Daniel 5
guz (GUZ) vs NAA
1 Omorwoti Belisasari agakora omoyega omonene, akarangeria abanto abanene koreng’ana elifu eyemo b’oborwoti bwaye, akaba okonywa edivai amo n’abanto abwo elifu.
1 O rei Belsazar deu um grande banquete a mil homens importantes do seu reino e bebeu vinho na presença deles.
2 Ekero anyure edivai atindire, agachiika ng’a ebikorero biria bie chitaabu na ebie chifeta ebio Nebukadinesaro ise asakorete korwa ase Hekalu agwo Yerusalemu, birentwe, erinde ere, na abanene b’oborwoti bwaye, na abakungu baye, na abakungu baye ba sere‐sere, banywere ebikorero ebio edivai.
2 Enquanto Belsazar bebia e apreciava o vinho, mandou trazer os utensílios de ouro e de prata que Nabucodonosor, o seu pai, havia tirado do templo de Jerusalém, para que ele, os homens importantes do reino e as mulheres e concubinas do rei os usassem para beber vinho.
3 Erio bakarenta ebikorero biria bie chitaabu na ebie chifeta, ebio biasakoretwe korwa ase Hekalu, enyomba eria ya Nyasae agwo Yerusalemu; omorwoti, na abanene baria, na abakungu baye, na abakungu baye ba sere‐sere, bakabinywera.
3 Então trouxeram os utensílios de ouro, que haviam sido tirados do templo da Casa de Deus em Jerusalém, e beberam neles o rei, os homens importantes do reino e as mulheres e concubinas do rei.
4 Bakanywa edivai na bagatogia chinyasae chiroisirie korwa ase chitaabu, ne chifeta, ne chitaai, na ebioma, na emete, na amagena.
4 Beberam o vinho e deram louvores aos deuses de ouro, de prata, de bronze, de ferro, de madeira e de pedra.
5 Mobosokano ebiara bi’okoboko kw’omonto bikaoroka, bikariika ase rioomo ri’enyasi y’enyomba y’omorwoti kororia ase ekebekerero gi’etaya, na omorwoti akarora okoboko koria gokorika.
5 No mesmo instante, apareceram uns dedos de mão humana, que começaram a escrever na parede caiada do palácio real, no lugar iluminado pelo candelabro; e o rei via os dedos que estavam escrevendo.
6 Erio agwo obosio bw’omorwoti bokaonchoka bokarachoka, na ebirengererio biaye bikamochanda; ebiimo bi’omobere oye bikororoba, na amaru aye agaakana.
6 Então o semblante do rei empalideceu, e os seus pensamentos o deixaram perturbado; as suas pernas bambearam, e os seus joelhos batiam um no outro.
7 Omorwoti agaaka eriogi rinene, agachiika ng’a abaragori na Abakalidayo bamanyete oborogi, na abamanyete igoro ye ching’enang’eni, barentwe. Agateebia abang’aini baria ba Babiloni, “Omonto onde bwensi orasome amariiko aya, naende anteebie engencho yaye, ere nabeekerwe eanga emonyinga, naende abeekerwe chisonoi chi’echitaabu igoti riaye, ere oyio nabekwe abe omogambi o gatato ase oborwoti obo.”
7 O rei ordenou, em voz alta, que fossem chamados os encantadores, os caldeus e os feiticeiros. O rei disse aos sábios da Babilônia: — Aquele que ler o que está escrito na parede e me declarar a sua interpretação será vestido de púrpura, receberá uma corrente de ouro para pôr no pescoço e será o terceiro homem mais importante do meu reino.
8 Erio abanto abang’aini bonsi b’omorwoti bagasoa ime, korende tibanyarete gosoma amariiko aria, gose goteebia omorwoti engencho yaye.
8 Então entraram todos os sábios do rei, mas não puderam ler o que estava escrito na parede, nem revelar ao rei a sua interpretação.
9 Belisasari omorwoti agachandeka mono ore nomoondoko, na obosio bwaye bokaonchoka bokarachoka, na abanene b’oborwoti bwaye bakaondoka.
9 Com isto, o rei Belsazar ficou muito perturbado e o seu semblante se tornou cada vez mais pálido. Os homens importantes do reino estavam perplexos.
10 Eting’ana, ng’ina omorwoti, akaigwa amang’ana aya omorwoti na abanene baria barenge gokwana, erio agasoa ase enyomba eria y’omoyega agateeba, “Aye omorwoti ochie kare! Tobaisa gochandeka ase ebirengererio biao, gose obosio bwao boonchoke borachoke.
10 A rainha-mãe, que tinha ouvido os gritos do rei e dos homens importantes do reino, entrou na sala do banquete e disse: — Que o rei viva eternamente! Não deixe que os seus pensamentos o perturbem, nem fique assim tão pálido.
11 Omonto oyomo nare aiga ase oborwoti bwao, omoika bwe chinyasae chinchenu ore ime yaye. Ase engaki eria iso arenge kogamba, omonto oyio akarorekana ore noborabu, na okomanya, na obong’aini bore buna obwe chinyasae, ime yaye. Omorwoti Nebukadinesaro iso akamobeka akaba omonene bw’abaringoria, na abarogi, na Abakalidayo bamanyete oborogi, na abamanyete igoro ye ching’enang’eni, ee, nabo omorwoti iso akorete,
11 Há aqui no seu reino um homem que tem o espírito dos santos deuses. Nos dias de seu pai, se achou nele luz, inteligência e sabedoria como a sabedoria dos deuses. O seu pai, o rei Nabucodonosor, sim, o seu pai, ó rei, o constituiu chefe dos magos, dos encantadores, dos caldeus e dos feiticeiros,
12 ekiagera omoika omuya mono, na okomanya, na obong’aini bw’okomanya engencho ye chindoto, na koorokia engencho y’emebayeno, na korongeyia obokong’u, biarenge ime ase omonto oria Danieli, oria omorwoti arogete Beli‐Tesasari. Bono tiga Danieli arangerigwe, nere oratebe engencho y’amariko aya.”
12 porque nesse Daniel, a quem o rei tinha dado o nome de Beltessazar, se acharam espírito excelente, conhecimento e inteligência, interpretação de sonhos, declaração de enigmas e solução de casos difíceis. Portanto, chame Daniel, e ele dará a interpretação.
13 Erio Danieli akarentwa ase obosio bw’omorwoti, na omorwoti akamobooria: “Inee! Naye Danieli oria, oyomo bw’ abanto baria boosetwe korwa ase ense y’Abayuda, oria omorwoti tata arentete korwa ase ense eria?
13 Então Daniel foi levado à presença do rei. O rei falou com Daniel e lhe perguntou: — Você é aquele Daniel, dos exilados de Judá, que o rei, meu pai, trouxe de Judá?
14 Naigure igoro yao ng’a omoika bwe chinyasae chinchenu nigo ore ime yao, naende ng’a oborabu, na okomanya, na obong’aini obuya mono, nigo bikonyorekana ime yao
14 Tenho ouvido dizer a seu respeito que o espírito dos deuses está em você, e que em você se acham luz, inteligência e excelente sabedoria.
15 Bono abanto abang’aini na abarogi mbarentwa ase obosio bwane basome amariiko aya, naende banteebie engencho yaye, korende tibanyarete gonteebia engencho y’amang’ana aya.
15 Acabam de ser trazidos à minha presença os sábios e os encantadores, para lerem o que está escrito na parede e me darem a sua interpretação. Mas eles não puderam dar a interpretação dessas palavras.
16 Korende naigure ng’a aye nonyare koorokia engencho y’amang’ana, na korongeyia obokong’u. Bono koranyare gosoma amariiko ayio na komanyia engencho yaye, rirorio nobekerwe eanga emonyinga, na obekerwe chisonoi chi’echitaabu igoti ria’o, aye n’obe omogambi o gatato ase oborwoti obo.”
16 Eu, porém, tenho ouvido dizer que você é capaz de dar interpretações e solucionar casos difíceis. Portanto, se você puder ler o que está escrito e me revelar a sua interpretação, você será vestido de púrpura, receberá uma corrente de ouro para pôr no pescoço e será o terceiro homem mais importante do meu reino.
17 Erio agwo Danieli akairaneria omorwoti, akamoteebia, “Gacha ebiegwa biao, na kae omonto omoao ebio oganetie kong’a. Korende nonya naboigo, inche ningosomere aye omorwoti amariiko aya, naende ngoteebie engencho yaye.
17 Então Daniel respondeu e disse na presença do rei: — O senhor pode ficar com os seus presentes e dar as suas recompensas a outra pessoa. No entanto, vou ler para o rei o que está escrito na parede e lhe darei a interpretação.
18 “Aye omorwoti, Nyasae Ore Igoro Mono naete Nebukadinesaro iso oborwoti, na obonene, na ogotogigwa, na okobua okonene,
18 Ó rei, o Deus Altíssimo deu o reino a Nabucodonosor, seu pai, bem como grandeza, glória e majestade.
19 na ase engencho y’obonene obwo amoete, abanto bonsi, na ebisaku, na abanto b’emenwa ao ao, bakaba bagotengechigwa na koiroka ase obosio bwaye. Omonto onde bwensi ere aganetie goita, nigo arenge komoita, na oyo aganetie gotiga abe moyo, nigo arenge komotiga oba moyo; na oyo aganetie gokinia abe omonene, nigo arenge komokinia, na oyo aganetie gokeyia, nigo arenge komokeyia.
19 Por causa da grandeza que lhe deu, pessoas de todos os povos, nações e línguas tremiam e temiam diante dele. Matava a quem queria e a quem queria deixava com vida; exaltava uns e humilhava outros.
20 Korende ekero enkoro yaye yeimokereretie igoro, na omoika oye okong’ete na koenena, nigo aseretigwe korwa ase ekerogo kiaye ki’oborwoti, akaurwa obonene bwaye.
20 Mas, quando o coração dele se elevou, e o seu espírito se tornou orgulhoso e arrogante, foi derrubado do seu trono real e perdeu toda a sua glória.
21 Nigo aseretigwe korwa ase Mwanyabaanto, na enkoro yaye ekaonchorwa ekaba buna eye ching’iti, akabetererigwa komenya amo ne chitigere chi’orosana na korisia obonyansi buna eng’ombe; omobere oye okanyirirerwa ne riime rikorwa igoro, goika ekereo amanyete ng’a Nyasae Ore Igoro Mono nere okogambera oborwoti bwa Mwanyabaanto, na nere okobeeka onde bwensi anchire abe omogambi.
21 Foi expulso do meio dos filhos dos homens, o seu coração foi feito semelhante ao dos animais, e passou a morar com os jumentos selvagens. Comia capim como os bois e o seu corpo foi molhado pelo orvalho do céu, até que reconheceu que Deus, o Altíssimo, tem domínio sobre os reinos do mundo e os dá a quem ele quer.
22 “Aye Belisasari ore omwana oye, tibwekeeti ase enkoro yao nonya kwamanyete amang’ana ayio onsi,
22 — E o senhor, rei Belsazar, que é filho de Nabucodonosor, não humilhou o seu coração, mesmo sabendo de tudo isso.
23 korende kweimokereirie igoro mamincha y’Omonene ore igoro. Ebikorero bi’enyomba yaye biarentirwe ase obosio bwao; aye amo nabaanto b’oborwoti bwao, na abakungu bao, na abakungu bao ba sere‐sere, babinywereire edivai. Aye kwabeire kogotogia chinyasae chiroisirie korwa ase chitaabu, ne chifeta, ne chitaai, na ebioma, na emete na amagena, echio chitari korora, gose koigwa, gose chitamanyeti gento, korende Nyasae oria obomoyo bwao bore ase okoboko kwaye, ne chinchera chiao chionsi chire ase okobua kwaye, tomotogeti.
23 Pelo contrário, se levantou contra o Senhor do céu, mandando trazer os utensílios do templo dele, para que o senhor, ó rei, as suas mulheres e concubinas, juntamente com os homens importantes do reino, bebessem vinho neles. Além disso, o senhor deu louvores aos deuses de prata, de ouro, de bronze, de ferro, de madeira e de pedra, que não veem, não ouvem e não sabem nada. Mas o senhor não deu glória a Deus, em cuja mão estão a sua vida e todos os seus caminhos.
24 Ayio naro agerete Nyasae agatoma okoboko koria gokarika amariko aya.
24 É por isso que ele enviou aquela mão que escreveu na parede.
25 “Amariko arigetwe naro aya: MENE, MENE, TEKELI, NA‐PARISINI.
25 E o que está escrito é isto: Mene , Mene , Tequel e Parsim .
26 Engencho y’amang’ana ayio nero eye: MENE, engencho yaye: Nyasae obarire amatuko y’oborwoti bwao obokoorire;
26 — Esta é a interpretação daquilo: Mene : Deus contou os dias do seu reinado, ó rei, e pôs um fim nele.
27 TEKELI, engencho yaye: kwarengirwe ase ekerengero na kwanyorekanire noremeire;
27 Tequel : Você foi pesado na balança e achado em falta.
28 PARISINI, engencho yaye: oborwoti bwao bwatananirwe, bwaeirwe Abamedi na Abaayemi.”
28 Peres : O seu reino foi dividido e entregue aos medos e aos persas.
29 Erio Belisasari akarua ogochika ng’a Danieli abeekerwe eanga emonyinga, ne chisonoi chi’echitaabu igoti riaye, na ararigwe ng’a ere nomogambi o gatato ase obogambi obo.
29 Então Belsazar mandou que vestissem Daniel de púrpura, que lhe pusessem uma corrente de ouro no pescoço, e que proclamassem que passaria a ser o terceiro no governo do seu reino.
30 Ase obotuko obwo obwo Belisasari, omorwoti bw’Abakalidayo, agaitwa agakwa,
30 Naquela mesma noite, Belsazar, rei dos caldeus, foi morto.
31 na Dario Omomedi akaira oborwoti obwo. Ere nigo arenge n’emiaka emerongo etan’omo, n’ebere.
31 E Dario, o medo, se apoderou do reino, quando tinha mais ou menos sessenta e dois anos de idade.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.