Lucas 12

Ibibiriya: Igambo lya Rurema mu ndeto ye'kifuliiru (FLR) vs NAA

Sair da comparação
NAA Nova Almeida Atualizada 2017
1 Ku yikyo kyanya, ibinoono neꞌbinoono byaꞌbandu byanashololokera áhali Yesu, halinde banafindana bweneene. Yesu anatee bwira abigirizibwa baage kwokuno: «Mukizi yilanga noꞌbulyalya bwa Bafarisaayo! Si bugweti bugashashaata nga saama.
1 Visto que milhares de pessoas se aglomeraram, a ponto de se atropelarem umas às outras, Jesus começou a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos:
2 «Ngiisi íbibwikiirwi, bigaki bwikuulwa. Na ngiisi íbibishamiri, bigaki bishuulwa.
2 Não há nada encoberto que não venha a ser revelado, nem oculto que não venha a ser conhecido.
3 Ngiisi byo mukadetera mu kihulu, bigaki yuvwikana mu mulengeerwe. Na ngiisi byo mukadeta mu kisiika, bigaki detwa kwiꞌzu lihamu hiꞌgulu lyeꞌnyumba.
3 Porque tudo o que vocês disseram às escuras será ouvido em plena luz; e o que disseram ao pé do ouvido no interior da casa será proclamado dos telhados.
4 «E biira baani, mutakizi yoboha ábagweti bagayita amagala! Ha nyuma lyoꞌkuyita amagala giinyu, ndaakibyo bindi bashobwiri ukugira.
4 — Digo a vocês, meus amigos: não temam os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 «Buno, ngamùyerekaga ngiisi ye mukwiriiri ukukizi yoboha. Mukizi yoboha Rurema! Mukuba, yehe, alyagagi noꞌbushobozi bwoꞌkutee yita amagala goꞌmundu, akabuli múlasha i nakwere. Namùbwiraga, kwo yoyo ye mukwiriiri ukukizi yoboha!
5 Eu, porém, vou mostrar a quem vocês devem temer: temam aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo que a esse vocês devem temer.
6 «Koꞌtulembe-rembe tutaanu tutali mu guliisibwa ku tungoro-ngoro tubiri naaho? Kundu kwokwo, ndaahyo higuma hyatwo, hyo Rurema ali mu yibagira.
6 — Não se vendem cinco pardais por duas moedinhas? Entretanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Na mwehe, mwe mulyagagi naꞌkamaro bweneene ukuhima utulembe-rembe twingi! Kiri noꞌmushaku ku matwe giinyu, guli muharuure. Ku yukwo, mutakizi ki yoboha!
7 Até os cabelos da cabeça de vocês estão todos contados. Não temam! Vocês valem bem mais do que muitos pardais.
8 «Niehe, nie Mwana woꞌMundu, namùbwira, kweꞌri umundu anganyemeera imbere lyaꞌbandu, naani ngamúyemeera imbere lyaꞌbaganda ba Rurema.
8 — Digo mais a vocês: todo aquele que me confessar diante dos outros, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Haliko, iri anganyiyogookola imbere lyaꞌbandu, na naani ngamúyiyogookola imbere lyaꞌbaganda ba Rurema.
9 mas o que me negar diante das pessoas será negado diante dos anjos de Deus.
10 «Umundu, iri angatuka Umwana woꞌMundu, angakogwa. Haliko, iri angatuka Umutima Mweru, lyoki atâye kogwe!
10 Todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 «Ikyanya mugatwalwa mu nyumba zeꞌmihumaanano, neꞌmbere lyaꞌbatwali, neꞌmbere lya baguvuruneeri, mbu muyibulanire, mutakizi gerania, mbu biki byo mugaadeta!
11 — Quando levarem vocês às sinagogas ou à presença de governadores e autoridades, não se preocupem quanto à maneira como irão responder, nem quanto às coisas que tiverem de falar.
12 Ku kyekyo kihe, lyoꞌMutima Mweru gugamùyereka ngiisi byo mukwiriiri ukudeta.»
12 Porque o Espírito Santo lhes ensinará, naquela mesma hora, as coisas que vocês devem dizer.
13 Mu yabo bandu bingi, muguma anabwira Yesu: «E Mwigiriza, ubwirage mwene witu, kwo tugabe ibindu byo tukasigirwa.»
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, diga a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Yesu anamúshuvya: «Nyandi úkambiika kwo mbe muhambuuzi mu kati kiinyu, kandi iri mutwi weꞌmaaja ziinyu?»
14 Mas Jesus lhe respondeu:
15 Lyeryo, Yesu anabwira balya bandu: «Mutakizi hemuka, mbu mulonge ibindu bingi! Tutangadeta kwoꞌmundu ali mugumaana, mbu bwo ahiiti ibindu bingi.»
15 Então lhes recomendou:
16 Yesu anabatwira umugani kwokuno: «Hâli riiri umugale muguma, yeꞌndalo zaage zâli yeziri bweneene!
16 E Jesus lhes contou ainda uma parábola, dizendo:
17 Uyo mugale, anayibuuza, ti: “Kutagi kwo namu gira? Si ino mimbu yoshi, ndaki hiiti ho ngagilunda!”
17 Então ele começou a pensar: “Que farei, pois não tenho onde armazenar a minha colheita?”
18 «Anayidesa: “Ngoli yiji kwo ngaagira. Namuhongola ibihinda byani, na nyubake ibihamu. Mwomwo, mukabe mwo ngalunda ino mimbu yani yoshi, neꞌbindi bindu byani.
18 Até que disse: “Já sei! Destruirei os meus celeiros, construirei outros maiores e aí armazenarei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Haaho, lyo ngayidesa mu mutima gwani: Aa! Ukoli yisinguliiri akanyamwala keꞌbindu biija! Bigakuhisa ku myaka mingi. Aaho! Uvwagarare! Ukizi lya, noꞌkunywa, iri unashambaala.”
19 Então direi à minha alma: ‘Você tem em depósito muitos bens para muitos anos; descanse, coma, beba e aproveite a vida.’”
20 «Kundu kwokwo, Rurema anayiji múbwira: “Ewe! Ulyagagi muhwija! Si mu bushigi bwa zeene, lyo ugaafwa! Aahago! Yibyo bindu byoshi byo wayilundira, bigaaba byeꞌmwa nyandi?”»
20 Mas Deus lhe disse: “Louco! Esta noite lhe pedirão a sua alma; e o que você tem preparado, para quem será?”
21 Yesu, anayusa, mu kudeta: «Kwokwo, kwo bigaaba, iri umundu angayilundira ibindu halwage yenyene, atanabe mugale ku bya Rurema.»
21 — Assim é o que ajunta tesouros para si mesmo, mas não é rico para com Deus.
22 Yesu anashubi bwira abigirizibwa baage kwokuno: «Mutakizi ki gerania hiꞌgulu lyoꞌburambe bwinyu, mbu biki byo mugaalya, kandi iri biki byo mugayambala.
22 A seguir, Jesus se dirigiu aos seus discípulos, dizendo:
23 Si uburambe bwonyene, bwo buli naꞌkamaro ukuhima ibyokulya! Naꞌmagala kwakundi, go gali naꞌkamaro ukuhima ibyambalwa.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as roupas.
24 «Mulolere ku banamujongo! Si batali mu byala, batanali mu yimbula. Ndaanabyo bihinda byo bagweti. Kundu kwokwo, Rurema ali mu baliisa. Aaho! Mwehe, ka mutali mwe muli naꞌkamaro bweneene ukuhima utunyuni!
24 Observem os corvos, que não semeiam, não colhem, não têm despensa nem celeiros; contudo, Deus os sustenta. Vocês valem muito mais do que as aves!
25 «Mu kati kiinyu, nyandagi úwangayiyushuulira kiri neꞌkihe kiguma ku bulamu bwage, ku njira yoꞌkuyigeraniza? Si ndaaye!
25 Quem de vocês, por mais que se preocupe, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Na bwo mutashobwiri ukugira íhiniini nga yihi, kituma kiki muki gweti mugagerania ku bindi?
26 Portanto, se não podem fazer nada quanto às coisas mínimas, por que se preocupam com as outras?
27 «Mulolere ku twaso, ngiisi kwo tuli mu kula. Si tutali mu himbuka, tutanali mu yihangira ibyambalwa. Kundu kwokwo, namùbwiraga kwo kiri na mwami Sulumaani, kundu âli tuuziri mu bulangashane bwaꞌkahebuuza, haliko, atakayilimbiisa nga kaguma kaatwo!
27 Observem como crescem os lírios: eles não trabalham, nem fiam. Eu, porém, afirmo a vocês que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 «Kwokwo, kwo Rurema ali mu limbiisa ibyasi bya mu kishuka. Yibyo byasi, zeene biri ho, na kusheezi, binakabulwe mu muliro. Aahago! Ka itali yo haahe kwo na niinyu, agakizi mùyambika. Si ubwemeere bwinyu, buki niihiri bweneene!
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, muito mais fará por vocês, homens de pequena fé!
29 «Kwokwo, mutakizi ki yihahalira ku byo mugaalya, kandi iri ku byo mugaanywa! Mutanakizi ki gerania.
29 Portanto, não fiquem perguntando o que irão comer ou beber e não fiquem preocupados com isso.
30 Yibyo byoshi, abapagaani bo bagweti bagabilooza. Haliko mwehe, Yisho úli mwiꞌgulu ayiji-yiji kwo bimùgooziri!
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas o Pai de vocês sabe que vocês precisam delas.
31 Kwokwo, mukizi hahalira ubwami bwa Rurema, lyo mugayushuulirwa neꞌbindi byoshi.
31 Busquem, antes de tudo, o seu Reino, e estas coisas lhes serão acrescentadas.
32 «Mutakizi yoboha, kundu mulyagagi kikembere kiniini. Mukuba, mwehe, yisho úli mwiꞌgulu akasiima ukumùheereza ubwami bwage.
32 — Não tenha medo, ó pequenino rebanho; porque o Pai de vocês se agradou em dar-lhes o seu Reino.
33 «Muguliisagye ibindu biinyu! Na byo mugabilonga kwo, munabiheereze abakeni. Muyibiikire indaha ízitagahula. Munabe neꞌbihinda mwiꞌgulu, íbitali mu shereera. Yaho mwiꞌgulu, ndaaye muzimba úwangabiyegeera. Ndaanazo nyeeje ízangayiji bifuuha.
33 Vendam os seus bens e deem esmola; façam para vocês mesmos bolsas que não desgastem, tesouro inesgotável nos céus, onde o ladrão não chega, nem a traça corrói,
34 Ee! Ngiisi ho mubiisiri ibihinda biinyu, ho na haaho heꞌmitima yinyu iri.
34 porque, onde estiver o tesouro de vocês, aí estará também o seu coração.
35 «Mukizi yama muyiteganwiri! Naꞌmatara giinyu, gakizi yama gayasiri.
35 — Estejam preparados, com o corpo cingido e as lamparinas acesas.
36 Mube ngaꞌbakozi ábayiteganwiri, mu kulindirira nahamwabo alyoke ku buhya. Mango ayiji yiguza, bakavwaruke ukumúyigulira.
36 Façam como os homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que logo abram a porta, quando vier e bater.
37 «Ikyanya nahano agayija, bahiriirwi, ngiisi bakozi bo agagwana baki laliiri! Namùbwira ukuli, agakenyera, anababwataze ha byokulya, anabahakulire byo.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, encontrar vigilantes. Em verdade lhes digo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 «Yukwo kugaluka kwage, kundu kwangaba kuli ku kyanya kya kahola-masiga, kandi iri ku mutwezi, balya bakozi bagaaba bahiriirwi, iri nahamwabo angabagwana bali ibiringiini.
38 Quer ele venha à meia-noite ou de madrugada, bem-aventurados serão eles, se os encontrar vigilantes.
39 «Mumenye bwija, mwene inyumba ákimenye ikihe kyoꞌmuzimba agayija kwo, nga akayitegaanura, halinde inyumba yage itayiji tulwa.
39 Porém, considerem isto: se o pai de família soubesse a que hora viria o ladrão, não deixaria que a sua casa fosse arrombada.
40 «Kwokwo, na niinyu, mukizi yama muyiteganwiri. Mukuba, Umwana woꞌMundu agayija ku kyanya mutalangaliiri.»
40 Estejam também vocês preparados, porque o Filho do Homem virá à hora em que vocês menos esperam.
41 Peturu anabuuza: «E Nahamwitu, ikyanya watwa yugu mugani, ka guli hiꞌgulu liitu naaho, kandi iri na hiꞌgulu lyaꞌbandi booshi?»
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, esta parábola é só para nós ou também para todos?
42 Nahano anamúshuvya: «Nyandagi mukozi úli mwemeera, anali mwitegeereza? Umukozi mwene uyo, ye nahamwabo agabiika abe ye gayimangira abaabo, anabe ye gakizi baheereza ibyokulya ku kyanya íkikwaniini.
42 O Senhor respondeu:
43 «Ikyanya nahamwabo agabalamuka, iri angagwana ulya mukozi wage aki gweti agaagira kwokwo, iri uyo mukozi agaaba ahiriirwi!
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Namùbwira ukuli, kwoꞌlya nahamwabo agamúbiika, abe ye gayimangira ibindu byage byoshi.
44 Em verdade lhes digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 «Haliko, tudetage ngoꞌyo mukozi angayigamba, ti: “Si Nahamwitu, keera atinda bweneene!” Ulya mukozi, anatondeere ukulimbagula abaabo bakozi, abashosi naꞌbakazi. Anakizi lya noꞌkunywa, halinde analaluke.
45 Mas o que acontecerá se aquele servo disser consigo mesmo: “Meu senhor demora para vir”, e começar a espancar os empregados e as empregadas, a comer, a beber e a embriagar-se?
46 «Kwokwo, uyo nahamwabo, mu kugaluka, agayija ku lusiku na ku kihe ulya mukozi atalangaliiri. Anamútenge-tenge, anamúlashe mu bapagaani.
46 Virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e irá aplicar-lhe um castigo severo, condenando-o com os infiéis.
47 «Umukozi, iri angaba akoli yiji ubulooze bwa nahamwabo, atanabugire, agashulikwa ingoni nyingi.
47 — Aquele servo que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade, será punido com muitos açoites.
48 «Haliko, iri angagira amabi goꞌkumúkululira ikihano, anabe atayiji ngiisi kwo Nahamwabo aloziizi, yehe agakubulwa ingoni ngerwa naaho.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 «Nꞌgayija hano mu kihugo, gira nyiji yasa mwoꞌmuliro. Na nziimiri bweneene ukubona ngiisi kwo gugayaka!
49 — Eu vim para lançar fogo sobre a terra, e bem que eu gostaria que já estivesse aceso.
50 Kiri na nienyene, ngwiriiri ndenge mu bubatiizo. Na ngoli gweteriirwi, halinde ku kyanya bugaamala!
50 Mas existe um batismo pelo qual tenho de passar, e como me angustio até que o mesmo se cumpra!
51 «Ka mutoniri kwo nꞌgayija mu kihugo, mbu lyo ngileeta mwoꞌmutuula? Nanga! Leka nimùbwirage! Íbikatuma ngayija, gira abandu bayihandulane kwo.
51 Vocês pensam que vim para dar paz à terra? Eu afirmo a vocês que não; pelo contrário, vim para trazer divisão.
52 Ukulyokera buno, iri inyumba yangaba mwaꞌbandu bataanu, abashatu bagayihandula ku babiri. Balya babiri, nabo banayihandule ku yabo bashatu.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois e dois contra três.
53 Umushosi agayihandula ku mugala wage. Noꞌyo mugala wage, naye anayihandule ku yishe. Umukazi agayihandula ku munyere wage. Noꞌyo munyere, anayihandule ku nyina. Umukazi agayihandula ku mwali-kazi. Noꞌyo mwali-kazi, anayihandule ku navyala.»
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora e nora contra sogra.
54 Yabo bandu booshi, Yesu anababwira kwokuno: «Ikyanya muli mu bona kweꞌkitu kyateramira uluhande lweꞌmuga, muli mu yami deta kweꞌnvula ikola igaania. Ha nyuma, inanie.
54 Jesus disse ainda às multidões:
55 Neꞌkyanya muli mu bona kweꞌmbuusi yahuluka uluhande lweꞌkisaka, munayami deta kwo igaaba ndugumbo. Kwokwo, inabe ho.
55 E, quando notam que sopra o vento sul, dizem que fará calor, e assim acontece.
56 «Si mulyagagi balyalya! Ikyanya muli mu bona íbiri kwiꞌgulu na íbiri mu kihugo, munayami menya ngiisi íbigakoleka. Aaho! Kituma kiki mutali mu sobanukirwa na íbigweti bigakoleka mu zino siku!
56 Hipócritas! Vocês sabem interpretar a aparência da terra e do céu, mas não sabem discernir esta época?
57 «Mwenyene, mukwaniini mukizi twa ulubaaja ku njira íkwaniini.
57 — E por que não julgam também por vocês mesmos o que é justo?
58 Umulezi wawe, ikyanya aki gweti agakutwala iwa kutwirwa ulubaaja, umúyigonge bweneene ku kyanya mukiri mu njira. Buzira kwokwo, hali ikyanya angakukululira imbere lyoꞌmutwi weꞌmaaja. Naye anakubiike kwoꞌmupolesi, gira akufunde mu nyumba yeꞌmbohe.
58 Quando você for com o seu adversário ao magistrado, faça o possível para chegar a um acordo com ele enquanto vocês estão a caminho, para não acontecer que ele arraste você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça e o oficial de justiça ponha você na prisão.
59 Nakubwiraga, kwo utagashaaga mwo, útazi liha ulufwaranga luzinda lweꞌkiiru!»
59 Digo-lhe que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.