Lucas 12
Firim fafu fal Aláemit (BQJ) vs ARIB
1 Min Yésu aamme n’elob yay, bugan súuli ni súuli n’gúkail gúgolol gúharo. Gummemmeŋ iki nihi guhagor ni guot. Ñer Yésu namundum alob n’ulagorol naagil : « Júludo jambi maarat Eᵽárisie yay mítiᵽ mulo ni buru min jíni bugan galet bugaa maagen ti bugo bugo ni’gukoᵽen mo me.
1 Ajuntando-se entretanto muitos milhares de pessoas, de sorte que se atropelavam uns aos outros, começou Jesus a dizer primeiro aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Bajut waf wakoᵽeni wañumuti éᵽuren ni maŋannoe, bajut waf waffasuti wañumuti effas.
2 Mas nada há encoberto, que não haja de ser descoberto; nem oculto, que não haja de ser conhecido.
3 Yo eĉil me, wo jijae me elob n’emoĉ, bugan bugagu ᵽan guun wo ni maŋannoe ca. Wo jijae me ebunor ñáraru butoŋ, bugan bugagu ᵽan gulob wo fatiya ni fuhay. »
3 Porquanto tudo o que em trevas dissestes, à luz será ouvido; e o que falaste ao ouvido no gabinete, dos eirados será apregoado.
4 « Buru ubugeom, ᵽan ilobul waf wauwe : Jambi júholi me bugan bugo nihi gunemen me enil mbiban mati gúju ekan to uce gutajen.
4 Digo-vos, amigos meus: Não temais os que matam o corpo, e depois disso nada mais podem fazer.
5 Ban ilobul ay jíarie júholi : Mbi júholi Aláemit, áju me abenul ni sambun o bamugerul aban. Injé ilobul yo, aĉila jíarie júholi.
5 Mas eu vos mostrarei a quem é que deveis temer; temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno; sim, digo, a esse temei.
6 Leti mutaja mono futoh ni’gunnomen síralam súuba ? Bare bajut janur ni mo jo Aláemit ájumore.
6 Não se vendem cinco passarinhos por dois asses? E nenhum deles está esquecido diante de Deus.
7 Ban buru, walul faŋawo naᵽinwoᵽin ᵽe. Yo niegeul jambi júholi : hani fuyoŋ faa bataja, jifaŋfofaŋ. »
7 Mas até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais, pois mais valeis vós do que muitos passarinhos.
8 « Injé ilobul yo : An ailo me ni fuhay min aah bújoŋor bugan bugagu : “Yésu aĉilom,” ínje Añol Arafuhow ᵽan may iilo bújoŋor emalaka Aláemit min ioh : “An ahumu ínje iĉilol.”
8 E digo-vos que todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Bare an alalom me bújoŋor bugan bugagu, ínje Añol Arafuhow ᵽan may ilalol bújoŋor emalaka Aláemit.
9 mas quem me negar diante dos homens, será negado diante dos anjos de Deus.
10 An alob me maarat aya ni Añol Arafuhow, an ahumu ᵽan áju ayab gaboket ; bare an ajel me Biinum Banabe, aĉila mat’ayab gaboket.
10 E a todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do homem, isso lhe será perdoado; mas ao que blasfemar contra o Espírito Santo, não lhe será perdoado.
11 No gujaeul me éjaenum iki gutaliŋul ni saŋ sasu saa galaw|yaŋ yaa galaw ter bújoŋor ufan ésuh yay, jambi sinilul siteh mala bu jijae me ébal ter wo juñum me elob,
11 Quando, pois, vos levarem às sinagogas, aos magistrados e às autoridades, não estejais solícitos de como ou do que haveis de responder, nem do que haveis de dizer.
12 mata Biinum Banabe no ᵽan bigitenul me wo jijae me elob. »
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará na mesma hora o que deveis dizer.
13 Ni baj ró ni fítiman fafu ace aah Yésu : « Afanom, uoh ᵽaa atiom akan min jigabor fubaj ᵽayóli. »
13 Disse-lhe alguém dentre a multidão: Mestre, dize a meu irmão que reparte comigo a herança.
14 Bare Yésu naagol : « Ijoulat tale bi ekan ataliŋa sulobul ter agabora fubajul ! »
14 Mas ele lhe respondeu: Homem, quem me constituiu a mim juiz ou repartidor entre vós?
15 Mbiban, nábaho mbaa fuyoŋ fafu naagil : « Jíkanum jambi nihi jiliᵽ eomen fubaj ! Buroŋ arafuhow bujoumulat ni fubajol, mánoman fújaloe. »
15 E disse ao povo: Acautelai-vos e guardai-vos de toda espécie de cobiça; porque a vida do homem não consiste na abundância das coisas que possui.
16 Ñer Yésu nagitenil búnogor baube naah : « Baje asanum ace abaj ulah uĉej.
16 Propôs-lhes então uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produzira com abundância;
17 Ñer naah m’biinumol : “Injé, bu nijae me ᵽiaŋ ekan ? Ibbañut ibaj tiñ tal ebet baᵽilerom.”
17 e ele arrazoava consigo, dizendo: Que farei? Pois não tenho onde recolher os meus frutos.
18 Ᵽúrto naah : “Yoo, nijoge wo nijae me ekan. Ᵽan ifum utongom min iteᵽ wo ufaŋ gájalo, mamu ᵽan íju ibet ró wo niᵽit me, ni ᵽoᵽ fubajom ᵽe.
18 Disse então: Farei isto: derribarei os meus celeiros e edificarei outros maiores, e ali recolherei todos os meus cereais e os meus bens;
19 Mbiban, ᵽan iogoro : ‹ Abuge, nubaje fubaj fámah faᵽiloi bi fitiñi símit sammemmeŋ. Maer ñer unamo núelo, nutiñ, nurem, núrasor ! ›”
19 e direi à minha alma: Alma, tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe, regala-te.
20 Bare Aláemit naagol : “Aw núgunoguno ! Efuga yauye déro ᵽan uĉet. Ñer fubaj fafu fo nuomen me, ay ᵽiaŋ mb’aŋar fo me ?” »
20 Mas Deus lhe disse: Insensato, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Yésu natajen aagil : « Mamu jae mee éni bi ni ánoan aomene fubaj bi ni o nevonol babe n’ettam, ban bújoŋor Aláemit akanut asanum. »
21 Assim é aquele que para si ajunta tesouros, e não é rico para com Deus.
22 Ᵽúrto, Yésu naah ulagorol : « Dáuru diĉil me niegul : Jambi jiĉagor mala buroŋul, mala fitiñul ni ᵽoᵽ mala bisimoul.
22 E disse aos seus discípulos: Por isso vos digo: Não estejais ansiosos quanto à vossa vida, pelo que haveis de comer, nem quanto ao corpo, pelo que haveis de vestir.
23 Buroŋ bufafaŋ mitiñ, ti may enil efaŋ me bisimo.
23 Pois a vida é mais do que o alimento, e o corpo mais do que o vestuário.
24 Juluj ᵽaa uganar waw : nd’uroh, nd’uᵽit, ubajut butoŋ hani bíjej, bare Aláemit bae nákumenewokumen. Ban buru jifafaŋ ebaj nafa upu waw mámah.
24 Considerai os corvos, que não semeiam nem ceifam; não têm despensa nem celeiro; contudo, Deus os alimenta. Quanto mais não valeis vós do que as aves!
25 Ay ni buru gaĉagorol gújue gutajen gaᵽio buroŋol hani jatiito ?
25 Ora, qual de vós, por mais ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado à sua estatura?
26 Nemme buru jújuut ekan dáuru dafulut me, ñer gaĉagor mala uce bi wa ?
26 Porquanto, se não podeis fazer nem as coisas mínimas, por que estais ansiosos pelas outras?
27 Juluj ᵽaa mafos mamu bu nihi muya me ! Ndi mirien, ndi ᵽoᵽ mieĉ bisimo, bare ínje ilobul yo : Hani ávi ahu Salomoŋ faŋaol, mánoman fubajol fújaloe, ámusut abaj bisimo búari iki bire ni bayaer baa gace ni mafos maumu !
27 Considerai os lírios, como crescem; não trabalham, nem fiam; contudo vos digo que nem mesmo Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como um deles.
28 Iní me Aláemit násangene wári re mamu mafos mamu maa siŋam sasu maroŋ me jama, ban gajem ᵽan mibeni ni sambun, bu ñer mat’afaŋ me nasime wári buru, bugan ge bugo gáinenil gutogut mee ?
28 Se, pois, Deus assim veste a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais vós, homens de pouca fé?
29 Yo eĉil me, jambi jike buyoh n’eliᵽ nánonan wo jijae me fitiñ ter marem.
29 Não procureis, pois, o que haveis de comer, ou o que haveis de beber, e não andeis preocupados.
30 Dáru gabajut me gáinen n’Aláemit nihi guliᵽ mee waf wauwu m’báelout ; bare buru jibaje Ᵽaaya affase búoh buru jusoholawosohola ᵽe.
30 Porque a todas estas coisas os povos do mundo procuram; mas vosso Pai sabe que precisais delas.
31 Jiŋes til Jáviol, mamu aĉila ᵽan atañul wajae bo me eŋaño. »
31 Buscai antes o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 « Aw jukoreom jatiti me, jamb’úholi ! Ᵽayul súmolsum min asenul Jávi jaju.
32 Não temas, ó pequeno rebanho! porque a vosso Pai agradou dar-vos o reino.
33 Junnomen fubajul ᵽe, mbiban n’jisen galeh me síralam sausu. Juomen fubaj fatiya n’émit, dó mati fúmus me fubao. Ᵽan níme ti nihi fíni me ni jiet jo ndi júlu ; úku waw gújuut gutoh fo ró, ban ᵽoᵽ balol babu mati búju fo ró etiñ.
33 Vendei o que possuís, e dai esmolas. Fazei para vós bolsas que não envelheçam; tesouro nos céus que jamais acabe, aonde não chega ladrão e a traça não rói.
34 Jiffas búoh : to fubajul fuomme, uinumul ᵽoᵽ uwu to. »
34 Porque, onde estiver o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 « Jiilo jon ti uroka, n’jisinja liŋ bisimoul, ban n’jisaen sijaŋaul jihato.
35 Estejam cingidos os vossos lombos e acesas as vossas candeias;
36 Jikan ti uroka gaam n’enah afanil o bakaer emat búyabo : ábbañul me o n’eteh ganegen, n’gufaen gúpegulol.
36 e sede semelhantes a homens que esperam o seu senhor, quando houver de voltar das bodas, para que, quando vier e bater, logo possam abrir-lhe.
37 Urokaaw ubugi, ᵽan gásumay gúni ni bugo, íni afanil naĉilo natogil bugo m’bámoit. Maagen, ínje ilobul yo : Aĉila faŋaol ᵽan asinja bisimool, aban nakanil n’gunamo nagabil gutiñ.
37 Bem-aventurados aqueles servos, aos quais o senhor, quando vier, achar vigiando! Em verdade vos digo que se cingirá, e os fará reclinar-se à mesa e, chegando-se, os servirá.
38 Iní ter afan ahu nabbanno n’etut fuh, ter etut fuh bágaler, ban natogulil maluje, urokaaw ubugu ᵽan gásumay gúni ni bugo.
38 Quer venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Jiffas dáure : Iní me afan yaŋ naffasene nay áku ᵽan anonulol, mat’ahalol nánonul dó.
39 Sabei, porém, isto: se o dono da casa soubesse a que hora havia de vir o ladrão, vigiaria e não deixaria minar a sua casa.
40 Buru ᵽoᵽ, jiilo ni majage, mata Añol Arafuhow ᵽan ájoul tinah to buru jiᵽinorenut. »
40 Estai vós também apercebidos; porque, numa hora em que não penseis, virá o Filho do homem.
41 Ñer Ᵽier naah Yésu : « Afanom, búnogor baubu bo nugitenóli mee, ter bi ni wóli barebare, ter bi n’ésuh yay ᵽe ? »
41 Então Pedro perguntou: Senhor, dizes essa parábola a nós, ou também a todos?
42 Ataw naagol : « Ñer ay aamme aroka ahu aĉol me aban najah ? O aamme ahumu o afanol ajae me ebaŋ bi gapoy yaŋol, ni ᵽoᵽ bi esen gupalol uroka gutiñ tinah baĉiger.
42 Respondeu o Senhor: Qual é, pois, o mordomo fiel e prudente, que o Senhor porá sobre os seus servos, para lhes dar a tempo a ração?
43 Abaj gásumay, aroka ahumu o afanol ajae me etoh, o báolerul, áni n’ekan burokol.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem o seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Maagen, ínje ilobul yo : afanol ᵽan asenol wafol ᵽe wo nabaj me aogen.
44 Em verdade vos digo que o porá sobre todos os seus bens.
45 Bare íni me aroka ahu naage m’biinumol afanol ᵽan aᵽioul, ᵽan ñer náh’álatien gupalol uroka, aban nanamo fitiñ narem áhali.
45 Mas, se aquele servo disser em teu coração: O meu senhor tarda em vir; e começar a espancar os criados e as criadas, e a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Aroka ahumu afanol ᵽan aĉigul funah fo aĉila aᵽinorut, tinah to naffasut ; ban no ñer afanol ᵽan ahamol ni yaŋ yay, aban nakanol wo nihi gukan me bugan bugagu ᵽe gáinenerit me.
46 virá o senhor desse servo num dia em que não o espera, e numa hora de que não sabe, e cortá-lo-á pelo meio, e lhe dará a sua parte com os infiéis.
47 Aroka affas me wo afanol amaŋ me, ban ailout bi ekan wo, ᵽan ayab gúteh gammemmeŋ.
47 O servo que soube a vontade do seu senhor, e não se aprontou, nem fez conforme a sua vontade, será castigado com muitos açoites;
48 Bare aroka affasut me wo afanol amaŋe, ban nakan galejeh, gútegol mati gummeŋ. Aláemit áji me an jálo, ᵽan may arorenol jálo ; ban ᵽoᵽ asen me an fubaŋ fámah, ᵽan may arorenol fo faŋ gájalo. »
48 mas o que não a soube, e fez coisas que mereciam castigo, com poucos açoites será castigado. Daquele a quem muito é dado, muito se lhe requererá; e a quem muito é confiado, mais ainda se lhe pedirá.
49 Yésu natajen aah : « Nijoulojow bi esaen sambun n’ettam ; min imaŋen me siᵽi bo n’sisa !
49 Vim lançar fogo à terra; e que mais quero, se já está aceso?
50 Bare níarie imundum iyab gábatise gaa sílam, ban gaᵽinor gumugom bi no gujae me ekano.
50 Há um batismo em que hei de ser batizado; e como me angustio até que venha a cumprir-se!
51 Jíinene búoh gásumay nikelo esen ni mof ? Hani ! Let gaĉila, bare til búfaculor !
51 Cuidais vós que vim trazer paz à terra? Não, eu vos digo, mas antes dissensão:
52 Ujógum to funah faa jama, yaŋ yabaje bugan gono futoh, ᵽan gúfaculor : gúfaji jolil, gúuba jolil.
52 pois daqui em diante estarão cinco pessoas numa casa divididas, três contra duas, e duas contra três;
53 Ᵽayma mati gujamor ni áᵽurol, jawma mati gujamor ni bájurol, ti ᵽoᵽ ásabul ni asomol guñumut me ejamor. »
53 estarão divididos: pai contra filho, e filho contra pai; mãe contra filha, e filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Yésu natajen aah fítiman fafu : « Nánonan no jujuge gápar gañuget gúᵽurul bo tinah tuloe me, leti n’juoh : “Emít yay ᵽan elubul” ? Ban may ni kano.
54 Dizia também às multidões: Quando vedes subir uma nuvem do ocidente, logo dizeis: Lá vem chuva; e assim sucede;
55 Leti ᵽoᵽ no jujuge érus yay yaa ni fiye éᵽurul, n’juoh : “Esúᵽa yay uyu n’eĉigul” ? Ban may neĉigul ti maagen.
55 e quando vedes soprar o vento sul dizeis; Haverá calor; e assim sucede.
56 Buru jilet bugan bugaa maagen ! Ganogor gánogan gabaje n’ettam ter n’émit, buru jiffas go. Ñer wa uĉile mati jítallo gauge gabaj maa maer ? »
56 Hipócritas, sabeis discernir a face da terra e do céu; como não sabeis então discernir este tempo?
57 « Wa uĉile buru guhoul mati juĉob wáari me min jikan wo ?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Iní me nubajore ni an, min jíni n’ejow bi bataliŋ, n’jugum bulago, ᵽan ukan tima n’juunor, mamu jambi ájaenumi bújoŋor ataliŋa ahu min til ábaheni asen bugal ubaŋ gúrur ni fipeh !
58 Quando, pois, vais com o teu adversário ao magistrado, procura fazer as pazes com ele no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, e o juiz te entregue ao meirinho, e o meirinho te lance na prisão
59 Injé ilobul yo : An ahumu mát’áᵽurul dó ni fipeh fafu o m’babanut ecam ganeol bi n’efaraku ésola. »
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o derradeiro lepto.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.