1 Reis 18
Bibeli Gusunɔn Gari (BBA) vs ARA
1 Yenibɑn biru, ɡbebu ten wɔ̃ɔ itɑse sɔɔ, Yinni Gusunɔ u Eli sɔ̃ɔwɑ u nɛɛ, ɑ doo, Akɑbu u nun wɑ domi kon de ɡurɑ yu nɛ.
1 Muito tempo depois, veio a palavra do Senhor a Elias, no terceiro ano, dizendo: Vai, apresenta-te a Acabe, porque darei chuva sobre a terra.
2 Sɑɑ ye, ɡɔ̃ɔrɑ dɑm mɔ Sɑmɑriɔ. Mɑ Eli u seewɑ u dɔɔ Akɑbun mi.
2 Partiu, pois, Elias a apresentar-se a Acabe; e a fome era extrema em Samaria.
3 N deemɑ sɑɑ ye sɔɔrɑ Akɑbu u Abudiɑsi sokusiɑ, wi u sɑ̃ɑ win sinɑ kpɑɑrun sɔm kowobun wiruɡii.
3 Acabe chamou a Obadias, o mordomo. (Obadias temia muito ao Senhor ,
4 Sɑɑ yè sɔɔ Yesɑbɛli u Yinni Gusunɔn sɔmɔbu ɡoomɔ, yerɑ Abudiɑsi wi, u ben wunɔbu (100) suɑ u bɔnu kuɑ weerɑɑkuukuubu u beruɑ kpee wɔru sɔɔ. Miyɑ u rɑ n kɑ bu dĩɑnu kɑ nim dɑɑwɑmmɛ.
4 porque, quando Jezabel exterminava os profetas do Senhor , Obadias tomou cem profetas, e de cinquenta em cinquenta os escondeu numa cova, e os sustentou com pão e água.)
5 Ye u tunumɑ Akɑbun mi, Akɑbu u nùn sɔ̃ɔwɑ u nɛɛ, ɑ de su dɑ su mɛɛri nɡe sɑ ko yɑkɑ bekusu wɑ mi bwii kɑ dɑru koki yi wɑ̃ɑ kpɑ bɛsɛn yooyoosu kɑ dumi kɑ kɛtɛkunu nu wɑ nu di. Kpɑ bɛsɛn sɑbenun ɡɔɔ u kɑ sɑkɑ nɛrɑ.
5 Disse Acabe a Obadias: Vai pela terra a todas as fontes de água e a todos os vales; pode ser que achemos erva, para que salvemos a vida aos cavalos e mulos e não percamos todos os animais.
6 Mɑ Akɑbu kɑ Abudiɑsi, bɑ yɑm mi bɔnu kuɑ, bɑ yɑkɑ bekusu kɑso wɔri. Ben bɑɑwure u win swɑɑ mwɑ.
6 Repartiram entre si a terra, para a percorrerem; Acabe foi à parte por um caminho, e Obadias foi sozinho por outro.
7 Ye Abudiɑsi u swɑɑ mɔ̀ u dɔɔ, yerɑ u kɑ Eli yinnɑ. Mɑ u nùn tubɑ. Yerɑ u yiirɑ u wuswɑɑ tem ɡirɑri u nɛɛ, wunɑ mini, nɛn yinni Eli?
7 Estando Obadias já de caminho, eis que Elias se encontrou com ele. Obadias, reconhecendo-o, prostrou-se com o rosto em terra e disse: És tu meu senhor Elias?
8 Yerɑ Eli u nùn wisɑ u nɛɛ, nɛnɑ mi. A doo ɑ wunɛn yinni Akɑbu sɔ̃ mɑ ɑ mɑn wɑ.
8 Respondeu-lhe ele: Sou eu; vai e dize a teu senhor: Eis que aí está Elias.
9 Mɑ Abudiɑsi u nɛɛ, torɑru mbɑ nɑ torɑ yinni, ɑ kɑ kĩ ɑ mɑn Akɑbu nɔmu sɔndiɑ u mɑn ɡo.
9 Porém ele disse: Em que pequei, para que entregues teu servo na mão de Acabe, e ele me mate?
10 Kɑ Gusunɔ wunɛn Yinnin wɑ̃ɑru, bweseru ɡɑru sɑri tèn mi nɛn yinni kun ɡɔre bu nun kɑsumɑ. Bwese te, tɑ̀ n nɛɛ, tɑ ǹ nun wɑ mi, u rɑ bu bɔ̃rusiewɑ kpɑ u n kɑ yɛ̃ mɑ ɡeemɑ ɑ ǹ wɑ̃ɑ mi.
10 Tão certo como vive o Senhor , teu Deus, não houve nação nem reino aonde o meu senhor não mandasse homens à tua procura; e, dizendo eles: Aqui não está; fazia jurar aquele reino e aquela nação que te não haviam achado.
11 Miyɑ ɑ nɛɛ, n seewo n dɑ tɛ̃ n nɛɛ, nɑ nun wɑ?
11 Agora, tu dizes: Vai, dize a teu senhor: Eis que aí está Elias.
12 Nɑ̀ n doonɑ kpɑ Gusunɔn Hunde u nun suɑ u kɑ dɑ mi nɑ ǹ yɛ̃. Sɑɑ ye sɔɔ, nɑ̀ n Akɑbu sɔ̃ɔwɑ nɑ nun wɑ kpɑ u nɑ u nun biɑ, ɑ n yɛ̃ mɑ u koo mɑn ɡowɑ. N deemɑ nɑ Gusunɔ nɑsiewɑ sɑɑ nɛn piiburun di.
12 Poderá ser que, apartando-me eu de ti, o Espírito do Senhor te leve não sei para onde, e, vindo eu a dar as novas a Acabe, e não te achando ele, me matará; eu, contudo, teu servo, temo ao Senhor desde a minha mocidade.
13 Yinni, bɑ ǹ nun sɔ̃ɔwɑ ye nɑ kuɑ ye Yesɑbɛli u Yinni Gusunɔn sɔmɔbu ɡoomɔ? Sɔmɔbu wunɔbuwɑ (100) nɑ beruɑ. Nɑ bu bɔnu kuɑ weerɑɑkuukuubu. Nɑ derɑ bɑ duɑ kpee wɔrusu sɔɔ. Miyɑ nɑ rɑ kɑ bu dĩɑnu kɑ nim dɑɑwe.
13 Acaso, não disseram a meu senhor o que fiz, quando Jezabel matava os profetas do Senhor , como escondi cem homens dos profetas do Senhor , de cinquenta em cinquenta, numas covas, e os sustentei com pão e água?
14 Yerɑ ɑ nɛɛ, n doo tɛ̃ n nɛn yinni sɔ̃ n nɛɛ, wunɛ Eli ɑ wɑ̃ɑ mini. U ǹ koo mɑn ɡo?
14 E, agora, tu dizes: Vai, dize a teu senhor: Eis que aí está Elias. Ele me matará.
15 Adɑmɑ Eli u nùn wisɑ u nɛɛ, sere kɑ Yinni Gusunɔ dɑm kpuroɡii wi nɑ sɑ̃ɑmɔn wɑ̃ɑru kon dɑ n yɔ̃rɑ Akɑbun wuswɑɑɔ ɡisɔ.
15 Disse Elias: Tão certo como vive o Senhor dos Exércitos, perante cuja face estou, deveras, hoje, me apresentarei a ele.
16 Yerɑ Abudiɑsi u dɑ u kɑ Akɑbu yinnɑ mɑ u nùn sɔ̃ɔwɑ kpuro ye u wɑ. Mɑ Akɑbu u Eli sennɔ dɑ.
16 Então, foi Obadias encontrar-se com Acabe e lho anunciou; e foi Acabe ter com Elias.
17 Sɑɑ ye u Eli wɛndɛ kuɑ, yerɑ u nùn sɔ̃ɔwɑ u nɛɛ, wunɑ mi, wunɛ wi ɑ nɔni swɑ̃ɑ teni doke bɛsɛ Isirelibɑn temɔ?
17 Vendo-o, disse-lhe: És tu, ó perturbador de Israel?
18 Eli u nùn wisɑ u nɛɛ, n ǹ nɛ nɑ nɔni swɑ̃ɑru doke tem mɛ sɔɔ. Wunɑ. Domi wunɛ kɑ wunɛn tundon yɛnuɡibu, bɛɛyɑ i Yinni Gusunɔn woodɑbɑ deri, mɑ i dɑ i bũu wi bɑ sokumɔ Bɑɑli sɑ̃ɑmɔ.
18 Respondeu Elias: Eu não tenho perturbado a Israel, mas tu e a casa de teu pai, porque deixastes os mandamentos do Senhor e seguistes os baalins.
19 Yen sɔ̃ tɛ̃, ɑ de Isirelibɑ bu mɛnnɑmɑ ɡuu te bɑ mɔ̀ Kɑɑmɛliɔ kɑ sere bũu wi bɑ sokumɔ Bɑɑlin yɑ̃ku kowobu tɔnu nɛɛru kɑ weerɑɑkuru (450) kɑ mɑɑ bũu wi bɑ sokumɔ Asitɑɑten yɑ̃ku kowobu tɔnu nɛɛru (400) be bɑ rɑ mɛnnɛ bu di sɑnnu kɑ Yesɑbɛli.
19 Agora, pois, manda ajuntar a mim todo o Israel no monte Carmelo, como também os quatrocentos e cinquenta profetas de Baal e os quatrocentos profetas do poste-ídolo que comem da mesa de Jezabel.
20 Yerɑ Akɑbu u ɡɔrɑ bɑ Isirelibɑ mɛnnɑ kɑ bũu yɑ̃ku kowo be, ɡuu te bɑ mɔ̀ Kɑɑmɛliɔ.
20 Então, enviou Acabe mensageiros a todos os filhos de Israel e ajuntou os profetas no monte Carmelo.
21 Mɑ Eli u bu susi u nɛɛ, dommɑ i ko i bɛɛn ɡɔ̃rusu yiru deri. Ǹ n Yinni Gusunɔn nɑ u sɑ̃ɑ kpuron Yinni, i nùn sɑ̃ɑwɔ. Ǹ n mɑɑ Bɑɑlin nɑ, i nùn sɑ̃ɑwɔ.
21 Então, Elias se chegou a todo o povo e disse: Até quando coxeareis entre dois pensamentos? Se o Senhor é Deus, segui-o; se é Baal, segui-o. Porém o povo nada lhe respondeu.
22 Mɑ u mɑɑ bu sɔ̃ɔwɑ u nɛɛ, wee tɛ̃, nɛ turowɑ nɑ tie Yinni Gusunɔn sɔmɔbu sɔɔ. Adɑmɑ be, be bɑ sɑ̃ɑ Bɑɑlin yɑ̃ku kowobu, bɑ sɑ̃ɑwɑ tɔnu nɛɛru kɑ weerɑɑkuru (450).
22 Então, disse Elias ao povo: Só eu fiquei dos profetas do Senhor , e os profetas de Baal são quatrocentos e cinquenta homens.
23 Yen sɔ̃ tɛ̃, bu sun nɑɑ kinɛnu yiru wɛ̃ɛmɑ. Kpɑ Bɑɑlin yɑ̃ku kowo be, bu teeru suɑ bu ten yɑɑ muriri bu sɔndi dɑ̃ɑ ɡbebi wɔllɔ bu ku dɔ̃ɔ doke. Kpɑ nɛ n mɑɑ teeru suɑ n ko mɛ.
23 Deem-se-nos, pois, dois novilhos; escolham eles para si um dos novilhos e, dividindo-o em pedaços, o ponham sobre a lenha, porém não lhe metam fogo; eu prepararei o outro novilho, e o porei sobre a lenha, e não lhe meterei fogo.
24 Yen biru kpɑ bu ben bũnu soku, kpɑ n mɑɑ Yinni Gusunɔ soku kpɑ su wɑ wìn Yinni u koo wisi u dɔ̃ɔ doke dɑ̃ɑ ye sɔɔ.
24 Então, invocai o nome de vosso deus, e eu invocarei o nome do Senhor ; e há de ser que o deus que responder por fogo esse é que é Deus. E todo o povo respondeu e disse: É boa esta palavra.
25 Mɑ Eli u yɑ̃ku kowo be sɔ̃ɔwɑ u nɛɛ, i ɡbio i bɛɛn nɑɑ kinɛru suɑ i ɡo, domi bɛɛyɑ i dɑbiru bo, kpɑ i bɛɛn bũu soku. Adɑmɑ i ku rɑ dɔ̃ɔ doke dɑ̃ɑ ye sɔɔ kɑ bɛɛn tii.
25 Disse Elias aos profetas de Baal: Escolhei para vós outros um dos novilhos, e preparai-o primeiro, porque sois muitos, e invocai o nome de vosso deus; e não lhe metais fogo.
26 Mɑ bɑ nɑɑ kinɛ te bɑ bu wɛ̃ mi ɡo. Yerɑ bɑ bũu wi sokɑ sɑɑ bururun di sere sɔ̃ɔ u kɑ nɑ wiru wɔllɔ. Bɑ mɔ̀, Bɑɑli, ɑ sun wurɑrio! Mɑ bɑ yɑɑmɔ bɑ kɑ ben yɑ̃ku yerun turɑ te sikerenɑmɔ. Adɑmɑ bɑ ǹ nɔɔ ɡɑɡu nuɑ. Bɑ ǹ mɑɑ wisibu ɡɑbu wɑ.
26 Tomaram o novilho que lhes fora dado, prepararam-no e invocaram o nome de Baal, desde a manhã até ao meio-dia, dizendo: Ah! Baal, responde-nos! Porém não havia uma voz que respondesse; e, manquejando, se movimentavam ao redor do altar que tinham feito.
27 Sɔ̃ɔ wii wɔɔ te, yerɑ den Eli u bu yɑɑkoru mɔ̀, u mɔ̀, i ɡbɑ̃ro kɑ dɑm, domi u sɑ̃ɑwɑ bɛɛn bũu. Sɔrɔkudo u ɡɑ̃ɑnu bwisikumɔwɑ, ǹ kun mɛ, u ɡɑ̃ɑnu mɔ̀wɑ ni nu nùn nɛni ǹ kun mɛ u ɡɑm dɑwɑ, ǹ kun mɛ, u do! Yen sɔ̃, i ɡbɑ̃ro kpɑ u dom yɑndɑ.
27 Ao meio-dia, Elias zombava deles, dizendo: Clamai em altas vozes, porque ele é deus; pode ser que esteja meditando, ou atendendo a necessidades, ou de viagem, ou a dormir e despertará.
28 Mɑ bɑ ɡbɑ̃sukɑ tɑ̃ɑ tɑ̃ɑ bɑ seewɑ bɑ tii tɑkobi kɑ yɑɑsi sɔkirimɔ nɡe mɛ ben komɑru. Mɑ yɛm mu kokumɔ sɑɑ ben wɑsin di.
28 E eles clamavam em altas vozes e se retalhavam com facas e com lancetas, segundo o seu costume, até derramarem sangue.
29 Ye sɔ̃ɔ u kɛllɑ, yerɑ bɑ mɑɑ sɑ̃ɑru wɔri kɑ dɑm, sere yokɑn yɑ̃kurun sɑɑ yɑ kɑ turɑ. Adɑmɑ bɑ ǹ bũu ɡoon nɔɔ nuɑ, bɑ ǹ mɑɑ wisibu ɡɑbu nuɑ, ǹ kun mɛ ɡɑ̃ɑ ni nu koo tɔmbun lɑɑkɑri seeyɑ.
29 Passado o meio-dia, profetizaram eles, até que a oferta de manjares se oferecesse; porém não houve voz, nem resposta, nem atenção alguma.
30 Ye Eli u tɔn be kpuro sɔ̃ɔwɑ u nɛɛ, i susimɑ nɛn ɡee, mɑ be kpuro bɑ susi win mi. Yerɑ u Yinni Gusunɔn yɑ̃ku yerun turɑ te bɑ rɑɑ sɑnkɑ mi sɔnwɑ.
30 Então, Elias disse a todo o povo: Chegai-vos a mim. E todo o povo se chegou a ele; Elias restaurou o altar do Senhor , que estava em ruínas.
31 Mɑ u kpenu wɔkurɑ yiru suɑ nɡe mɛ Yɑkɔbun bibun ɡeerɑ nɛ. Yɑkɔbu wiyɑ Yinni Gusunɔ u mɑɑ yĩsiru kɑ̃ Isireli.
31 Tomou doze pedras, segundo o número das tribos dos filhos de Jacó, ao qual viera a palavra do Senhor , dizendo: Israel será o teu nome.
32 Kpee niyɑ Eli u kɑ yɑ̃ku yee te kuɑ mɑ u wɔru ɡbɑ u kɑ tu sikerenɑ. Wɔru ɡe, ɡɑ koo nim kotosu yirun sɑkɑ mwɑ.
32 Com aquelas pedras edificou o altar em nome do Senhor ; depois, fez um rego em redor do altar tão grande como para semear duas medidas de sementes.
33 Mɑ u dɑ̃ɑ ɡbebi yoruɑ turɑ ten wɔllɔ u nɑɑ kinɛ te ɡo, u ten yɑɑ mururɑ u sɔndi dɑ̃ɑ yen wɔllɔ.
33 Então, armou a lenha, dividiu o novilho em pedaços, pô-lo sobre a lenha
34 Yen biru u nɛɛ, bu kotosu nnɛ nim yibio bu wisi yɑ̃ku yɑɑ ye kɑ dɑ̃ɑ yen wɔllɔ.
34 e disse: Enchei de água quatro cântaros e derramai-a sobre o holocausto e sobre a lenha. Disse ainda: Fazei-o segunda vez; e o fizeram. Disse mais: Fazei-o terceira vez; e o fizeram terceira vez.
35 Mɑ nim mɛ, ku kokumɔ turɑ ten min di, sere mu wɔru ɡe ɡɑ kɑ tu sikerenɛ mi yibɑ.
35 De maneira que a água corria ao redor do altar; ele encheu também de água o rego.
36 Ye yokɑn yɑ̃kurun sɑɑ yɑ turɑ, yerɑ Gusunɔn sɔmɔ Eli u susi yɑ̃ku turɑ ten mi, u nɛɛ, Gusunɔ, Aburɑhɑmu kɑ Isɑki kɑ Yɑkɔbun Yinni, ɑ de bu ɡiɑ ɡisɔ mɑ wunɑ ɑ sɑ̃ɑ Gusunɔ Isireliɔ, mɑ nɑ mɑɑ sɑ̃ɑ wunɛn bɔ̃ɔ. Kpɑ bɑ n yɛ̃ mɑ ɡɑ̃ɑ ni nɑ kuɑ, wunɛn min diyɑ nu koorɑ.
36 No devido tempo, para se apresentar a oferta de manjares, aproximou-se o profeta Elias e disse: Ó Senhor , Deus de Abraão, de Isaque e de Israel, fique, hoje, sabido que tu és Deus em Israel, e que eu sou teu servo e que, segundo a tua palavra, fiz todas estas coisas.
37 A mɑn wisio Yinni Gusunɔ, ɑ mɑn wisio, kpɑ tɔn be, bu ɡiɑ mɑ wunɑ ɑ sɑ̃ɑ kpuron Yinni, wunɑ kɑɑ de bu ben ɡɔ̃ru ɡɔsie wunɛn mi.
37 Responde-me, Senhor , responde-me, para que este povo saiba que tu, Senhor , és Deus e que a ti fizeste retroceder o coração deles.
38 Yerɑ Yinni Gusunɔ u derɑ dɔ̃ɔ u sɑrɑmɑ u yɑ̃ku yee te wɔri. Yɑɑ ye, kɑ dɑ̃ɑ ye, kɑ kpee ni, ye kpurowɑ yɑ dɔ̃ɔ mwɑɑrɑ sere kɑ temɔ. Mɑ wɔru ɡen nim mɛ, mu ɡberɑ.
38 Então, caiu fogo do Senhor , e consumiu o holocausto, e a lenha, e as pedras, e a terra, e ainda lambeu a água que estava no rego.
39 Sɑɑ ye tɔn be, bɑ wɑ mɛ, yerɑ bɑ yiirɑ bɑ wuswɑɑ tem ɡirɑri bɑ nɛɛ, Yinni Gusunɔwɑ u sɑ̃ɑ kpuron Yinni.
39 O que vendo todo o povo, caiu de rosto em terra e disse: O Senhor é Deus! O Senhor é Deus!
40 Mɑ Eli u nɛɛ, ǹ n mɛn nɑ, bu bũu wi bɑ mɔ̀ Bɑɑlin yɑ̃ku kowo be mwɛɛrimɑ, bu ku rɑɑ de ben ɡoo u kisirɑ.
40 Disse-lhes Elias: Lançai mão dos profetas de Baal, que nem um deles escape. Lançaram mão deles; e Elias os fez descer ao ribeiro de Quisom e ali os matou.
41 Yen biru Eli u Akɑbu sɔ̃ɔwɑ u nɛɛ, ɑ doo ɑ di kpɑ ɑ nɔ. Domi ɡbɑ̃rɑ bi ɑ nɔɔmɔ mini, ɡurɑ yɑ wee mi.
41 Então, disse Elias a Acabe: Sobe, come e bebe, porque já se ouve ruído de abundante chuva.
42 Mɑ Akɑbu u doonɑ u kɑ di kpɑ u nɔ. Adɑmɑ Eli u dɑ ɡuu ten wii kpiirɔ. Miyɑ u yiirɑ u win wiru bɛri win dũɑn bɑɑ sɔɔ.
42 Subiu Acabe a comer e a beber; Elias, porém, subiu ao cimo do Carmelo, e, encurvado para a terra, meteu o rosto entre os joelhos,
43 Mɑ u win bɔ̃ɔ ɑluwɑɑsi sɔ̃ɔwɑ u nɛɛ, ɑ yɔɔmɑ kpɑ ɑ mɛɛri nim wɔ̃kun berɑ ɡiɑ.
43 e disse ao seu moço: Sobe e olha para o lado do mar. Ele subiu, olhou e disse: Não há nada. Então, lhe disse Elias: Volta. E assim por sete vezes.
44 Ye u mɛɛrɑ nɔn nɔɔbɑ yiruse, yerɑ u nɛɛ, ɡuru wii wuro piibu ɡɑɡu wee ɡɑ seemɑ nim wɔ̃kun di, ɡɑ kɑ tɔnun nɔm tɑrɑru nɛ.
44 À sétima vez disse: Eis que se levanta do mar uma nuvem pequena como a palma da mão do homem. Então, disse ele: Sobe e dize a Acabe: Aparelha o teu carro e desce, para que a chuva não te detenha.
45 Ye n sosi fiiko wɔllɑ tĩrɑ ɡuru wirun sɑɑbu. Mɑ woo ɡɑ seewɑ, ɡurɑ yɑ tunumɑ kɑ dɑm. Yerɑ Akɑbu u win tɑbu kɛkɛ ye wɔri u dɑ Yisirɛɛliɔ.
45 Dentro em pouco, os céus se enegreceram, com nuvens e vento, e caiu grande chuva. Acabe subiu ao carro e foi para Jezreel.
46 N deemɑ Yinni Gusunɔn dɑm mu wɑ̃ɑ kɑ Eli. Yerɑ u kpɑkɑ sɛ̃kɑ pɔrɑɔ, mɑ u dukɑ wukɑ u Akɑbu ɡbiiri, u ɡbiɑ u turɑ Yisirɛɛli mi.
46 A mão do Senhor veio sobre Elias, o qual cingiu os lombos e correu adiante de Acabe, até à entrada de Jezreel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.