Lucas 12
Lëk yam (DIKNT) vs ARA
1 Wën cï käkkä röt looi, ke kɔc juëc apɛidït aake cï kenhïïm kut Jethu lɔ̈ɔ̈m abï ciɛ̈n tɛ̈ ye cök cak la piny. Tɛ̈wën ke Jethu kɔŋ jam tënë kɔcken ye buɔɔth ku lëk ke, “Tiɛtkë röt, ku duɔ̈kkë ye luui cïmën kɔc akut Parathï, kɔc ë kɔc ruëëny.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Acïn kë ye moony arɛ̈k abï cïï tiɛ̈c. Tɛ̈dë ke lëu bï këdäŋ thiaan abï cïï ŋic.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Na cɔk a wɛ̈t luel wakɔ̈u ka ŋot piŋ nhiäk aköl. Ku këriëëc ëbën cäk ŋääi weyïth ɣööt alɔŋthïn ke ɣöt cï thiöök thok aŋot ye kɔc kɔ̈k piŋ.
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 “Ku alɛ̈k we wek mäthkiɛ̈, duɔ̈kkë riɔ̈c kɔc guäpkun nɔ̈k ë path. Aa we nɔ̈k ku na lä ka cïn këdɛ̈t ben kë looi.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Ee Nhialic yen adhil kɔc riɔ̈ɔ̈c, rin na cï nɔ̈k ka la riɛl aya bï cuat pan mac. Alɛ̈k we, ee Nhialic ë rot yen adhil kɔc riɔ̈ɔ̈c.
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 Diɛt thii kor kadhiëc cït amuɔ̈r, cïï ke ye ɣɔɔc wëëu lik? Ku acïn tök ë kamken cï Nhialic kaŋ muɔ̈r nhom,
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 agut nhïmkun tɔ̈ yïnhom aŋic Nhialic akuɛ̈nden. Duɔ̈kkë riɔ̈c, wek aa awär amuɔ̈r juëc.
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 “Alɛ̈k we, raan ye gam kɔc nhïïm lɔn ye yen raan Manh Raan, aba gam aya lɔn ye yen raandiɛ̈ atuuc Nhialic nhïïm.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Ku raan jɛi kɔc nhïïm lɔn cïï yen ye raandiɛ̈, abï Manh Raan kuec aya atuuc Nhialic nhïïm.”
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 Ku ben Jethu lɛ̈k ke, “Kuat raan wɛ̈t rac luɛɛl Manh Raan guɔ̈p abï päl piny tënë ye, ku raan lueel kërac Wëi Nhialic guɔ̈p, acïï bï kaŋ päl piny tënë ye.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 “Tɛ̈ ɣɛ̈th yï tɛ̈n amat luk yic, bäny dït ku bäny kor nhïïm, duk diɛɛr tɛ̈ bï yïn rot kuɔny thïn ku wɛ̈t ba lueel,
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 rin Wëi Nhialic abï cɔl aŋic kë ba lueel.”
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Go mony dɛ̈t rot jɔt kɔc yiic ku lueel, “Bɛ̈ny lɛ̈k wämääth bä yiëk abäkkiɛ̈ käk cï wä nyäŋ ɣo yiic.”
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Go Jethu bɛ̈ɛ̈r, “Mäthdiɛ̈, yeŋa cä kuany ba ya bɛ̈ny, ba käŋ tɛ̈k we?”
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Ku lëk kɔc awën tɔ̈ thïn, “Tiɛtkë röt, duɔ̈kkë jiɛɛk cɔl arum wepuɔ̈th. Acïn raan rëër piɛ̈rde yecin cɔk alɔn le yen käjuëc.”
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Ku lëk ke kääŋ kënë, “Thɛɛr raan ajak ë tɔ̈ thïn, ku duɔmde ëcï luɔk rap juëc apɛi.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Go jal jam ku lueel, ‘Yeŋö ba jal looi? Ɣɛn acïn duël lääu yic bï ɣɛn ke tɔ̈ɔ̈u thïn.’
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 Nawën ke tɛk ku lueel, ‘Kë ba looi akïn. Duël kënë aba ŋaany, ku bɛn duëldït apɛi looi bï ɣɛn rap ku käk kɔ̈k baai tääu thïn.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Ku jal lɛ̈k rot ɣatök. Mony mit guɔ̈p, yïn ala mïïth juëc apɛi bï run juëc nɔ̈k, jɔl pïr apath, miëthë ku dɛ̈kkë, ku jɔl puɔ̈u miɛt!’
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Go Nhialic lɛ̈k ye, ‘Raan kuc käŋ! Ee wɛ̈ɛ̈r kënë, yïn abï thou ku käjuëc ca täu rot kë, bïk lɔ̈k aa käk ë ŋa?’ ”
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Ku wit Jethu wɛ̈tde ëlä, “Kënë, yen ë rot looi tënë kɔc käjuëc tɔ̈ɔ̈u ë riɛnken, ku acïn jiɛɛk Nhialic tɔ̈ kepuɔ̈th.”
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Ku wël Jethu yenhom kɔcken ye buɔɔth ku lueel, “Këya alɛ̈k we, bäk röt cïï cɔl anɛ̈k diɛɛr kë bäk cam bäk pïr. Ku diɛɛrkë aya käk bäk ceŋ.
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Wëi aŋuɛ̈ɛ̈n tënë miëth, ku guɔ̈p raan aŋuɛ̈ɛ̈n tënë alɛ̈th.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Daaikë diɛt pär nhial, aacie pur rap ku temkë ke, ku tɛ̈ɛ̈ukë ke atuɔk yic, ku aa ŋot ke pïr rin ye Nhialic ke yiëk miëth. Ku wek aa ŋuɛ̈ɛ̈n apɛi tënë ke.
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 Yeŋa kamkun na diir ë wɛ̈ike ke juak ruɔ̈nke?
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Na cäk käk thiikä ye lëu, yeŋö ye wek diɛɛr käk kɔ̈k?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 Tiɛ̈ŋkë yɔ̈k cil tɛ̈ dhëëŋ kek thïn, aacie luui ku aacie luui alɛ̈th. Ku alɛ̈k we na cɔk a bɛ̈nyŋaknhom Tholomon cïmënden wäär ë bäänyde yic, ëcïï la alɛ̈th la kït dhëŋ cïmën yäŋ tök ë yɔ̈kkë yiic.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Ku na ye Nhialic wɛl cil ë path cɔl adhëŋ këlä, wɛl tɔ̈ thïn akölë ku na nhiäk nïn lik ke ril wei ku took ke mac, ke Nhialic cïï we bï kuɛ̈ɛ̈c nhïïm, wek aa kɔc la gam thin koor.
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 “Duɔ̈kkë wenhïïm ye yiëk kë bäk cam ku kë dɛkkë akölaköl.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Aa kɔc kuc wɛ̈t Nhialic pinynhom ë tɛ̈n kek aa kepuɔ̈th yiëk käkkä. Ku Nhialic Wuurdun aŋic lɔn wïc wek käkkä.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Na ye këya, yakë ke wïc käk bääny Nhialic, ku aabï yiëk we aya.
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 “Duɔ̈kkë riɔ̈c wek kɔc buɔth ɣa rin Wuurdun amit puɔ̈u bï we yiëk ë bäänyë.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Ɣaackë käkkun ku gämkë wëëu kɔc ŋɔ̈ŋ. Kënë abï jaakdun juak yic pan Nhialic. Ku jiɛɛk pan Nhialic acie thök, ku acie riääk cïmën jiɛɛk pinynhom, rin acïn cuɛ̈r tɔ̈ thïn. Ku acïï aruɔp ye rac.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Ku piändu abï ya rëër akölaköl tɛ̈ tɔ̈u jaakdu thïn.
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 “Rɛ̈ɛ̈r yï cï rot guiir akölaköl, ku rɛ̈ɛ̈r yï muk mermer rin kuat kë bï rot looi bï yök wakɔ̈u,
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 cïmën alony lui baai tit bänyden cï la yan thiëëk yic ke bï dhuk baai. Na bï ke go ɣöt guɔ ŋaany thok tënë ye.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Aloony mit gup aa loony ye bänyden yök ke tït tɛ̈ dhuk yen baai. Alëk we alanden, bɛ̈ny abä alanhden luɔi ruɔ̈k, ku cɔl ke aa nyuc bïk mïth ku luui tënë ke.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Tɛ̈dë, ke bɛ̈ny abï dhuk baai wɛ̈ɛ̈r ciɛl yic, tɛ̈dë ke dhuk bɛ̈ɛ̈k ë piny. Ku aloony mit gup aa loony bï bäny yök ke tït.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Wek aa lëu kënë bäk deet yic ë röt. Na raan ye wɛ̈ɛ̈r alɔŋ bï cuär bɛ̈n ŋic, ka rɛ̈ɛ̈r ke yiën bï cuär käkke cïï kual.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Ke week aya rɛ̈ɛ̈rkë we tït, rin wek aa kuc aköl bï Manh Raan bɛ̈n.”
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Go Pïtɛr lueel, “Bɛ̈ny, ye ɣok lɛ̈k ë kääŋ kënë aye kɔc ëbën?”
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Go Bɛ̈ny dhuk nhom ku lueel, “Na ye këya, yeŋa alony path ku ŋic käŋ apɛi? Yeen alony bï bɛ̈ny nyääŋ käkke yiic paande, bï kacke ya gäm miëth akölaköl.
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Alony mit guɔ̈p alony bï bɛ̈ny yök ke loi luɔide apath tɛ̈ dhuk yen.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Alëk we, abï alony kënë tääu käkke yiic ëbën.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Ku na ye alony ye tak lɔn cïï bänyde bï lac dhuk. Ku ye rëër ke näk aloony kɔ̈k, röör ku diäär. Ku ye cool ke mïth ku dëk abï wiɛɛt.
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Ke bänyde abï la luät yeguɔ̈p aköl cïï ye tak lɔn yen aköl bï yen bɛ̈n. Ku yeen abï bɛ̈ny tɛ̈m awuɔ̈cdït ku mɛt tɛ̈ rëër kɔc rɛc thïn.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 “Ku aluaŋ ŋic kë wïc bänyde bï looi, ku rëër ke cïï rot guir bï kë wïc bɛ̈ny looi, ka bï tɛ̈m awuɔ̈cdït apɛi.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Ku aluaŋ kuc kë wïc bänyde ku looi awuɔ̈c bï yen that thïn, ka bï ya awuɔ̈c koor. Käjuëc aa wïc tënë raan cï gäm käjuëc, ku raan cï gäm käjuëc apɛi awïc käjuëc apɛi tënë ye.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 Ɣɛn acï bɛ̈n ba piny bɛ̈n cuɔ̈ny. Ku anhiaar diɛ̈t cï dëp thɛɛr.
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Ɣɛn atiit kërac apɛi, ɣɛn abï gum ku rem ɣa apɛi ɣet aköl bï kënë thök.
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 Yakë tak lɔn cï ɣɛn bɛ̈n ba dɔ̈ɔ̈r bɛ̈n looi pinynhom? Alɛ̈k we acie ye. Ee lɔn bï kɔc keyiic tek.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Many la yic kɔc kadhiëc abï yeyic tek. Kɔc kadiäk aabä nhiaar ku man rou ɣa. Tɛ̈dë, kɔc karou aabä nhiaar ku man kɔc kadiäk ɣa.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Mïth röör kek wärken aabï kenhïïm tuɔ̈ɔ̈m ë riɛnkiɛ̈. Ku yen ë lɔn nyïïr kek märken. Ku man athiëëk kek tïŋ wënde aabï röt maan aya.”
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Ku ben Jethu lɛ̈k thän awën tɔ̈ thïn, “Na tiɛ̈ŋkë luät nhial, ka guɔkë lueel lɔn deŋ abï tuɛny, ku tueny ayic.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Ku na dɔm bï la dïl, ku ruel akɔ̈l apɛi, ka luɛlkë lɔn bï piny tuɔ̈c, ku tuc ayic.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 Yeŋa wiɛ̈ckë bäk ruëëny! Awëëŋkui? Wek aa kë bï rot looi ŋic tɛ̈ tïŋ wek käkkä nhial. Ku cäk kë loi rot ëmën ŋic ayic?
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 “Yeŋö cïï wek yic bäk looi ye ŋic?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Cïmën na ɣɛ̈th raan yï luk yic, ke yï lɔc wɛ̈t waar yic, ku dɔ̈ɔ̈rkë ke këc yï guɔ ɣäth luk yic. Na cïï lɔc looi këlä, ka ɣɛ̈th yï luk yic tënë bäny, ku bɛ̈ny abï la thɔ̈n apuruuk, ku mac yï.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 Alɛ̈k yï, yïn acïï bï kaŋ lony, ɣet tɛ̈ bï yïn këthiin kɔ̈ny tënë yï kaŋ cool.”
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.