1 Reis 22

Ibibiriya: Igambo lya Rurema mu ndeto ye'kifuliiru (FLR) vs NAA

Sair da comparação
NAA Nova Almeida Atualizada 2017
1 Hanalenga imyaka ishatu hungu-hungu, Abahisiraheeri bali noꞌmutuula naꞌBaharaamu.
1 Três anos se passaram sem haver guerra entre Síria e Israel.
2 Si mu yugwo mwaka gwa kashatu, Yehoshafaati, mwami weꞌBuyuda, anayiji zaatira Ahabu, mwami waꞌBahisiraheeri.
2 Porém, no terceiro ano, Josafá, rei de Judá, foi visitar o rei de Israel.
3 Uyo Ahabu anabwira abakozi baage: «Kalya kaaya keꞌRamooti-Giryadi, ka mutayiji kwo kali keꞌmwitu? Aaho! Kituma kikagi tukoli yibwataliiri naaho, buzira kushubi kanyaga, kalyoke imwa mwami weꞌHaraamu.»
3 Este perguntou aos seus servos: — Vocês não sabem que Ramote-Gileade é nossa, e nós ficamos quietos e não a tiramos das mãos do rei da Síria?
4 Ahabu anabuuza Yehoshafaati, ti: «Ewe! Ka ugandabaala, gira ngendi teera i Ramooti-Giryadi?» Na wa Yehoshafaati, ti: «Si twe baguma! Abandu baani, bali beꞌmwawe. Kiri neꞌfwarasi zaani, ziri zeꞌmwawe.»
4 Então perguntou a Josafá: — Você vai comigo à batalha contra Ramote-Gileade? Josafá respondeu ao rei de Israel: — Sou como você é, o meu povo é como o seu povo, e os meus cavalos são como os seus cavalos.
5 Yehoshafaati anagenderera ukubwira uwabo: «Halikago, utee hanuusa Nahano.»
5 Josafá disse mais ao rei de Israel: — Consulte primeiro a palavra do
6 Uyo Ahabu anakuumania abaleevi baage nga magana gana, anababuuza: «Ka ngendi teera i Ramooti-Giryadi, kandi iri nanga?» Na wa nabo, ti: «Genda! Nahano agakuhimira.»
6 Então o rei de Israel reuniu os profetas, cerca de quatrocentos homens, e lhes perguntou: — Devo ir e lutar contra Ramote-Gileade ou devo me conter? Eles responderam: — Vá, porque o Senhor a entregará nas mãos do rei.
7 Kundu bakashuvya kwokwo, Yehoshafaati anashubi buuza kwokuno: «Ka hano ndaaye gundi muleevi wa Nahano ye twangaki hanuusa?»
7 Mas Josafá perguntou: — Não há aqui ainda algum profeta do
8 Mwami waꞌBahisiraheeri, ti: «Hakiri Mikaaya mugala Himula. Yiryo ihano lya Nahano, twangamúhuuna lyo. Haliko ndi mu múnegura, bwo atali mu ndangira ubuleevi bwija. Si ayamiri ali mu ndetera amabi naaho.» Na wa Yehoshafaati, ti: «E maashi mwami, ukudeta kwokwo, kutakwaniini.»
8 O rei de Israel respondeu a Josafá: — Há um ainda, por meio de quem podemos consultar o Josafá disse: — O rei não deveria falar assim.
9 Kwokwo, Ahabu anatumira umukulu wage muguma, anamúbwira kwo avwaruke, agendi leeta Mikaaya mugala Himula.
9 Então o rei de Israel chamou um oficial e disse: — Traga-me depressa Micaías, filho de Inlá.
10 Ku yikyo kyanya, mwami waꞌBahisiraheeri noꞌwabo weꞌBuyuda, bâli bwatiiri kwiꞌrembo lyaꞌkaaya keꞌSamariya. Ngiisi muguma âli bwatiiri ku kitumbi kyage kyoꞌbwami. Bâli gweti bagayigingika mu mirondo yabo yeꞌkyami. Naꞌbaleevi booshi, bâli gweti bagatanga ubuleevi imbere lyabo.
10 O rei de Israel e Josafá, rei de Judá, estavam assentados, cada um no seu trono, vestidos de trajes reais, numa eira à entrada do portão da cidade de Samaria; e todos os profetas profetizavam diante deles.
11 Mu yabo baleevi, muguma wabo, ye Zedekiya mugala Kinaana. Uyo Zedekiya âli mali yilingaaniza amahembe geꞌbyuma, anakizi deta: «Nahano adeta kwokuno: “Ku njira ya yaga mahembe, ugafutiiriza Abaharaamu, halinde banaminikwe lwoshi.”»
11 Zedequias, filho de Quenaana, fez para si uns chifres de ferro e disse: — Assim diz o
12 Balya bandi baleevi booshi, bâli kizi tanga bwobwo-bwobwo buleevi, ti: «Ugendi teera akaaya keꞌRamooti-Giryadi, unakahime. Yako kaaya, Nahano agakabiika mu maboko gaawe.»
12 Todos os profetas profetizaram assim, dizendo: — Suba a Ramote-Gileade! Você triunfará! O
13 Ku yikyo kyanya, ulya mukozi úkatumwa imwa Mikaaya, anamúbwira: «Abandi baleevi booshi, keera batanga ubuleevi. Noꞌbuleevi bwabo buli bwo buguma, mbu mwami agaahima. Aaho! Naawe umútangire bwobwo-bwobwo buleevi. Ee! Umúdetere amiija.»
13 O mensageiro que tinha ido chamar Micaías falou-lhe, dizendo: — Eis que as palavras dos profetas a uma voz predizem coisas boas para o rei. Portanto, que a sua palavra seja como a palavra de um deles; fale o que é bom.
14 Haliko Mikaaya anamúshuvya kwokuno: «Nga kwo Nahano ayamiri ho, ngaadeta naaho ngiisi kwo Nahano agambwira.»
14 Micaías respondeu: — Tão certo como vive o
15 Ikyanya Mikaaya akahika imbere lya mwami, mwami anamúbuuza: «Ka tugendi teera i Ramooti-Giryadi, kandi iri nanga?» Na wa naye, ti: «Ee! Genda, ugaahima. Nahano agababiika mu maboko gaawe.»
15 Quando ele chegou à presença do rei, este lhe perguntou: — Micaías, devemos ir a Ramote-Gileade para a batalha ou devemos nos conter? Ele respondeu: — Vá! Você triunfará! O
16 Haliko, mwami anamúbwira: «Ngakubiikisa indahiro ubugira kanga, halinde umbwire íbiri ukuli kwiꞌziina lya Nahano?»
16 O rei lhe disse: — Quantas vezes devo fazer você jurar que não me fale a não ser a verdade em nome do
17 Ulya Mikaaya, ti: «Nabona kwaꞌBahisiraheeri booshi bashabukira ku migazi, nga bibuzi íbitahiiti umungere. Nahano anadeta: “Yaba bandu, ndaakyo kirongoozi bahiiti. Leka ngiisi muguma wabo agalukire imwage ku mutuula.”»
17 Então Micaías disse: — Vi todo o Israel disperso pelos montes, como ovelhas que não têm pastor. E o
18 Lyeryo, Ahabu anabwira Yehoshafaati, ti: «Ka ndakakubwira kwo uyu mushosi atangandangira ubuleevi bwija? Si ali mu ndangira bwaꞌmabi naaho!»
18 Então o rei de Israel disse a Josafá: — Eu não disse a você que a meu respeito ele não profetiza o que é bom, mas somente o que é mau?
19 Mikaaya anashubi deta: «Yuvwiriza igambo lya Nahano. Nabona Nahano abwatiiri ku kitumbi kyage kyoꞌbwami. Naꞌbakozi baage booshi ba mwiꞌgulu, bayimaaziri ha butambi lyage, baguma ilulyo, naꞌbandi ilumosho.
19 Micaías prosseguiu: — Portanto, ouça a palavra do
20 Nahano anabuuza: “Nyandagi ugagendi hendereza Ahabu, gira agendi teera i Ramooti-Giryadi, halinde agendi fwira yo?” Ngiisi muguma anakizi shuvya byage-byage.
20 Então o Senhor perguntou: “Quem enganará Acabe, para que vá e seja morto em Ramote-Gileade?” E um dizia uma coisa, e outro dizia outra coisa.
21 «Ha nyuma, kisigo kiguma kyanayimanga imbere lya Nahano, kyanadeta: “Niehe ngagendi múhendereza.”
21 Então um espírito saiu, se apresentou diante do Senhor e disse: “Eu o enganarei.” O Senhor perguntou: “Como?”
22 «Nahano anakibuuza: “Ugamúhendereza ku njira nyiki?” Nakyo, ti: “Ngagendi shimya abaleevi baage booshi kwo bakizi deta ikinyoma”. Na wa Nahano, ti: “Kwokwo! We gaahasha ukumúhendereza. Genda, ugirage kwokwo.”»
22 Ele respondeu: “Sairei e serei um espírito mentiroso na boca de todos os profetas do rei.” Então o Senhor disse: “Você conseguirá enganá-lo. Vá e faça assim.”
23 Uyo Mikaaya anashubiza, ti: «Ewe! Kwokwo, kwo binali. Yaba baleevi baawe booshi, Nahano keera ababiika mweꞌkisigo halinde badete ikinyoma. Kundu kwokwo, Nahano keera akyula kwo agakutumira ubuhanya.»
23 E agora eis que o Senhor pôs esse espírito mentiroso na boca de todos estes seus profetas e o Senhor declarou que um mal vai lhe acontecer.
24 Lyeryo, Zedekiya mugala Kinaana anayami yegeera Mikaaya, anamútumuula uluhi kwiꞌtama, kwa! Anamúbuuza: «Ewe! Koꞌmutima gwa Nahano gwanjaaga mwo, mbu gutondeere ukukudeta mwo?»
24 Então Zedequias, filho de Quenaana, chegou, deu uma bofetada em Micaías e perguntou: — Por onde é que passou o Espírito do
25 Na wa Mikaaya, ti: «Ulusiku lwo ugayingira mu kisiika kyeꞌkati, mbu ugendi yibisha, lyo ugaamenya.»
25 Micaías respondeu: — Eis que você o verá no dia em que estiver correndo de quarto em quarto, tentando se esconder!
26 Kwokwo, mwami waꞌBahisiraheeri anabahamuliza, ti: «Gwatagi Mikaaya! Munamútwale imwa Hamooni, umukulu waꞌkaaya, neꞌmwa Yohaashi, umuluzi.
26 Então o rei de Israel disse: — Prenda Micaías e leve-o de volta a Amom, governador da cidade, e a Joás, filho do rei.
27 Munababwire kwo mwami akyula kwokuno: “Uyu mundu, mumúbiike mu mbohe. Munakizi múliisa umukate muniini, naꞌmiiji, halinde ku kyanya ngagaluka kwo ku butoge.”»
27 E diga: “Assim diz o rei: Metam este homem na cadeia e o ponham a pão e água, até que eu volte em paz.”
28 Uyo Mikaaya anamúbwira kwokuno: «Iri wangagaluka ku butoge, iri atali Nahano úwanganuuza.» Anashubiza, ti: «Muyuvwirize ngiisi kwo nadeta.»
28 Micaías disse: — Se o rei de fato voltar em paz, é porque o E acrescentou: — Que todos os povos ouçam isto!
29 Kwokwo, uyo mwami Ahabu waꞌBahisiraheeri, kuguma na mwami Yehoshafaati weꞌBuyuda, banagendi teera akaaya keꞌRamooti-Giryadi.
29 O rei de Israel e Josafá, rei de Judá, foram atacar Ramote-Gileade.
30 Ahabu anamúbwira: «Ikyanya ngayingira mwiꞌzibo, ngayambala ibindi-bindi byambalwa íbitali byeꞌkyami. Haliko wehe, uyambale ibyambalwa byawe byeꞌkyami.» Kwokwo, Ahabu anahindurania ibyambalwa, anayingira mwiꞌzibo.
30 O rei de Israel disse a Josafá: — Eu vou me disfarçar e entrar no combate, mas você use os seus trajes reais. E assim o rei de Israel se disfarçou e entrou no combate.
31 Uyo mwami weꞌHaraamu âli hangwiri ibirongoozi byage makumi gashatu na babiri ábâli yimangiiri amagaare gaage giꞌzibo, ti: «Mutakolwe kwo mwahuma ku gundi mundu yeshi, aba mugunda, kandi iri mutasumbwa. Si mulwise naaho mwami waꞌBahisiraheeri.»
31 Ora, o rei da Síria havia ordenado aos trinta e dois capitães dos seus carros de guerra que não lutassem nem contra pequeno nem contra grande, mas somente contra o rei de Israel.
32 Birya birongoozi, mbu bilangiize Yehoshafaati, byanadeta: «Ku kasiisa, uyu ye mwami waꞌBahisiraheeri.» Kyanatuma bagamúlandiriza, gira bamúlwise. Haliko, iri Yehoshafaati akabanda akashiba,
32 Quando os capitães dos carros viram Josafá, disseram: — Aquele certamente é o rei de Israel. E se dirigiram até ele para o atacar. Porém Josafá gritou.
33 banamenya kwo atali ye mwami waꞌBahisiraheeri, banaleka ukumúlwisa, banagaluka.
33 Quando os capitães dos carros de guerra viram que não era o rei de Israel, deixaram de persegui-lo.
34 Haaho, musirikaani muguma weꞌHaraamu, anafwora umuheto gwage mu kuhizaanwa. Kiziga, umwambi gwayami yityomba ha buteranizo bweꞌsiribo zo mwami waꞌBahisiraheeri ayambiiti mu kifuba kyage. Uyo Ahabu anayami bwira ikirongoozi kiꞌgaare lyage liꞌzibo: «Ewe, keera nakomeereka! Hindula igaare, unjaaze duba mwiꞌzibo.»
34 Então um homem entesou o arco e, atirando ao acaso, atingiu o rei de Israel por entre as juntas da sua armadura. Então o rei Acabe disse ao condutor do seu carro: — Dê a volta e leve-me para fora do combate, porque estou gravemente ferido.
35 Lwolwo lusiku, izibo lyanakungula ngana-ngana. Kwokwo, banashegamika mwami mwiꞌgaare, agweti agalangiiza Abaharaamu. Umuko gwage gwanakizi jalabandira haashi mwiꞌgaare. Iri kakaba kabigingwe, mwami anafwa.
35 A batalha se intensificou naquele dia. Quanto ao rei, seguraram-no em pé no seu carro de guerra de frente para os sírios, mas à tarde ele morreu. O sangue corria da ferida para o fundo do carro.
36 Iri izuuba likaba keera lyasooka, indumwa yanalenga mu shumbi, ti: «Ngiisi mundu agalukire imwage, mu kaaya kaabo.»
36 Ao pôr do sol, fez-se ouvir um grito pelo acampamento, que dizia: — Cada um para a sua cidade, e cada um para a sua terra!
37 Kwokwo, kwo mwami Ahabu akafwa, banatwala ikirunda kyage i Samariya, kyanaziikwa yo.
37 Morto o rei, levaram-no a Samaria, onde o sepultaram.
38 Banakizi shukira igaare lyage mu kirigo kyeꞌSamariya (ho babulambe bâli kizi yogera). Utubwa twanayiji lamba umuko gwage, nga kwo Nahano akagwanwa adeta.
38 Quando lavaram o carro de guerra junto à cisterna de Samaria, os cães lamberam o sangue do rei, segundo a palavra que o Senhor tinha dito; as prostitutas banharam-se naquelas águas.
39 Uyo Ahabu, agandi magambo ágakakoleka mu butwali bwage, gali mayandike mu Kitaabo kyaꞌmagambo gaꞌBaami beꞌHisiraheeri. Muli muyandike na ngiisi kwo akayubaka inyumba yage, na ngiisi kwo akagilimbiisa naꞌmahembe geꞌnjovu. Muli muyandike na ngiisi kwo akayubaka utwaya tulebe.
39 Quanto aos demais atos de Acabe, a tudo o que fez, ao palácio de marfim que construiu e a todas as cidades que edificou, não está tudo escrito no Livro da História dos Reis de Israel?
40 Mwami Ahabu, iri akashaaja, anaziikwa. Ahandu haage, banayimika mugala wage Ahaziya.
40 Assim, Acabe morreu, e Acazias, seu filho, reinou em seu lugar.
41 Uyo mwami Ahabu waꞌBahisiraheeri, ikyanya âli koli hisiizi imyaka ina atwaziri, mu kihugo kyeꞌBuyuda banayimika mwami Yehoshafaati mugala Hasa.
41 Josafá, filho de Asa, começou a reinar sobre Judá no quarto ano do reinado de Acabe, rei de Israel.
42 Ku yikyo kyanya, âli kola neꞌmyaka makumi gashatu niꞌtaanu abusirwi. Nyina ye wâli Hazuba munyere Shirihi. Uyo Yehoshafaati anahisa imyaka makumi gabiri niꞌtaanu, atwaziri i Yerusaleemu.
42 Josafá tinha trinta e cinco anos de idade quando começou a reinar e reinou vinte e cinco anos em Jerusalém. A mãe dele se chamava Azuba e era filha de Sili.
43 Âli kizi gira íbikwaniini imbere lya Nahano, nga kwo yishe Hasa âli kizi bigira.
43 Josafá andou em todos os caminhos de Asa, seu pai; não se desviou deles e fez o que era reto aos olhos do Senhor .
44 Kundu kwokwo, atakahongola imbeero zoꞌkuyikumbira imigisi ku marango. Abandu banakizi gendi tangira yaꞌmatuulo goꞌkusiriiza, iri banayokera yoꞌmubadu.
44 Os lugares altos, porém, não foram destruídos; neles, o povo ainda oferecia sacrifícios e queimava incenso.
45 Mwami Yehoshafaati âli tuuziri ali noꞌmutuula na mwami waꞌBahisiraheeri.
45 Josafá viveu em paz com o rei de Israel.
46 Uyo Yehoshafaati, agandi magambo ágakakoleka mu butwali bwage, gali mayandike mu Kitaabo kyaꞌmagambo gaꞌBaami beꞌBuyuda. Mwo muyandisirwi na hiꞌgulu lyoꞌbukalage bwage, na ngiisi kwo âli kizi lwa amazibo.
46 Quanto aos demais atos de Josafá, ao poder que mostrou e como guerreou, não está tudo escrito no Livro da História dos Reis de Judá?
47 Akayimula babulambe baꞌbashosi booshi ábâli kizi shuleha ha mbeero, balya ábasigala ku kyanya kya yishe Hasa.
47 Também exterminou da terra os restantes dos prostitutos cultuais que ficaram nos dias de Asa, seu pai.
48 Ku yikyo kyanya, ndaaye mwami úwâli mu kihugo kyeꞌHedoomu. Si mwami weꞌBuyuda, ye wâli kizi tuma yoꞌmwimangizi.
48 Nessa época não havia rei em Edom, porém somente um governador.
49 Mwami Yehoshafaati anagendi yubakiisa amashuba goꞌbudandaza, gira gakizi gendi seeha inooro mu kihugo kyeꞌHofiiri. Haliko, gatakaki hika yo, mukuba gakavungukira i Hezyoni-Gebeeri.
49 Josafá fez grandes navios, para irem a Ofir em busca de ouro; porém não foram, porque os navios se quebraram em Eziom-Geber.
50 Uyo Ahaziya mugala Ahabu, anabwira Yehoshafaati: «Uleke abakozi baani naꞌbeꞌmwawe babalamanwe mu mashuba.» Haliko yiryo igambo, Yehoshafaati atanaliyemeera.
50 Então Acazias, filho de Acabe, disse a Josafá: — Deixe que os meus servos naveguem com os seus. Porém Josafá não quis.
51 Uyo Yehoshafaati, ikyanya akashaaja, anaziikwa kuguma na bashokuluza baage, mu Kaaya ka Dahudi. Ahandu haage, banayimika mugala wage Yoramu.
51 Josafá morreu e foi sepultado na Cidade de Davi, seu pai; e Jeorão, seu filho, reinou em seu lugar.
52 Ikyanya mwami Yehoshafaati weꞌBuyuda, akahisa imyaka ikumi niꞌrinda atwaziri, mu kihugo kyeꞌHisiraheeri banayimika mwami Ahaziya mugala Ahabu, anahisa imyaka ibiri atwaziri i Samariya.
52 Acazias, filho de Acabe, começou a reinar sobre Israel em Samaria, no décimo sétimo ano do reinado de Josafá, rei de Judá; e reinou dois anos sobre Israel.
53 Uyo Ahaziya, anagira íbitali nga byo mu masu ga Nahano, anakizi kulikira ingesho za yishe Ahabu, neꞌza nyina Yezebeeri. Anakizi kulikira neꞌngesho za Yerobwamu mugala Nebati, mu kukizi hubiisa Abahisiraheeri, halinde bakizi yifunda mu byaha.
53 Fez o que era mau aos olhos do Senhor , pois andou nos caminhos de seu pai, bem como nos caminhos de sua mãe e nos caminhos de Jeroboão, filho de Nebate, que levou Israel a pecar.
54 Âli kizi kolera umuzimu Baali, iri anaguyikumba. Kwokwo, kwo akaraakaza Nahano Rurema waꞌBahisiraheeri, nga kwokulya yishe âli kizi gira.
54 Ele serviu a Baal, e o adorou, como o seu pai havia feito antes dele, provocando o Senhor , Deus de Israel, à ira.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.