Mateus 5
Al Kuruŋyen Mere Igiŋ (DAH) vs VC
1 Be, Yesu beleŋ al buda kuruŋ go yeneŋbe doŋdoŋeŋde hurkuŋ kipiryiŋ. Komatmiŋ yago wor yeŋ hinhinde gor hurkamiŋ.
1 Vendo aquelas multidões, Jesus subiu à montanha. Sentou-se e seus discípulos aproximaram-se dele.
2 Irkeb sabamiŋ miŋ uryiŋ. Sabamiŋbe gahade:
2 Então abriu a boca e lhes ensinava, dizendo:
3 “Be, al kura nindikeŋbe epte moŋ yeŋ Al Kuruŋ niŋ po nurde hinayiŋ mar gobe Al Kuruŋ beleŋ alya bereyamiŋ doyaŋ yirde hi bana goŋ hinayiŋ.
3 Bem-aventurados os que têm um coração de pobre, porque deles é o Reino dos céus!
4 “Al Kura mata buluŋmiŋ ge kandukŋeŋ wor po nurde haŋ marbe Al Kuruŋ beleŋ biŋ yurum yiryeŋ.
4 Bem-aventurados os que choram, porque serão consolados!
5 “Al kura neŋ harhet harhet ma teŋ haŋ marbe kame Al Kuruŋ beleŋ megeŋ kuruŋ gayen yunke yende hiyyeŋ.
5 Bem-aventurados os mansos, porque possuirão a terra!
6 “Al kura Al Kuruŋ diliŋde mata huwak teŋ teŋ niŋ feya biŋgeya niŋ kamtiŋeŋ teŋ haŋ marbe Al Kuruŋ beleŋ mata huwak goyen yuneŋ hiyeŋ.
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça, porque serão saciados!
7 “Al kura al hoyaŋ niŋ buniŋeŋ nurde yuneŋ haŋ mar gobe Al Kuruŋ wor buniŋeŋ nurde yuneŋ hiyeŋ.
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque alcançarão misericórdia!
8 “Al kura biŋde dufay buluŋ ma kerde haŋ marbe Al Kuruŋ keneŋ hinayiŋ.
8 Bem-aventurados os puros de coração, porque verão Deus!
9 “Al kura fuleŋaya kandukya yisikamde awalikde heŋ heŋ mata forok irde haŋ marbe Al Kuruŋ beleŋ diriŋne weŋ yinyeŋ.
9 Bem-aventurados os pacíficos, porque serão chamados filhos de Deus!
10 “Al kura Al Kuruŋ diliŋde mata huwak teŋ hike al hoyaŋ beleŋ buluŋ buluŋ yirke kanduk kurayen kurayen yeneŋ haŋ marbe Al Kuruŋ beleŋ alya bereyamiŋ doyaŋ yirde hi bana goŋ hinayiŋ.
10 Bem-aventurados os que são perseguidos por causa da justiça, porque deles é o Reino dos céus!
11 “Be, ne gama nirde hike al beleŋ goke igiŋ ma nurde sukal dirde buluŋ buluŋ dirde mere buluŋ kurayen kurayen ultiŋde irde hinayiŋ. Goyenbe goke ma nurde amaŋ heŋ hinayiŋ.
11 Bem-aventurados sereis quando vos caluniarem, quando vos perseguirem e disserem falsamente todo o mal contra vós por causa de mim.
12 Kanduk teŋ hinayiŋ gote muruŋgembe Al Kuruŋ beleŋ kuruŋ dunyeŋ. Niŋgeb goke amaŋeŋ nurde hinayiŋ. Mata gobe tiŋeŋ moŋ. Bikkeŋ Al Kuruŋyen mere basaŋ mar yirde hinhan gwahade goyen po, deŋ wor gwaha dirde hinayiŋ,” yinyiŋ.
12 Alegrai-vos e exultai, porque será grande a vossa recompensa nos céus, pois assim perseguiram os profetas que vieram antes de vós.
13 Irdeb sopte po yinyiŋ. “Deŋbe al haŋ kuruŋ gate faw yara. Fawbe meteŋ miŋyaŋ. Goyenbe daha wet kura teŋ buluŋ hiyyeŋbe daha mat sopte igiŋ irtek? Epte moŋ. Niŋgeb faw buluŋ hitiŋ gobe wok irtek. Irkeb al beleŋ ufurka teŋ kuŋ hinayiŋ.
13 Vós sois o sal da terra. Se o sal perde o sabor, com que lhe será restituído o sabor? Para nada mais serve senão para ser lançado fora e calcado pelos homens.
14 “Irde deŋbe al megen haŋ kuruŋ gate hulsi yara. Taun kuruŋ kura doŋdoŋde hi gobe epte ma banare hiyeŋ.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada sobre uma montanha
15 Gwahade goyen po al kura epte ma hulsi usuŋ urde teŋ koroŋ po aw uryeŋ. Gwahade yarab teŋ hende biŋguŋ irkeb al ya biŋ bana hinayiŋ goyen tumŋaŋ hulsire hinayiŋ.
15 nem se acende uma luz para colocá-la debaixo do alqueire, mas sim para colocá-la sobre o candeeiro, a fim de que brilhe a todos os que estão em casa.
16 Gwahade goyen po deŋbe hulsi yara heŋ Al Kuruŋ diliŋde mata wukkeŋ goyen al yikala yirde hinayiŋ. Gogab matatiŋ igiŋ goyen yeneŋbe Al Kuruŋ saŋiŋ miŋyaŋ goyen isoka irde hinayiŋ.
16 Assim, brilhe vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras e glorifiquem vosso Pai que está nos céus.
17 “Be, moŋgo ne gayen neneŋbe dufaytiŋdeb, ‘Yeŋ beleŋbe Moseyen sabaya Al Kuruŋyen mere basaŋ marte sabaya goyen walde pasi hewe yeŋ wayyiŋ,’ yeŋ ma nurnayiŋ. Nebe saba goyen wale yeŋ ma wamiriŋ. Gwaha titŋeŋbe mere gote miŋ wor po goyen teŋ kawan irmeke nurnaŋ yeŋ wamiriŋ.
17 Não julgueis que vim abolir a lei ou os profetas. Não vim para os abolir, mas sim para levá-los à perfeição.
18 Fudinde wor po dineŋ hime. Megeŋya naŋkiŋya hiriryeŋ goya goyen sabamiŋ gote mere bilmiŋ katiŋ goyen uŋkureŋ muŋ kura bana ma kuyeŋ. Heŋ heŋbe sabamiŋ gote igineŋ tumŋaŋ forok yenayiŋ.
18 Pois em verdade vos digo: passará o céu e a terra, antes que desapareça um jota, um traço da lei.
19 Niŋgeb al kura sabamiŋ kura gama irtek meteŋeŋ moŋ wor po goyen pel irde go ma gama irdeb al hoyaŋ wor go goya gama irde ma inyeŋ al gobe Al Kuruŋ beleŋ alya bereyamiŋ doyaŋ yird yird bana goŋ deŋem moŋ hiyyeŋ. Munaŋ al kura sabamiŋ gama irde al hoyaŋ saba yiryeŋ al gobe Al Kuruŋ beleŋ alya bereyamiŋ doyaŋ yird yird bana goŋ deŋem kuruŋ wor po hiyyeŋ.
19 Aquele que violar um destes mandamentos, por menor que seja, e ensinar assim aos homens, será declarado o menor no Reino dos céus. Mas aquele que os guardar e os ensinar será declarado grande no Reino dos céus.
20 Fudinde wor po dineŋ hime. Deŋ mata huwak teŋ hinayiŋ goyen Farisi marya Moseyen saba maryat mata huwak goyen fole ma irnayiŋbe fudinde wor po epte ma Al Kuruŋ beleŋ alya bereyamiŋ doyaŋ yirde hi bana goŋ hurkunayiŋ.
20 Digo-vos, pois, se vossa justiça não for maior que a dos escribas e fariseus, não entrareis no Reino dos céus.
21 “Be, bikkeŋbe Moseyen sabareb taytiŋ yagobe, ‘Al ma gasa yirke kamnayiŋ. Munaŋ al kura gwaha tiyyeŋbe merere huwarde muruŋgem buluŋ tiyyeŋ,’ yintiŋ goyen deŋbe nurde haŋyen gogo.
21 Ouvistes o que foi dito aos antigos: Não matarás, mas quem matar será castigado pelo juízo do tribunal.
22 Goyenpoga nebe go hende gaha dineŋ tihim: al kura kadom ineŋ tiyyeŋ al gobe merere huwaryeŋ. Gwahade goyen po, al kura kadom, ‘Dufaygem moŋ,’ inyeŋ wor merem yaŋ heŋ Yuda marte doyaŋ mar diliŋde huwaryeŋ. Irde al kura beleŋ kadom kura, ‘Gebe kukuwa,’ inyeŋbe kak alare kuyeŋ.
22 Mas eu vos digo: todo aquele que se irar contra seu irmão será castigado pelos juízes. Aquele que disser a seu irmão: Raca, será castigado pelo Grande Conselho. Aquele que lhe disser: Louco, será condenado ao fogo da geena.
23 “Niŋgeb Al Kuruŋ galak ire yeŋ altare gor det yukuŋ heŋyab kadge kura beleŋ buluŋ nurd guntiŋ goyen bege bak yekeb
23 Se estás, portanto, para fazer a tua oferta diante do altar e te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 detge go alta diliŋ mar gor po yubul teŋ kuŋ kadge goya kanduk go sope irde awalik heŋ gab mulgaŋ heŋ Al Kuruŋ galak irayiŋ.
24 deixa lá a tua oferta diante do altar e vai primeiro reconciliar-te com teu irmão; só então vem fazer a tua oferta.
25 “Be, al kura merem yaŋ girde merere gukuŋ hikeyab araŋ po kanduktiriŋ go belen kuŋ heŋya sope iriryeŋ. Moŋgo kuŋ merere huwarkeb mere nurd nurd al beleŋ gade kimyaŋ titmiŋ haniŋde giryeŋ. Irkeb kimyaŋ titmiŋ beleŋ gade fere girde koyare gernayiŋ geb.
25 Entra em acordo sem demora com o teu adversário, enquanto estás em caminho com ele, para que não suceda que te entregue ao juiz, e o juiz te entregue ao seu ministro e sejas posto em prisão.
26 Fudinde wor po dineŋ hime. Kat siŋare kweŋ yeŋbe hora gwahade kerayiŋ gintiŋ goyen tumŋaŋ po kerde pasi irde gab siŋare kwayiŋ geb,” yinyiŋ.
26 Em verdade te digo: dali não sairás antes de teres pago o último centavo.
27 Irde sopte yinyiŋ. “Be, mere kurabe gahade yeŋ hike nurde haŋyen: ‘Al berem yaŋbe bere hoyaŋ ma duwan yirde hinayiŋ. Irde bere wor al hoyaŋ ma duwan yirde hinayiŋ,’ yitiŋ.
27 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não cometerás adultério.
28 Goyenpoga nebe go hende gaha dineŋ tihim: al kura bere kura keneŋ gwaha irmewoŋ yeŋ biŋ huwaryeŋ gobe bikkeŋ bere hoyaŋya duwan teŋ teŋ mata buluŋ goyen biŋde tiyyeŋ.
28 Eu, porém, vos digo: todo aquele que lançar um olhar de cobiça para uma mulher, já adulterou com ela em seu coração.
29 — ausente —
29 Se teu olho direito é para ti causa de queda, arranca-o e lança-o longe de ti, porque te é preferível perder-se um só dos teus membros, a que o teu corpo todo seja lançado na geena.
30 — ausente —
30 E se tua mão direita é para ti causa de queda, corta-a e lança-a longe de ti, porque te é preferível perder-se um só dos teus membros, a que o teu corpo inteiro seja atirado na geena.
31 “Be, deŋbe ‘Al kura berem takira tiye yeŋbe takira teŋ teŋ asaŋ kaŋ haniŋde kerdebe takira tiyyeŋ,’ gwaha yeŋ hike nurde haŋyen.
31 Foi também dito: Todo aquele que rejeitar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Goyenpoga nebe go hende gaha dineŋ tihim: al kura berem go al hoyaŋ ma duwan irde hikeya epte ma takira tiyyeŋ. Takira tike bere go kuŋ al hoyaŋ tiyyeŋbe bere goya uŋ gergeŋ goya Al Kuruŋ diliŋde leplep mata teŋ har yeŋ yinyeŋ. Goyenbe Al Kuruŋ beleŋ uŋ bikkek gore yirke tahar yeŋ uŋ bikkek go miŋge iryeŋ.” yinyiŋ.
32 Eu, porém, vos digo: todo aquele que rejeita sua mulher, a faz tornar-se adúltera, a não ser que se trate de matrimônio falso; e todo aquele que desposa uma mulher rejeitada comete um adultério.
33 Be, Yesu go sopte gaha yinyiŋ: “Bikkeŋ Moseyen sabarebe taytiŋ yago, ‘Biŋa teŋ heŋya usi ma teŋ hinayiŋ. Al Kuruŋ hitte biŋa teŋbe biŋa tiyayiŋ goyen po gama irayiŋ,’ yintiŋ goyen deŋ wor nurde haŋyen gogo.
33 Ouvistes ainda o que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás para com o Senhor os teus juramentos.
34 — ausente —
34 Eu, porém, vos digo: não jureis de modo algum, nem pelo céu, porque é o trono de Deus;
35 — ausente —
35 nem pela terra, porque é o escabelo de seus pés; nem por Jerusalém, porque é a cidade do grande Rei.
36 Tonaŋtiŋ yuwalŋeŋ uŋkureŋ kura goyen tareŋtiŋde epte ma umŋam hoyaŋ irnayiŋ. Niŋgeb biŋa teŋya tonaŋtiŋ ma deŋe urnayiŋ.
36 Nem jurarás pela tua cabeça, porque não podes fazer um cabelo tornar-se branco ou negro.
37 Hugiŋeŋ mere fudinde po yeŋ hinayiŋ. Niŋgeb mere kura fudinde kenem, ‘Fudinde,’ yenayiŋ. Munaŋ fudinde moŋ keneŋbe ‘Fudinde moŋ,’ po yenayiŋ. Go hende mere kura sopte tinayiŋbe mere gobe Al Buluŋ hitte mat wayyeŋ.
37 Dizei somente: Sim, se é sim; não, se é não. Tudo o que passa além disto vem do Maligno.
38 “Be, mere kurabe gahade yeŋ hike nurde haŋyen: ‘Al kura beleŋ delge upul tikeb ge beleŋ wor wol heŋ diliŋ upul tiyayiŋ. Irde misiŋge yufele tikeb ge beleŋ wor wol heŋ misiŋ yufele tiyayiŋ,’ yitiŋ.
38 Tendes ouvido o que foi dito: Olho por olho, dente por dente.
39 Goyenpoga nebe go hende gaha dineŋ tihim: al kura buluŋ dirke goya matamiŋ go wol ma hawayiŋ. Al kura waŋ uluŋge yase beleŋ seŋ gurke goya wol ma heŋ kurhan wor tigiri teŋ unayiŋ.
39 Eu, porém, vos digo: não resistais ao mau. Se alguém te ferir a face direita, oferece-lhe também a outra.
40 Irde al kura uliŋhorge goke po teŋ merere gereŋ tikeb buniŋeŋ irde meŋe dibage manaŋ unayiŋ.
40 Se alguém te citar em justiça para tirar-te a túnica, cede-lhe também a capa.
41 Irde al kura parsay girde, ‘Kandukne teŋ 1 kilomita kwa,’ ginkeb faraŋ ure yeŋ nurde kandukmiŋ teŋ tebaŋ 1 kilomita kwayiŋ.
41 Se alguém vem obrigar-te a andar mil passos com ele, anda dois mil.
42 Irdeb al kura det kuraŋ amu heŋ gusuŋaŋ girkeb mali po teŋ unayiŋ. Munaŋ al kura waŋ detge kura belŋeŋ tewe ginkeya ga basiŋa ma irayiŋ.
42 Dá a quem te pede e não te desvies daquele que te quer pedir emprestado.
43 “Be, mere kurabe gahade yeŋ hike nurde haŋyen gogo: ‘Kadtiŋ yago niŋ amaŋeŋ nurd yuneŋ hinayiŋ. Irde asogotiŋbe buluŋ buluŋ yirde hinayiŋ,’ yitiŋ.
43 Tendes ouvido o que foi dito: Amarás o teu próximo e poderás odiar teu inimigo.
44 — ausente —
44 Eu, porém, vos digo: amai vossos inimigos, fazei bem aos que vos odeiam, orai pelos que vos {maltratam e} perseguem.
45 — ausente —
45 Deste modo sereis os filhos de vosso Pai do céu, pois ele faz nascer o sol tanto sobre os maus como sobre os bons, e faz chover sobre os justos e sobre os injustos.
46 Be, al kura deŋ ge amaŋeŋ nurde duneŋ hinayiŋ mar goke po amaŋeŋ nurnayiŋbe Al Kuruŋ beleŋ gote muruŋgem dunyeŋ yeŋ nurde haŋ? Moŋ. Teks yad yad marbe mata buluŋ mar yineŋ haŋyen goyen wor kadom ge amaŋeŋ nurde igiŋ igiŋ yirde haŋyen.
46 Se amais somente os que vos amam, que recompensa tereis? Não fazem assim os próprios publicanos?
47 Yuda mar moŋ al miŋ hoyaŋ wor kadom mere gird teŋ igiŋ igiŋ yirde haŋyen. Niŋgeb kadtiŋ yago po mere yirde igiŋ igiŋ yirde hinayiŋbe matatiŋbe mel gote folek yeŋ nurde haŋ? Moŋ.
47 Se saudais apenas vossos irmãos, que fazeis de extraordinário? Não fazem isto também os pagãos?
48 Nantiŋ Al Kuruŋ tareŋ miŋyaŋ gobe huwak wor po geb, deŋ dirŋeŋ weŋ wor gwahade go po huwak hinayiŋ,” yinyiŋ.
48 Portanto, sede perfeitos, assim como vosso Pai celeste é perfeito.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.