Provérbios 23
Ibibiriya: Igambo lya Rurema mu ndeto ye'kifuliiru (FLR) vs NTLH
1 Iri wangaba ugweti ugashangiira noꞌmutwali, utee yitoneesa bwija ku byokulya íbikola imbere lyawe!
1 Quando você for jantar com alguém importante, não esqueça quem ele é.
2 Na kundu byangakuheshera, utakizi birya naꞌmahuku!
2 Se você é guloso, controle-se.
3 E maashi! Yibyo byokulya byage biija, utakizi biyifwija bweneene. Si biri mu teberezania naaho!
3 Não tenha pressa de comer a boa comida que ele serve, pois ele pode estar querendo enganar você. — 7 —
4 Utanakizi yiyumya, mbu lyo ulonga ubugale. Utanakizi yisaliza-saliza hiꞌgulu lyabwo.
4 Não se mate de trabalhar, tentando ficar rico,
5 Si ubugale, ikyanya ugabubanda kwiꞌsu, bugayami nyerera. Bugaaba nga bwamera ibyubi, bunayinywerereke nga nyunda úli mu kyanyaanya.
5 nem pense demais nisso. Pois o seu dinheiro pode sumir de repente, como se tivesse criado asas e voado para longe como uma águia. — 8 —
6 Ibyokulya byoꞌmundu úli mu lolana niꞌsu libi, utakizi birya! Utakizi yifwija ibyokulya byage biija-biija.
6 Não coma na casa de um homem miserável, nem tenha pressa de comer a boa comida que ele serve.
7 Si yibyo byokulya, agweti agaharuura ikishingo kyabyo. Kundu ali mu kubwira, ti: «Ulye, unanywe!» Haliko, umutima gwage gugaaba guli mu sisiitwa.
7 “Coma um pouco mais”, diz ele, mas não está sendo sincero.
8 Yibyo byokulya, ubuzinda ugabishala, unakengeere kongwa wawe, afwa ubusha.
8 O jeito dele fará com que você fique enjoado. Você vomitará o pouco que comeu, e todos os seus elogios ficarão desperdiçados. — 9 —
9 Amagambo goꞌbwitegeereze, utagabwire umuhwija. Si agaaba agweti agagayiriza naaho!
9 Não perca tempo falando com um tolo, porque ele desprezará a sua conversa inteligente. — 10 —
10 Ibuye lyo bakabiika mu kuyerekana ulubibi lwiꞌtongo yaho keera, utalityeze. Kiri naꞌmatongo geꞌfuuvi, utakizi ganyaga!
10 Não mude de lugar uma divisa antiga, nem tome posse de terras que pertencem a órfãos.
11 Si ulya woꞌkukizi zibulanira, ali Rurema Munabushobozi! Ee! Yenyene ye gazibulanira.
11 Deus é o poderoso defensor dos órfãos e defenderá a causa deles contra você. — 11 —
12 Uhige mu mutima gwawe, kwo ugakizi kulikira amigirizo! Unakizi tega amatwiri ku magambo ágali mu leeta ubumenyi.
12 Preste atenção no que lhe ensinam e aprenda o mais que puder. — 12 —
13 Umwana, utakizi leka ukumúhanuula! Kundu wangakizi múshuushula, yizo ngoni zitagamúyita.
13 Não deixe de corrigir a criança. Umas palmadas não a matarão.
14 Ikyanya ugakizi múshulika, ugaaba wamúkiza na Nakuzimu.
14 Para dizer a verdade, poderão até livrá-la da morte. — 13 —
15 E mwana wani, iri wangaba uli mwitegeereza, umutima gwani, gugashagaluka.
15 Meu filho, se você se tornar sábio, eu ficarei muito feliz.
16 Ku kyanya ugakizi deta amagambo ágatungiini, lyoꞌmutima gwani naani, gugakizi shambaala.
16 Eu me sentirei orgulhoso quando ouvir você falar com sabedoria. — 14 —
17 Ikyanya wabona abanabyaha, umutima gwawe gutakizi bayuvwirwa uluugi! Si ukizi yama uli noꞌmwete gwoꞌkusimbaha Nahano.
17 Não tenha inveja dos pecadores. Procure respeitar e obedecer a Deus todos os dias da sua vida.
18 Kwokwo, mu siku ízigayija, ugaki ba noꞌmulangaaliro, gutanâye fwe ubusha.
18 Assim, o seu futuro será brilhante, e você não perderá a esperança. — 15 —
19 E mugala wani, ukizi ndega amatwiri, halinde ube mwitegeereza. Umutima gwawe, ukizi gukulikiza ku ngiisi íbikwaniini.
19 Escute, meu filho. Seja sábio e pense seriamente na sua maneira de viver.
20 Utakizi yibiika ku baruganywa, kandi iri ku bamajuluza ábakuuziri inyama!
20 Não ande com gente que bebe demais, nem com quem come demais.
21 Si baruganywa naꞌbamajuluza, bagayiji kena! Na bwo bakuuziri ukuhunira, bagakizi yambala ubusanganira.
21 Porque tanto os beberrões como os comilões vivem com sono e acabam na pobreza, vestindo trapos. — 16 —
22 Ukizi simbaha yisho. Mukuba, ye kakubuta. Kiri na nyoko, utakizi múgayiriza, mbu bwo akola mugiikulu.
22 Escute o seu pai, pois você lhe deve a vida; e não despreze a sua mãe quando ela envelhecer.
23 Ukizi yiga ibyoꞌkuli, utanaki shubi kujandagira. Na kwakundi, ukizi looza ubwitegeereze, unabe uyiji ukuyihangaana, iri unasobanukirwa.
23 Compre a verdade, a sabedoria, a instrução e o bom senso, mas não venda nenhum deles.
24 Umwana útungiini, ali mu shambaaza yishe. Ngiisi úli mu buta umwana mwitegeereza, ali mu múshagalukira.
24 O pai que tem um filho correto e sábio ficará muito feliz e se orgulhará dele.
25 Ukizi simiisa ababusi baawe, halinde kiri na nyoko akizi shambaala.
25 Faça que o seu pai se alegre por causa de você; dê à sua mãe esse prazer. — 17 —
26 E mugala wani, ngiisi byo ndi mu deta, ukizi biyuvwiriza. Amasu gaawe, gakizi yama gali ku byo ndi mu kola.
26 Meu filho, preste bem atenção no que eu digo e siga o exemplo da minha vida.
27 Mukuba, umukazi mushule kiri kirimbi-rimbi kyoꞌkuholobeza abandu. Umukazi mwene uyo, kiri kirigo kyaꞌkafyenge.
27 As prostitutas e as mulheres imorais são uma armadilha perigosa e sem saída.
28 Uyo mukazi ali mu tegeera abandu nga muzimba. Anatumage abashosi bingi batagaki yemeerana na bakaabo.
28 Como um ladrão, elas esperam pelas suas vítimas e tornam muitos homens infiéis. — 18 —
29 Banyandi ábali mu gongeera, banabe noꞌmwizingeerwe? Banyandi ábali mu longoola, banakizi banda induulu? Banyandi ábali mu bezibwa inguma, banadukumbusiri amasu?
29 Quem é que grita de dor? Para quem são as tristezas? Quem é que vive brigando e se queixando? Quem é que tem os olhos vermelhos e ferimentos que podiam ter sido evitados?
30 Yabo booshi, bali mu shiiba bagweti bagaanywa amaavu. Bali mu kizi genda bagalooza amaavu mafushe.
30 É aquele que bebe demais e anda procurando bebidas misturadas.
31 Kundu amaavu gangadukula, ganakizi keyengana mu rukuzo, ganakizi mirika bwija, haliko utakizi gayifwija.
31 Não fique olhando para o vinho que brilha no copo, com a sua cor vermelha, e desce suavemente.
32 Yago maavu, ubuzinda, gali mu kizi komana nga mujoka. Ganali mu kizi shashaata nga manjoka-njoka geꞌkihoma.
32 Pois no fim ele morde como uma cobra venenosa.
33 Hiꞌgulu lyago, ugakizi langiiza byo utazindi bona. Na mu mutima gwawe, ugakizi yitoneesa ku bindi-bindi.
33 Você verá coisas esquisitas e falará tolices.
34 Ugagwatwa noꞌluzunguza nga mundu úgwejiiri ku nyaaja, kandi iri úgwejiiri hiꞌtwe lyeꞌnguliro yaꞌmashuba.
34 Você se sentirá como se estivesse no meio do mar, enjoado, balançando no alto do mastro de um navio.
35 Ugakizi deta: «Kundu bambimbula, si ndakomeereka! Bananvuta-nvuta, si ndaabyo bihimbo! Aahago! Ngavyuka kihe kiki, gira ngendi looza ikindi kinywebwa?»
35 Então você dirá: “Alguém deve ter batido em mim; acho que levei uma surra, mas não lembro. Por que não consigo levantar? Preciso de mais um gole.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Provérbios 23, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.