Lucas 15
Yipma Genesis and New Testament (BYR) vs NVT
1 Pɨgaaꞌ aꞌmwe taakɨzɨya maaꞌdɨvɨsarajɨ aꞌmwe gɨrɨkitaꞌnanyarajɨ gamɨre yagaalyaꞌ kadɨka wɨꞌnyaꞌnera gamɨnyawɨnna yɨkabɨna yɨna.
1 Cobradores de impostos e outros pecadores vinham ouvir Jesus ensinar.
2 Yɨkabɨna yɨna yeva Perɨzɨyarajɨ Kɨwɨjarajɨ mayagaala yawɨꞌna, dɨnyɨna “Aꞌmwe dazai aꞌmwe gɨrɨkitaꞌnanyarajɨ yeꞌmwannemwaaida tɨka yeꞌmwannanɨvanɨkelyɨreva.”
2 Os fariseus e mestres da lei o criticavam, dizendo: “Ele se reúne com pecadores e até come com eles!”.
3 Sai sarevɨ yawɨꞌna yaka keꞌbaꞌna yagaalyaꞌ wɨdɨna
3 Então Jesus lhes contou esta parábola:
4 “Aꞌmwe pwai sarɨmɨjɨyai sipɨzipɨya (100) waanɨ aadɨretɨya kɨnɨnnakei, nabaai sipɨzipɨya pwai sangineba yadaaꞌna kyojɨ sipɨzipɨyangɨ gyakwalaangei (99) naaidi naainɨyangɨ pimagɨ aꞌmwamaayaba yagalyaꞌmaꞌna yojɨ kurɨvaarɨya nɨdaꞌnadaapi kaanna wɨna sipɨzipɨya pwai yadaavajaina bɨramaarajahaaꞌna. Sarɨmɨjɨyai sara yadei midaaka!
4 “Se um homem tiver cem ovelhas e uma delas se perder, o que acham que ele fará? Não deixará as outras noventa e nove no pasto e buscará a perdida até encontrá-la?
5 Mena bɨramaarojɨ gamɨre egwevɨ yɨlamarakwojɨ yɨlaaya naanga yada marikwavamakuna.
5 E, quando a encontrar, ele a carregará alegremente nos ombros e a levará para casa.
6 Nabaai gamɨre angevɨ bamariꞌmavojɨ gamɨre gyaꞌmweraavɨjɨ avaaimwaalyaraavɨjɨ jaka wɨjɨꞌbwaꞌna kyojɨ sarera biꞌbwaꞌnyɨna. Biꞌbwaꞌnyɨna kyapɨjɨ sai wɨdɨna ‘Sarɨmɨ nɨmɨjɨ yɨlaaya dɨnyeꞌmwannayɨla! Nɨmɨre sipɨzipɨya pwai yadaaꞌnɨkei nɨmɨ bɨrena mena bɨramaaꞌmwana!’ Sara wɨdathelyɨ.
6 Quando chegar, reunirá os amigos e vizinhos e dirá: ‘Alegrem-se comigo, pois encontrei minha ovelha perdida!’.
7 Sarɨmɨnyɨ yɨhɨthɨvanɨge. Sasarebaaibɨꞌ, Sɨgunyavɨ mwaaidɨvɨsara yɨlaaya yadɨvɨsarera. Aꞌmwe naaidi naainɨyara ‘ “Nemɨ yɨdaꞌmaraangeina,” dadaa sɨmunya mudɨkebwi yawɨramaaryaꞌneina mamwaalyɨgoinera!’ yawɨꞌdɨvɨsara yɨ sahwaraavɨna yɨlaaya myadɨvɨsasɨ. Kɨrɨꞌ aꞌmwe kayaaꞌna yade pwai sɨmunya mudɨkebwi yawɨramaarajarɨna yɨlaaya naanga yadɨvɨsasɨ.
7 Da mesma forma, há mais alegria no céu por causa do pecador perdido que se arrepende do que por noventa e nove justos que não precisam se arrepender.”
8 Nabaai aꞌmwe pɨrɨꞌ nɨgwia atɨraalya kɨnɨnnakeꞌ dɨvi nɨgwia puꞌ yɨmaanyɨna. Daꞌdara yadeꞌ midaaka! Laamɨvananyai yewɨtaꞌna yɨna yojɨ nɨgwiꞌna bwakɨranganna, bavuralangasɨwalyuna, kuna bɨrɨna yada yune bɨramaarajahaaꞌna.
8 “Ou suponhamos que uma mulher tenha dez moedas de prata e perca uma. Acaso não acenderá uma lâmpada, varrerá a casa inteira e procurará com cuidado até encontrá-la?
9 Mena bɨramaaꞌna yojɨ gamɨre gyaꞌmwengɨjɨ gamɨre avaaimwaalyayuraavɨjɨ jaka wɨdɨna kyojɨ biꞌbwaꞌnemwaaina kyapɨjɨ wɨdɨna ‘Nɨmɨjɨ yɨlaaya dɨnyeꞌmwannayɨla! Nɨmɨre nɨgwia nawɨꞌnya puꞌ yɨwɨwakiꞌ mena bɨramaarena ayɨna mena maaꞌmwana!’ Sara wɨdathesɨ.
9 E, quando a encontrar, reunirá as amigas e vizinhas e dirá: ‘Alegrem-se comigo, pois encontrei a minha moeda perdida!’.
10 Sarevɨdaaꞌnyɨ sarɨmɨnyɨ yɨhɨthɨvanɨge. Sasarebaaibɨꞌ aꞌmwe kayaaꞌna yade pwai sɨmunya mudɨkebwi yawɨramaarajaꞌna Gotɨyare mamaayara yɨlaaya yɨpɨꞌdere.”
10 Da mesma forma, há alegria na presença dos anjos de Deus quando um único pecador se arrepende”.
11 Nabaai wɨdɨna “Aꞌmwe pwai mɨgɨnya pwaraai kɨnɨnnakei.
11 Jesus continuou: “Um homem tinha dois filhos.
12 Sarevɨ gahwaalaanga aaya wɨryaakei ganɨmaangerɨ wɨdɨna ‘Nɨmwai, nɨmɨ gɨlyɨvɨta yuyangɨna dara yawɨꞌmwa “Naarɨmɨ yuya darainaarɨ dɨnehɨzaapalya! Sara jaapalaꞌgɨzɨ nɨmɨnyɨnevaaꞌ dahaaꞌ yuneꞌna dɨnyɨjaapalya!” ’ Wɨdɨna kyaꞌ kɨrɨnɨmaangei gamɨre gɨlyɨvɨta yuya sadaraarɨ wɨjaapalyɨna.
12 O filho mais jovem disse ao pai: ‘Quero a minha parte da herança’, e o pai dividiu seus bens entre os filhos.
13 Wɨjaapalyɨna yaka aaya wɨryaakerɨna wɨjaavɨna kyaꞌ sahwai saba maalɨkegaaꞌ mwaalɨna yaka gamɨre gɨlyɨvɨta yuya mariꞌbwaꞌna yaka anga saamɨnya menya pɨwɨ pwaraavɨrewɨnna mwalaawɨna. Anga dazaba kuna mwaaida gamɨre gɨlyɨvɨsa yaasɨwaꞌ mariwɨnamaꞌna yɨna yaka gannya kayaaꞌnanya yade saburɨdaasɨ yuna gɨlyɨvɨꞌmaayai mwaalɨna.
13 “Alguns dias depois, o filho mais jovem arrumou suas coisas e se mudou para uma terra distante, onde desperdiçou tudo que tinha por viver de forma desregrada.
14 Sahwai gamɨre gɨlyɨvɨta yuya mena wasɨꞌnakei mwaaidɨꞌnyɨ dɨvidaaꞌnyɨ anga dazaba mɨjɨka naanga pɨrɨꞌ yɨmaꞌnyɨna. Sara yɨmaꞌnyɨna kyaꞌ sai gɨlyɨvɨta aane pɨmɨlɨꞌ muwaryadɨsɨ.
14 Quando seu dinheiro acabou, uma grande fome se espalhou pela terra, e ele começou a passar necessidade.
15 Sarei anga dazabadaaꞌnya aꞌmwe pwarɨ wawɨnyaꞌ wɨdaayɨna. Aꞌmwe sai gamɨre yaawarɨkurɨsabanna wɨdaasɨna yɨna yakei yaawaryaraavɨ maremwaaida yɨꞌdɨvaina. (Juyaraavɨne wawɨnya saꞌ gɨrɨkitaꞌnanyaꞌ warɨka kɨrɨꞌ yɨna.)
15 Convenceu um fazendeiro da região a empregá-lo, e esse homem o mandou a seus campos para cuidar dos porcos.
16 ‘Yaawaryara nadɨvɨsa nɨmɨre munya wiꞌna wiana!’ daka yakelyɨ. Sahwarɨ wapaaya wɨjaayaꞌnei aꞌmwe aane pwai kwai mɨꞌ.
16 Embora quisesse saciar a fome com as vagens dadas aos porcos, ninguém lhe dava coisa alguma.
17 Sagaaꞌ gamɨ kayaaꞌna mwaalake sabwineꞌna sɨmudaadaanya kwalaalya yawɨraka gamɨnyɨneꞌna nayaa yawɨꞌna yaka dɨna ‘Nɨmɨnyɨ nɨmware yuya wawɨnya wɨdaayadɨvɨsara tɨka munne kwalaalya nadaapi kɨrɨꞌ dava yune nɨmɨ mwaaihe dainyɨ mɨjɨka naangeꞌ yuna jɨvanɨgena!
17 “Quando finalmente caiu em si, disse: ‘Até os empregados de meu pai têm comida de sobra, e eu estou aqui, morrendo de fome.
18 Baaꞌnana! Nɨmɨ wɨladaaꞌna yaꞌmujɨ nɨnnya nɨmwaryawɨnna ayɨna wɨdeꞌnanyɨ. Sara yaꞌmujɨ nɨmwarɨ dara wɨdɨdeinyɨ. Nɨmwai, nɨmɨ kayaaꞌnanyabwi sana yɨweinyɨ. Sɨgunyavɨya Gotɨyarɨjɨ gɨmɨnyɨjɨ kayaaꞌnanyabwi sana yɨweinyɨ.
18 Vou retornar à casa de meu pai e dizer: Pai, pequei contra o céu e contra o senhor,
19 Dahaaꞌ nɨmɨ aꞌmwe nawɨꞌnyainyɨ mɨꞌ. Sareꞌna nɨmɨnyɨna ayawɨdaaꞌnyɨ “Nɨmɨre kaimɨraayalyɨra,” nyɨdɨnneinyɨ mɨka. Gɨmɨre wawɨnya gɨthaayaꞌneinyɨ dɨnyɨdahɨlakɨdeigɨnyɨra.’
19 e não sou mais digno de ser chamado seu filho. Por favor, trate-me como seu empregado’.
20 Sarevɨ sai ganɨmaangeryawɨnnei kaanna wɨna. Sara kaanna wɨna yake sai menya keiba kuna widavadaaꞌnyɨ ganɨmaangei tɨnna maranganna. Tɨnna maranganna yɨna yaka ganɨmaangere kale sahwarɨna yenyɨꞌnanganna wiadaaꞌnyɨ kaanyaveꞌna walyuna yaka gannya kaimɨraayarɨ walyagalamujɨraawɨna yɨna yaka maangwɨdaanyaba buꞌbuta marina.
20 “Então voltou para a casa de seu pai. Quando ele ainda estava longe, seu pai o viu. Cheio de compaixão, correu para o filho, o abraçou e o beijou.
21 Buꞌbuta marina yadaaꞌnyɨ gawaalɨvaangei wɨdɨna ‘Nɨmwai, nɨmɨ kayaaꞌnanyabwi sana yɨweinyɨ. Sɨgunyavɨya Gotɨyarɨjɨ gɨmɨnyɨjɨ kayaaꞌnanyabwi sana yɨweinyɨ. Dahaaꞌ nɨmɨ aꞌmwe nawɨꞌnyainyɨ mɨꞌ. Nɨmɨnyɨna ayawɨdaaꞌnyɨ “Nɨmɨre kaimɨraayalyɨra,” nyɨdɨnneinyɨ mɨka!’
21 O filho disse: ‘Pai, pequei contra o céu e contra o senhor, e não sou mais digno de ser chamado seu filho’.
22 Kɨrɨꞌ ganɨmaangei gamɨre yaasɨwaꞌwawɨnyaraavɨ wɨdɨna ‘Yarala! Sarɨmɨ baazɨꞌmaꞌnya nawɨꞌnyaangesɨ maarapɨjɨ makabapɨjɨ dɨvaazɨꞌmakwila! Sara miꞌna yapɨjɨ nɨgwɨlalaaka nawɨꞌnya dɨrɨmwila! Nabaai kwaariꞌmasɨvɨlyai maarapɨjɨ dɨvaazɨꞌmakwila!
22 “O pai, no entanto, disse aos servos: ‘Depressa! Tragam a melhor roupa da casa e vistam nele. Coloquem-lhe um anel no dedo e sandálias nos pés.
23 Sara mena yapɨjɨyagaaꞌ bulɨmakaawoya dɨwɨnya sɨgunnakei galyɨramakabapɨjɨ baramila! Nemɨ tɨka munne yabwakɨlanadaa yɨlaaya yaadeꞌnanyɨ.
23 Matem o novilho gordo. Faremos um banquete e celebraremos,
24 Sareꞌ dareꞌnanyɨ. Nɨmɨre kaimɨraaya dathai mena bainɨkei, kɨrɨꞌ dahaaꞌ sai gaala ayɨna mwaalɨka. Mena yadakwokei, kɨrɨꞌ nemɨ ayɨna bɨramaaꞌmwolyɨra.’ Sara daka wapeyɨdɨka naanga pɨrɨꞌ yɨna.
24 pois este meu filho estava morto e voltou à vida. Estava perdido e foi achado!’. E começaram a festejar.
25 Yɨlaaya yadaapi aaya sɨraangei wawɨnyawɨ yɨbwaꞌnyɨna yaka dɨvidaaꞌnyɨ angebanna bɨna yaka anga kwala bwaꞌnaanya bwamwaihodapiyabanna wɨlaabɨna yaka kadɨkeꞌ wɨꞌnyɨna ‘Pɨradazajɨ tadɨvɨꞌ kwarame dahɨꞌmaꞌmanɨgava!’
25 “Enquanto isso, o filho mais velho trabalhava no campo. Na volta para casa, ouviu música e dança,
26 Kadɨka wɨꞌnyɨna yaka wɨdaayade pwarɨ jaka jɨvwarɨjɨmaaꞌnyɨna yɨna yaka sahwarɨ yɨdaanganna ‘Gathaꞌdara yɨvanɨgava?’
26 e perguntou a um dos servos o que estava acontecendo.
27 Yɨdaanganna kyaꞌ sai wɨdɨna ‘Jɨhwaalaangei ayɨna mena bɨwakerɨnereva. Sara bɨwakerɨna gɨmɨnyɨ gɨmaamaangei bulɨmakaawoya dɨwɨnyai maratamaka sahwarɨna yɨdɨka yakevɨnyɨra. Gannya kaimɨraayai kɨgaakuna mena yɨwɨnɨka kwai ayɨna mena maaraka maamɨdarya mwaaimwakerɨna yoꞌdakwɨya miwakerɨna yɨwakeꞌnanyɨ.’
27 O servo respondeu: ‘Seu irmão voltou, e seu pai matou o novilho gordo, pois ele voltou são e salvo!’.
28 Nabaai sare kɨrɨvɨ aaya sɨraangei sɨnna tɨka wɨdaꞌdaaꞌnyɨ angevɨ wɨlyaꞌna ‘Aala!’ yawɨꞌna. Sara yawɨꞌdaꞌnadaaꞌnyɨ gannya ganɨmaangei mwasawɨnna bwalyuna yɨna yaka yagaala nawɨꞌnyaꞌ bwalyawɨdɨna.
28 “O irmão mais velho se irou e não quis entrar. O pai saiu e insistiu com o filho,
29 Sara wɨdadaaꞌnyɨ ganɨmaangerɨ jaꞌnawɨdɨna ‘Yɨthaa, kwarame kwalaalya bodaaꞌnyɨyangɨ nɨmɨ gɨmɨre wawɨnyaꞌ lɨmwagaꞌdɨnyainyɨ. Yuyagaaꞌ nɨmɨ gɨmɨre yagaalyaꞌ galagɨzekɨvaidɨnyainyɨ mɨka! Sareꞌna kɨrɨꞌ gɨmɨ memedɨwɨnyai pwai nɨmɨ nyaꞌmwerajɨ yɨlaaya yadɨ yɨdɨka yanɨwɨnei nyɨꞌdaalyadɨnyainyɨ mɨka! Yuna aawaawa.
29 mas ele respondeu: ‘Todos esses anos, tenho trabalhado como um escravo para o senhor e nunca me recusei a obedecer às suas ordens. E o senhor nunca me deu nem mesmo um cabrito para eu festejar com meus amigos.
30 Sarevɨ da gɨmɨre kaimɨraaya dathazai gɨmɨre gɨlyɨvɨta yuya dazaza aꞌmwe kayaaꞌna gɨrɨkitaꞌnanyabwi yadɨvɨsamɨlɨkaavɨ yanga yaasɨwaꞌna wɨjavamaryada yuya gɨlyɨvɨsa yɨmɨngaasɨnakelyɨ. Sara yakei ayɨna bakerɨ, gamɨnyɨna kale kagiwaꞌ bulɨmakaawodɨwɨnyai maratamagɨna yɨdɨka yɨvanɨgɨ.’
30 Mas, quando esse seu filho volta, depois de desperdiçar o seu dinheiro com prostitutas, o senhor comemora matando o novilho!’.
31 Sara wɨdɨna kyaꞌ sai wɨdɨna ‘Kaimɨraayaigɨ, gazagaasagaaꞌ naarɨmɨnɨdainaai yeꞌmwannemwaaidasanɨdainaalyɨ. Sarevɨ nɨmɨre gɨlyɨvɨta yuya sa yune gɨmɨnyɨnannengɨ.
31 “O pai lhe respondeu: ‘Meu filho, você está sempre comigo, e tudo que eu tenho é seu.
32 Sare kɨrɨvɨ dahaasagaaꞌ nemɨ yɨlaaya yaadeꞌnanyɨ. Yɨlaaya sara yawaajɨ nemɨre munyɨꞌ tewaanya nawɨꞌnya yɨmaꞌnadeꞌna. Gɨmɨre jɨhwaalaanga dazai mena yɨnahu bainɨka kwai, kɨrɨꞌ dahaaꞌ gaalyai mwaaimwaꞌ. Sai mena yagalyaꞌmakwokei kwai, kɨrɨꞌ dahaaꞌ nemɨ ayɨna bɨramaaꞌmwolyɨ. Sareꞌna yɨlaaya davwi yakadeꞌ tewaanyasɨra.’ ”
32 Mas tínhamos de comemorar este dia feliz, pois seu irmão estava morto e voltou à vida. Estava perdido e foi achado!’”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 15, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.