Lucas 12
A Xuxubus Maxat (BJK) vs ARA
1 Ma xö ina axana bung a marakörö möxö oleleng ne arip toxo ot etok, io, idi toxo wawas nanin idi iat. E Jisas ixo urulo bang kua tinenge xöbo bak ne ausu re ine ma ixo tengen, “Tumarang e mum lamun a is köbo Parasi, möxösa, idi tobo eönunu bara idi a lak töxödös saxit.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 A lasa nang te kait pi, irabo tamasawang. Ma a lasa nang i mun sik, irabo ot kö malmalan.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 A lasa mum moxo tengen kö ködö, tabo ölangen kö maras, ma a lasa mum moxo ngunungun min kö talinge mum kölöme xö gunon, tabo kup wösö min meriso xö öxöno gunon.
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 “Abo ais se e, e tengen te mum, ganim e mum pa buburin ewe idi nang tabo sexomet a tödi mon ma melamu idi tekebeöt ta pet öbaling ke laa.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Ma lamun e rabo osen e mum me ewe nang mum morobo buburin. Mum morobo buburin ine ewe nang melamu nang irabo sexomet a tödi, ine ma lölös sua tewe ösu e mum kö ia sösöt. Turunon, e tengen te mum, mum morobo buburin ine.
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 Ma a ulik ne tuluwok mon i eöt ta xukun te pitnö ne sigie. Inexalik bara kaim pe öng mere idi God irabo döxömen taun.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 Turunon saxit, ma ixoro kos kirip bölök abo bebene öxöno e mum. Ganim e mum pa binuut, möxösa, a to re mum i taxin sik köbo sigie.
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 “E tengen te mum, ewenene niang i tenge maras kö wawara xö nangadi lamun e, a Barok kö Tödi irabo pet bölök bie rö ine xö wawara xöbo angelo re God.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Lamun ewe niang i öös tewe e xö wawara xö nangadi, e rabo öös tewe bölök ine xö wawara xöbo angelo re God.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 Me idi xirip nang te tengen ögarin a Barok kö Tödi, God irabo döxömen taun a magingin te idi, ma lamun ewe a öng nang i tengen ögarin a Töxödös ne Tanono, God i karabo döxömen taun a magingin tine.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 “Nang bere mum mo tuu mesila xöbo gunon ne sineseng, bara mesila xöbo tene pet warkurai arixe me idi nang ma ese raxin, ganim bere mum mo dödöm ne binuut bara morobo tuu wi e mum bule, ma bara a lasanene mum morobo tengen kö ina axana bung niang,
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 möxösa, a Töxödös ne Tanono irabo osen e mum ma a lasanene nang mum morobo tengen.”
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Önga tödi kölöme xö marakörö ixo tengen te ine, “Tene ausu, tengen kö töke bara irabo palang erimine e maa mabo lalaa re tata nang ixo met lie.”
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Me Jisas ixo balu bira, “Ewe ixo pere kos e bara arabo kure e muu? Me ewe i bulus e bara arabo palang erimine inabo lalaa niang ke muu?”
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Io, ixo tengen te idi, “Tumarang! Mum morobo balaure ödeek e mum, kalik abo mangana tatalien möxö ginumut. A to xö tödi i kobo eöt ta dedeek köbo mangana lalaa oleleng ke ine.”
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Ma ixo tengen ina tinenge öwuo na: “A komo xö önga asuono orong ixo kip ot a oleleng ne nien.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Ine ixo döxömen iat te ine bara, ‘E rabo pet bule im? Kaim e mere xönö rua bulbulus abo nien te e.’
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 “Io, ixo tengen, ‘Na arabo pet bira. Arabo öbeng ösu abo gunon mataxen te e ma arabo pet abo gunon mataxen rataxin, ma arabo bulus abo nien mabo lalaa re e ringan ee.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Me e rabo tengen iat te e, “E ma oleleng ne lalaa deek e bulus öxaa lamun a oleleng ne awat. A to re e irabo malus, arabo an, arabo inim ma arabo axanan.” ’
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 “Inexalik e God ixo tengen te ine, ‘Nöngön a baulang! Nixinen iat kö dömön örobo met. Io, ewe irabo kip lo abo lalaa nang u rö tagur sik kö nöngön?’
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 “Ina na irabo eöt me ewe nang ibo bulbulus ögun abo oleleng ne lalaa rö ine iat, nexalik kaim pe oleleng ne tatalien deek ke ine xö winara xö God.”
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Io, Jisas ixo tengen köbo bak ne ausu re ine: “Möxö ina na, e tengen te mum, ganim a dinödöm oleleng lamun a to re mum bara a lasa morobo en ma a lasa morobo inim, ma a lasa morobo sige xö aimum.
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 A to re mum i taxin köba xö nien, ma a aimum i taxin köba xö man.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Mum moro döxömen lo a bung xöxö. Idi tekara susulo. Ma tekara kin öxaa nien. Idi kaim a gunon mataxen, ma lamun e God ibo tabaa idi ma nien. Ma xö mamaa re God, mum mo taxin sik kö bung pun!
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 Me ewenene mere mum i dödöm oleleng ulamun abo tiip pe ine, i eöt tua öxase a to re ine ulik baling? Kaim turunon.
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Ma nang bara mum kebeöt tua wewet ina laa lixilik na, ruasa mum bo dödöm oleleng ulamun abo lalaa xabise?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 “Mum moro dödöm deek köbo pasuno iaa te das bule. Idi tekara ösöxö ra tinörön me idi tekara ösöxö ra söxsöxö man. Inexalik e tengen te mum bere e Solomon kaim ine xo sisige rebo man deek xarnang a öng mere idi.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Io, God i balaure a pirixö niang i to nixinen, ma maxalik tabo tewe öxaa xö ia sösöt. Nang bere God i pet bie xö pirixö, turunon saxit ine irabo tawi nöngön bölök arixe ma man te nöngön. Maris, a nunu re mum i wuruwut köba.
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 Me mum bele dödöm kö to re mum kö lasanene mum morobo en bara morobo inim. Mum bele tapunuk ulamun.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Ewe me idi nang möxö öxöno lagunon nang tekobo nunu re God, idi tobo wawara siwin inabo mangana lalaa na, ma Tata re mum i ösöxö bara mum mo sasaxan.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Ma lamun mum morobo mana parasiwin abo lalaa i eöt ma kingdom pe ine. Me ine irabo tabaa e mum minabo lalaa xirip bölök.
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 “Turunon bara a nausen mon e mum, ma lamun ganim e mum pa binuut, möxö a Tata re mum i axanan tua tabaa e mum ma kingdom.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Misik mabo mangana lalaa re mum ma moro tabaa a duöng maris. Mum morobo tagure e mum iat kö mangana tuluwok nang i karabo saban, a tabarikik kuso xö watmaep nang i karabo kawam, nang kaim pe tene pililo irabo pulo, ma kaim pe iwis irabo ögarin.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Möxö a bubulus se mum i kis singan ee, ma a to xirip pe mum i kis singan bölök.
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 “Mum morobo laulawa dik kua tagure e mum pa tinörön, mabo laam pe mum irabo mana bibio sik,
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 xarnang a duöng te xixiset ma orong ke idi nang irabo baling möxö luxa ne alolo, io, nang bara ine irabo wanot ma irabo wiwidin, saxit mon idi te eöt tua sasawang a marame rö ine.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Irabo deek kö idi abo tultul ewe nang a orong ke idi i pere wösöt idi ma te wawara sik nang ine irabo wanot. Turunon saxit, ine irabo ölaulawa ine iat tua tinörön, ma ina orong iat irabo tengen tö idi rua kinis kö öra möxö nien, me ine iat irabo ot ma irabo tabaa idi ma nien.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Irabo deek kö idi abo tultul ewe nang a orong ke idi i pere wösöt idi te tagur sik nang bara i ot kö luono dömön bara xö puxu bubung.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Ma lamun e mum moro döxömen ödeek a na. Nang bara tamana gunon ixere ösöxö a axana bung sa nang bara a tödi pinilo irabo wanot, ine i karabo eöt ta ömaraxen a gunon te ine bara tabo pörök ölaxa.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Mum morobo mana tumarang, möxösa, a Barok kö Tödi irabo wanot kö axana bung nang mum kobo döxömen bara irabo wanot könan.”
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Pita ixo ose, “Orong, nöngön u rengrengen ina tinenge öwuo na ura re mem bara rua nangadi xirip?”
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Ma Orong ixo balu, “Me ewe iat im ina öng nang a tene nanase ma a tultul turunon ine? Ine nang a orong i bulus ine bara irabo balaure abo tene tinörön kabise ma irabo tabaa ödeek idi ma nien.
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Irabo deek kö ina tultul ewe nang a orong ke ine i wanot ma i pere bara i wewet bira.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Turunon saxit, ine irabo bulus ine rua balbalaure xirip abo lalaa re ine.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Ma lamun nang bara ina tultul i tengen öbaling ke ine iat, ‘A orong ke e i karabo ot baling pasaxit,’ io, irabo urulo ra sese abo tene tinörön, a körö ma balixilik, ma irabo aan ma ininim ma irabo inim saban arixe.
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Io, a orong ke ine irabo wanot kö bung nang ine i kobo döxömen sik bara irabo ot könan ma xö axana bung nang i kobo ösöxö bara irabo wanot. Ina orong ke ine irabo tee ölixilik ine ma irabo tewe ine urungan kö xönö möxö kinadik arixe mabo tabuno ölöngö.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 “Ina tultul ewe nang i ösöxö sik a mamaa xö orong ke ine, ma i kobo tagur sik bara i kobo pet a lasa nang a orong ke ine i mamaa lamun, tabo paxat olengin ine.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Ma lamun a öng ewe nang i kobo ösöxö a lasa nang a orong ke ine i mamaa ulamun, ma ibo wewet abo lalaa nang i seseng lo a ömokorot, tabo paxat ine a ulik mon. Me idi nang toxo tabaa idi ma oleleng ne lalaa, idi tabo balu öbaling ma oleleng ne lalaa. Ma nang bara te bulus a oleleng ne lalaa xö limine a öng, idi te seng ine bara irabo balu ma oleleng ne lalaa.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 “E xo wanot tua öxat a öxöno lagunon, me e mamaa xöba bara ina ia sösöt na e xoro usumot.
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Ma lamun e rabo kip lo bang a tiip taxin. Ma balake i tiip köba ot kö nang ina tiip irabo kawam.
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 Mum mo döxömen bara e xo wanot tua uxis a malum kö öxöno lagunon? Kaim. Inexalik e tengen te mum, e xo wanot tua uxis elixilixin a marakörö.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Ma urulo nixinen ma uruo melamu, nang bara a barama a pitnö idiet, tabo uxis elixilixin idi iat, io, a narun tabo tuu elixilik a ninöng, ma ninöng tabo tuu elixilik a narun.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Idi tabo tuu elixilik, a tata irabo tuu talu a barok ma a barok irabo tuu talu a tata, a nago irabo tuu talu a balik ma a balik kalik a nene, ma bara a une tamasik irabo tuu talu a une tamasik ke ine.”
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Ine ixo tengen kö marakörö, “Nang bara mum bo pere a kubu i önan kaa ruso xö labur, saxit mon mum bo tengen, ‘Irabo bara,’ ma ibo bie.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Ma nang bara a xiki ibo wawaxat mero xö marana en, mum bo tengen, ‘Irabo lelewi,’ ma ibo bie.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 Mum abo tene röxröxö! Mum bo ösöxö rua werwere xulen a winara möxö öxöno lagunon ma watmaep. Ma bara bule nang mum kobo eöt tua ösöxö xulen inabo mangana lalaa nang i orot nixinen?
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 “Ruasa mum kobo perexulen öbaling ke mum iat a lasa nang i töxödös?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Nang bara u bo önan arixe ma öng i lamus nöngön kö tene pet warkurai, örobo lölös bara örobo ötöxödös arixe me ine, nang bang mu mo önan arixe xö ngas, xalik ine ibo sat lo nöngön ma irabo isik nöngön kö tene pet warkurai, ma a tene pet warkurai ibo isik nöngön kö duöng möxö balaure a nangadi nang tobo kubus pi idi kölöme xö gunon ne aömokorot, ma ina tödi irabo bulus nöngön könan.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 E tengen te nöngön, ökorobo wan su ot nang örobo isik abo xinuxun kirip pe nöngön.”
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.