Atos 19
Loina Tabu Auwauna (DOB) vs NVT
1 Apolosa ꞌetamo Kolinita ꞌena ꞌimiyami, ga Paulo ꞌisakowasi senao ꞌaina mitawaya ꞌediyega, ga Epeso ꞌenaya ꞌimai leꞌawaya. Gote ꞌena ꞌaina Yesu ꞌana tomuliyao ꞌialobedi,
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo viajou pelas regiões do interior até chegar a Éfeso, no litoral, onde encontrou alguns discípulos.
2 ga ꞌienaidedi, “Gosegwao, tuta nina Yesu wagimi emisena, Yaluyaluwa Tabuna ꞌina waiwai walotoona nai nigeya?”
2 Ele lhes perguntou: “Vocês receberam o Espírito Santo quando creram?”. “Não”, responderam eles. “Nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo.”
3 ꞌEnega Paulo ꞌigwae, “To bapitaiso sana ꞌenega wabapitaiso?”
3 “Então que batismo vocês receberam?”, perguntou ele. “O batismo de João”, responderam.
4 Ta Paulo ꞌieonedi, “Yoni ꞌina giebapitaiso nate nuwaꞌebuni bubuna toꞌumalina ꞌenega manuna, ta ꞌiemataluwemi be ꞌaene wada emise tauna ꞌetamo mulinega ꞌimeemai, nate Yesu.”
4 Paulo disse: “João batizava com o batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois, isto é, em Jesus”.
5 Gete me Epeso nidi sinonona, ga sinuwa sabwalena ꞌaiꞌaila, ꞌenega ꞌInapwana Yesu ꞌana esanega sibapitaiso,
5 Assim que ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 ga Paulo ꞌigidebedi ga Yaluyaluwa Tabuna ꞌilugu ꞌediya, ta ꞌina waiwaiyega mali ꞌenana be mali ꞌenana ꞌediyega siona apwesa, ta Yaubada manuna siloguguya.
6 Paulo lhes impôs as mãos e o Espírito Santo veio sobre eles, e falaram em línguas e profetizaram.
7 Ta maiboꞌadi ꞌadi yau nadigega site tuwelo.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Ga nawalae ꞌetoi ꞌediya me Yudia ꞌidi anuwa tapwalolo solanaya Paulo nina ꞌilugulugu, ta Yaubada ꞌina etoloina manuna ma ina ꞌatepatu ꞌionaona, ta ꞌiegewagewana ta ꞌiꞌiꞌiꞌimidi.
8 Em seguida, Paulo foi à sinagoga e ali pregou corajosamente durante três meses, argumentando de modo convincente sobre o reino de Deus.
9 Ta saꞌi ꞌaidi deba paꞌapaꞌalidi ga nigeya siemiemisa, ta Yesu ꞌina ꞌeda nina siꞌawa toꞌumaliyena toegogona nidi matadiya. ꞌEnega Paulo ꞌitoolo ga ꞌana tomuliyao maꞌenao siapwesa, ga silugu Tilano ꞌina anuwa ꞌebe sikulu ꞌenaya, ga nada ꞌasiyata ꞌebweuna ꞌebweuna ꞌediya Paulo ꞌiloguloguguya.
9 Mas alguns deles se mostraram endurecidos, rejeitaram a mensagem e falaram publicamente contra o Caminho. Paulo, então, deixou a sinagoga e levou consigo os discípulos, passando a realizar discussões diárias na escola de Tirano.
10 ꞌIna guinuwa nina gete nadigega tuga ꞌipaipaisewa yakwala ꞌeluwa ꞌediya. ꞌEnega sena Esia ꞌana tomiyanao maiboꞌadi, taudi me Yudia be taudi nigeya me Yudia, ꞌInapwana tetelina sinonona.
10 Isso continuou durante os dois anos seguintes, e gente de toda a província da Ásia, tanto judeus como gregos, ouviu a palavra do Senhor.
11 Ta Yaubada yage ꞌebe nuwaowanao ꞌigieapwesedi Paulo ꞌina guinuwega,
11 Deus concedeu a Paulo o poder de realizar milagres extraordinários.
12 ga ꞌana ꞌamweyai ꞌana ꞌebe talaꞌiꞌilao be ꞌana ꞌoamao siꞌewedi ta toleꞌoasao ꞌediya sigiepaꞌiyedi, ga ꞌadi leꞌoasa sigumwagumwala, ta wate yaluyaluwa biꞌiyao siula apwesedi.
12 Quando lenços ou aventais usados por ele eram colocados sobre enfermos, estes eram curados de suas doenças e deles saíam espíritos malignos.
13 — ausente —
13 Alguns judeus viajavam pelas cidades expulsando espíritos malignos. Tentavam usar o nome do Senhor Jesus, dizendo: “Ordeno que saia em nome de Jesus, a quem Paulo anuncia!”.
14 — ausente —
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de Ceva, um dos principais sacerdotes.
15 Ta yaluyaluwa biꞌi nina ꞌieonedi, “Yesu ta Paulo yamwalamwalatonidi, ta yaisigedi sana ꞌomi?”
15 Certa ocasião, o espírito maligno respondeu: “Eu conheço Jesus e conheço Paulo, mas quem são vocês?”.
16 ꞌEnega tai nina ꞌigiekabaleyena, ta ꞌenega tai ꞌilosuyaena, ga toꞌoba nidi ꞌilosaiyedi, ga ꞌadi ꞌoamao ꞌisabuyauledi ta ꞌiunudi, ga bwala daisidi anuwega sidena.
16 O homem possuído pelo espírito maligno saltou em cima deles e os atacou com tanta violência que fugiram da casa, despidos e feridos.
17 Ta ale gete Epeso ꞌana tomiyanao maiboꞌadi sinonona ga simatauta, taudi me Yudia be taudi nigeya me Yudia, ta ꞌInapwana Yesu ꞌana esana siꞌawa waiwaiyena.
17 A notícia do ocorrido se espalhou rapidamente por toda a cidade de Éfeso, tanto entre judeus como entre gregos, e sobre eles veio um temor reverente, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Ta toemisa auwaudi yaudi simai ga bodao matadiya ꞌidi bubuna guguyoi sisimanedi, ꞌaene taudi wate siꞌobaꞌoba.
18 Muitos dos que creram confessaram suas obras pecaminosas.
19 Ta ꞌidi ꞌobao bukidi siegogonedima ga boda matadiya sigabu yauledi, ta buki nidi ꞌadi maisa sisawa egogonedi, ga pipiti tausani kina nadigega.
19 Vários deles, que haviam praticado feitiçaria, trouxeram seus livros de encantamentos e os queimaram publicamente. O valor dos livros totalizou cinquenta mil moedas de prata.
20 Gote ꞌenega Yaubada ꞌina ona ꞌitabwa sinabwana, ta ꞌiewaiwai tomota yaudi ꞌediya.
20 Assim, a mensagem a respeito do Senhor se espalhou amplamente e teve efeito poderoso.
21 Muliyega Yaluyaluwa Tabuna Paulo ꞌienuwa saꞌuyena ꞌaene Masidonia be Akaya ꞌediyega ꞌida tauya, be Yelusalema ꞌena ꞌida apwesa, ga ꞌigwae, “Yanuganugana Yelusalema, ta yanuwena muliyega yatatauya Loma.”
21 Depois disso, Paulo se sentiu impelido pelo Espírito a passar pela Macedônia e a Acaia antes de ir a Jerusalém. “E, de lá, devo prosseguir para Roma!”, disse ele.
22 ꞌEnega tauna ꞌimiyami Esia tuta kukupana namo ꞌena, ta ꞌana tolemao nidi Timoti be Elasito ꞌietune nuganedi ga sitauya Masidonia.
22 Então, enviou adiante dele à Macedônia dois assistentes, Timóteo e Erasto, e permaneceu um pouco mais na província da Ásia.
23 Ta tuta gote ꞌena egewagewana sinabwana ꞌiapwesa Yesu ꞌina ꞌedaꞌeda manuna, ga gete nadigega ꞌiapwesaꞌesa.
23 Por essa época, houve enorme tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Tai ꞌebweu ꞌana esana Dimitilo, tauna dayagi ꞌana toguinuwa siliba ꞌenega, ta me Epeso ꞌidi yaubada mewainena ꞌana esana Dayana ꞌina anuwa tapwalolo maꞌamaꞌayauna gidalidi ꞌidayagidi, ta ꞌiegiegimwaneyedi tomota ꞌediya, ga ꞌina esaesa sinabwana ꞌediyega ꞌilobaloba, ta tomota yaudi wate dayagi nidi siguiguinuwedi nadigega.
24 Começou com Demétrio, ourives que fabricava modelos de prata do templo da deusa grega Ártemis e que empregava muitos artífices.
25 Ga Dimitilo ꞌina topaisewao ꞌibwau egogonedima, ta ꞌaidi wate ꞌidi guinuwa tauna nadigega, ga ꞌieonedi, ꞌigwae, “Gosegwao, wanuwaꞌiꞌisi ꞌaene paisewa gete ꞌenega ꞌida esaesa talobaloba,
25 Ele os reuniu a outros que trabalhavam em ofícios semelhantes e disse: “Senhores, vocês sabem que nossa prosperidade vem deste empreendimento.
26 ta Paulo saꞌi niꞌatu tomota yaudi ꞌiꞌiꞌimidi ga ꞌigienuwa ꞌebuniyedi, ta ꞌionaona ꞌaene yaubadao tomota nimadiyega siꞌabidi nigeya Yaubada ꞌaiꞌailao, ta gete nigeya Epeso namo ꞌenaya, ta saꞌi sena yaudi Esia soladiya wate, ga ꞌomi niꞌatu wanonona ta waꞌitena Paulo nina ꞌina guinuwa, aga?
26 Mas, como vocês viram e ouviram, esse sujeito, Paulo, convenceu muita gente de que deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. Fez isso não apenas aqui em Éfeso, mas em toda a província.
27 “Gete ꞌenega yamatauta ꞌetamo nai tomota geyaꞌabo ꞌida gwegweyao sigimwagimwanedi, ta ꞌetamo nai wate ꞌida yaubada sinabwana Dayana ꞌana ꞌamayaba, be ꞌina anuwa tapwalolo sieyage besobesoe. Manuna me Esia be me baleꞌu maiboꞌada Dayana ꞌana tobwagobwagoyao.”
27 Claro que não me refiro apenas à perda do respeito público por nossa atividade. Também me preocupa que o templo da grande deusa Ártemis perca sua influência e que esta deusa magnífica, adorada em toda a província da Ásia e ao redor do mundo, seja destituída de seu grande prestígio!”.
28 Ta boda nidi Dimitilo ꞌina ona sinononaya, ga Paulo ꞌina guinuwa manuna sigamwasowala sinabwana, ga sibwaubwau, “ꞌAboꞌada me Epeso ꞌida yaubada Dayana toloetana ꞌaiꞌaila.”
28 Ao ouvir isso, ficaram furiosos e começaram a gritar: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
29 ꞌEnega tomota yauyaudi sipili egogonama, ta sibwaubwau ga galala besobeso siguinuwena, ga me Masidonia ꞌeluwa sigiyaidi, taudi Paulo ꞌina sakowasi ꞌediya ꞌana toꞌoayabuyao, ꞌadi esanao Geyo ta Alisitako, ga sipiliyedi Anuwa Deliegogona ꞌenaya.
29 Em pouco tempo, a cidade toda estava uma confusão. O povo correu para o anfiteatro, arrastando os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de viagem de Paulo.
30 Ta Paulo nuwanuwana be togalala nidi ꞌediya ꞌitatauya, ta toekalesiyao siꞌetobodena,
30 Ele também quis entrar, mas os discípulos não permitiram.
31 ta ꞌaidi wate gosenao me Esia ꞌinapwanao ona sietunena ga Paulo sisidena be ꞌaene geyaꞌabo ꞌida lugulugu Anuwa Deliegogona nina ꞌena.
31 Alguns amigos de Paulo, oficiais da província, também lhe enviaram um recado no qual suplicaram que não arriscasse a vida entrando no anfiteatro.
32 Ta pwalu nidi ꞌatuwa siekabaleya ga sibwaubwau, ta maiboꞌadi ꞌidi bwau dumadumadi, ga galala nina ꞌalena yaudi nigeya simwalamwalatoni.
32 Lá dentro, em polvorosa, o povo todo gritava, e cada um dizia uma coisa. Na verdade, a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Ta me Yudia ꞌebweu tai Alekisana siloꞌae etuetunena be ꞌida laga nuganaya be ꞌida ona. ꞌEnega ꞌitoolo nuganaya, ga ꞌaidi tomota ꞌidi nuwanuwao sibwau apwesena ꞌenaya, ꞌenega nimanega ꞌieonedi ꞌaene galala sida losaꞌu, be me Yudia ꞌidi ona ꞌida simana apwese.
33 Entre a multidão, os judeus empurraram Alexandre para a frente e ordenaram que explicasse a situação. Ele fez sinal pedindo silêncio e tentou falar.
34 Ta pwalu siꞌinanena ꞌaene tauna goma Yudiana, ꞌenega sibwau toitoila, ta ꞌidi galala tuta dudulana nigeya silosalosaꞌu, ta sibwaubwau leleleya, sigwaegwae, “ꞌAboꞌada me Epeso ꞌida yaubada Dayana toloetana ꞌaiꞌaila.”
34 No entanto, quando a multidão percebeu que ele era judeu, começou a gritar novamente e continuou por cerca de duas horas: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
35 ꞌEnega ꞌasa ꞌana toanugana ꞌimai, ga galala ꞌigie losaꞌuyena, ta ꞌieonedi, ꞌigwae, “Me Epeso ye, maiboꞌada tamwalamwalatoni ꞌaene Dayana toloetana sana ꞌina anuwa tapwalolo ta ꞌina gulewa tabu galewega ꞌibeꞌumaya, ꞌadi toꞌitaꞌiꞌitao ꞌaboꞌada.
35 Por fim, o escrivão da cidade conseguiu acalmar a multidão e disse: “Cidadãos de Éfeso, todos sabem que Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis, cuja imagem caiu do céu para nós.
36 Be geyaꞌabo wate yaita ꞌisinasinalida ꞌida tapwalolo gete manuna. ꞌEnega ꞌilobwenemi be wamiya ꞌalaenonomo, ta geyaꞌabo waegalagalala besobeso niꞌa nadigega.
36 Portanto, sendo este um fato inegável, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 “Ta waꞌita tai getedi waꞌauꞌewedimaya, taudi nigeya ꞌida anuwa tabu ꞌenega sida ꞌipwala, nai ꞌida yaubada mewainena nina sida ꞌawa toꞌumaliyena, aga?
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, mas eles não roubaram nada do templo nem disseram coisa alguma contra nossa deusa.
38 “ꞌEnega ꞌabo Dimitilo magosenao nuwanuwadi be yaita sietalae, boboꞌana, ꞌebe etala be toloinao simiyami, be sawesawediya ꞌimi etala sida nono, be sida nuwanuwa manumi.
38 “Se Demétrio e seus artífices têm alguma queixa contra eles, os tribunais estão abertos e há oficiais disponíveis para ouvir o caso. Que façam acusações formais.
39 Be ꞌeguma wate mali yage manuna wada etala, deliegogona sinabwana ꞌena yage nina manuna tada loina.
39 E, se há outras queixas que desejam apresentar, elas podem ser resolvidas em assembleia, conforme a lei.
40 “Ta niꞌa ꞌimi galala besobeso manuna ꞌana ꞌita ꞌiabe loina taloba, manuna nigeya ꞌida ꞌalemo.”
40 Corremos o perigo de ser acusados de provocar desordem, pois não há motivo para este tumulto. E, se exigirem de nós uma explicação, não teremos o que dizer”.
41 Ta niꞌatu ꞌina ona ꞌilosaloninaya, ga pwaluyao ꞌietunedi, ga sideli sawala ꞌidi anuwaya.
41 Então os despediu, e a multidão se dispersou.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.