Atos 17
Dios Chʉ'o Kʉaphʉro (COE) vs NVT
1 Ũcuarʉmʉ Pablona'me Silas saijʉ Anfípolis vʉ'ejoopoji caraniasome. Jã'achejapi Apolonia vʉ'ejoopoji caraniasome. Jã'achejapi Tesalónica vʉ'ejoopona tĩ'aasome repana. Tesalónica vʉ'ejoopo judíopãi chi'ivʉ'e paniasomʉ.
1 Então Paulo e Silas passaram pelas cidades de Anfípolis e Apolônia e chegaram a Tessalônica, onde havia uma sinagoga judaica.
2 Pa'iʉna Pablo ũcuavʉ'ena mʉaasomʉ, pãire chʉ'vara chini. Vʉ'ñajoopoã kakani si'arʉmʉ jã'aja'ñe cho'oasomʉ repaʉ. Veinterepaumucujña ũcuajoopo'te pa'iʉ choteñoã pʉaumucujñachi'a repavʉ'ena mʉa repavʉ'e chi'isinare pãi ja'me cutuasomʉ repaʉ. Dios chʉ'ore aperʉmʉ tocha jo'kasi'ere ñakʉ kʉaasomʉ repaʉ.
2 Como era seu costume, Paulo foi à sinagoga e, durante três sábados seguidos, discutiu as Escrituras com o povo.
3 Ũcuare ñakʉ i'kakʉ Dios Neekʉre raojachere kʉache'te che'choasomʉ repaʉ repanare. Repaʉ Dios Raosi'kʉ rani cu'ache cho'ocojñosi'ena'me chueniso tãcojñosi'ena'me jo'e vajʉraisi'ere kʉache peore che'choasomʉ repaʉ.
3 Explicou as profecias e provou que era necessário o Cristo sofrer e ressuscitar dos mortos. “Esse Jesus de que lhes falo é o Cristo”, disse ele.
4 Pabloji jã'aja'ñe i'kakʉ chʉ'vaʉna asa chẽa cuasajʉ jovoasome judíopãi te'ena Pablona'me Silare. Chekʉna ũcuachi'a jainʉko Pablo chʉ'ore cuasajʉ jovoasome, griegopãi Diore cuasanana'me pãi chʉ̃'ʉna rʉ̃joromi.
4 Alguns dos judeus que o ouviam foram convencidos e se uniram a Paulo e Silas, bem como muitos gregos tementes a Deus e várias mulheres de alta posição.
5 Repanani pãipi jairepanʉko jovojʉna chekʉna judíopãi Pablo chʉ'vachʉ'ore jachajʉ pe'rujʉ chekʉnare cu'anare ñamejʉ rupʉ pa'inani soni chi'iasome. Na'a jainʉko soni chi'i jovo cuijʉ vʉ'ejoopoji Jasón vʉ'ena vʉ'vʉasome repana. Vʉ'vʉ kaka Pablona'me Silare ku'easome repana, chẽa etua pãi chenevʉna sa nʉkoñu chini.
5 Alguns judeus, porém, ficaram com inveja, reuniram alguns desordeiros e desocupados e, com a multidão, começaram um tumulto. Invadiram a casa de Jasom em busca de Paulo e Silas para entregá-los ao conselho da cidade,
6 Repanare ku'ete'e chekʉnani Jasonna'me Jesure cuasanare chẽa jñajñu etua sa repajoopo chʉ̃'ʉnare ti'jñeñena nʉko cuijʉ ija'che i'kaasome repana:
6 mas, como não os encontraram, arrastaram para fora Jasom e alguns outros irmãos e os levaram diante do conselho. Gritavam: “Aqueles que têm causado transtornos no mundo todo agora estão aqui, perturbando nossa cidade,
7 Repanapi ichejana ratena ikʉ Jasón repaʉ vʉ'ere cuaa paamʉ repanare. Ina ũcuanʉko cu'ache cho'onaa'me. Maire ũcuanʉkore chʉ̃'ʉkʉ'te Claudio Césa'te jachajʉ chekʉni Jesuni cuasanaa'me ina, “Chʉkʉna'te paakʉ'mʉ Jesús”, chiijʉ —Jã'aja'ñe i'kaasome repana.
7 e Jasom os recebeu em sua casa! São todos culpados de traição contra César, pois afirmam que existe um outro rei, um tal de Jesus”.
8 I'kajʉna pãi chi'isina repanare chʉ̃'ʉnana'me asa pe'rujʉ si'acairo i'kajʉ cuiasome.
8 Ao ouvir isso, o povo da cidade e o conselho se agitaram.
9 Repana pãi chʉ̃'ʉna Jasonre kuri sẽniasome, repaʉ'te ja'me pa'inare ũcuachi'a. Repanani kuri sẽtena ro'iasome repana. Ro'irena jñuni saoasome repanare.
9 Então os oficiais obrigaram Jasom e os outros irmãos a pagarem fiança, e depois os soltaram.
10 Na'isosirʉmʉna Jesucristo'te cuasana Pablona'me Silare Berea vʉ'ejoopona saoasome. Saorena sani pa'ijʉ judíopãi chi'ivʉ'ena mʉa kakaasome repana.
10 Ao anoitecer, os irmãos enviaram Paulo e Silas a Bereia. Quando lá chegaram, foram à sinagoga judaica.
11 Kaka Dios chʉ'ore chʉ'vajʉna asa chẽa repajoopo pa'ina Tesalónica pa'inare na'a re'oja'che paniasome. Pabloji chʉ'vakʉna asa pojojʉ si'aumucujña Dios chʉ'ore aperʉmʉ tocha jo'kasi'ere ñajʉ paniasome repana, “¿Pablo i'kachʉ'o ũcuarepaa'che?”, chiijʉ, ku'e jñaa masiñu chini.
11 Os judeus que moravam em Bereia tinham a mente mais aberta que os de Tessalônica e ouviram a mensagem de Paulo com grande interesse. Todos os dias, examinavam as Escrituras para ver se Paulo e Silas ensinavam a verdade.
12 Reparʉmʉ judíopãi jainʉko Jesucristoni cuasajʉ jovoasome. Ũcuachi'a griego masiromi jainʉko Jesure cuasajʉ jovoasome, griego ʉmʉpãijatʉ'ka.
12 Como resultado, muitos judeus creram, assim como vários gregos de alta posição, tanto homens como mulheres.
13 Ũcuarʉmʉ Tesalónica vʉ'ejoopo pa'ina judíopãi Pabloji Berea vʉ'ejoopo pa'inani chʉ'vakʉna asa pe'rujʉ ũcuajoopona sani rʉa cu'ache cutuasome. Repanapi cu'ache cutujʉna chekʉna repajoopo pa'ina ũcuachi'a Pablo'te pe'ruasome.
13 Mas, quando os judeus de Tessalônica souberam que Paulo estava pregando a palavra de Deus em Bereia, foram até lá e criaram um alvoroço.
14 Pe'rujʉna Jesucristo'te cuasana teana chiarana casoasome Pablo'te, choovʉji tuni sanisoa'kʉ chini. Jã'ata'ni ja'me pa'isina Silana'me Timoteo saima'ñe ũcuajoopo'te paniasome.
14 Os irmãos agiram de imediato e enviaram Paulo para o litoral, enquanto Silas e Timóteo permaneceram na cidade.
15 Pablo'te ja'me saisina Atenas vʉ'ejoopojatʉ'ka sani ũcuajoopoji co'iasome. Co'i Pablo i'kasi'ere chʉ'o Silana'me Timoteo'te sa kʉaasome repana ija'che chiijʉ: “Raire'oto pesa rani ja'me pa'ijʉ̃'ʉ chʉ'ʉre”, chiiʉ chʉ'o saoasomʉ Pablo repanare.
15 Os que acompanharam Paulo o levaram até Atenas e, depois, voltaram a Bereia com instruções para Silas e Timóteo irem ao encontro dele o mais depressa possível.
16 Pablo chʉ'o saosi'kʉjekʉ Atenas vʉ'ejoopo'te pa'iʉ cha'akʉ paniasomʉ repanare. Cha'akʉ pa'iʉ ñato pãijanare tʉ̃osi'e rʉa paniasomʉ repajoopo. Cu'ava'najanare tʉ̃osi'e ũcuachi'a paniasomʉ. Repajoopo pa'ina rupʉ tʉ̃osiva'nani ñajʉ pojoasome, “Dioa'me ina”, chini. Jã'are ñaʉna Pablo'te rʉa sʉmaneasomʉ.
16 Enquanto Paulo esperava por eles em Atenas, ficou muito indignado ao ver ídolos por toda a cidade.
17 Jã'ajekʉna repanani oiʉ Dios chʉ'ore rʉa chʉ'vaasomʉ repaʉ. Judíopãi chi'ivʉ'ena kaka judíopãire chʉ'vaasomʉ repaʉ, griegopãi Diore cuasanare ũcuachi'a. Ũcuachi'a umucujña pa'iche plazana mʉa repacheja pa'inare Dios chʉ'ore chʉ'vaasomʉ repaʉ.
17 Por isso, ia à sinagoga debater com os judeus e com os gentios tementes a Deus e falava diariamente na praça pública a todos que ali estavam.
18 Chʉ'vakʉna chekʉna epicúreopãi kʉasi'e che'chenana'me estoicopãi kʉasi'e che'chena, pãi cuasachechi'a cuasajʉ pa'inapi ke'reasome repaʉ'te. Ke'rejʉ ũcuanachi'a sãiñechi'a ija'che sẽniasome repana:
18 Paulo também debateu com alguns dos filósofos epicureus e estoicos. Quando lhes falou de Jesus e da ressurreição, eles perguntaram: “O que esse tagarela está querendo dizer?”. Outros disseram: “Parece estar falando de deuses estrangeiros”.
19 Jã'aja'ñe i'kajʉ Areópago aikũtina pãi chi'i cutukũtina sa, repaʉ'te pãi jainʉko asajʉ'te ija'che sẽniasome repana:
19 Então levaram Paulo ao conselho da cidade e disseram: “Pode nos dizer que novo ensino é esse?
20 Mʉ'ʉ che'choche rʉa tĩiñea'me. Jã'ajekʉna asa masiñu chiime chʉkʉna —chiniasome repana.
20 Você diz coisas um tanto estranhas, e queremos saber o que significam”.
21 Si'arʉmʉ ũcuaʉache'te chʉ'o repana asamanesi'ere asani sãiñechi'a cutujʉ paniasome repana. Jã'aja'ñe paniasome Atenas vʉ'ejoopo cana, so'ña rani pa'ina tĩipãi ũcuachi'a.
21 (Convém explicar que os atenienses, bem como os estrangeiros que viviam em Atenas, pareciam não fazer outra coisa senão discutir as últimas novidades.)
22 Jã'aja'ñe sẽejʉna Pablo repana chenevʉji vʉni nʉkakʉ ija'che i'kaasomʉ repanare, Areópago aikũti chi'isinare:
22 Então Paulo se levantou diante do conselho e assim se dirigiu a seus membros: “Homens de Atenas, vejo que em todos os aspectos vocês são muito religiosos,
23 Ijoopo vʉ'ejoopo ku'iʉ mʉsanʉkona diova'nare pojochejña rʉa ñasi'kʉa'mʉ chʉ'ʉ. Te'echeja, “Diova'ʉre mai vesʉva'ʉre pojochejaa'me icheja”, chiijʉ tocha sʉosi'e pa'imʉ. Ũcuaʉ pa'iche'te kʉara chiimʉ chʉ'ʉ mʉsanʉkonare.
23 pois, enquanto andava pela cidade, reparei em seus diversos altares. Um deles trazia a seguinte inscrição: ‘Ao Deus Desconhecido’. Esse Deus que vocês adoram sem conhecer é exatamente aquele de que lhes falo.
24 Repaʉ Dios, mʉsanʉkona vesʉkʉ, chejana'me cheja pa'iche cu'amajñarʉã peore Cho'osi'kʉ diovʉ'ña pãi cho'osivʉ'ñachi'a pa'ima'kʉa'mʉ. Si'achejña pa'ikʉ'mʉ. Peore chʉ̃'ʉkʉ'mʉ Repaʉ, cʉnaʉmʉ pa'inana'me cheja pa'inare.
24 “Ele é o Deus que fez o mundo e tudo que nele há. Uma vez que é Senhor dos céus e da terra, não habita em templos feitos por homens
25 Pãi ũcuanʉkore kuirakʉ cuasache ĩsikʉ pãi vasokʉ'mʉ. Pãi paache peore Dios ĩsiche'me jã'a. Jã'ajekʉna Repaʉ'te kuiranare pãi chiima'mʉ Repaʉ. Pãipi Repaʉ'te kuirama'tojẽ'e karama'mʉ Repaʉ'te. Peore paakʉ'mʉ Repaʉ.
25 e não é servido por mãos humanas, pois não necessita de coisa alguma. Ele mesmo dá vida e fôlego a tudo, e supre cada necessidade.
26 Repaʉ Dios charo te'eʉ'te pãiʉ'te cho'oasomʉ. Diopi cho'oʉna charo pa'isi'kʉ pãiʉ jainʉkore jojoasomʉ cheja pa'inare ũcuanʉkore. Si'achejña sani paapʉ chini, pãi jainʉkore jojoche chʉ̃'ʉasomʉ Dios. Chuta'a pãi peorʉmʉ pãi jñaacojñojaumucujñana'me repana pa'ijachejña jo'kaasomʉ Dios.
26 De um só homem ele criou todas as nações da terra, tendo decidido de antemão onde se estabeleceriam e por quanto tempo.
27 Jã'aja'ñe cho'oasomʉ Dios, pãipi Repaʉni cuasaa'jʉ chini. Maipi Repaʉni cuasajʉ i'kato asamʉ Repaʉ, maire si'arʉmʉ ja'me Pa'ikʉjekʉ. Sẽeto cho'okaimʉ Repaʉ.
27 “Seu propósito era que as nações buscassem a Deus e, tateando, talvez viessem a encontrá-lo, embora ele não esteja longe de nenhum de nós.
28 “Diopi cho'okaiʉna pa'inaa'me mai pãi. Diopi cho'okaiʉna vajʉnaa'me mai.” Mʉsanʉkona majapãi ija'che tochaasome aperʉmʉ: “Dios neenaa'me mai”, chiijʉ tochaasome. Ũcuarepaa'me jã'a.
28 Pois nele vivemos, nos movemos e existimos. Como disseram alguns de seus próprios poetas: ‘Somos descendência dele’.
29 ’Jã'ajekʉna rũhiñe cuasañu chura; Dios neenaa'me mai. Mai Ja'kʉ Dios kuripi, oropi tʉ̃osiva'ʉma'mʉ. Cata tẽ'tosiva'ʉma'mʉ. Ũcuachi'a pãi tʉ̃omasina cuasa tʉ̃osi'kʉma'mʉ Dios.
29 E, por ser isso verdade, não devemos imaginar Deus como um ídolo de ouro, prata ou pedra, projetado por artesãos.
30 Aperʉmʉ Dios tʉ̃osiva'nare cuasanare pãi rʉarepa pe'rumaneasomʉ, vesʉjʉna. Irʉmʉ canareta'ni pãi ũcuanʉkore, ũcuaʉachejña pa'inare, “Cu'ache cho'oche ũhasõjʉ̃'ʉ”, chiimʉ Dios.
30 “No passado, Deus não levou em conta a ignorância das pessoas acerca dessas coisas, mas agora ele ordena que todos, em todo lugar, se arrependam.
31 Ũcuachi'a Repaʉ pãi ũcuanʉko cu'ache cho'osi'e ro'iche chʉ̃'ʉjaumucuse care'vaasomʉ Dios. Ũcuaumucusena Dios Repaʉ Chẽa Paakʉ'te pãi cu'ache cho'onare cu'achejana saoa'kʉ chini chʉ̃'ʉja'mʉ. Repaʉ Dios Chẽa Paakʉji Jesupi jũniso tãcojñosi'kʉpi vajʉrakʉna masime mai Repaʉ pa'iche —chiniasomʉ Pablo repanare.
31 Pois ele estabeleceu um dia para julgar o mundo com justiça, por meio do homem que ele designou, e mostrou a todos quem é esse homem ao ressuscitá-lo dos mortos”.
32 Jesucristo jũniso tãcojñosi'kʉ vajʉraisi'ere kʉaʉna asa te'ena jachajʉ pãisojʉ cu'ache i'kaasome repaʉ'te. Chekʉnata'ni re'oja'che i'kaasome.
32 Quando ouviram Paulo falar da ressurreição dos mortos, alguns riram com desprezo. Outros, porém, disseram: “Queremos ouvir mais sobre isso em outra ocasião”.
33 Chitena Pablo repanare jo'ka sanisoasomʉ.
33 Então Paulo se retirou do conselho,
34 Jã'ata'ni repaʉ chʉ'vachʉ'o asasina te'ena Jesucristoni cuasajʉ Pabloni jovoasome. Areópago aikũti chi'i chʉ̃'ʉnare ja'me pa'ikʉ, Dionisio Jesure cuasakʉ jovoasomʉ. Cheko, Dámaris, ũcuachi'a chekʉnana'me cuasaasomo.
34 mas alguns se juntaram a ele e creram. Entre eles estavam Dionísio, membro do conselho, uma mulher chamada Dâmaris, e alguns outros.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.