1 Reis 18
Ibibiriya: Igambo lya Rurema mu ndeto ye'kifuliiru (FLR) vs ACF
1 Nahano, iri akaba keera ahisa imyaka ishatu ahangisiri invula, anabwira Hiriya kwokuno: «Ugendi yiyerekana imwa mwami Ahabu. Mukuba, ngola nganiesa invula mu kihugo.»
1 E sucedeu que, depois de muitos dias, a palavra do SENHOR veio a Elias, no terceiro ano, dizendo: Vai, apresenta-te a Acabe; porque darei chuva sobre a terra.
2 Kwokwo, Hiriya analyoka yaho, gira agendi yiyerekana imwage.
2 E foi Elias apresentar-se a Acabe; e a fome era extrema em Samaria.
3 Kwokwo, mwami Ahabu anatumira Hobadiya, umwimangizi weꞌbindu byage. (Uyo Hobadiya, âli kizi simbaha Nahano bweneene.
3 E Acabe chamou a Obadias, o mordomo; e Obadias temia muito ao Senhor,
4 Kiri neꞌkyanya umugoli Yezebeeri âli kizi yitiisa abaleevi ba Nahano, Hobadiya anayabiira abaleevi igana, anakizi babisha mu lwala, makumi gataanu-gataanu, anakizi basheegula ibyokulya naꞌmiiji.)
4 Porque sucedeu que, destruindo Jezabel os profetas do Senhor, Obadias tomou cem profetas, e de cinqüenta em cinqüenta os escondeu numa cova, e os sustentou com pão e água.
5 Kwokwo, Ahabu anabwira Hobadiya: «Tugende tugalenga-lenga mu kihugo, tutanduule ishyoko zooshi, neꞌnyiiji zooshi. Hali ikyanya twangakengeera twalonga ubwasi, gira tukize ifwarasi ziitu, neꞌbiiza bya bapunda biitu. Kwokwo, lyo tutagaki bayita.»
5 E disse Acabe a Obadias: Vai pela terra a todas as fontes de água, e a todos os rios; pode ser que achemos erva, para que em vida conservemos os cavalos e mulas, e não percamos todos os animais.
6 Kwokwo, mu kutanduula-tanduula, banagabaana ikihugo. Ahabu anahona uluhande luguma. Hobadiya naye, anahona ulundi.
6 E repartiram entre si a terra, para a percorrerem: Acabe foi à parte por um caminho, e Obadias também foi sozinho por outro caminho.
7 Ulya Hobadiya, ikyanya akaba akola mu njira, masaasa atabukwa, ali ku Hiriya. Hobadiya anayami múmenya, anayinama anahisa amalanga haashi, anamúbuuza: «E waliha, ku kasiisa, ka we nahamwitu Hiriya?»
7 Estando, pois, Obadias já em caminho, eis que Elias o encontrou; e Obadias, reconhecendo-o, prostrou-se sobre o seu rosto, e disse: És tu o meu senhor Elias?
8 Na wa naye, ti: «Ee! Nie Hiriya. Gendaga, ubwire nahamwinyu Ahabu kwo keera wambona.»
8 E disse-lhe ele: Eu sou; vai, e dize a teu senhor: Eis que Elias está aqui.
9 Hobadiya anashuvya: «Si ndi mukozi wawe. Buhube buki wambona kwo, halinde undange imwage? Si lufu lwo wandoogeza!
9 Porém ele disse: Em que pequei, para que entregues a teu servo na mão de Acabe, para que me mate?
10 Nga kwo Nahano, Rurema wawe ayamiri ho, nakubwira ku bweranyange, kwo mwami keera atuma abandu mu milala yoshi, na mu mahanga gooshi, kwo bakushakule. Neꞌri ibinyamahanga byangamúbwira kwo utali yo, uyo Ahabu agahuuna uyo mwami, kwo amúbiikire indahiro kwo batakubona imwage.
10 Vive o SENHOR teu Deus, que não houve nação nem reino aonde o meu senhor não mandasse em busca de ti; e dizendo eles: Aqui não está, então fazia jurar os reinos e nações, que não te haviam achado.
11 «Buno, wambwira kwo ngendi múmenyeesa kwo keera nakubona.
11 E agora dizes tu: Vai, dize a teu senhor: Eis que aqui está Elias.
12 Uyiji kwoꞌkulyokera ubusore bwani, ndi mu simbaha Nahano. Bwo namu shaagaga hano, hali ikyanya Umutima gwa Nahano gwangakulengeza, gunakutwale ho ndayiji. Neꞌri nangagendi bwira Ahabu, naye atanaki kugwane hano, si agayami nyita.
12 E poderia ser que, apartando-me eu de ti, o Espírito do Senhor te tomasse, não sei para onde, e, vindo eu a dar as novas a Acabe, e não te achando ele, me mataria; porém eu, teu servo, temo ao Senhor desde a minha mocidade.
13 «E nahamwitu, ka utakabwirwa ngiisi kwo nꞌgagira ku kyanya Yezebeeri âli kizi yita abaleevi ba Nahano? Si nꞌgayabiira abaleevi igana, nanakizi babisha makumi gataanu-gataanu mu lwala. Ha nyuma, nanakizi basheegula ibyokulya naꞌmagoloovi.
13 Porventura não disseram a meu senhor o que fiz, quando Jezabel matava os profetas do SENHOR? Como escondi a cem homens dos profetas do SENHOR, de cinqüenta em cinqüenta, numa cova, e os sustentei com pão e água?
14 Buno ugweti ugambwira kwo ngendi menyeesa nahamwitu kwo keera nakubona. Nanga! Ku kasiisa, Ahabu aganyita.»
14 E agora dizes tu: Vai, dize a teu senhor: Eis que Elias está aqui; ele me mataria.
15 Hiriya anamúshuvya: «Nahano ali hiꞌgulu lya byoshi. Nga kwo ayamiri ho, anali ye ndi mu kolera, zeene nienyene, ngayiyerekana imbere lya Ahabu.»
15 E disse Elias: Vive o Senhor dos Exércitos, perante cuja face estou, que deveras hoje me apresentarei a ele.
16 Uyo Hobadiya, ikyanya akagendi bona mwami Ahabu, anamúheereza imishahu. Kwokwo, uyo Ahabu anagendi humaanana na Hiriya.
16 Então foi Obadias encontrar-se com Acabe, e lho anunciou; e foi Acabe encontrar-se com Elias.
17 Iri akamúbona, anamúbwira: «Ka we yolya úgweti úgashundeeza Abahisiraheeri?»
17 E sucedeu que, vendo Acabe a Elias, disse-lhe: És tu o perturbador de Israel?
18 Hiriya anashuvya kwokuno: «Ndali nie washundeeza Abahisiraheeri. Si wehe, kuguma neꞌmbaga ya yisho, mwe mubashundeziizi! Si mukoli gayiriziizi imaaja za Nahano, munagweti mugayikumba umugisi Baali.
18 Então disse ele: Eu não tenho perturbado a Israel, mas tu e a casa de teu pai, porque deixastes os mandamentos do Senhor, e seguistes a Baalim.
19 «Aaho! Buno, ungumanize Abahisiraheeri booshi ku mugazi Karimeeri. Unakuumanie na balya baleevi ba Baali magana gana na makumi gataanu, kiri na balya baleevi magana gana boꞌmuzimu Hasheera, balya ábali mu lya ku kashasha ka Yezebeeri.»
19 Agora, pois, manda reunir-se a mim todo o Israel no monte Carmelo; como também os quatrocentos e cinqüenta profetas de Baal, e os quatrocentos profetas de Aserá, que comem da mesa de Jezabel.
20 Kwokwo, mwami Ahabu anakuumania abandu beꞌmilala yoshi yaꞌBahisiraheeri ku mugazi Karimeeri, anakuumania naꞌbaleevi booshi.
20 Então Acabe convocou todos os filhos de Israel; e reuniu os profetas no monte Carmelo.
21 Iri bakahika yo, uyo Hiriya anabayegeera, anababwira: «Mugaahisa halinde mangoki, mugweti mugahizaanwa-hizaanwa ha kati kaꞌmagambo gabiri? Iri Rurema angaba ye Nahano, mumúkulikire. Kandi iri Baali, abe ye mugakulikira.» Yabo bandu batanamúyakula.
21 Então Elias se chegou a todo o povo, e disse: Até quando coxeareis entre dois pensamentos? Se o Senhor é Deus, segui-o, e se Baal, segui-o. Porém o povo nada lhe respondeu.
22 Hiriya anashubi babwira kwokuno: «Mu baleevi booshi ba Nahano, niehe naaho, nie ngoli sigiiri. Si abaleevi ba Baali, boohe, bakiri magana gana na makumi gataanu.
22 Então disse Elias ao povo: Só eu fiquei por profeta do Senhor, e os profetas de Baal são quatrocentos e cinqüenta homens.
23 Aaho! Mutuleetere ishuuli zibiri. Abaleevi ba Baali, bayisebere ishuuli nguma, banagibaage, banagitenge mihoole-mihoole. Banagilambike ku shaali, buzira kutwana umuliro. Naani kwakundi, na nyabiire irya gindi, na ngibaage, na ngilambike ku shaali, buzira kutwana umuliro.
23 Dêem-se-nos, pois, dois bezerros, e eles escolham para si um dos bezerros, e o dividam em pedaços, e o ponham sobre a lenha, porém não lhe coloquem fogo, e eu prepararei o outro bezerro, e o porei sobre a lenha, e não lhe colocarei fogo.
24 «Boohe, bagahuuna umuzimu gwabo. Naani, na mbuune Nahano. Ngiisi úgashuvya mu kutibula umuliro, iri yoyo, ye Rurema woꞌkuli.» Yabo bandu booshi, banayemeera, ti: «Kwokwo, ngana!»
24 Então invocai o nome do vosso deus, e eu invocarei o nome do Senhor; e há de ser que o deus que responder por meio de fogo esse será Deus. E todo o povo respondeu, dizendo: É boa esta palavra.
25 Ha nyuma, uyo Hiriya anabwira balya baleevi ba Baali kwokuno: «Ngahwe! Bwo mwe bingi, tondeeri. Muyisebere ishuuli, munagilingaanie. Haliko, mutayase umuliro, si muhuunage naaho umuzimu gwinyu.»
25 E disse Elias aos profetas de Baal: Escolhei para vós um dos bezerros, e preparai-o primeiro, porque sois muitos, e invocai o nome do vosso deus, e não lhe ponhais fogo.
26 Balya baleevi, iri bakahaabwa ishuuli, banagiyabiira, banagibaaga. Neꞌri bakayubaka akatanda, banalingikania ituulo lyoꞌkusiriiza. Banatondeera ukuyinginga Baali mu kudeta: «E Baali, utushuvye maashi!» Banatondeera shesheezi, halinde kalenge-renge. Banakizi kina iri banasimbuka-simbuka mu kusooka kalya katanda. Kundu kwokwo, atanabayakula.
26 E tomaram o bezerro que lhes dera, e o prepararam; e invocaram o nome de Baal, desde a manhã até ao meio-dia, dizendo: Ah! Baal, responde-nos! Porém nem havia voz, nem quem respondesse; e saltavam sobre o altar que tinham feito.
27 Iri kakaba kakola kalenge-renge, Hiriya anatondeera ukubashekeereza, ti: «Huuni bukayu! Ku kasiisa umuzimu gwinyu, hali ikyanya gwangaba guli mu mikolwa mingi. Kandi iri guki gweti gugayitabaala. Kandi iri guki balamiri! Kandi iri guki gwejiiri. Aaho! Muguvyulage!»
27 E sucedeu que ao meio-dia Elias zombava deles e dizia: Clamai em altas vozes, porque ele é um deus; pode ser que esteja falando, ou que tenha alguma coisa que fazer, ou que intente alguma viagem; talvez esteja dormindo, e despertará.
28 Balya baleevi, banakaviiriza ukubanda akashiba, banakizi yibejanga-bejanga neꞌngooti, kiri naꞌmatumu, ukukulikirana neꞌmigeeza yabo, halinde umuko gwanakizi jalabanda.
28 E eles clamavam em altas vozes, e se retalhavam com facas e com lancetas, conforme ao seu costume, até derramarem sangue sobre si.
29 Banagenderera ukuhamagala Baali halinde ikyanya izuuba likahengama, kinali kyo kyanya kyoꞌkutanga amatuulo. Kundu kwokwo, ndaaye úkabayakula, ndaanaye úkabadesa mbu abatwaze.
29 E sucedeu que, passado o meio-dia, profetizaram eles, até a hora de se oferecer o sacrifício da tarde; porém não houve voz, nem resposta, nem atenção alguma.
30 Ulya Hiriya anabwira abandu: «Munyegeere!» Yabo booshi banamúyegeera. Lyeryo, anatee yubakulula akatanda ka Nahano buhyahya. Mukuba, kâli mali hongolwa.
30 Então Elias disse a todo o povo: Chegai-vos a mim. E todo o povo se chegou a ele; e restaurou o altar do Senhor, que estava quebrado.
31 Anayabiira amabuye ikumi na gabiri, ukukulikirana noꞌmuharuuro gweꞌmilala ikumi niꞌbiri ya bagala Yakobo. (Uyo Yakobo, ye yolya Nahano akabwira: «Iziina lyawe, we kola Hisiraheeri.»)
31 E Elias tomou doze pedras, conforme ao número das tribos dos filhos de Jacó, ao qual veio a palavra do Senhor, dizendo: Israel será o teu nome.
32 Yago mabuye, Hiriya anagayubakira mwo Nahano akatanda, anakazungulusa ikishimo, íkyangayijula mweꞌlitiri ikumi na zishatu zaꞌmiiji.
32 E com aquelas pedras edificou o altar em nome do Senhor; depois fez um rego em redor do altar, segundo a largura de duas medidas de semente.
33 Ha nyuma, abuli kashasha kweꞌshaali, anatenga-tenga irya shuuli bihimbi-bihimbi, anabilambika kwo.
33 Então armou a lenha, e dividiu o bezerro em pedaços, e o pôs sobre a lenha.
34 Neꞌri bakagira kwokwo, anadeta: «Mushubize!» Nabo banashubiza ubugira kabiri. Anashubi babwira: «Mushubize kandi ubugira kashatu.» Neꞌri bakagira kwokwo,
34 E disse: Enchei de água quatro cântaros, e derramai-a sobre o holocausto e sobre a lenha. E disse: Fazei-o segunda vez; e o fizeram segunda vez. Disse ainda: Fazei-o terceira vez; e o fizeram terceira vez;
35 amiiji ganasavya haashi imbande zooshi zaꞌkatanda, halinde ganayijula mu ngera.
35 De maneira que a água corria ao redor do altar; e até o rego ele encheu de água.
36 Kabigingwe, ku kyanya kyoꞌkutanga kwaꞌmatuulo, ulya muleevi Hiriya anayegeera akatanda, anahuuna Rurema kwokuno: «E Nahano Rurema wa Hiburahimu, na wa Hisake, na wa Yakobo, zeene, uyiyerekanage kwo we Rurema mu Bahisiraheeri! Uyerekane na kwo ndi mukozi wawe. Gano gooshi, uyerekane kwo nagagira ku buhanguule bwawe.
36 Sucedeu que, no momento de ser oferecido o sacrifício da tarde, o profeta Elias se aproximou, e disse: Ó Senhor Deus de Abraão, de Isaque e de Israel, manifeste-se hoje que tu és Deus em Israel, e que eu sou teu servo, e que conforme à tua palavra fiz todas estas coisas.
37 E Nahano, unjuvye, lyo yaba bandu bamenya kwo we Rurema, na kwo uli mu hindula imitima yabo, halinde bakugalukire.»
37 Responde-me, Senhor, responde-me, para que este povo conheça que tu és o Senhor Deus, e que tu fizeste voltar o seu coração.
38 Ikyanya Hiriya akahuuna, Nahano anayami tibula umuliro, gwanajigiivya yiryo ituulo, kuguma neꞌshaali, naꞌmabuye, noꞌlukungu. Kiri naꞌmiiji ágâli riiri mu ngera, ganakama.
38 Então caiu fogo do Senhor, e consumiu o holocausto, e a lenha, e as pedras, e o pó, e ainda lambeu a água que estava no rego.
39 Balya bandu, mbu babone kwokwo, banayami gwa buubi, banadeta: «Rurema, yehe ye Nahano! Rurema, yehe ye Nahano.»
39 O que vendo todo o povo, caíram sobre os seus rostos, e disseram: Só o Senhor é Deus! Só o Senhor é Deus!
40 Ulya Hiriya anababwira kwokuno: «Balya baleevi boꞌmuzimu Baali, mubabirigishe! Hatanagire úgafuuka.» Neꞌkyanya bakababirigisha, Hiriya anakyula kwo batwalwe ha lwiji Kishooni. Balya booshi, haaho, ho akabayitira.
40 E Elias lhes disse: Lançai mão dos profetas de Baal, que nenhum deles escape. E lançaram mão deles; e Elias os fez descer ao ribeiro de Quisom, e ali os matou.
41 Hiriya anabwira Ahabu: «Zamuuka, ugendi lya, unanywe. Mukuba, ngoli yuvwiti ulushuumo lweꞌnvula.»
41 Então disse Elias a Acabe: Sobe, come e bebe, porque há ruído de uma abundante chuva.
42 Kwokwo, Ahabu anayigendera analya, ananywa.
42 E Acabe subiu a comer e a beber; mas Elias subiu ao cume do Carmelo, e se inclinou por terra, e pôs o seu rosto entre os seus joelhos.
43 Anabwira umukozi wage: «Zamuuka, ugendi langiiza uluhande lweꞌnyaaja.» Uyo mukozi, anazamuuka, analangiiza, anadeta: «Ndaabyo nabona.»
43 E disse ao seu servo: Sobe agora, e olha para o lado do mar. E subiu, e olhou, e disse: Não há nada. Então disse ele: Volta lá sete vezes.
44 Ulugeezi úlugira kalinda, ulya umukozi anagaluka, anadeta: «Nabona ihibungu hiniini nga kigasha kyoꞌmundu, higweti gigazununuka mu nyaaja.»
44 E sucedeu que, à sétima vez, disse: Eis aqui uma pequena nuvem, como a mão de um homem, subindo do mar. Então disse ele: Sobe, e dize a Acabe: Aparelha o teu carro, e desce, para que a chuva não te impeça.
45 Lyeryo, kirya kibungu kyanazinga, niꞌgulu lyanayulubala. Imbuusi mbu ihuuse, hanayami vuduka invula ya kahebuuza. Ahabu anashonera mwiꞌgaare lyage, anataahira i Yezereheri.
45 E sucedeu que, entretanto, os céus se enegreceram com nuvens e vento, e veio uma grande chuva; e Acabe subiu ao carro, e foi para Jizreel.
46 Uyo Hiriya anayijula mweꞌmisi ya Nahano. Neꞌri akashweka umukaba gwage mu kibuno, anasuula umulindi, anatanga Ahabu mu kuyingira kwiꞌrembo lyaꞌkaaya keꞌYezereheri.
46 E a mão do Senhor estava sobre Elias, o qual cingiu os lombos, e veio correndo perante Acabe, até à entrada de Jizreel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.