Lucas 6

Dios Chʉ'o Kʉaphʉro (COE) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Ũcuarʉmʉ Jesús pʉaumucusena repaʉ neenana'me trigo chiopi saijʉ paniasome. Saijʉ repaʉ neena trigocha'charʉã pura ãniasome.
1 Aconteceu que, num sábado, passando Jesus pelas searas, os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Jã'aja'ñe cho'ojʉna ña fariseopãi i'kaasome repanare.
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: Por que fazeis o que não é lícito aos sábados?
3 — ausente —
3 Respondeu-lhes Jesus: Nem ao menos tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e seus companheiros?
4 — ausente —
4 Como entrou na casa de Deus, tomou, e comeu os pães da proposição, e os deu aos que com ele estavam, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Chini,
5 E acrescentou-lhes: O Filho do Homem é senhor do sábado.
6 Na'a pa'isirʉmʉ Jesús pʉaumucusena judíopãi chi'ivʉ'ena kaka che'choasomʉ. Che'choto ũcuavʉ'ere pãiʉ ʉjajʉ̃tʉre cu'ajʉ̃tʉrʉ paakʉ paniasomʉ.
6 Sucedeu que, em outro sábado, entrou ele na sinagoga e ensinava. Ora, achava-se ali um homem cuja mão direita estava ressequida.
7 Repavʉ'e chi'isina judíopãi che'chonana'me fariseopãi Jesure rʉa pãiñaasome. “¿Jesús iumucuse pʉaumucusena cu'ajʉ̃tʉrʉ paakʉ'te vasoja'ʉ?”, chini ñu'ijʉ ñaasome repana. Repaʉji cho'oʉna ña repaʉni cu'ache i'kañu chini cha'aasome repana.
7 Os escribas e os fariseus observavam-no, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Repana cuasache masikʉta'ni cu'ajʉ̃tʉrʉ paakʉ'te ija'che i'kaasomʉ Jesús:
8 Mas ele, conhecendo-lhes os pensamentos, disse ao homem da mão ressequida: Levanta-te e vem para o meio; e ele, levantando-se, permaneceu de pé.
9 Ũcuarʉmʉ Jesús i'kaasomʉ repanare.
9 Então, disse Jesus a eles: Que vos parece? É lícito, no sábado, fazer o bem ou o mal? Salvar a vida ou deixá-la perecer?
10 Chini ũcuanʉkore chʉri ña, cu'ajʉ̃tʉrʉ paakʉ'te ija'che i'kaasomʉ:
10 E, fitando todos ao redor, disse ao homem: Estende a mão. Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Jã'aja'ñe cho'oʉna ña Jesure rʉa pe'ruche pe'ruasome repana. Pe'rujʉ, “¿Je'se mai jã'ʉre cho'ojanaa'ñe?”, chini sãiñechi'a cutuasome repana.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam a Jesus.
12 Na'a pa'isirʉmʉ Jesús aikũtina mʉniasomʉ, Dioni sẽsa chini. Mʉni te'eñami sẽeʉ ñataasomʉ repaʉ.
12 Naqueles dias, retirou-se para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Ñataʉna repaʉ'te chiinare soni rao docerepanarechi'a chẽa ija'che i'kaasomʉ repaʉ: “Dios chʉ'ore sani chʉ'vajʉ paapʉ chini saoja'mʉ chʉ'ʉ mʉsanʉkonare”, chiniasomʉ repaʉ.
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Iea'me repaʉ chẽasina mami: Simonre chẽa chekere mami ve'oasomʉ repaʉ. Pedro'te ve'oasomʉ. Jã'ajekʉna Simón Pedro ve'easomʉ repaʉ. Andrere repaʉ Simón Pedro cho'jeʉ'te ũcuaja'che chẽaasomʉ repaʉ. Ũcuaja'che Santiago'te Juanre, Felipe'te, Bartolomere chẽaasomʉ repaʉ.
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Ũcuaja'che Mateo'te, Tomare chẽaasomʉ. Chekʉre Santiago'te Alfeo mamakʉ'te ũcuaja'che chẽaasomʉ. Chekʉre ũcuaja'che Simonre, cananistapãi ja'me cho'oche cho'okaikʉ'te chẽaasomʉ.
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Ũcuaja'che Judare, chekʉ, Santiago mamakʉ'te chẽaasomʉ. Ũcuaja'che Judas Iscariote'te chẽaasomʉ. Na'a pa'isirʉmʉ repaʉ Judas Iscariote Jesuni cu'ache cho'oa'jʉ chini chekʉnani jo'kaasomʉ.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Ũcuarʉmʉ Jesús aikũti pa'isi'kʉpi repaʉ neenana'me caje re'ojajaevana canʉkato repaʉ'te chiina, rʉa jainʉko paniasome. Pãi chekʉna ũcuaja'che rʉa jainʉko paniasome. Jerusalén vʉ'ejoopo cana, Judea cheja cajoopoã cana, ũcuachejña po'ña canana'me Tiro vʉ'ejoopo canana'me Sidón vʉ'ejoopo chiara rʉ'tʉva cajoopoã cana paniasome repana. Jã'achejña pa'inapi Jesús i'kache'te asañu chini raniasome repana. Jũ'iva'na repaʉni vasocojñoñu chini ratena vasoasomʉ Jesús repava'nare.
17 E, descendo com eles, parou numa planura onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 Ũcuaja'che vatire paajʉ jũ'iva'na vasocojñoasome.
18 que vieram para o ouvirem e serem curados de suas enfermidades; também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Jesure rʉa masiʉjekʉna jũ'iva'na rupʉ repaʉni chẽse vajʉasome. Jã'ajekʉna pãi jũ'iva'na ũcuanʉko chẽse vajʉñu chiniasome repaʉ'te.
19 E todos da multidão procuravam tocá-lo, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Ũcuarʉmʉ Jesús repaʉ neenani ñakʉ i'kaasomʉ.
20 Então, olhando ele para os seus discípulos, disse-lhes:
21 ’Ũcuachi'a chura ãucuhava'na pa'ime mʉsanʉkona. Jã'ata'ni pojojʉ pa'ijʉ̃'ʉ. Na'a pa'isirʉmʉ ãu karama'ñe paajanaa'me mʉsanʉkona.
21 Bem-aventurados vós, os que agora tendes fome, porque sereis fartos.
22 ’Chura pãi mʉsanʉkonare cuheme, chʉ'ʉni Dios Raosi'kʉni cuasajʉna. Cuhejʉ kueñe pa'ima'me. Ũcuachi'a mʉsanʉkonare cu'ache i'kame repana. Ũcuachi'a mʉsanʉkona pa'iche'te chekʉnani kʉani joreme repana, “Cu'ache pa'inaa'me jã'ana”, chiijʉ. Jã'ata'ni pojojʉ pa'ijʉ̃'ʉ mʉsanʉkona.
22 Bem-aventurados sois quando os homens vos odiarem e quando vos expulsarem da sua companhia, vos injuriarem e rejeitarem o vosso nome como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 Pãi cu'ache cho'ojanaa'me mʉsanʉkonare. Jã'ata'ni cha'ijʉ pojojʉ̃'ʉ. Na'a pa'isirʉmʉ Dios pa'ichejare sani pa'ijʉna rʉa re'oja'chere ĩsija'mʉ Dios mʉsanʉkonare. Aperʉmʉ ũcuaja'che mʉsanʉkonare cuhena aipãipi cu'ache cho'oasome Dios chʉ'o kʉakaisinare —chiniasomʉ Jesús repaʉ neenare.
23 Regozijai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu; pois dessa forma procederam seus pais com os profetas.
24 Chini pãi ũcuanʉkore jo'e i'kaasomʉ repaʉ.
24 Mas ai de vós, os ricos! Porque tendes a vossa consolação.
25 ’Mʉsanʉkona te'ena ãu karama'ñe si'arʉmʉ chajiche ãijʉ pojojʉ pa'ime. Jã'ata'ni na'a pa'isirʉmʉ ãucuhava'na pa'ijanaa'me mʉsanʉkona, Diore cuasamanesi'e ro'i.
25 Ai de vós, os que estais agora fartos! Porque vireis a ter fome.
26 ’Mʉsanʉkonapi chʉ'ʉ chʉ'ore rũhiñe kʉato re'oja'chere ʉ̃sejʉ cu'ache i'kajanaa'me pãi mʉsanʉkonare. Rũhiñe kʉama'tota'ni re'oja'che i'kajanaa'me. Jã'ajekʉna pãipi mʉsanʉkonani si'areparʉmʉ re'oja'che cututo Dios chʉ'o rũhiñe kʉamanajejʉna cu'ache ti'jñeja'mʉ mʉsanʉkonare. Mʉsanʉkonare re'oja'che cutuna aipãipi aperʉmʉ jorejʉ, “Dios chʉ'o kʉakainaa'me chʉkʉna”, chiisinare re'oja'che cutujʉ paniasome —chiniasomʉ Jesús repanare.
26 Ai de vós, quando todos vos louvarem! Porque assim procederam seus pais com os falsos profetas.
27 Chini Jesús jo'e i'kaasomʉ repanare.
27 Digo-vos, porém, a vós outros que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei o bem aos que vos odeiam;
28 ’Ũcuachi'a, “Mʉsanʉkonare cu'ache ti'jñea'kʉ”, chiinare sãiñe cu'ache i'kama'ñe, “Re'oja'che ti'jñea'kʉ mʉsanʉkonare”, chiijʉ̃'ʉ repanare. Ũcuachi'a, mʉsanʉkonare cu'ache cho'onare Dioni re'oja'chere sẽekaijʉ pa'ijʉ̃'ʉ.
28 bendizei aos que vos maldizem, orai pelos que vos caluniam.
29 Chekʉpi pe'rukʉ mʉ'ʉ vachoturupʉna asi charato jo'e chekʉkã'ko ʉ̃semanejʉ̃'ʉ jo'e charaa'kʉ. Ũcuachi'a chekʉpi mʉ'ʉ sẽ'sevʉ ju'ikãare tʉasõru chekʉkãare rupʉ ĩsijʉ̃'ʉ repaʉ'te.
29 Ao que te bate numa face, oferece-lhe também a outra; e, ao que tirar a tua capa, deixa-o levar também a túnica;
30 Ũcuachi'a mʉ'ʉ paamajñarʉãre ũcuaʉakʉji sẽeto rupʉ ĩsijʉ̃'ʉ repaʉ'te. Ũcuachi'a chekʉpi mʉ'ʉ paamajñarʉãre tʉasõru, “Co'chojʉ̃'ʉ chʉ'ʉre”, chiimanejʉ̃'ʉ repaʉ'te.
30 dá a todo o que te pede; e, se alguém levar o que é teu, não entres em demanda.
31 Mʉsanʉkona chiiche chekʉnapi cho'okaiche rʉa chiime mʉsanʉkona. Jã'ajekʉna chekʉnare ũcuaja'che mʉsanʉkona chiiche'te re'oja'chere cho'okaijʉ pa'ijʉ̃'ʉ. Mʉsanʉkonare re'oja'che cho'oma'tojẽ'e ũcua re'oja'che cho'okaijʉ pa'ijʉ̃'ʉ repanare.
31 Como quereis que os homens vos façam, assim fazei-o vós também a eles.
32 ’Pãi cu'ana repanare oinarechi'a oijʉ pa'inaa'me. Jã'ajekʉna mʉsanʉkonapi mʉsanʉkonare oinarechi'a sãiñe oito pojomaneja'mʉ Dios.
32 Se amais os que vos amam, qual é a vossa recompensa? Porque até os pecadores amam aos que os amam.
33 Pãi cu'ana repanare re'oja'che cho'okainarechi'a sãiñe re'oja'che cho'okaijʉ pa'ime. Jã'ajekʉna mʉsanʉkonapi mʉsanʉkonare re'oja'che cho'okainarechi'a sãiñe re'oja'che cho'okaito pojomaneja'mʉ Dios.
33 Se fizerdes o bem aos que vos fazem o bem, qual é a vossa recompensa? Até os pecadores fazem isso.
34 Pãi cu'ana ũcuajanare kuri prestani, “Co'chojanaa'me ina”, chini prestame kuri. Jã'ajekʉna mʉsanʉkonapi co'choche cuasonarechi'a kurire prestato pojomaneja'mʉ Dios.
34 E, se emprestais àqueles de quem esperais receber, qual é a vossa recompensa? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Jã'ajekʉna mʉsanʉkonare cuhenare oijʉ pa'ijʉ̃'ʉ. Ũcuaja'che re'oja'che cho'okaijʉ pa'ijʉ̃'ʉ repanare. Mʉsanʉkonani ũcuaʉache'te prestañu chiito co'chochejẽ'e cuasama'ñe prestajʉ̃'ʉ repanare. Jã'aja'ñe cho'ojʉ pa'ito Dios re'oja'chere ĩsija'mʉ mʉsanʉkonare re'oja'che cho'osi'e ro'i. Mʉsanʉkonare cuhenani re'oja'che cho'ojʉ pani Dios Cʉnaʉmʉ Pa'ikʉ cho'ocheja'che re'oja'che cho'ojanaa'me mʉsanʉkona. Dios Repaʉ cho'okaiche, “Re'orepamʉ”, chiimanarejẽ'e re'oja'che cho'okaiʉ pa'ikʉ'mʉ. Cu'ache cho'onare ũcuachi'a re'oja'che cho'okaikʉ'mʉ Repaʉ.
35 Amai, porém, os vossos inimigos, fazei o bem e emprestai, sem esperar nenhuma paga; será grande o vosso galardão, e sereis filhos do Altíssimo. Pois ele é benigno até para com os ingratos e maus.
36 Mai Ja'kʉ Dios pãi ũcuanʉkore oicheja'che chekʉnare pãi oijʉ pa'ijʉ̃'ʉ mʉsanʉkona —chiniasomʉ Jesús repanare.
36 Sede misericordiosos, como também é misericordioso vosso Pai.
37 Ũcuarʉmʉ Jesús jo'e ija'che i'kaasomʉ repanare:
37 Não julgueis e não sereis julgados; não condeneis e não sereis condenados; perdoai e sereis perdoados;
38 Mʉsanʉkonapi ũcuaʉamajñarʉã paani, chekʉnare rupʉ ĩsijʉ pa'ijʉ̃'ʉ. Jã'aja'ñe cho'oto Dios ũcuaja'che mʉsanʉkonare re'oja'chere ĩsija'mʉ. Mʉsanʉkona chekʉnare cu'amajñarʉã turu ʉjaturuna timuñe maña ĩsisi'eja'che ĩsija'mʉ Dios mʉsanʉkonare. Mʉsanʉkona, chekʉnani põsere ĩsiñu chini kuẽkue ĩsisi'eja'che kuẽkue ĩsija'mʉ Dios mʉsanʉkonare. Mʉsanʉkonapi chekʉnani jmamajñarʉã kuẽkue ĩsito Dios ũcuaja'che jmamajñarʉã ĩsija'mʉ mʉsanʉkonare. Jã'ata'ni mʉsanʉkonapi chekʉnani cajejaiche ĩsito Dios ũcuaja'che cajejaiche ĩsija'mʉ mʉsanʉkonare —chiniasomʉ Jesús repanare.
38 dai, e dar-se-vos-á; boa medida, recalcada, sacudida, transbordante, generosamente vos darão; porque com a medida com que tiverdes medido vos medirão também.
39 I'ka pi'ni repanani chʉ'vakʉ ija'chere cuasakʉ kʉaasomʉ repaʉ:
39 Propôs-lhes também uma parábola: Pode, porventura, um cego guiar a outro cego? Não cairão ambos no barranco?
40 Utija'o che'chena repanare che'chonare na'a rʉa masima'me. Jã'ata'ni utija'o peore che'che pi'nini repanare che'chona masicheja'che masijanaa'me repana.
40 O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 ’Pãiʉ repaʉ ñakova'te chĩ'camaka ʉjamaka paakʉ'teta'ni cuasomaneasomʉ. Cuasama'kʉta'ni ja'me pa'ikʉ ñakova pa'imakarʉ jmamakarʉta'ni ñaasomʉ repaʉ. Rʉa tĩiñea'me jã'a. Mʉsanʉkona ũcuaja'che tĩiñe cho'ome. Rʉa cu'ache cho'onata'ni mʉsanʉkona cu'ache cho'oche cuasama'me. Jã'ata'ni chekʉnapi jmamakarʉ cu'ache cho'oche ñani rʉa cuasanaa'me mʉsanʉkona.
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão, porém não reparas na trave que está no teu próprio?
42 Ũcuaja'che pãiʉ repaʉ ñakova'te chĩ'camaka ʉjamaka paakʉta'ni tʉnoma'ñe paamʉ. Jã'ata'ni chekʉpi ñakova'te chĩ'camakarʉ jmamakarʉ paache ñanita'ni, “Raijʉ̃'ʉ. Mʉ'ʉ ñakova pa'imakarʉ chĩ'camakarʉ'te tʉnokasa”, chiimʉ. Rʉa tĩiñea'me jã'a. Mʉsanʉkona ũcuaja'che rʉa tĩiñe cho'ome. Rʉa cu'ache cho'onata'ni mʉsanʉkona cu'ache cho'oche ũhasõma'ñe pa'inata'ni, chekʉna jmamakarʉ cu'ache cho'oche ñani, “Mʉsanʉkona cu'ache cho'oche ũhasõjʉ̃'ʉ”, chiinaa'me. Jã'aja'ñe cho'oto cu'amʉ. Sẽ'sevʉchi'a re'oja'cheja'che ñoñe pa'inaa'me. Pãiʉ ñakova chĩ'camaka ʉjamaka paakʉ repamaka tʉnosirʉmʉ na'a masi ñokʉna chekʉ chĩ'camakarʉ tʉnokaire'omʉ. Ũcuaja'che charo mʉsanʉkonapi cu'ache cho'oche'te ũhasõ re'oja'che pa'ijʉ chekʉnare mʉsanʉkona i'kache'te ũcuarepa cho'ojʉ chekʉnani jã'aja'ñe chʉ'vato re'omʉ. Jã'ata'ni ũcuarepa cho'omanapi chekʉnani chʉ'vato cu'amʉ —chiniasomʉ Jesús repanare.
42 Como poderás dizer a teu irmão: Deixa, irmão, que eu tire o argueiro do teu olho, não vendo tu mesmo a trave que está no teu? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e, então, verás claramente para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 Ũcuarʉmʉ Jesús pãire jo'e chʉ'vaasomʉ.
43 Não há árvore boa que dê mau fruto; nem tampouco árvore má que dê bom fruto.
44 Sũkiñʉã repañʉã kʉ̃isi'ere ãni ña masime pãi repañʉ pa'iche. Miusava higopʉã kʉ̃ima'mʉ. Ũcuachi'a miusava ʉche kʉ̃ima'mʉ. Ʉcheñʉãpi ʉche kʉ̃imʉ.
44 Porquanto cada árvore é conhecida pelo seu próprio fruto. Porque não se colhem figos de espinheiros, nem dos abrolhos se vindimam uvas.
45 Pãi ũcuaja'che re'oja'che cuasana re'oja'chere cutume. Ũcuaja'che pãi cu'ache cuasana cu'ache'te cutume. Pãi ũcuanʉko repana rekoñoã cuasache cutunaa'me —chiiʉ chʉ'vaasomʉ Jesús repanare.
45 O homem bom do bom tesouro do coração tira o bem, e o mau do mau tesouro tira o mal; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 Ũcuarʉmʉ Jesús jo'e ija'che chʉ'vaasomʉ repanare pãi:
46 Por que me chamais Senhor, Senhor, e não fazeis o que vos mando?
47 Pãiʉ chʉ'ʉni rani chʉ'ʉ chʉ̃'ʉñe asa chẽa cho'okʉ pa'iche ija'cheja'chea'me:
47 Todo aquele que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Pãiʉ vʉ'ere cho'ora chini cojña cata pa'ichetʉ'ka repa sa'navʉã ũni nʉ'keasomʉ vʉ'ña tuu. Repavʉ'e cho'o pi'nisirʉmʉ oko rʉa ra, vʉ'ejatʉ'ka chiacha ko'sa tĩ'aasomʉ. Ko'sa tĩ'asi'eta'ni rʉa masi cho'osivʉ'ejekʉ tãimaneasomʉ repavʉ'e.
48 É semelhante a um homem que, edificando uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha; e, vindo a enchente, arrojou-se o rio contra aquela casa e não a pôde abalar, por ter sido bem-construída.
49 Ũcuachi'a pãiʉ chʉ'ʉ chʉ̃'ʉñe jachakʉ cho'oma'kʉ pa'iche ija'cheja'chea'me: Chekʉ pãiʉ vʉ'ere cho'ora chini cojña rʉa sẽ'serʉã ũni vʉ'ña tuu nʉ'keasomʉ. Vʉ'e cho'o pi'nisirʉmʉna oko rʉa ra, vʉ'ejatʉ'ka chiacha ko'sa tĩ'aasomʉ. Ko'sa tĩ'aʉna masi cho'omanesivʉ'ejekʉ tãnisõasomʉ repavʉ'e —chiniasomʉ Jesús repanare pãi.
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que edificou uma casa sobre a terra sem alicerces, e, arrojando-se o rio contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.