Gênesis 31
Apanlli Kuku (CBUNT) vs VC
1 Labansha wip kamuz tputsee tsiyatarangu; Na Akop kurikpan taakiya. Maachiri zapanshita. Itaru, anoo ichingaru apapanandari maachirita, tát tát ashiranganaya.
1 Jacó ouviu as palavras dos filhos de Labão, que diziam: "Jacó tomou tudo o que é de nosso pai, e é às suas custas que ele se tornou de tal forma rico."
2 Akopsha anoo mazinarangu, Nuwaa ngusiri nizikpaz ashkiya. Watam sirú nuwaa kapung chinatariya. Itaru, na ndusha ashiru chinakiya, tárangiya.
2 Observou também, pela fisionomia de Labão, que este não tinha mais para com ele os sentimentos de antes.
3 Apanllsha: Akopaa; Shaanpeetam tsapunish kanapungi yap shaana maachiritish taakana ambi. Nuw shiyaam kapung istachinllpa, Apanll tárangu, Akopsha; Ayu, tárangiya.
3 O Senhor disse a Jacó: "Volta para a terra dos teus pais, para a tua parentela, e eu estarei contigo."
4 Akopsha wizanllee tsimbunarta kuruzurangiya, yapiri opeejarini ksutku taarangu ambirita.
4 Então Jacó mandou Raquel e Lia vir ao campo junto dos seus rebanhos:
5 Anushsha wizanll kusarangsin, wizanllee tsiyatarangu; Izanllee, aparish sirútama nuwaa kapung chinatariya. Itaru, na ndunsha chinakiya; napakshita. Ashkitaa aparish, itaru Apanllsha nuwaa urutamari ksutkiya.
5 "Vejo, disse-lhes ele, pelo semblante de vosso pai, que ele não é mais para comigo o mesmo que antes. Mas o Deus de meu pai está comigo.
6 Siy yasaksa yuwaa nuw aparshish tarawaztaki anootsi. Nda apareetsish kuk kapeetarangina. Mangi ksaptari tarawaztakina.
6 Sabeis que servi a vosso pai o melhor que pude,
7 Ashkitaati anoo, aparshitish nuwaam xarashish wayakiya. Yuwaa tarawaztaki anoo mantsir tuwapamaam zandkiya.
7 enquanto ele zombou de mim, mudando dez vezes o meu salário; mas Deus não lhe permitiu causar-me prejuízo.
8 Aparish waana mangush chinarangu, Yuw chinuz yutaritarini tatsipkachu, yuw pur kantsirpamasheewa an shaama yamangcha yuwamand tarawaztakchish anumanda, tárangiya. Itaru, chinuzsha iparinaku, ichingaru pur kantsirpinand minllur tuwapinand iparnarangiya. Ashirucha, anootssha parangu, yusur nuwaa tsiyatarangiya: Na nimun yuwanandarisha pur isingukuru annandarisha ipuseerush shaama yamangcha yuwamand tarawaztakish anumanda, tárangu, yusur chinuz pur isingumanandsha iparinarangiya.
8 Quando ele dizia: os animais malhados serão o teu salário, todas as ovelhas davam à luz cordeiros malhados, e se dizia: os animais riscados serão o teu salário, todas as ovelhas davam à luz cordeiros riscados.
9 Apanll waana nuwaam kapung istaku ashirangiya. Apareetsis chinoo itutseeru, nuwaamsha chineemi zapan panarangiya.
9 Foi Deus mesmo que tomou o rebanho de vosso pai para me dar.
10 Yuwapur chinuz sirútama ichingaru kuratarangu anpur pamasaranguri, kaapar upapchir wizaree yangaranganaya. Ichingaru wip isingumanandari, minllur tuwapinandari, kantsirpinandari ashiru tatsipurangiya.
10 No tempo em que os animais deviam conceber, eu levantava os olhos e via em sonhos que os bodes que cobriam as cabras eram listados, malhados e manchados.
11 Anshuritam yuwash pamaski anush Apanllsha wasundurur nuwaa kuruzurangu, Akopaa, tárangu, nuwshat; ¿Maya? tárangina.
11 Um anjo de Deus disse-me em sonhos: Jacó! Eis-me aqui, respondi.
12 Uwshat; Akopaa, nuwaa kuki mazinangandama. Nuw shiyaa parangina yuwaa Laban shiyaa kiyung yachaku anootsi. Na nimun kaapar ichingaru isingumanand, kantsirpinand, minllur tuwapinand wizaree yangachinllinpa.
12 Levanta os olhos e vê: todos os bodes que cobrem as cabras são listados, malhados e manchados, porque eu vi tudo o que te fez Labão.
13 Nuw Apanlltana. Zurampatari shiyaa atina. Nuw waatatana yuw shiyapa Betelash tsap tsiyatarangani antana; yuwapur shiy patumbchimun kzammashpa tapararangush, anush nuwapasha zurmaptari tsiyatarangani antana. Ashiriya, na nee tsap kasayarush, wapitam tsapunpitamtish kanapungi yapitam nllurtarangish ambitamta, nuwaa tárangiya. Ántar, Akoparini wizanllee kamanku ashirangiya.
13 Eu sou o Deus de Betel, onde tu me consagraste uma estela e me fizeste um voto. Agora, vamos, sai daqui e volta para a terra de tua família."
14 Wizanllshitisin; Natunaa átish anoo mazinaktanicha. Watam na iyaam apap maacheetsi panamaam wanindshitaja. ¿Apapaam mayaamaja kutachini? Pzaya, átush waritacha.
14 Raquel e Lia responderam: "Resta-nos porventura ainda alguma parte de herança na casa de nosso pai?
15 ¿Watam apap iyaa tunareepaz ashisha, arapeetarisha napkuwa? ¡Shiy iyaa yamarangus, apapsha iyaa maacheetsipaz ashiru tarawaz wamin tupaxanxarangiya! Itaru, iyamand kamini apapaam tuwapamaam tarawaztarangush, na tputseemsha chinoo tuchingarangiya.
15 Não nos tratou ele como estrangeiras, vendendo-nos e devorando o nosso dinheiro?
16 Itaru, iyaatssha Apanll ¿tamaranga? Kizpur wanasirimash iyaam istarangiya. Apapaa maachiri itutseeru shiyaam panarangiya. Ipareemtamani panarangitamta. Ashirupa, Apanll waana shiyaa parangu tsiyatarangiya, wizanll táranganaya.
16 Toda a riqueza, que Deus tomou de nosso pai, é para nós e para nossos filhos. Faze, pois, o que Deus te disse."
17 — ausente —
17 Levantou-se, pois, Jacó, e fez montar seus filhos e suas mulheres nos camelos.
18 — ausente —
18 Levou consigo todos os seus rebanhos, todos os bens que tinha ajuntado, o rebanho que lhe pertencia, adquirido em Padã-Arã, e partiu para junto de seu pai Isaac, na terra de Canaã.
19 Itaru, anushsha zar Laban pangoo shitungeeranllu, chinuzipsha opeejaa pur kturkatu naatarangiya. Ashirucha, waanisha Rakel pangusish kurimunazish pshtuyaru, waparee apanllputsirini tinamaa payuku anoo shuchirangiya. Itaru, Akoparinsha anoo nda yasarangiya.
19 Raquel, aproveitando um momento em que seu pai fora tosquiar suas ovelhas, roubou os terafim de seu pai;
20 Naamaam yareersin, Akoparini ungsiree kukshari tsiyatsshari naataranganaya.
20 e Jacó enganou Labão, o arameu, ocultando-lhe sua fuga.
21 Ashirucha, maachiritaa ashpari ichingeerandsin, apus kung sur Eufratis taaru anoo kiteerandsin, aranginasha naataranganaya, yap mach sur Galaad taarangu ambshita.
21 Fugindo, pois, com tudo o que era seu, atravessou o rio e dirigiu-se para a montanha de Galaad.
22 Mang, tuchparinshini zar tushiyramchu anush Laban tsiyatssee mazinarangiya yuwaa ungsir Akop naayaranllu anootsi.
22 Três dias depois, soube Labão da fuga de Jacó.
23 Ashiriya, uwshtisin káyarandsin, tachitaranganaya. Ichingaru tiptsirtam, maachiritam kutaranganaya. Sheerandsin, yap Akop naayaranllina amb tachitaranganaya. Apusari tsimbun matayaru zar maamatanusin, anush mach sur Galaadash kamataranganaya.
23 E, tomando consigo seus irmãos, perseguiu-o durante sete dias de marcha, e alcançou-o na montanha de Galaad.
24 Ndatuma kamatchu, apus maarangu, anush Laban Apanllee pamasarangiya. Apanll waana tsiyatku, Labanaa, kaapa zapaninaa Akopaa nambinllpa, tárangiya.
24 Deus, porém, apareceu num sonho noturno a Labão, o arameu, e disse-lhe: "Guarda-te de dizer algo a Jacó."
25 Ashiriya, ansha Akoparin ichingaru tiptsirpat, wachinllinutam ashparitssin apus machish Galaadash tsap kanuskamchusin, anush Labansha wasundurpatari kamataranganaya. Anushutam kanusaranganaya.
25 Labão alcançou, pois, Jacó. Este havia levantado sua tenda na montanha, enquanto Labão e seus irmãos tinham plantado a sua na montanha de Galaad.
26 Anshurisha shaniyeeramchusin, Labansha Akopaa tsiyatarangiya. Akopaa, ¿mayaamsha shiy nuwaa amb ashirangsha? Ngutish nuwaa tamapingarangish. Arangirisha nuwaa tsiyatsshari ipareetsi isuwambeeranllish. Tputs kpachamash ashiru ipareetsi putayaranllush isuwambeeranllish.
26 Labão disse a Jacó: "Que fizeste? Tu me enganaste, e conduziste minhas filhas como prisioneiras de guerra!
27 Shiy nda nuwaa pakchiyam tsiyatarangsha. Waanari shiy nuwaa kamanirangush, nuw anuritam yasaranguri, maya, nuw shiyaam wanasir tsiyateeri kasamaam taariya. Shaniyeeruni, natum shiyapa michteenee, aturi, uru kapusis wayayaruni, shambateeni. Shambatkuni, tamburtataruni, tiruchiruchtaranguni, natunaa naangsi, táchima, táranguri, shiyshat arangiri suwarangsha.
27 Por que fugiste dessa forma, e me lograste em lugar de me avisar? Eu te teria despedido com manifestações de júbilo e com cânticos, ao som do tamborim e da harpa.
28 Ipareetstamti wanasir tsiyateeruri, ishambeeri, chinllineetstamti pachipeeruri, ishambeeruri, kasamaam taariya. Itaru, nuwshat ipareetsi, chinllineetstamti nda pakchiyam tsiyateeri, nda ishambaruri, ¿tamari kasachee? Tputs mang' ndunar tamaparee ashirangsha.
28 Não me deixaste beijar meus filhos e minhas filhas! Procedeste como um insensato.
29 Nuw siyaa waanari wanimaam zandkuri, ashparitaatsis nuw siyaa kamirana kiyung yachamaama. Itaru, nuwsha pamasaranguri, miranish Apanll nuwaa; Labanaa, k'keetsi mazinangcha. Kaapana kapung nambinllpa, tárangu, nuwsha anuritam payukina.
29 Eu poderia agora fazer-vos mal, mas o Deus de teu pai disse-me na última noite: Guarda-te de dizer algo a Jacó.
30 Itaru, shiysha Akopaa, mikeerus tsapuningazish zandarangush, kanapurangsha aparpish watsapuni. Itaru, amb ashkush, nuwaatssha apanllputsiri shuchirangsha, Laban tárangiya.
30 E, se partiste somente porque tinhas saudade da casa paterna, então por que roubaste os meus deuses?"
31 — ausente —
31 Jacó respondeu-lhe: "Tive medo, ao pensar que poderias tirar-me tuas filhas;
32 — ausente —
32 quanto aos teus deuses, porém, seja morto aquele que os tiver consigo! Examina o que está comigo, em presença de nossos parentes, e retoma o que é teu." Ora, Jacó ignorava o roubo de Raquel.
33 Labansha; Ashiriya, nachungachima, tárangu, Akopash watambur pshtuyaru, nachungarangiya. Liyashsha watambur pshtuyaru, nachungarangitamta. Muchchurim tsimbun maachiru parangiya. Sheeru, naxpoorangu, yusur shitungeeru, Rakelapsha watambur pshturangiya.
33 Labão entrou na tenda de Jacó, na de Lia e na das duas escravas, mas nada encontrou. Saindo da tenda de Lia, entrou na de Raquel.
34 Itaru, Rakelsha yuwaa apanllputsee shuchirangu anoo, chinush kameechush watsirar wantsush pishurangiya. Sheeru, anamun iwaz mang kuxinxinaw ashirangiya.
34 Esta havia tomado os terafim e, colocando-os na sela do camelo, sentou-se em cima. Labão revistou toda a tenda, sem nada encontrar.
35 Rakelsha mang waparee tárangiya; Apaa, nuwaatsina tsiyantariyshpa, apaa. Kizich tamatarpachi wanguytaranguri, nuwnaa chiyzamaam pinasakina; mang waparee tárangiya.
35 Raquel disse ao seu pai: "Não se irrite o meu senhor, se não posso levantar-me em sua presença, pois acho-me agora com a indisposição que costuma vir às mulheres." Revistou, pois, mas não encontrou os terafim.
36 Akopsha kapung tsiyantarangiya. ¿Natuwa? Na ¿apanllputsireetsish yanpuyanllish? Natu nuwaam yámandanda. Watam shiy anungaz nuwaa tachitarangshawa.
36 Jacó encolerizou-se então contra Labão, e acabrunhou-o de censuras: "Qual é o meu crime?, disse-lhe ele. Qual é o meu pecado, para que te irrites desse modo contra mim?
37 Nuwash maachiriti nachungarangsha. Natu nee wayangi. Ichingarusin tputsirish pamaama. Nuwatam tputsiri ichingaritamsin yasamaama.
37 Revistaste todas as minhas bagagens: que encontraste do que é teu? Mostra-me aqui em presença de meus parentes e dos teus, e sejam eles juízes entre nós dois.
38 Nuw shiyash wanip masach tarawaztarangina. ¿Ndusha 20 masach tarawaztayaranllee? Nda minumtiyam opeej wipaa kapirangiya. ¿Antaati chineetsish minamtiyam katungarangeezi?
38 Há vinte anos que estou em tua casa: tuas ovelhas e tuas cabras não abortaram, não comi os carneiros do teu rebanho.
39 Manginshuch chineetsish zakchu, nuwaanaatsisha opeejari tuwanpurangurina. Chinish wipaw tsipakchu, shiyshat nuwaatsimarisha tapshiyarush nambtarsha. Natu tuwapanda, átarsha. Nuwshat anuritam; Ayu, aturi tuwapatarina. Shiy ichingaru nuwaa tuwapanda átarsha. Ambiri ashkuri, shiyash taarangina 20 masachi.
39 Nunca te trouxe os animais estraçalhados pelas feras. Eu os repunha, pois tu o exigias, quer fossem roubados de dia, quer de noite.
40 Wanip zar shiyaa chinish ksutkuri kiyung kachiyarangina. Psaantam ksutataw ashkuri, kachizamun tsipamaam pshatarangina. Maats ksata ksutataw ashtarina.
40 Eu era queimado de dia pelo calor, e de noite pelo frio, e o sono fugia dos meus olhos.
41 Shiyaam tarawaz kapung m'chateeraana. Iparimandish wamin tsimbunari, washunand 14 masach tarawaztarangina. Chineemshitish ksutkuri minum matayaru masach tarawaztarangitamana. Ambtaa ashiranguri, shiyshat nuwaam mantsir tuwaparangsha.
41 Eis já vinte anos que estou em tua casa; servi-te catorze anos por tuas duas filhas, seis anos pelos teus rebanhos, e dez vezes modificaste o meu salário.
42 Itaru, Aparich yuwarpich nuwaa pachiri Aprahamarinee kizpur chinataru, mishat apapaatstam Isaaka kizpur ksutaru anu nuwaa zanganirangu, uru nuwaa kapung ksutkitamta. Waana Apanll yuwaa tarawaztakuri, psaan kiyung kachiyki anoo paranguwa. Itaru, ambtaa ashiranguri, na mangutaritamti maachiriti ndunar kanapeeraana. Ashirucha, anoo Apanll parangu, na in psaan shiyaa waneerangiya, Akoparini tárangiya.
42 Se o Deus de meu pai, o Deus de Abraão, o Deus terrível de Isaac não se tivesse posto de meu lado, tu me terias hoje despedido com as mãos vazias. Deus viu minhas penas e meus trabalhos, e na última noite ele pronunciou-se.
43 Labansha, Zuraksha. Izanllish tsimbunari nuwaanandari iparina; iparish nuwaanandaritam chinllinina. Chineemshitish nuwashtam yamarangsha. Ashirucha, nuw shiyaa kizpur wanimaam waritaktaati, ashiritaa chinllineetsi nayanikuri, nda ashkina.
43 Labão respondeu a Jacó: "Estas filhas são minhas filhas, estes filhos, meus filhos, e estes rebanhos, meus rebanhos: tudo o que vês é meu. Que farei eu agora contra minhas filhas, ou contra os filhos que elas deram ao mundo?
44 Ashirucha, nuw shiyaa, Akopaa, táshina; Nda nuwapa natsamaam wanasir tsiyatssis zurampatari, Apanllimun sur yareeni, nuw shiyaa atina, Laban tárangiya.
44 Vamos, façamos juntos um pacto que nos sirva de testemunho a nós dois."
45 Ashiriya, Akoparinshitin anuritam, Ayu. Ashiri amb sheeni, tárangiya. Patumbchee yáyaru tunuxinarangiya.
45 Jacó tomou uma pedra e erigiu-a em estela,
46 Tiptsireetssha kamachtarangiya; Natu, patumbich yáyarus xanatangints, tárangiya. Tiptsirsha anuritam, Ayu, tusin, patumbchee yáyarusin, wanasir taturpiyarusin, xanateersin, anumun katungaranganaya.
46 e disse aos seus parentes: "Trazei pedras." E, tendo juntado muitas, fizeram um monte, sobre o qual comeram.
47 Labansha patumbchee taturpima sur waanshuchish kuk ísamarangiya Jegar-Sahadutá átu. Akopsha, uwshat wanshutam kuk Galaad átu ísamarangitamta.
47 Labão chamou-o Yegar-Saaduta, e Jacó, Galaad.
48 Wandaritam anoo tsap Galaad atanaya. Labansha, Ashiriya, watacha na patumbchimun xanateerni anamun shaniykuni, na ¿mayaamaja yutaritshishee chinachich? Wanasir tsiyatssis na yareeniya, táyaru,
48 Labão disse: "Este monte é hoje testemunha entre mim e ti",e por isso deu-se-lhe o nome de Galaad,
49 yusur Laban anootssha tsap sur Mispa átsha ísamarangiya. Watam táranguwa. Na arapeew kasambkachiniwa. Itaru, arapeewtaati kasakchuni, Apanll waana iyaa pariya.
49 e também Mitspa, porque Labão disse ainda: "Que o Senhor nos vigie a nós ambos, quando nós nos tivermos despedido um do outro.
50 Ipareetsi kizaa tsimbunari wanasir ksutangcha. Ipareetsi natsariyshpa. Minootsshat kiz yamarinllpa. Mangishish chinangcha, watam Apanll waana iyaa paruwa. Nduntaati tputs nuwaa kamankusin, watam Apanllsha yuwaa ashkich anoo yasaruwa.
50 Se maltratares minhas filhas, e se tomares outras mulheres além delas, não é um homem que estará conosco. Mas toma cuidado, pois é Deus que será testemunha entre nós."
51 Mishat, Akopaa, ¿mayaama piy shimbayaruni, na wanasir patumbchimun kuxineeruni tsiyatkini? ¿Anoo mayaamaja mbizachinee?
51 Labão disse ainda a Jacó: "Vês este monte de pedras e esta estela que levantei entre mim e ti.
52 Patumbchee xanateerni, anumandaritam arangiri shiy naatacha. Shiyshat mbizarinlltampa, nuwsha waatatamta nduntam mbizachima. Na nimunarishat nuw shiyaa tayutaritcheezi, shiysha nuwaa nduntam muntachsha.
52 Este monte é testemunho, e igualmente esta estela, de que eu não ultrapassarei este monte para o teu lado, e que tu não ultrapassarás este monte e esta estela para o meu lado para nos fazer mal.
53 Watam yaanaa Apanllirini paruwa, yuwaa Apanll shiy pachirish Aprahamarini kizpur chinarangu, nuw pachirini Nahor kizpuritam chinarangu anu iyaa yasakiya, Labanarini tsiyatku ántar ashirangiya. Ashirucha, anuritam Akoparinsha, Zuraktishcha. Watam Apanll waana yuwaa apari Isaak chinaku an paru, zurampatari shiyapa wanasir tsiyataranganiwa, tárangiya.
53 O Deus de Abraão, o Deus de Nacor, o Deus de seus pais seja juiz entre nós!" E Jacó jurou pelo Deus terrível de Isaac.
54 Táyaru, wanasir itsinsaru Apanllimun suru tsiyatarangiya. Sheeru, chinuzeetsshat pachayarusin, machip káreersin, ambiri ashparitssin katungaranganaya. Sheersin, anootsiri maaranganaya.
54 Ofereceu um sacrifício sobre a montanha e convidou seus parentes para comer. Comeram e passaram a noite na montanha.
55 Maayarusin, putamshat wipaa pachipeeru, wachinllinootstam pachipeeru, ishambarangiya. Sheeranllu, waptam watsapuniptam kanapurangiya.
55 No dia seguinte pela manhã, Labão beijou seus filhos e suas filhas; abençoou-os e retomou o caminho de sua casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 31, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.