Lucas 6
Wosoci Gʊaasɩbabaa Daa (BIB) vs VC
1 Hindeem ʊ, *sabaa hinni ʊ, Yeezuu bra hɔsɩrarɔ ʊ kan a karɩndanyɩnɔ kɩ. A karɩndanyɩnɔ wɔɔ m hɔyaa bɩ yɩnyar, ŋn'a tiŋŋə, ŋn'a sʊrɛ.
1 Em dia de sábado, Jesus atravessava umas plantações; seus discípulos iam colhendo espigas {de trigo}, as debulhavam na mão e comiam.
2 Farizɛɛnrɔ gɔsɩnnɔ n a hɩ ŋ nɩ, ŋ ʊ: «Bɔ minto, awɔɔ nɩ naa barɛ? Bɩ n n lɛ ka kʊ n naa ba sabaa hinni ʊ?»
2 Alguns dos fariseus lhes diziam: Por que fazeis o que não é permitido no sábado?
3 Yeezuu n a nyɩ bɔ ʊ, a ʊ: «Nɔ k'a Davɩd nyasʊ kan a muno kɩ an hɔ niŋŋə ba bɩ,
3 Jesus respondeu: Acaso não tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e os seus companheiros;
4 an gasʊ Wosocɛ ʊ, an bur kʊ n y'a ka Woso ʊ bɩ sa, an a bɩ kan a muno wɔɔ kɩ, bɩ n nɩ lɛ ka kʊ n a bɩ kʊ wosocɛmannɩbənno bɛɛ bala bɩ, awɔɔ n a karɩnda ba ra?»
4 como entrou na casa de Deus e tomou os pães da proposição e deles comeu e deu de comer aos seus companheiros, se bem que só aos sacerdotes era permitido comê-los?
5 A n n'a hɩrɛ ŋ nɩ, a ʊ: «Gʊaanyɩ bɩ m sabaa hinni bɩ minzaa.»
5 E ajuntou: O Filho do Homem é senhor também do sábado.
6 Sabaa hinni vanta ʊ, Yeezuu gasʊ sokʊmacɛ ʊ, an nɩ hɔ dɩndam. Gʊaa nɩ b'ʊ, a bɩsɩ ra wɔ n ga.
6 Em outro dia de sábado, Jesus entrou na sinagoga e ensinava. Achava-se ali um homem que tinha a mão direita seca.
7 Wosocikarɩnsaambɔɔ kan farizɛɛnrɔ kɩ nyɩnta, ŋn'ɩ dundom Yeezuu zi, k'a dɩga a, a yaabazaa bɩ waam sabaa hinni ʊ gɛ, k'a ku a mim ka ra.
7 Ora, os escribas e os fariseus observavam Jesus para ver se ele curaria no dia de sábado. Eles teriam então pretexto para acusá-lo.
8 Bɩ, Yeezuu ŋ hɔɔndarɛ bɩ dɔ. A n a hɩ wɔgərzaa bɩ m, a ʊ: «Wuti ɩ jɩm naa ʊ, zamaa bɩ bire ʊ.» Gʊaa bɩ n wuti an jɩm b'ʊ.
8 Mas Jesus conhecia os pensamentos deles e disse ao homem que tinha a mão seca: Levanta-te e põe-te em pé, aqui no meio. Ele se levantou e ficou em pé.
9 Yeezuu n a hɩ ŋ nɩ, a ʊ: «Mɔɔ kʊ m awɔɔ lar: zaa ta ʊ sabaa hinni ʊ, kʊ n nɩ zi mɩŋŋa ba gɛɛ, kʊ n nɩ zi bʊnyaa ba? Zaa ta ʊ kʊ n nɩ gʊaa meeyaa bʊmbɔ gɛɛ, kʊ n n'a zar?»
9 Disse-lhes Jesus: Pergunto-vos se no sábado é permitido fazer o bem ou o mal; salvar a vida, ou deixá-la perecer.
10 A n dɩga ŋ ma a jɩr ʊ, an a hɩ gʊaa bɩ m, a ʊ: «Ɩ wɔ hʊr.» Gʊaa bɩ n a wɔ hʊr, a wɔ bɩ n a waa.
10 E relanceando os olhos sobre todos, disse ao homem: Estende tua mão. Ele a estendeu, e foi-lhe restabelecida a mão.
11 Bɩ, gʊɔɔ kʊ ŋ ʊ, k'a mim ka ra rɔ wɔɔ nɔ ma ʊ gʊta, ŋn'a dɩndam kan kʊ kɩ, k'a dɩga hɔ k'a n'a bam Yeezuu m bɩ ma.
11 Mas eles encheram-se de furor e indagavam uns aos outros o que fariam a Jesus.
12 Dɔmɩm bɩ do ʊ bɩ, Yeezuu ta ci mim ʊ, k'a yaa yaa da. B'a yaa bɩ da Woso m gunuu ʊ b'ʊ kan dɔmɩrɛ kɩ.
12 Naqueles dias, Jesus retirou-se a uma montanha para rezar, e passou aí toda a noite orando a Deus.
13 Dɔ k'a mɩ bɩ, a a karɩndanyɩnɔ bir, an ŋ bɔ ʊ bueerehɩɩya, an tɔ ka ŋ ʊ, kristazibəəzannɔ.
13 Ao amanhecer, chamou os seus discípulos e escolheu doze dentre eles que chamou de apóstolos:
14 Sɩmɔɔn k'a tɔ ka Pɩyɛɛr, a danzaa Andɩr, Zakkɩ, Zaan, Filipi, Bartelemii,
14 Simão, a quem deu o sobrenome de Pedro; André, seu irmão; Tiago, João, Filipe, Bartolomeu,
15 Matiyee, Toma, Alfee nyɩ Zakkɩ, Sɩmɔɔn kʊ n n'a birm *Zelɔtɩ,
15 Mateus, Tomé, Tiago, filho de Alfeu; Simão, chamado Zelador;
16 Zakkɩ nyɩ Zidas, kan Iskarɩyɔtɩ Zidas k'a a ba zambʊzaa bɩ kɩ.
16 Judas, irmão de Tiago; e Judas Iscariotes, aquele que foi o traidor.
17 Yeezuu a to ci mim ʊ kan ŋ kɩ, an zer, an aa jɩm bɩncɛ fapɩda ʊ. B'ʊ bɩ, a karɩndanyɩnɔ gʊta gɔɔta b'ʊ. Zamaa gʊta nyɩnta b'ʊ sɔ. A to ŋ y'a ʊ Zidee ʊ, Zerizalɛm ʊ, kan kʊrɔ kʊ ŋ nɩ higʊta lɛ ra rɔ wɔɔ kɩ ʊ, Tiir kan Sidɔn kɩ jir ʊ.
17 Descendo com eles, parou numa planície. Aí se achava um grande número de seus discípulos e uma grande multidão de pessoas vindas da Judéia, de Jerusalém, da região marítima, de Tiro e Sidônia, que tinham vindo para ouvi-lo e ser curadas das suas enfermidades.
18 Bʊr ŋ y'a ʊ, k'a b'a tʊr ka ma, k'an a waa a yaabarɔ minto. Gʊɔɔ kʊ zinəro nɩ kan ŋ kɩ rɔ wɔɔ, ŋ y'a waam sɔ.
18 E os que eram atormentados dos espíritos imundos ficavam livres.
19 Zamaa bɩ haay y'a kam ma k'a a wɔ da ma. Bala, paŋŋa nyɩnta an nɩ bɔrɛ a mɛ ʊ, an nɩ ŋ haay waarɛ.
19 Todo o povo procurava tocá-lo, pois saía dele uma força que os curava a todos.
20 Yeezuu n dɩga a karɩndanyɩnɔ wɔɔ ma kɛɛrɛ, an a hɩ ŋ nɩ, a ʊ:
20 Então ele ergueu os olhos para os seus discípulos e disse: Bem-aventurados vós que sois pobres, porque vosso é o Reino de Deus!
21 Mimbirenyɩntazannɔ n'awɔɔ m, awɔɔ kʊ nɔ n'awɔɔ zɛm naa ma,
21 Bem-aventurados vós que agora tendes fome, porque sereis fartos! Bem-aventurados vós que agora chorais, porque vos alegrareis!
22 Mimbirenyɩntazannɔ n'awɔɔ m, kʊ n sɔ awɔɔ m, kʊ n kaanm awɔɔ m, kʊ n y'awɔɔ sʊnsɔ wʊ, ŋn'a bʊnyaa hɩ awɔɔ ma Gʊaanyɩ bɩ tɔ ma.
22 Bem-aventurados sereis quando os homens vos odiarem, vos expulsarem, vos ultrajarem, e quando repelirem o vosso nome como infame por causa do Filho do Homem!
23 K'a heernyɔɔ gʊta ba hinni bɩ do ʊ. Bala, Woso ɩ ganwʊrɛ gʊta bankam awɔɔ minto arzana ʊ. Ŋ yaabɔɔ wɔɔ, nyɩnta ŋ y'a ʊ, ŋn'a ba ncɩnaaʊ wosolɛsinnɩsorazannɔ m biisi.
23 Alegrai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu. Era assim que os pais deles tratavam os profetas.
24 A pakra barɛ awɔɔ m, awɔɔ arzakazannɔ.
24 Mas ai de vós, ricos, porque tendes a vossa consolação!
25 A pakra barɛ awɔɔ m, awɔɔ k'a hɔ bɩ an a ka her bɩ,
25 Ai de vós, que estais fartos, porque vireis a ter fome! Ai de vós, que agora rides, porque gemereis e chorareis!
26 Awɔɔ kʊ gʊaa haay n n'awɔɔ mɩŋŋabaa hɩm bɩ, a pakra barɛ awɔɔ m. Ŋ yaabɔɔ wɔɔ, a ba ŋ y'a ʊ ncɩnaaʊ biisi lɛsinnɩsorazannɔ ŋʊaarzannɔ wɔɔ m.»
26 Ai de vós, quando vos louvarem os homens, porque assim faziam os pais deles aos falsos profetas!
27 «B'awɔɔ k'a n'a tʊr kam mɔɔ ma bɩ, mɔɔ y'a hɩrɛ awɔɔ m, k'a a jɩnnɔ ŋʊa, k'a hɔ mɩŋŋa ba gʊɔɔ kʊ ŋ sɔ awɔɔ m nɔ wɔɔ m.
27 Digo-vos a vós que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei bem aos que vos odeiam,
28 Gʊɔɔ kʊ ŋ nɩ ler bʊnyaa bɔrɛ awɔɔ m bɩ, k'a brɔɔ barka da ʊ. K'a yaa da gʊɔɔ kʊ ŋ ŋʊaar ba ŋn'a karɛ awɔɔ lɛ m nɔ wɔɔ minto.
28 abençoai os que vos maldizem e orai pelos que vos injuriam.
29 Kʊ gʊaa a wɔ ta ɩ paasɩ deem lɛ, k'ɩ deem bɩ ka ʊ k'an a tarɛ. Kʊ gʊaa ɩ gɔbga yɔ ɩ m, k'ɩ to k'an ɩ huuduama sa.
29 Ao que te ferir numa face, oferece-lhe também a outra. E ao que te tirar a capa, não impeças de levar também a túnica.
30 Kʊ gʊaa hɔ yɛ ɩ han, k'ɩ ka ʊ. Gʊaa k'a ɩbɩɩ hɔ sa bɩ, ɩ b'a laaka da han y.
30 Dá a todo o que te pedir; e ao que tomar o que é teu, não lho reclames.
31 Hɔ k'awɔɔ lɛ n taa kʊ gʊɔɔ n'a ba awɔɔ m bɩ, k'a ba ŋ nɩ maam sɔ.
31 O que quereis que os homens vos façam, fazei-o também a eles.
32 K'awɔɔ ɩ gʊɔɔ kʊ ŋ n'awɔɔ ŋʊam nɔ wɔɔ ŋʊam bala, a nyɔɔdʊ ɩ ka? Bala mimbʊnyaabənno wɔɔ ɩ gʊɔɔ kʊ ŋ nɩ ŋ ŋʊam nɔ wɔɔ ŋʊam.
32 Se amais os que vos amam, que recompensa mereceis? Também os pecadores amam aqueles que os amam.
33 K'awɔɔ ɩ hɔ mɩŋŋa bam gʊɔɔ kʊ ŋ n'a barɛ awɔɔ n nɔ wɔɔ nɩ, a nyɔɔdʊ ɩ ka? Mimbʊnyaabənno wɔɔ y'a bam maam sɔ.
33 E se fazeis bem aos que vos fazem bem, que recompensa mereceis? Pois o mesmo fazem também os pecadores.
34 K'awɔɔ zɩm sa gʊɔɔ k'awɔɔ dɔ a ʊ, ŋ y'a karɛ awɔɔ rɔ wɔɔ nɩ, a nyɔɔdʊ ɩ ka? Bala, mimbʊnyaabənno wɔɔ ɩ zɩm sam kʊ m, k'a b'a si a lɛ ma.
34 Se emprestais àqueles de quem esperais receber, que recompensa mereceis? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Bɩ, k'a a jɩnnɔ ŋʊa, k'a zi mɩŋŋa ba ŋ nɩ, k'a zɩm sa ŋ nɩ, b'a b'a hɔɔn da a sire ma y. Maam bɩ, awɔɔ ganwʊrɛ yɩm gʊta, awɔɔ nyɩntam Woso k'a lɛ da haay nyɩnɔ. Bala, Woso mɩŋŋa ɩ kan gʊɔɔ kʊ ŋ n barka darɛ dɔ rɔ wɔɔ kɩ, a mɩŋŋa ɩ kan gʊɔɔ bʊnyaarɔ wɔɔ kɩ sɔ.
35 Pelo contrário, amai os vossos inimigos, fazei bem e emprestai, sem daí esperar nada. E grande será a vossa recompensa e sereis filhos do Altíssimo, porque ele é bom para com os ingratos e maus.
36 K'a cicirzɛrɛ zi ba, amba awɔɔ Zɩ m cicirzɛrɛzaa bɩ m.
36 Sede misericordiosos, como também vosso Pai é misericordioso.
37 A b'a muno dʊdɔ ka y. Maam bɩ, Woso b'awɔɔ dʊdɔ karɛ y. A b'a muno dʊdɔ yar y. Maam bɩ, Woso b'awɔɔ dʊdɔ yarlɛ y. K'a sugur ka a muno ʊ, maam bɩ, Woso sugur karɛ awɔɔ ʊ.
37 Não julgueis, e não sereis julgados; não condeneis, e não sereis condenados; perdoai, e sereis perdoados;
38 K'a hɔ ka a muno ʊ. Maam bɩ, Woso y'a karɛ awɔɔ ʊ sɔ. N hɔgammɔr mɩŋŋa sam, n nɩ hɔ zar m awɔɔ mɔr ʊ, an a han, n n'a yɩga-yɩga zɛ, an bɩr a lom. Bala, hɔgammɔr k'awɔɔ n ta m gʊɔɔ minto bɩ, bɩ n nɩ nyɩntam hɔgammɔr awɔɔ minto sɔ.»
38 dai, e dar-se-vos-á. Colocar-vos-ão no regaço medida boa, cheia, recalcada e transbordante, porque, com a mesma medida com que medirdes, sereis medidos vós também.
39 Yeezuu n a ya, an hɔbɔkʊrɛnoom da ŋ nɩ, a ʊ: «Bʊʊ y'a dam ma an bʊʊ gaa ra? Ŋ hɩɩya haay b'a zarm yaa deem ʊ ra?
39 Propôs-lhes também esta comparação: Pode acaso um cego guiar outro cego? Não cairão ambos na cova?
40 Karɩndanyɩ n lɛ da a karɩnsaamba ra y, bɩ karɩndanyɩ haay, k'a bankarɛ yɩ mɩŋŋa, a nyɩntam am a karɩnsaamba hɔ bɩ m.
40 O discípulo não é superior ao mestre; mas todo discípulo perfeito será como o seu mestre.
41 Bɔ nɩ, ɩ nɩ bur k'a n'ɩ mim mɩnyaa ʊ bɩ yɩrɛ, an bɔkarɛ kusə k'a n'ɩbɩɩ mɩm ʊ bɩ, ɩbɩɩ bɩr a yɩrɛ?
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão e não reparas na trave que está no teu olho?
42 Ɩbɩɩ y'a bam lɔ ɩ hɩ ɩ danyɩ m, ɩ ʊ: Jɩm kʊ m bur bɔ ɩ mɩm ʊ, ɩbɩɩ n bɔkarɛ, ɩbɩɩ bɩr kusə k'a n'ɩbɩɩ mɩm ʊ bɩ yɩrɛ? Zambʊzaa, kusə bɩ bɔ ɩ mɩm ʊ cɩna, kɛɛrɛ bɩ, ɩbɩɩ mɩm lɛɛ yɩm, k'ɩ bur bɩ bɔ ɩ mim bɩ mɩm ʊ.»
42 Ou como podes dizer a teu irmão: Deixa-me, irmão, tirar de teu olho o argueiro, quando tu não vês a trave no teu olho? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e depois enxergarás para tirar o argueiro do olho de teu irmão.
43 «Gɔ mɩŋŋa ba ʊ, an nɩ nyɩ bʊnyaa darɛ y, gɔ bʊnyaa ba ʊ, an nɩ nyɩ mɩŋŋa dam sɔ y.
43 Uma árvore boa não dá frutos maus, uma árvore má não dá bom fruto.
44 N gɔ biyəə dɔ kan a nyɩ kɩ. N bɩr sɔɔn nyɩ nɔm laa gɔ ra y. N bɩr tʊgɔ nyɩ nɔm laazankʊrɛ ra y.
44 Porquanto cada árvore se conhece pelo seu fruto. Não se colhem figos dos espinheiros, nem se apanham uvas dos abrolhos.
45 Gʊaa mɩŋŋa k'a n'a mɩŋŋabaa m bɩ, bɔ an nawʊm mim mɩŋŋa m a heer ʊ sɔ. Gʊaa bʊnyaa k'a n'a bʊnyaabaa m bɩ, bɔ an nawʊm mim bʊnyaa m a heer ʊ. Bala, hɔ k'a ɩbɩɩ heer han bɩ, b'ɩ lɛ n'a hɩm.»
45 O homem bom tira coisas boas do bom tesouro do seu coração, e o homem mau tira coisas más do seu mau tesouro, porque a boca fala daquilo de que o coração está cheio.
46 «Bɔ minto m, awɔɔ nɩ mɔɔ birm Zuuba, Zuuba, b'awɔɔ bɩr hɔ kʊ mɔɔ n'a hɩm bɩ barɛ?
46 Por que me chamais: Senhor, Senhor... e não fazeis o que digo?
47 Gʊaa k'a nɩ zɛm mɔɔ zi, an n'a tʊr kam mɔɔ meerbaa ma, an nɩ zi bam nɩ bɩ, kʊ m a bɔkʊrɛ hɩnka a m.
47 Todo aquele que vem a mim ouve as minhas palavras e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Bɔ a kʊ ʊ kan gʊaa k'a nɩ cɛ dɔm, an yaa hɔn zukudə, an a jɩr bɩ cɩnta ci burə ʊ bɩ kɩ. La gʊta bʊr, hi n yar kan hɩnhɛr kɩ an a mom cɛ b'ʊ, b'a n a da ma, an a wurgə y, bala a dɔrɛ yɩ mɩŋŋa.
48 É semelhante ao homem que, edificando uma casa, cavou bem fundo e pôs os alicerces sobre a rocha. As águas transbordaram, precipitaram-se as torrentes contra aquela casa e não a puderam abalar, porque ela estava bem construída.
49 Gʊaa k'a n'a mam, b'a bɩr zi bam nɩ, bɔ a kʊ ʊ kan gʊaa k'a cɛ dɔ tara ʊ, b'a na jɩr cɩnta y. La gʊta bʊr, hi n yar kan hɩnhɛr kɩ an a mom cɛ b'ʊ, an wurgə lɛɛm. Bɩ cɛ bɩ wurgəre kur, a hɔsɩ n gɔɔta y.»
49 Mas aquele que as ouve e não as observa é semelhante ao homem que construiu a sua casa sobre a terra movediça, sem alicerces. A torrente investiu contra ela, e ela logo ruiu; e grande foi a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.