendentes para sempre.
47 Omonene Nyasae oino, nigo abasesenetie, akabaa ebinto ebinge, na ebinto ebio bikagera timwamokorera n’omogooko bwe chinkoro chiaino.
47 Se não servirem ao S enhor , seu Deus, com alegria e entusiasmo pelos muitos benefícios que receberam,
48 Ase ayio ’namobakorere ababisa baino, abw’Omonene aratome goocha kobarwania; inamobe n’enchara, n’erang’o y’amaache, ’namobe gesobono, naende ’namoremerwe ebinto bionsi. Nabeeke rikorogoto ri’ekioma igoro ase ebigoti biaino goika abasirie kegima.
48 servirão aos inimigos que o S enhor enviará contra vocês. Ficarão famintos, sedentos, despidos e desprovidos de tudo. O S enhor porá um jugo de ferro sobre seu pescoço e os oprimirá severamente até que os tenha destruído.
49 Omonene narente egesaku ekeao geeche kobarwania korwa aare, korwa ensinyo y’ense, ekere ekiango gekoiruruka buna ekeongo, ekio motamanyete omonwa obo.
49 “Dos confins da terra, o S enhor trará contra vocês uma nação distante que se lançará sobre vocês como um abutre. Será uma nação cuja língua vocês não compreendem,
50 Abanto b’egesaku eke babwate amasio yobotindi; babe batari koyiera omonto omogotu gose koyiera abasae amaabera.
50 povo feroz e cruel, que não tem respeito pelos idosos nem pena dos jovens.
51 Barabwo mbarie chimoori chi’echiombe chiaino, na okwama kwe riroba riaino, goika mosirigwe kegima. Tibakobatigareria endagera yaino, gose edivai, gose amaguta, gose chimoori chi’echiombe chiaino, gose chimanwa chi’eching’ondi n’echie chimbori chiaino; ’nabagere mosire kegima.
51 Os exércitos deles devorarão seus animais e colheitas, e vocês serão destruídos. Não deixarão coisa alguma dos seus cereais, nem vinho novo, azeite, bezerros ou cordeiros, e vocês morrerão de fome.
52 Barabwo nigo barabamige mono ase emechie yaino yonsi, babarwanie goika chindwaki chiaino chintambe, echio moraabe mosemeretie, chigwe inse agwo ase ense yaino yonsi; ee, ’mbaabamige ase emechie yaino yonsi ase ense eri’Omonene Nyasae oino, abaeire.
52 Atacarão suas cidades até derrubarem todos os muros fortificados de sua terra, as muralhas nas quais vocês confiavam como proteção. Atacarão todas as cidades da terra que o S enhor , seu Deus, lhes dá.
53 “Ekero ababisa baino barabamige na kobasiongororokana, nigo moraabe n’emechando emenene, goika morie emebere y’abana baino, bari’Omonene Nyasae oino, abaeire.
53 “O cerco e a grande aflição que o ataque inimigo causará serão tão terríveis que vocês comerão a carne de seus próprios filhos e filhas, que o S enhor , seu Deus, lhes deu.
54 Omonto ore omwororo mono, naende ore bw’enyomba y’amasikani ase egati yaino n’abe ne’ribero rinene ri’endagera, arine momura omwabo, na mokaaye oria anchete, na abana baye batigarete bare moyo.
54 Até o homem de coração mais gentil em seu meio não terá pena do próprio irmão, da esposa amada e dos filhos que sobreviverem.
55 Takobaa enyama y’emebere y’ abanto baye eyio akoria ere omonyene, ekiagera tabwati kende kiamotigareire. Emechando buna eyio nero ababisa baino barabarentere ekero barasiongororokane emechie yaino yonsi.
55 Ele se recusará a dividir com eles a carne que estiver devorando, a carne de um dos próprios filhos, pois não sobrará outra coisa para ele comer durante o cerco e a grande aflição que o inimigo trará sobre todas as suas cidades.
56 Omokungu ore omwereria mono naende ore bw’enyomba y’amasikani ase egati yaino, oria otarenge konyaara gotacha inse namagoro aye agende aande, ekiagera igo are omwereria narorere omosacha oye anchete mono ribero, narorere n’abana baye, abamura na abaiseke, ribero boigo.
56 A mulher de coração mais gentil entre vocês, tão delicada que nem sequer tocaria o chão com o pé, será mesquinha com o marido a quem ama e com o próprio filho ou filha.
57 Ekero akoibora nigo arabarine nonya nomogoye okorwa ase enda yaye, na abana akoibora. Ere omonyene nayorie bobisi, ekiagera oborirwe ebinto akoria. Emechando eyio nero ababisa baino barabarentere ekero barasiongororokane ase emechie yaino yonsi.
57 Esconderá deles a placenta e o bebê recém-nascido que ela deu à luz para comê-los sozinha em segredo. Não terá outra coisa para comer durante o cerco e a grande aflição que o inimigo trará sobre todas as suas cidades.
58 “Onye timokoba abeegenwa na gokora amang’ana aya onsi y’ogochika oko, ayio ariikire ase egetabu eke, erinde moiroke erieta eri ri’obonene na erigwenerete koirokwa: Omonene Nyasae oino,
58 “Se vocês se recusarem a obedecer a todos os termos desta lei escritos neste livro e se não temerem o nome glorioso e terrível do S enhor , seu Deus,
59 rirori’Omonene narente ase more, na igoro ase abana baino, amaakwa are amanene na amatindi aragenderere ase engaki entambe.
59 o S enhor oprimirá vocês e seus filhos com pragas indescritíveis. Serão pragas intensas e sem alívio, doenças agonizantes e insuportáveis.
60 Naende abarentere amarwaire onsi buna aria arenterete Abamisiri, ayio moirogete, naro ’nagenderere kobeera ase more.
60 Ele os afligirá com todas as doenças do Egito, que vocês temiam tanto, e não terão alívio.
61 Omonene nabarentere amarwaire ao ao, na emechando eyio etariikiri ase egetabu eke y’amachiiko, goika inwe mosirigwe kegima.
61 O S enhor os afligirá com todas as enfermidades e pragas que existem, mesmo aquelas que não são mencionadas neste Livro da Lei, até que sejam destruídos.
62 Nonya more abange buna ching’enang’eni chia igoro, ’namosirigwe motigare more abake mono, ekiagera motaigwerete Omonene Nyasae oino.
62 Ainda que se tornem tão numerosos quanto as estrelas do céu, poucos restarão, pois não deram ouvidos ao S enhor , seu Deus.
63 Nigo er’abe ng’a buna Omonene agoogetigwe ase okobakorera amaya, akagera mokamentekana ase enchera buna eyio, naboigo agochia kogookigwa ase okorenta ogosirigwa ase more na kobaseeria kegima, nainwe morusigweo, moere kegima korwa ase ense eria mogochia koira ebe eyaino.
63 “Assim como o S enhor teve grande prazer em fazê-los prosperar e se multiplicar, também terá prazer em destruí-los. Vocês serão arrancados da terra em que estão prestes a entrar para tomar posse.
64 “Omonene nabasiarere gochia ase egati y’ebisaku ebinge, korwa ensinyo eyemo y’ense goika eyende. Agwo ’namokorere chinyasae ching’ao chiroisirie korwa ase emete na amagena, echio inwe motamanyete, nonya ne’chisokoro chiaino.
64 O S enhor os espalhará entre todas as nações, de uma extremidade à outra do mundo. Ali, adorarão deuses estrangeiros que nem vocês nem seus antepassados conheceram, deuses de madeira e pedra.
65 “Ekero moraabe more ase egati y’ebisaku ebio timokonyoora obotoereru, gose amagoro aino takonyoora aase agotimokera; korende aroro agwo Omonene nabae chinkoro chi’obwoba, na agosunkeera naende mobe n’obogima bochaandegete bw’okwerusia moyo.
65 Não encontrarão paz nem lugar de descanso entre essas nações. O S enhor fará seu coração estremecer, sua vista falhar e sua alma desanimar.
66 Omobaso n’obotuko ’namobe n’obwoba, n’obogima bwaino ’mbobe ase emechando; inwe timogosemeria okoba kw’obogima bwaino ng’a ’mbogenderere.
66 Sua vida estará sempre por um fio. Passarão os dias e as noites com medo, sem ter certeza se sobreviverão.
67 Ase engencho y’omoondoko bwe chinkoro chiraabe n’obwoba, na ase amakumia y’okoirokia, na ase aria morarore n’amaiso aino, nigo morateebe ase engaki ya mambia: ’Naki y’are koba buya onye yaaba mogoroba, na ase engaki ya mogoroba moteebe: Naki y’are koba buya onye yaaba mambia.
67 Pela manhã dirão: ‘Quem nos dera já fosse noite!’, e à noite: ‘Quem nos dera já fosse dia!’. Pois se encherão de pavor com os horrores que verão ao seu redor.
68 Omonene nabatige moriine chimeeri moirane gochia Misiri, orogeendo orwo inche nabateebetie ng’a timokorogeenda naende. Ekero moraabe mwaikireo, ase okoremerwa kwaino ’namwerue inwe abanyene, morigie kweoonia ase ababisa baino mobe abasomba baabo, abasacha na abakungu, korende ekero moraabe mokwerwa igo, omonto tagotoka orabagore.”
68 Então o S enhor os mandará em navios de volta para o Egito, o lugar que eu prometi que nunca mais veriam. Lá, tentarão vender a si mesmos como escravos para seus inimigos, mas ninguém os comprará”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Deuteronômio 28, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.