Gênesis 31
Uyojroner e Dios xeꞌ Tzꞌijbꞌabꞌir Tama e Onian Tiempo (CAA) vs VC
1 Pues entonces e Jacob cꞌotoy unata que uyunenobꞌ e Labán war axana oꞌjronobꞌ upater cocha era y chenobꞌ: “E Jacob cꞌapa uchꞌami meyra lo que tuaꞌ ani catata, y coner ayan ixto meyra utumin”, xeꞌ chenobꞌ uyunenobꞌ e Labán.
1 Jacó ouviu as palavras dos filhos de Labão, que diziam: "Jacó tomou tudo o que é de nosso pai, e é às suas custas que ele se tornou de tal forma rico."
2 Y e Jacob uwira ubꞌan que machixto war atzay eꞌrna umen e Labán, bꞌan cocha acay atzay ani eꞌrna umener.
2 Observou também, pela fisionomia de Labão, que este não tinha mais para com ele os sentimentos de antes.
3 Entonces Cawinquirar Dios uyare e Jacob y che: “Sutpen quiqui esto tama ulugar atata tiaꞌ aturuanobꞌ tunor apiarobꞌ, y nen tuaꞌ inquetpa tacaret”, che Cawinquirar Dios uyare e Jacob.
3 O Senhor disse a Jacó: "Volta para a terra dos teus pais, para a tua parentela, e eu estarei contigo."
4 Entonces e Jacob uyare tuaꞌ apejcnobꞌ e Raquel y e Lea tuaꞌ acꞌotoyobꞌ tiaꞌ turu jaxir tama e lugar tiaꞌ war ucojco e aracꞌobꞌ.
4 Então Jacó mandou Raquel e Lia vir ao campo junto dos seus rebanhos:
5 Entonces conda cꞌotoyobꞌ, jaxir uyare e Raquel y Lea cocha era y che:
5 "Vejo, disse-lhes ele, pelo semblante de vosso pai, que ele não é mais para comigo o mesmo que antes. Mas o Deus de meu pai está comigo.
6 Y nox war inata que cꞌapa inturbꞌa nibꞌa tuaꞌ inche tunor upatnar itata.
6 Sabeis que servi a vosso pai o melhor que pude,
7 Pero lo que uche jaxir, ixin umajresen y ixin uche aquetpa intiach lo que quetpa tuaꞌ utoyen inyajr inyajr. Pero Cawinquirar Dios machi uyacta tuaꞌ uche e mabꞌambꞌanir nipater.
7 enquanto ele zombou de mim, mudando dez vezes o meu salário; mas Deus não lhe permitiu causar-me prejuízo.
8 Pues lo que cay uche itata tacaren jax era: Ayan inyajr conda uyaren y che: ‘Cꞌani intoyet taca tunor e aracꞌobꞌ xeꞌ bꞌonem utobꞌ,’ xeꞌ che itata tacaren. Y entonces Cawinquirar Dios uche tuaꞌ alocꞌoy bꞌonem utobꞌ meyra uyarobꞌ e oveja. Y de allí sutpa uyaren otronyajr itata y che: ‘Machixto cꞌani intoyet taca e aracꞌobꞌ xeꞌ bꞌonem utobꞌ, sino que coner cꞌani intoyet taca e aracꞌobꞌ xeꞌ sarin utobꞌ,’ xeꞌ che uyaren itata otronyajr. Y entonces Cawinquirar Dios sutpa uche tuaꞌ alocꞌoy sarin utobꞌ meyra oveja otronyajr.
8 Quando ele dizia: os animais malhados serão o teu salário, todas as ovelhas davam à luz cordeiros malhados, e se dizia: os animais riscados serão o teu salário, todas as ovelhas davam à luz cordeiros riscados.
9 Y bꞌan cocha era Cawinquirar Dios cay ulocse uyaracꞌobꞌ itata tuaꞌ asutpa uyajqꞌuen.
9 Foi Deus mesmo que tomou o rebanho de vosso pai para me dar.
10 “Pues tama inyajr conda quetpobꞌ embrama tunor e aracꞌobꞌ cay inwira inteꞌ niwayac, y inwira que ayan cora utata e chivo xeꞌ war uchꞌami ubꞌobꞌ taca cora utuꞌ e chivo xeꞌ sarin utobꞌ y xeꞌ bꞌonem utobꞌ.
10 No tempo em que os animais deviam conceber, eu levantava os olhos e via em sonhos que os bodes que cobriam as cabras eram listados, malhados e manchados.
11 Y tama niwayac ayan inteꞌ ángel tuaꞌ Cawinquirar Dios xeꞌ upejquen tama nicꞌabꞌa, y nen inware: ‘Tara turen,’ inware.
11 Um anjo de Deus disse-me em sonhos: Jacó! Eis-me aqui, respondi.
12 Entonces e ángel uyaren y che: ‘Chꞌujcun awira que tunor utata e chivo xeꞌ war uchꞌami ubꞌobꞌ era taca utuꞌ e chivo aquetpobꞌ sarin utobꞌ y bꞌonem utobꞌ y cusum utobꞌ. Y bꞌan war inche anumuy umen que inwirix tunor e majresiaj lo que war uche e Labán tacaret.
12 Levanta os olhos e vê: todos os bodes que cobrem as cabras são listados, malhados e manchados, porque eu vi tudo o que te fez Labão.
13 Pues nen jax Adiosiren xeꞌ cay inchectes nibꞌa toit tama e chinam Betel tiaꞌ cay ayari e aceite olivo tama e tun xeꞌ wabꞌubꞌir amener y tiaꞌ cay ache inteꞌ acuerdo tacaren. Pues coner cꞌani inwaret tuaꞌ ilocꞌoy tama e lugar era y tuaꞌ isutpa iꞌxin esto tama e lugar tiaꞌ cuxpet,’ che uyaren e ángel tuaꞌ Cawinquirar Dios tama niwayac”, che e Jacob uyare e Raquel y e Lea.
13 Eu sou o Deus de Betel, onde tu me consagraste uma estela e me fizeste um voto. Agora, vamos, sai daqui e volta para a terra de tua família."
14 Entonces e Raquel y e Lea ojronobꞌ y chenobꞌ:
14 Raquel e Lia responderam: "Resta-nos porventura ainda alguma parte de herança na casa de nosso pai?
15 Y jaxir war uchion canumse cabꞌa bꞌan ani cocha jay ajnajtir gention. Y esto que ixin uchonion y de allí cꞌapa usati tunor lo que toybꞌir amener tuaꞌ inujbꞌi tacaron.
15 Não nos tratou ele como estrangeiras, vendendo-nos e devorando o nosso dinheiro?
16 Pues tunor lo que Cadiosir war ulocse tut catata ticabꞌa ani y tuaꞌ camaxtac. Entonces chen tunor lo que Cawinquirar Dios war uyaret tuaꞌ ache, che e Raquel y e Lea.
16 Toda a riqueza, que Deus tomou de nosso pai, é para nós e para nossos filhos. Faze, pois, o que Deus te disse."
17 Pues entonces e Jacob cay uyustes ubꞌa tuaꞌ alocꞌoy y uyare umaxtac y uwixcarobꞌ tuaꞌ aturuanobꞌ tupat e camellobꞌ.
17 Levantou-se, pois, Jacó, e fez montar seus filhos e suas mulheres nos camelos.
18 Y de allí umorojse tunor e aracꞌobꞌ y cay uxantesobꞌ y uqꞌueche ixin tunor lo que cay umorojse tama e tiempo era conda turu tama e lugar Padán-aram, y locꞌoy tuaꞌ asutpa axin esto tama e lugar Canaán tiaꞌ aturuan e Isaac xeꞌ jax utata.
18 Levou consigo todos os seus rebanhos, todos os bens que tinha ajuntado, o rebanho que lhe pertencia, adquirido em Padã-Arã, e partiu para junto de seu pai Isaac, na terra de Canaã.
19 Pero conda merato alocꞌoyobꞌ, e Raquel uwira que machi turu utata cocha ixin tuaꞌ ususi utzutzer cora oveja, y tamar era ochoy macuir uyotot utata y uxujchꞌi cora chamen dios tuaꞌ.
19 Raquel, aproveitando um momento em que seu pai fora tosquiar suas ovelhas, roubou os terafim de seu pai;
20 Y bꞌan cocha era e Jacob cꞌotoy umajres e Labán xeꞌ tuaꞌ uchꞌajnarir e Aram, y machi uchecsu tut que cꞌani alocꞌoy.
20 e Jacó enganou Labão, o arameu, ocultando-lhe sua fuga.
21 Entonces locꞌoy ajni e Jacob taca tunor ufamilia y tunor lo que ayan tuaꞌ. Y conda numuyobꞌ teinxejr bꞌana tama e xucur Éufrates, xana ixiobꞌ tuaꞌ acꞌotoyobꞌ tama cora witzir xeꞌ ucꞌabꞌa Galaad.
21 Fugindo, pois, com tudo o que era seu, atravessou o rio e dirigiu-se para a montanha de Galaad.
22 Pues tama e uxteꞌ día, e Labán cꞌotoy unata que locꞌoy ajni e Jacob.
22 Três dias depois, soube Labão da fuga de Jacó.
23 Entonces cay ubꞌijnu tuaꞌ axin usicbꞌa e Jacob, y tamar era ixin umorojse cora upiarobꞌ tuaꞌ axiobꞌ tacar. Y conda tzꞌacta siete día que war axanobꞌ, cꞌotoyobꞌ tama cora witzir xeꞌ ucꞌabꞌa Galaad.
23 E, tomando consigo seus irmãos, perseguiu-o durante sete dias de marcha, e alcançou-o na montanha de Galaad.
24 Pero tama e acbꞌar era Cawinquirar Dios uchectes ubꞌa tut e Labán tama inteꞌ uwayac y che: “Conda atajwi abꞌa taca e Jacob machi tuaꞌ iyojron taca inteꞌ qꞌuijnar conda apejca”, che Cawinquirar Dios uyare e Labán tama uwayac.
24 Deus, porém, apareceu num sonho noturno a Labão, o arameu, e disse-lhe: "Guarda-te de dizer algo a Jacó."
25 Entonces e Labán utajwi ubꞌa taca e Jacob tama e witzir Galaad xeꞌ jax e lugar tiaꞌ war aquetpa e Jacob taca ufamilia. Y e Labán ujachi uyotot ubꞌan xeꞌ chembꞌir taca e bꞌujc tuaꞌ aturuan tamar taca tin e war axanobꞌ tacar.
25 Labão alcançou, pois, Jacó. Este havia levantado sua tenda na montanha, enquanto Labão e seus irmãos tinham plantado a sua na montanha de Galaad.
26 Entonces ixin e Labán tuaꞌ oꞌjron taca e Jacob y che:
26 Labão disse a Jacó: "Que fizeste? Tu me enganaste, e conduziste minhas filhas como prisioneiras de guerra!
27 Y ¿tucꞌa tuaꞌ que locꞌoy ajniet mucur taca? Pues machi achecsu taniut que cꞌani ilocꞌoy. Jay innata ani que cꞌanix ilocꞌoy inche ani inteꞌ nuxi nojqꞌuin taca e lajbꞌar y e tambor y e arpa.
27 Por que fugiste dessa forma, e me lograste em lugar de me avisar? Eu te teria despedido com manifestações de júbilo e com cânticos, ao som do tamborim e da harpa.
28 Pues machi awacten nien tuaꞌ intzꞌujtzꞌi ucajram niwijchꞌoctac y nien tuaꞌ intzꞌujtzꞌi ucajram nisitzꞌobꞌ. Pues tunor lo que ache matucꞌa ucꞌampibꞌir inyajrer taniut.
28 Não me deixaste beijar meus filhos e minhas filhas! Procedeste como um insensato.
29 Pues nen turenix ani tuaꞌ inche e tzꞌojyir tacaret, pero tama e acbꞌar sajmi e Dios xeꞌ oꞌjtzna ut umen atata upejquen y uyaren cocha era y che: ‘Conda atajwi abꞌa taca e Jacob machi tuaꞌ iyojron taca inteꞌ qꞌuijnar conda apejca,’ che uyaren e Dios.
29 Eu poderia agora fazer-vos mal, mas o Deus de teu pai disse-me na última noite: Guarda-te de dizer algo a Jacó.
30 Pues jay war ani oꞌsre isutpa iꞌxin tama uyotot atata, pues bueno. Pero ¿tucꞌa tuaꞌ que ixiet axujchꞌi nidiosobꞌ? che e Labán uyare e Jacob.
30 E, se partiste somente porque tinhas saudade da casa paterna, então por que roubaste os meus deuses?"
31 Entonces e Jacob uyare e Labán cocha era y che:
31 Jacó respondeu-lhe: "Tive medo, ao pensar que poderias tirar-me tuas filhas;
32 Pues jay ayan tin e qꞌuecher adiosobꞌ umener xeꞌ turobꞌ tara, ucꞌani tuaꞌ achamesna. Pues jax capiarobꞌ era xeꞌ tuaꞌ aquetpobꞌ ajchecsuyajobꞌ tama tunor era. Lar sicbꞌan tuaꞌ awira jay ayan lo que tabꞌa. Y jay atajwi chꞌama qꞌueche chic, che e Jacob uyare e Labán.
32 quanto aos teus deuses, porém, seja morto aquele que os tiver consigo! Examina o que está comigo, em presença de nossos parentes, e retoma o que é teu." Ora, Jacó ignorava o roubo de Raquel.
33 Entonces e Labán ochoy usicbꞌa macuir uyotot e Jacob, y de allí ochoy usicbꞌa tama uyotot e Lea y tama uyotot umanobꞌ e Lea. Pero matucꞌa utajwi. Entonces locꞌoy tama uyotot e Lea y ixin ochoy tama uyotot e Raquel.
33 Labão entrou na tenda de Jacó, na de Lia e na das duas escravas, mas nada encontrou. Saindo da tenda de Lia, entrou na de Raquel.
34 Pero e Raquel, cocha jax jaxir xeꞌ cay uxujchꞌi e chamen diosobꞌ tuaꞌ utata, cay umuqui wacchetaca yebꞌar uturibꞌ e camello tiaꞌ turu tor e rum, y de allí ixin turuan tujor. Entonces conda ochoy e Labán tama e otot tuaꞌ upojro e chamen diosobꞌ, matucꞌa utajwi.
34 Esta havia tomado os terafim e, colocando-os na sela do camelo, sentou-se em cima. Labão revistou toda a tenda, sem nada encontrar.
35 Entonces ojron e Raquel y che:
35 Raquel disse ao seu pai: "Não se irrite o meu senhor, se não posso levantar-me em sua presença, pois acho-me agora com a indisposição que costuma vir às mulheres." Revistou, pois, mas não encontrou os terafim.
36 Entonces e Jacob qꞌuijna y cay ucꞌaye e Labán cocha era y che:
36 Jacó encolerizou-se então contra Labão, e acabrunhou-o de censuras: "Qual é o meu crime?, disse-lhe ele. Qual é o meu pecado, para que te irrites desse modo contra mim?
37 Pojremetix tama tunor lo que ayan ticabꞌa, y ¿tucꞌa atajwix xeꞌ tabꞌa? Turbꞌan tara tut apiarobꞌ y tut nipiarobꞌ jay ayan lo que atajwix, y jaxirobꞌ tuaꞌ ubꞌijnuobꞌ uwira chi tamar tuaꞌ acꞌaxi e jatzꞌuar.
37 Revistaste todas as minhas bagagens: que encontraste do que é teu? Mostra-me aqui em presença de meus parentes e dos teus, e sejam eles juízes entre nós dois.
38 Pues nen patnen veinte año tacaret, y tama tunor e tiempo era ma tiaꞌ cꞌaxariobꞌ e oveja y nien e chivo. Y ma tiaꞌ cay incꞌuxi nien incojt utata oveja.
38 Há vinte anos que estou em tua casa: tuas ovelhas e tuas cabras não abortaram, não comi os carneiros do teu rebanho.
39 Y ma tiaꞌ intares toit inteꞌ arac xeꞌ chamesna umen inteꞌ ajcꞌopot animal, sino que nen quetpen tuaꞌ insuti uyeror. Y jay axujchna incojt arac tama e día o tama e acbꞌar, net achien tuaꞌ insuti uyeror.
39 Nunca te trouxe os animais estraçalhados pelas feras. Eu os repunha, pois tu o exigias, quer fossem roubados de dia, quer de noite.
40 Pues tama e día ayan conda cꞌanix inchamay umen e calor, y tama e acbꞌar ayan conda cꞌani inchamay umen e sisar, y conda aquetpa ani tuaꞌ inwayan esto que machi uyubꞌien inwayan.
40 Eu era queimado de dia pelo calor, e de noite pelo frio, e o sono fugia dos meus olhos.
41 Pues veinte año turuanen tama oꞌtot, y jax era lo que aquetpa tuaꞌ inchꞌami: Patnen catorce año tacaret tuaꞌ intoyi awijchꞌoctac, y de allí patnen seis año tuaꞌ intoyi e aracꞌobꞌ lo que inchꞌami tabꞌa. Y iraj iraj war awemse e tuanibꞌir lo que quetpa ani tuaꞌ inchꞌami.
41 Eis já vinte anos que estou em tua casa; servi-te catorze anos por tuas duas filhas, seis anos pelos teus rebanhos, e dez vezes modificaste o meu salário.
42 Pues jay Nidiosir, xeꞌ jax e Dios xeꞌ ujtzna ut umen nitata viejo Abraham y xeꞌ ujtzna ut umen nitata Isaac, jay jaxir machi ani aquetpa tacaren y jay machi ani utacren iraj iraj, nen innata que machi ani intojya nien imbꞌijc amener tama tunor e nuxi patnar lo que cay inche tacaret. Pero Niwinquirar Dios uwira cobꞌa cay innumse nibꞌa y cobꞌa patnar cay inche tacaret, y tamar era jaxir cꞌotoy tuaꞌ uwarajset acbꞌar acbꞌi tuaꞌ uchecsu toit que mabꞌambꞌan lo que ache tacaren, che e Jacob uyare e Labán.
42 Se o Deus de meu pai, o Deus de Abraão, o Deus terrível de Isaac não se tivesse posto de meu lado, tu me terias hoje despedido com as mãos vazias. Deus viu minhas penas e meus trabalhos, e na última noite ele pronunciou-se.
43 Entonces e Labán uyare e Jacob y che:
43 Labão respondeu a Jacó: "Estas filhas são minhas filhas, estes filhos, meus filhos, e estes rebanhos, meus rebanhos: tudo o que vês é meu. Que farei eu agora contra minhas filhas, ou contra os filhos que elas deram ao mundo?
44 Entonces cocha matucꞌa más tuaꞌ inche, cachic inteꞌ acuerdo tuaꞌ cacojco e jiriar net y nen, y cachic lo que erer utacrion tuaꞌ cacꞌajpes e acuerdo era, che e Labán uyare e Jacob.
44 Vamos, façamos juntos um pacto que nos sirva de testemunho a nós dois."
45 Entonces e Jacob uchꞌami ingojr tun bꞌan cocha obꞌna uchꞌuyi inteꞌ winic, y ujachi uwabꞌu tuaꞌ aquetpa bꞌan cocha inteꞌ chequerir.
45 Jacó tomou uma pedra e erigiu-a em estela,
46 Entonces e Jacob uyare tin e turobꞌ tacar y che:
46 e disse aos seus parentes: "Trazei pedras." E, tendo juntado muitas, fizeram um monte, sobre o qual comeram.
47 Pues e Labán uturbꞌa ucꞌabꞌa e sian tun xeꞌ morojsena “Jegar Sahadutá” bꞌan cocha che tama e ojroner arameo xeꞌ war che “E tun xeꞌ uchion cacꞌajpes”, y e Jacob uturbꞌa ucꞌabꞌa “Galaad” xeꞌ bꞌan che tama e ojroner hebreo.
47 Labão chamou-o Yegar-Saaduta, e Jacó, Galaad.
48 Entonces ojron e Labán y che:
48 Labão disse: "Este monte é hoje testemunha entre mim e ti",e por isso deu-se-lhe o nome de Galaad,
49 Y turbꞌana ucꞌabꞌa Mispá ubꞌan xeꞌ war che que jax inteꞌ nuxi torre, porque ojron e Labán y che:
49 e também Mitspa, porque Labão disse ainda: "Que o Senhor nos vigie a nós ambos, quando nós nos tivermos despedido um do outro.
50 Porque jay iꞌxin ache tzajtzaj niwijchꞌoctac, o jay iꞌxin inujbꞌi taca otro inmojr ixictac motor que turobꞌto niwijchꞌoctac tacaret, pues cꞌajric amener que turu e Dios xeꞌ war aquetpa ajchꞌecsuyaj tamaron, motor que nen machi war inwira lo que war anumuy tacaret, che e Labán uyare e Jacob.
50 Se maltratares minhas filhas, e se tomares outras mulheres além delas, não é um homem que estará conosco. Mas toma cuidado, pois é Deus que será testemunha entre nós."
51 Y e Labán ojronto taca e Jacob y che:
51 Labão disse ainda a Jacó: "Vês este monte de pedras e esta estela que levantei entre mim e ti.
52 Entonces tunor era axin acꞌampa cocha inteꞌ chequerir tuaꞌ machi anajpa e acuerdo lo que chembꞌir camener. Entonces e acuerdo jax era: Que nen machi tuaꞌ innumuy más bꞌana que e sian tun era, y que nien net machi tuaꞌ inumuy más tara que e sian tun. Y tamar era machi tuaꞌ cacꞌoyres cabꞌa y ma tiaꞌ tuaꞌ cache e tzꞌojyir.
52 Este monte é testemunho, e igualmente esta estela, de que eu não ultrapassarei este monte para o teu lado, e que tu não ultrapassarás este monte e esta estela para o meu lado para nos fazer mal.
53 Pues que e Dios xeꞌ ujtzna ut umen catata viejo Abraham y umen catata viejo Nahor axin uwatzꞌicon jay machi acꞌapa cache tunor lo que war caware era, y jay machi asutpa cache e tzꞌojyir, che e Labán.
53 O Deus de Abraão, o Deus de Nacor, o Deus de seus pais seja juiz entre nós!" E Jacó jurou pelo Deus terrível de Isaac.
54 Entonces e Jacob uchamse inteꞌ arac tama e witzir era y uputa cora uwerir tut e Dios, y ayan lo que uyacta tuaꞌ acꞌujxa. Y de allí upejca tunor upiarobꞌ tuaꞌ awiobꞌ tacar. Y yajaꞌ taca wayanobꞌ tama e acbꞌar era.
54 Ofereceu um sacrifício sobre a montanha e convidou seus parentes para comer. Comeram e passaram a noite na montanha.
55 Entonces conda sacojpa tama inteꞌ día, achpa e Labán y utzꞌujtzꞌi ucajram usitzꞌobꞌ y uwijchꞌoctac. Y conda cꞌapa uchojbꞌes utobꞌ, locꞌoy ixin tuaꞌ asutpa acꞌotoy tama uyotot otronyajr taca tunor e winicobꞌ xeꞌ war axanobꞌ tacar.
55 No dia seguinte pela manhã, Labão beijou seus filhos e suas filhas; abençoou-os e retomou o caminho de sua casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 31, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.