Atos 17
Dios Chʉ'o Kʉaphʉro (COE) vs NAA
1 Ũcuarʉmʉ Pablona'me Silas saijʉ Anfípolis vʉ'ejoopoji caraniasome. Jã'achejapi Apolonia vʉ'ejoopoji caraniasome. Jã'achejapi Tesalónica vʉ'ejoopona tĩ'aasome repana. Tesalónica vʉ'ejoopo judíopãi chi'ivʉ'e paniasomʉ.
1 Tendo passado por Anfípolis e Apolônia, Paulo e Silas chegaram a Tessalônica, onde havia uma sinagoga dos judeus.
2 Pa'iʉna Pablo ũcuavʉ'ena mʉaasomʉ, pãire chʉ'vara chini. Vʉ'ñajoopoã kakani si'arʉmʉ jã'aja'ñe cho'oasomʉ repaʉ. Veinterepaumucujña ũcuajoopo'te pa'iʉ choteñoã pʉaumucujñachi'a repavʉ'ena mʉa repavʉ'e chi'isinare pãi ja'me cutuasomʉ repaʉ. Dios chʉ'ore aperʉmʉ tocha jo'kasi'ere ñakʉ kʉaasomʉ repaʉ.
2 Paulo, segundo o seu costume, foi procurá-los e, por três sábados, discutiu com eles a respeito das Escrituras,
3 Ũcuare ñakʉ i'kakʉ Dios Neekʉre raojachere kʉache'te che'choasomʉ repaʉ repanare. Repaʉ Dios Raosi'kʉ rani cu'ache cho'ocojñosi'ena'me chueniso tãcojñosi'ena'me jo'e vajʉraisi'ere kʉache peore che'choasomʉ repaʉ.
3 expondo e demonstrando ter sido necessário que o Cristo padecesse e ressuscitasse dos mortos. Paulo dizia: — Este Jesus, que eu anuncio a vocês, é o Cristo.
4 Pabloji jã'aja'ñe i'kakʉ chʉ'vaʉna asa chẽa cuasajʉ jovoasome judíopãi te'ena Pablona'me Silare. Chekʉna ũcuachi'a jainʉko Pablo chʉ'ore cuasajʉ jovoasome, griegopãi Diore cuasanana'me pãi chʉ̃'ʉna rʉ̃joromi.
4 Alguns deles foram persuadidos e se juntaram a Paulo e Silas. O mesmo aconteceu com numerosa multidão de gregos piedosos e muitas mulheres importantes.
5 Repanani pãipi jairepanʉko jovojʉna chekʉna judíopãi Pablo chʉ'vachʉ'ore jachajʉ pe'rujʉ chekʉnare cu'anare ñamejʉ rupʉ pa'inani soni chi'iasome. Na'a jainʉko soni chi'i jovo cuijʉ vʉ'ejoopoji Jasón vʉ'ena vʉ'vʉasome repana. Vʉ'vʉ kaka Pablona'me Silare ku'easome repana, chẽa etua pãi chenevʉna sa nʉkoñu chini.
5 Os judeus, porém, movidos de inveja, trazendo consigo alguns homens maus dentre a malandragem, reuniram uma multidão e provocaram um tumulto na cidade. E, atacando de surpresa a casa de Jasom, procuravam trazer Paulo e Silas para o meio do povo.
6 Repanare ku'ete'e chekʉnani Jasonna'me Jesure cuasanare chẽa jñajñu etua sa repajoopo chʉ̃'ʉnare ti'jñeñena nʉko cuijʉ ija'che i'kaasome repana:
6 Porém, não os encontrando, arrastaram Jasom e alguns irmãos diante das autoridades, gritando: — Estes que promovem tumulto em todo o mundo chegaram também aqui,
7 Repanapi ichejana ratena ikʉ Jasón repaʉ vʉ'ere cuaa paamʉ repanare. Ina ũcuanʉko cu'ache cho'onaa'me. Maire ũcuanʉkore chʉ̃'ʉkʉ'te Claudio Césa'te jachajʉ chekʉni Jesuni cuasanaa'me ina, “Chʉkʉna'te paakʉ'mʉ Jesús”, chiijʉ —Jã'aja'ñe i'kaasome repana.
7 e Jasom os hospedou na casa dele. Todos estes agem contra os decretos de César, dizendo que existe outro rei, chamado Jesus.
8 I'kajʉna pãi chi'isina repanare chʉ̃'ʉnana'me asa pe'rujʉ si'acairo i'kajʉ cuiasome.
8 Tanto a multidão como as autoridades ficaram agitadas ao ouvir estas palavras.
9 Repana pãi chʉ̃'ʉna Jasonre kuri sẽniasome, repaʉ'te ja'me pa'inare ũcuachi'a. Repanani kuri sẽtena ro'iasome repana. Ro'irena jñuni saoasome repanare.
9 Porém, depois de terem recebido deles a fiança estipulada, as autoridades soltaram Jasom e os outros.
10 Na'isosirʉmʉna Jesucristo'te cuasana Pablona'me Silare Berea vʉ'ejoopona saoasome. Saorena sani pa'ijʉ judíopãi chi'ivʉ'ena mʉa kakaasome repana.
10 E logo, durante a noite, os irmãos enviaram Paulo e Silas para Bereia. Ali chegados, dirigiram-se à sinagoga dos judeus.
11 Kaka Dios chʉ'ore chʉ'vajʉna asa chẽa repajoopo pa'ina Tesalónica pa'inare na'a re'oja'che paniasome. Pabloji chʉ'vakʉna asa pojojʉ si'aumucujña Dios chʉ'ore aperʉmʉ tocha jo'kasi'ere ñajʉ paniasome repana, “¿Pablo i'kachʉ'o ũcuarepaa'che?”, chiijʉ, ku'e jñaa masiñu chini.
11 Ora, estes de Bereia eram mais nobres do que os de Tessalônica, pois receberam a palavra com toda a avidez, examinando as Escrituras todos os dias para ver se as coisas eram, de fato, assim.
12 Reparʉmʉ judíopãi jainʉko Jesucristoni cuasajʉ jovoasome. Ũcuachi'a griego masiromi jainʉko Jesure cuasajʉ jovoasome, griego ʉmʉpãijatʉ'ka.
12 Com isso, muitos deles creram, mulheres gregas de alta posição social e muitos homens.
13 Ũcuarʉmʉ Tesalónica vʉ'ejoopo pa'ina judíopãi Pabloji Berea vʉ'ejoopo pa'inani chʉ'vakʉna asa pe'rujʉ ũcuajoopona sani rʉa cu'ache cutuasome. Repanapi cu'ache cutujʉna chekʉna repajoopo pa'ina ũcuachi'a Pablo'te pe'ruasome.
13 Mas, logo que os judeus de Tessalônica souberam que a palavra de Deus era anunciada por Paulo também em Bereia, foram lá agitar e perturbar o povo.
14 Pe'rujʉna Jesucristo'te cuasana teana chiarana casoasome Pablo'te, choovʉji tuni sanisoa'kʉ chini. Jã'ata'ni ja'me pa'isina Silana'me Timoteo saima'ñe ũcuajoopo'te paniasome.
14 Então os irmãos fizeram com que Paulo fosse imediatamente para os lados do mar. Porém Silas e Timóteo continuaram em Bereia.
15 Pablo'te ja'me saisina Atenas vʉ'ejoopojatʉ'ka sani ũcuajoopoji co'iasome. Co'i Pablo i'kasi'ere chʉ'o Silana'me Timoteo'te sa kʉaasome repana ija'che chiijʉ: “Raire'oto pesa rani ja'me pa'ijʉ̃'ʉ chʉ'ʉre”, chiiʉ chʉ'o saoasomʉ Pablo repanare.
15 Os responsáveis por Paulo levaram-no até Atenas e regressaram trazendo ordem a Silas e Timóteo para que fossem encontrá-lo o mais depressa possível.
16 Pablo chʉ'o saosi'kʉjekʉ Atenas vʉ'ejoopo'te pa'iʉ cha'akʉ paniasomʉ repanare. Cha'akʉ pa'iʉ ñato pãijanare tʉ̃osi'e rʉa paniasomʉ repajoopo. Cu'ava'najanare tʉ̃osi'e ũcuachi'a paniasomʉ. Repajoopo pa'ina rupʉ tʉ̃osiva'nani ñajʉ pojoasome, “Dioa'me ina”, chini. Jã'are ñaʉna Pablo'te rʉa sʉmaneasomʉ.
16 Enquanto Paulo os esperava em Atenas, o seu espírito se revoltava em face da idolatria dominante na cidade.
17 Jã'ajekʉna repanani oiʉ Dios chʉ'ore rʉa chʉ'vaasomʉ repaʉ. Judíopãi chi'ivʉ'ena kaka judíopãire chʉ'vaasomʉ repaʉ, griegopãi Diore cuasanare ũcuachi'a. Ũcuachi'a umucujña pa'iche plazana mʉa repacheja pa'inare Dios chʉ'ore chʉ'vaasomʉ repaʉ.
17 Por isso, falava na sinagoga com os judeus e os gentios piedosos; também na praça, todos os dias, com os que se encontravam ali.
18 Chʉ'vakʉna chekʉna epicúreopãi kʉasi'e che'chenana'me estoicopãi kʉasi'e che'chena, pãi cuasachechi'a cuasajʉ pa'inapi ke'reasome repaʉ'te. Ke'rejʉ ũcuanachi'a sãiñechi'a ija'che sẽniasome repana:
18 E alguns dos filósofos epicureus e estoicos discutiam com ele, havendo quem perguntasse: — Que quer dizer esse tagarela? Outros diziam: — Parece pregador de deuses estranhos. Diziam isso porque Paulo pregava Jesus e a ressurreição.
19 Jã'aja'ñe i'kajʉ Areópago aikũtina pãi chi'i cutukũtina sa, repaʉ'te pãi jainʉko asajʉ'te ija'che sẽniasome repana:
19 Então, tomando-o consigo, levaram-no ao Areópago, dizendo: — Podemos saber que nova doutrina é essa que você ensina?
20 Mʉ'ʉ che'choche rʉa tĩiñea'me. Jã'ajekʉna asa masiñu chiime chʉkʉna —chiniasome repana.
20 Pois você nos traz aos ouvidos coisas estranhas e queremos saber o que vem a ser isso.
21 Si'arʉmʉ ũcuaʉache'te chʉ'o repana asamanesi'ere asani sãiñechi'a cutujʉ paniasome repana. Jã'aja'ñe paniasome Atenas vʉ'ejoopo cana, so'ña rani pa'ina tĩipãi ũcuachi'a.
21 Acontece que todos os de Atenas e os estrangeiros residentes não se ocupavam com outra coisa senão dizer ou ouvir as últimas novidades.
22 Jã'aja'ñe sẽejʉna Pablo repana chenevʉji vʉni nʉkakʉ ija'che i'kaasomʉ repanare, Areópago aikũti chi'isinare:
22 Então Paulo, levantando-se no meio do Areópago, disse: — Senhores atenienses! Percebo que em tudo vocês são bastante religiosos,
23 Ijoopo vʉ'ejoopo ku'iʉ mʉsanʉkona diova'nare pojochejña rʉa ñasi'kʉa'mʉ chʉ'ʉ. Te'echeja, “Diova'ʉre mai vesʉva'ʉre pojochejaa'me icheja”, chiijʉ tocha sʉosi'e pa'imʉ. Ũcuaʉ pa'iche'te kʉara chiimʉ chʉ'ʉ mʉsanʉkonare.
23 porque, andando pela cidade e observando os objetos de culto que vocês têm, encontrei também um altar no qual aparece a seguinte inscrição: “ Ao Deus Desconhecido ”. Pois esse que vocês adoram sem conhecer é precisamente aquele que eu lhes anuncio.
24 Repaʉ Dios, mʉsanʉkona vesʉkʉ, chejana'me cheja pa'iche cu'amajñarʉã peore Cho'osi'kʉ diovʉ'ña pãi cho'osivʉ'ñachi'a pa'ima'kʉa'mʉ. Si'achejña pa'ikʉ'mʉ. Peore chʉ̃'ʉkʉ'mʉ Repaʉ, cʉnaʉmʉ pa'inana'me cheja pa'inare.
24 — O Deus que fez o mundo e tudo o que nele existe, sendo ele Senhor do céu e da terra, não habita em santuários feitos por mãos humanas;
25 Pãi ũcuanʉkore kuirakʉ cuasache ĩsikʉ pãi vasokʉ'mʉ. Pãi paache peore Dios ĩsiche'me jã'a. Jã'ajekʉna Repaʉ'te kuiranare pãi chiima'mʉ Repaʉ. Pãipi Repaʉ'te kuirama'tojẽ'e karama'mʉ Repaʉ'te. Peore paakʉ'mʉ Repaʉ.
25 nem é servido por mãos humanas, como se precisasse de alguma coisa, pois ele mesmo é quem a todos dá vida, respiração e tudo mais.
26 Repaʉ Dios charo te'eʉ'te pãiʉ'te cho'oasomʉ. Diopi cho'oʉna charo pa'isi'kʉ pãiʉ jainʉkore jojoasomʉ cheja pa'inare ũcuanʉkore. Si'achejña sani paapʉ chini, pãi jainʉkore jojoche chʉ̃'ʉasomʉ Dios. Chuta'a pãi peorʉmʉ pãi jñaacojñojaumucujñana'me repana pa'ijachejña jo'kaasomʉ Dios.
26 De um só homem fez todas as nações para habitarem sobre a face da terra, havendo fixado os tempos previamente estabelecidos e os limites da sua habitação;
27 Jã'aja'ñe cho'oasomʉ Dios, pãipi Repaʉni cuasaa'jʉ chini. Maipi Repaʉni cuasajʉ i'kato asamʉ Repaʉ, maire si'arʉmʉ ja'me Pa'ikʉjekʉ. Sẽeto cho'okaimʉ Repaʉ.
27 para buscarem Deus se, porventura, tateando, o possam achar, ainda que não esteja longe de cada um de nós;
28 “Diopi cho'okaiʉna pa'inaa'me mai pãi. Diopi cho'okaiʉna vajʉnaa'me mai.” Mʉsanʉkona majapãi ija'che tochaasome aperʉmʉ: “Dios neenaa'me mai”, chiijʉ tochaasome. Ũcuarepaa'me jã'a.
28 pois nele vivemos, nos movemos e existimos, como alguns dos poetas de vocês disseram: “Porque dele também somos geração.”
29 ’Jã'ajekʉna rũhiñe cuasañu chura; Dios neenaa'me mai. Mai Ja'kʉ Dios kuripi, oropi tʉ̃osiva'ʉma'mʉ. Cata tẽ'tosiva'ʉma'mʉ. Ũcuachi'a pãi tʉ̃omasina cuasa tʉ̃osi'kʉma'mʉ Dios.
29 Portanto, visto que somos geração de Deus, não devemos pensar que a divindade é semelhante ao ouro, à prata ou à pedra, trabalhados pela arte e imaginação do homem.
30 Aperʉmʉ Dios tʉ̃osiva'nare cuasanare pãi rʉarepa pe'rumaneasomʉ, vesʉjʉna. Irʉmʉ canareta'ni pãi ũcuanʉkore, ũcuaʉachejña pa'inare, “Cu'ache cho'oche ũhasõjʉ̃'ʉ”, chiimʉ Dios.
30 Deus não levou em conta os tempos da ignorância, mas agora ele ordena a todas as pessoas, em todos os lugares, que se arrependam.
31 Ũcuachi'a Repaʉ pãi ũcuanʉko cu'ache cho'osi'e ro'iche chʉ̃'ʉjaumucuse care'vaasomʉ Dios. Ũcuaumucusena Dios Repaʉ Chẽa Paakʉ'te pãi cu'ache cho'onare cu'achejana saoa'kʉ chini chʉ̃'ʉja'mʉ. Repaʉ Dios Chẽa Paakʉji Jesupi jũniso tãcojñosi'kʉpi vajʉrakʉna masime mai Repaʉ pa'iche —chiniasomʉ Pablo repanare.
31 Porque Deus estabeleceu um dia em que julgará o mundo com justiça, por meio de um homem que escolheu. E deu certeza disso a todos, ressuscitando-o dentre os mortos.
32 Jesucristo jũniso tãcojñosi'kʉ vajʉraisi'ere kʉaʉna asa te'ena jachajʉ pãisojʉ cu'ache i'kaasome repaʉ'te. Chekʉnata'ni re'oja'che i'kaasome.
32 Quando ouviram falar de ressurreição de mortos, uns zombaram, e outros disseram: — A respeito disso ouviremos você em outra ocasião.
33 Chitena Pablo repanare jo'ka sanisoasomʉ.
33 A essa altura, Paulo se retirou do meio deles.
34 Jã'ata'ni repaʉ chʉ'vachʉ'o asasina te'ena Jesucristoni cuasajʉ Pabloni jovoasome. Areópago aikũti chi'i chʉ̃'ʉnare ja'me pa'ikʉ, Dionisio Jesure cuasakʉ jovoasomʉ. Cheko, Dámaris, ũcuachi'a chekʉnana'me cuasaasomo.
34 Houve, porém, alguns homens que se juntaram a ele e creram; entre eles estava Dionísio, o areopagita, uma mulher chamada Dâmaris e, com eles, mais algumas pessoas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.