Daniel 2
guz (GUZ) vs ACF
1 Ase omwaka o kabere bw’okogamba kwa Nebukadinesaro ere akarota chindoto; ase ayio agachandeka ase ebirengererio biaye, tarara chitoro.
1 E no segundo ano do reinado de Nabucodonosor, Nabucodonosor teve sonhos; e o seu espírito se perturbou, e passou-se-lhe o sono.
2 Erio omorwoti agachiika ng’a abaringoria na abaragori, na abarogi, amo n’Abakalidayo bamanyete oborogi, barentwe, erinde bamoteebie chindoto chiaye. Ase ayio abanto abwo bonsi bagaacha ase obosio bwaye.
2 Então o rei mandou chamar os magos, os astrólogos, os encantadores e os caldeus, para que declarassem ao rei os seus sonhos; e eles vieram e se apresentaram diante do rei.
3 Ere akabateebia, “Narotete chindoto, na ebirengererio biane nigo bichandegete, Ninganetie monteebie chindoto chiria.”
3 E o rei lhes disse: Tive um sonho; e para saber o sonho está perturbado o meu espírito.
4 Abakalidayo baria bagateebia omorwoti ase omonwa bw’Ekearamaiki, “Aye omorwoti ochie kare! Toteebie intwe abasomba bao chindoto echio, na intwe ntonyare kogoteebia engencho yaye.”
4 E os caldeus disseram ao rei em aramaico: Ó rei, vive eternamente! Dize o sonho a teus servos, e daremos a interpretação.
5 Omorwoti akabairaneria, akabateebia, Amang’ana ane tari koonchoka, na motanteebeti chindoto chiane amo nengencho yaye, nigo morabutoranwe ekiimo ase ekiimo, ne chinyomba chiaino nchitagorwe chibe amatombe.
5 Respondeu o rei, e disse aos caldeus: O assunto me tem escapado; se não me fizerdes saber o sonho e a sua interpretação, sereis despedaçados, e as vossas casas serão feitas um monturo;
6 Korende komoranteebie chindoto chiria amo nengencho yaye, rirorio nimbae ebiegwa, na eng’eria, na amasikani amanene. Bono nteebie chindoto chiria amo nengencho yaye.’
6 Mas se vós me declarardes o sonho e a sua interpretação, recebereis de mim dádivas, recompensas e grande honra; portanto declarai-me o sonho e a sua interpretação.
7 Bakairaneria omorwoti eria kabere, “Aye omorwoti, toteebie intwe abasomba bao chindoto chiria, na intwe ntogoteebie engencho yaye.”
7 Responderam segunda vez, e disseram: Diga o rei o sonho a seus servos, e daremos a sua interpretação.
8 Omorwoti akairaneria, akabateebia, “Ekeene, namanyire ng’a nigo moganetie koegwa chingaki, ekiagera mwamanyire ng’a amang’ana ane tari koonchoka.
8 Respondeu o rei, e disse: Percebo muito bem que vós quereis ganhar tempo; porque vedes que o assunto me tem escapado.
9 Korende motanteebeti chindoto chiria, ogochika nkore okomo gwoka narure igoro yaino. Mwabeire mokobwatana ase ogonteebia oborimo na amang’ana y’obong’ainereria, mosemeretie ng’a chingaki nchionchorwe. Ase ayio goika monteebie aya narotete, erio nario ndamanye ng’a mwamanyire engencho yaye moyenteebie.”
9 De modo que, se não me fizerdes saber o sonho, uma só sentença será a vossa; pois vós preparastes palavras mentirosas e perversas para as proferirdes na minha presença, até que se mude o tempo; portanto dizei-me o sonho, para que eu entenda que me podeis dar a sua interpretação.
10 Abakalidayo baria bakairaneria omorwoti, bakamoteebia, “Monto onde tari ase ense eye oranyare koorokia ring’ana erio aye omorwoti oganetie komanya, ekiagera omorwoti onde tari, nonya ore omonene mono, gose ore nokobua kore naki, oboririe egento kenga buna ekio korwa ase abaringoria, gose abaragori, gose korwa ase Abakalidayo bamanyete oborogi.
10 Responderam os caldeus na presença do rei, e disseram: Não há ninguém sobre a terra que possa declarar a palavra ao rei; pois nenhum rei há, grande ou dominador, que requeira coisas semelhantes de algum mago, ou astrólogo, ou caldeu.
11 Egento eke aye omorwoti kwaboririe nigo kere egekong’u mono, na onde tari oranyare gokeorokia ase omorwoti otatiga chinyasae, na echio tichimenyeti amo na Mwanyabaanto.”
11 Porque o assunto que o rei requer é difícil; e ninguém há que o possa declarar diante do rei, senão os deuses, cuja morada não é com a carne.
12 Ase engencho y’amang’ana ayio, omorwoti akaba nendamwamu na ekeririanda ekenene, agachiika ng’a abang’aini bonsi ba Babiloni basirigwe.
12 Por isso o rei muito se irou e enfureceu; e ordenou que matassem a todos os sábios de babilônia.
13 Ase ayio ogochika gokaruegwa ng’a abanto abwo bonsi baitwe, na Danieli amo na baria bamwabo barigigwe baitwe boigo.
13 E saiu o decreto, segundo o qual deviam ser mortos os sábios; e buscaram a Daniel e aos seus companheiros, para que fossem mortos.
14 Ekero Arioki, omochiki bw’abarendi b’omorwoti, agendete ng’a aite abanto abang’aini ba Babiloni, Danieli agakwana nere ore nobong’aini na obomanyi bw’amasikani,
14 Então Daniel falou avisada e prudentemente a Arioque, capitão da guarda do rei, que tinha saído para matar os sábios de babilônia.
15 akamobooria, “Nase ki omorwoti arure ogochika ogotindi iga?” Erio Arioki agateebia Danieli amang’ana onsi.
15 Respondeu, e disse a Arioque, capitão do rei: Por que se apressa tanto o decreto da parte do rei? Então Arioque explicou o caso a Daniel.
16 Danieli akagenda ase obosio bw’omorwoti, akamosaba amoe engaki achiche komoteebia engencho ye chindoto chiria.
16 E Daniel entrou; e pediu ao rei que lhe desse tempo, para que lhe pudesse dar a interpretação.
17 Erio Danieli akairana gochia inka, agateebia Hanania, na Mishaeli, na Asaria, abamwabo, amang’ana aria,
17 Então Daniel foi para a sua casa, e fez saber o caso a Hananias, Misael e Azarias, seus companheiros;
18 akabateebia ng’a basabe Nyasae ore igoro abarorere amaabera, aborokie obobisi boria, erinde ere omonyene na baria bamwabo tibasirigwa amo nabaanto baria abang’aini bande ba Babiloni.
18 Para que pedissem misericórdia ao Deus do céu, sobre este mistério, a fim de que Daniel e seus companheiros não perecessem, juntamente com o restante dos sábios da Babilônia.
19 Erio obobisi boria bokamaanorwa ase Danieli ase okorora kwa botuko. Ase ayio Danieli akamotogia Nyasae ore igoro, agateeba:
19 Então foi revelado o mistério a Daniel numa visão de noite; então Daniel louvou o Deus do céu.
20 “Erieta ria Nyasae ritogigwe goika kare na kare!
20 Falou Daniel, dizendo: Seja bendito o nome de Deus de eternidade a eternidade, porque dele são a sabedoria e a força;
21 Ere nigo akoonchora ebiro ne chingaki;
21 E ele muda os tempos e as estações; ele remove os reis e estabelece os reis; ele dá sabedoria aos sábios e conhecimento aos entendidos.
22 Nigo akoorokia ay’obobisi bwa ime,
22 Ele revela o profundo e o escondido; conhece o que está em trevas, e com ele mora a luz.
23 Aye Nyasae bwe chisokoro chiane,
23 Ó Deus de meus pais, eu te dou graças e te louvo, porque me deste sabedoria e força; e agora me fizeste saber o que te pedimos, porque nos fizeste saber este assunto do rei.
24 Ase engencho eyio Danieli akagenda ase Arioki, oria omorwoti achorete ng’a aite abanto abang’aini ba Babiloni, akamoteebia, “Tobaisa goita abang’aini ba Babiloni; ng’ire ase obosio bw’omorwoti, imoteebie engencho ye chindoto chiria.”
24 Por isso Daniel foi ter com Arioque, ao qual o rei tinha constituído para matar os sábios de babilônia; entrou, e disse-lhe assim: Não mates os sábios de babilônia; introduze-me na presença do rei, e declararei ao rei a interpretação.
25 Erio bwango Arioki akaira Danieli ase obosio bw’omorwoti, akamoteebia, “Nanyorire omonto korwa ase egati yabooswa baria b’Abayuda oranyare kogoteebia aye omorwoti engencho ye chindoto chiao.”
25 Então Arioque depressa introduziu a Daniel na presença do rei, e disse-lhe assim: Achei um homem dentre os cativos de Judá, o qual fará saber ao rei a interpretação.
26 Omorwoti akaboria Danieli, oria orogetwe Beli‐Tesasari, “Inee! Aye nonyare gonteebia chindoto echio narotete na engencho yaye?”
26 Respondeu o rei, e disse a Daniel (cujo nome era Beltessazar): Podes tu fazer-me saber o sonho que tive e a sua interpretação?
27 Danieli akairaneria omorwoti, akamoteebia, “Onde tari ase abanto abang’aini, gose abaragori, gose abaringoria, gose abanto bamanyete igoro ye ching’enang’eni oranyare koorokia obobisi obo aye omorwoti kwaboririe,
27 Respondeu Daniel na presença do rei, dizendo: O segredo que o rei requer, nem sábios, nem astrólogos, nem magos, nem adivinhos o podem declarar ao rei;
28 korende Nyasae ore igoro nere oranyare koorokia obobisi. Nere orakomanyie aye omorwoti Nebukadinesaro amang’ana agochia gokorekana ase amatuko agochi‐gocha. Chindoto chiao na okorora kwarora, ekero kwaraire borere, nachio echi.
28 Mas há um Deus no céu, o qual revela os mistérios; ele, pois, fez saber ao rei Nabucodonosor o que há de acontecer nos últimos dias; o teu sonho e as visões da tua cabeça que tiveste na tua cama são estes:
29 “Aye omorwoti, ekero kwaraire borere bwao, okarengereria amang’ana agochia gokorekana ase amatuko agochi‐gocha, na ere oria okoorokia obobisi nigo agokomanyia amang’ana agochia gokorekana.
29 Estando tu, ó rei, na tua cama, subiram os teus pensamentos, acerca do que há de ser depois disto. Aquele, pois, que revela os mistérios te fez saber o que há de ser.
30 Bono obobisi obo bwamaanoirwe ase inde, tari ng’a inche nigo imbwate obong’aini goetania abanto bande bonsi bare moyo, korende ng’a aye omorwoti omanyigwe engencho ye chindoto chiria, naende onyare komanya ebirengererio bire ase omoyo oo.
30 E a mim me foi revelado esse mistério, não porque haja em mim mais sabedoria que em todos os viventes, mas para que a interpretação se fizesse saber ao rei, e para que entendesses os pensamentos do teu coração.
31 “Aye omorwoti, ase okorora kwao okarora omogwekano omonene mono, oteneine ase obosio bwao. Omogwekano oyio nigo orenge omotambe, okomeka‐meka noborabu obonene, na okororekana kwaye nigo kwarenge gw’okoondokia.
31 Tu, ó rei, estavas vendo, e eis aqui uma grande estátua; esta estátua, que era imensa, cujo esplendor era excelente, e estava em pé diante de ti; e a sua aparência era terrível.
32 Omotwe bw’omogwekano oria nigo oroisetigwe korwa ase etaabu engiya mono; egekuba kiaye na amaboko aye nigo biaroisetigwe korwa ase chifeta, na enda yaye na amariagati aye nigo biaroisetigwe korwa ase chitaai.
32 A cabeça daquela estátua era de ouro fino; o seu peito e os seus braços de prata; o seu ventre e as suas coxas de cobre;
33 Amagoro aye nigo aroisetigwe korwa ase ebioma, na ebisanyi bi’amagoro nigo biarenge ekeng’ese ki’ebioma, na ekeng’ese ki’amaroba.
33 As pernas de ferro; os seus pés em parte de ferro e em parte de barro.
34 Ekero kwarigereretie okarora rigena rigotegoka ritakuniri namaboko a Mwanyabaanto, rigaaka amagoro y’omogwekano oria arenge ay’ebioma na amaroba, rikayasamunyora akaba ebisamunye.
34 Estavas vendo isto, quando uma pedra foi cortada, sem auxílio de mão, a qual feriu a estátua nos pés de ferro e de barro, e os esmiuçou.
35 Erio ebioma biria, na amaroba, ne chitaai, ne chifeta, ne chitaabu, bionsi ebio bigasamunyoranwa, bikaba buna omoiruro ore ase ekeooreri ekero ki’egura‐gura. Omwaga okairurukia ebinto biria gochia aare nonya nokoba kwabo tikwarorekana aande. Korende rigena riria riaagete omogwekano oria rigakiina, rikaba egetunwa ekenene kegaichora ase ense engima.
35 Então foi juntamente esmiuçado o ferro, o barro, o bronze, a prata e o ouro, os quais se fizeram como pragana das eiras do estio, e o vento os levou, e não se achou lugar algum para eles; mas a pedra, que feriu a estátua, se tornou grande monte, e encheu toda a terra.
36 “Oko nakwo okorota kwarotete, na bono intwe ntogoteebie aye omorwoti engencho yaye.
36 Este é o sonho; também a sua interpretação diremos na presença do rei.
37 Aye omorwoti nigo ore omonene goetania abarwoti bande. Nyasae ore igoro okoeire oborwoti, na okobua, ne chinguru, na obonene,
37 Tu, ó rei, és rei de reis; a quem o Deus do céu tem dado o reino, o poder, a força, e a glória.
38 naende obekire Mwanyabaanto ase amaboko ao obagambere aande onsi ase bamenyete; okobekire ogambere boigo ching’iti chi’ense ne chinyoni chionsi; na omotwe oria bw’etaabu kwarooche n’oro aye.
38 E onde quer que habitem os filhos de homens, na tua mão entregou os animais do campo, e as aves do céu, e fez que reinasse sobre todos eles; tu és a cabeça de ouro.
39 Korwa magega yao oborwoti bonde bore oboke ase obwao mbooroke, na magega y’oborwoti obwo, obonde bwa gatato bore obw’etai mbooroke, na borobwo mbogambere ense yonsi.
39 E depois de ti se levantará outro reino, inferior ao teu; e um terceiro reino, de bronze, o qual dominará sobre toda a terra.
40 Naende oborwoti bwa kane mbooroke, bore obokong’u buna ekioma kegoaka na gosenyenta ebinto bionsi. Buna koreng’ana ekioma kegosenyenta ebinto, oborwoti boria nabo borasenyente na gosiria onsi.
40 E o quarto reino será forte como ferro; pois, como o ferro, esmiúça e quebra tudo; como o ferro que quebra todas as coisas, assim ele esmiuçará e fará em pedaços.
41 Na buna kwarooche ebisanyi na ebiara bi’amagoro biarenge ekeng’ese ki’amaroba na ekeng’ese ki’ebioma, engencho yaye nero eye: Oborwoti obwo mbwatananekane. Korende chinsemo chinde chire chinkong’u buna ekioma nachibe ime ase oborwoti obwo, buna koreng’ana kwarora ekioma keburukaine namaroba.
41 E, quanto ao que viste dos pés e dos dedos, em parte de barro de oleiro, e em parte de ferro, isso será um reino dividido; contudo haverá nele alguma coisa da firmeza do ferro, pois viste o ferro misturado com barro de lodo.
42 Na buna ebiara bi’amagoro biarenge ekeng’ese ki’ebioma na ekeng’ese ki’amaroba, naboigo oborwoti boria borabe obokong’u ensemo eyemo, na ensemo ende obworo.
42 E como os dedos dos pés eram em parte de ferro e em parte de barro, assim por uma parte o reino será forte, e por outra será frágil.
43 Buna kwarora ekioma keria keburukaine namaroba, naboigo abanto barasang’anane ase okonyuomerana, korende tibakonyara kobwatana amo buna koreng’ana ekioma getari kobwatana namaroba.
43 Quanto ao que viste do ferro misturado com barro de lodo, misturar-se-ão com semente humana, mas não se ligarão um ao outro, assim como o ferro não se mistura com o barro.
44 Ase amatuko y’abarwoti abwo Nyasae ore igoro narente oborwoti botanyare gosarigwa, gose okobua kw’oborwoti obwo tibokoegwa egesaku kende. Obwo mbosenyente amarwoti onsi na koyasiria, na borobwo obonyene mbogenderere kobao goika kare na kare,
44 Mas, nos dias desses reis, o Deus do céu levantará um reino que não será jamais destruído; e este reino não passará a outro povo; esmiuçará e consumirá todos esses reinos, mas ele mesmo subsistirá para sempre,
45 buna koreng’ana kwarooche rigena rigotegoka rinyene korwa ase egetunwa, ritategoiri namaboko ya Mwanyabaanto, ne rigena riria rigaaka na gosamunyora ekioma, na etai, na amaroba, na efeta, na etaabu. Nyasae ore omonene okomanyirie aye omorwoti amang’ana agochi‐gocha. Chindoto chiao nechi’ekeene, na engencho yaye nagotebirie ney’ekeene.”
45 Da maneira que viste que do monte foi cortada uma pedra, sem auxílio de mãos, e ela esmiuçou o ferro, o bronze, o barro, a prata e o ouro; o grande Deus fez saber ao rei o que há de ser depois disto. Certo é o sonho, e fiel a sua interpretação.
46 Erio Nebukadinesaro omorwoti akagwa inse maumama, akaorokia amasikani ase Danieli, agachiika ng’a ekeng’wanso na ubani biruegwe ase Danieli.
46 Então o rei Nabucodonosor caiu sobre a sua face, e adorou a Daniel, e ordenou que lhe oferecessem uma oblação e perfumes suaves.
47 Omorwoti agateebia Danieli, “Ekeene, Nyasae oino nere Nyasae ore igoro ye chinyasae chionsi, n’Omonene bw’abarwoti, naende nere okomaanora obobisi. Namanyire aya, ekiagera aye kwamaanoire obobisi obo.”
47 Respondeu o rei a Daniel, e disse: Certamente o vosso Deus é Deus dos deuses, e o Senhor dos reis e revelador de mistérios, pois pudeste revelar este mistério.
48 Erio omorwoti akaa Danieli amasikani amanene, na ebiegwa ebinene ebinge, naende akamobeka akaba omogambi igoro ase orogongo rwonsi rwa Babiloni na omoteneneri omonene igoro y’abang’aini bonsi ba Babiloni.
48 Então o rei engrandeceu a Daniel, e lhe deu muitas e grandes dádivas, e o pôs por governador de toda a província de babilônia, como também o fez chefe dos governadores sobre todos os sábios de babilônia.
49 Danieli akaboria Nebukadinesaro, na ere akabeeka Sadaraka, na Meshaka, na Abedi‐Nego, bakaba abanene igoro ase amang’ana y’orogongo rwa Babiloni, korende Danieli akabeera ase enyomba y’omorwoti.
49 E pediu Daniel ao rei, e constituiu ele sobre os negócios da província de babilônia a Sadraque, Mesaque e Abednego; mas Daniel permaneceu na porta do rei.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.