Gênesis 42
Vaikala Noxou Lataua (ATA) vs VC
1 Ioxe, Iakovo iloꞌa ta ꞌolu ixoxolu no tualasiꞌa ne Kanani xe anu mamiꞌa mulavu lexe laꞌilali tavuꞌalo a uai ne Aixiputo, la anu muavuti la muvikalaneꞌi ta ꞌolu aloxo ꞌo, “Ngananavaa e ngataꞌotaꞌolu vitani ꞌo, ngaavuti mo ngaꞌoxo mii vile uasi?
1 Jacó, sabendo que havia trigo no Egito, disse aos seus filhos: "Por que estais olhando uns para os outros?
2 Ngalomu! Eni elomu lexe ta mitema a ilalai ne Aixiputo sou ilolotoxaꞌa laꞌilali. Ngalai ane mo ngalotonenge, ua tasoisoli sou soli maasi.”
2 Eu soube que há trigo no Egito. Descei lá e comprai-o para nós; poderemos assim viver e escaparemos à morte."
3 Xe aneꞌi milomu vaxa noxou mamiꞌa aloxo ne, la sou aneꞌi Iosepu ta vimovimou mavulovexa vile milutu sou milai ne Aixiputo sou ilotoxaꞌa laꞌilali,
3 E os dez irmãos de José desceram ao Egito para comprar trigo.
4 ia mamiꞌa upalusou vimoꞌa soxu e kituꞌa, Iosepu vimou maninasou sou iloꞌa ilai uasi. Vimou soxu ne ualasou lexe Beniamini. Mamiꞌa umasaxa lexe umulineꞌi uasi xo loxo ꞌo io, male mii vile uꞌoxo masuanu no voteꞌi.
4 Jacó não deixou partir com seus irmãos Benjamim, irmão de José, "com medo, pensava ele, de que lhe acontecesse alguma desgraça."
5 Ta mitema seꞌi ne Kanani ne milutu sou milai milotoxaꞌa laꞌilali, la aneꞌi Isilaeli ta ꞌolu mavulovexa ne milutu sou mimulineꞌi, xo soli tila ne mulai mutaasou xalee lia ne Kanani mukalu.
5 Os filhos de Israel chegaram, pois, no meio de uma multidão de outros para comprar víveres, porque a fome reinava na terra de Canaã.
6 Iosepu ne, anu muxali itema sou usaxilaꞌu tuala tila ne Aixiputo, mo ta mitema no xalee xalee tuatuala neꞌei neꞌei ne a ilalai noxou sou ilolotoxaꞌa laꞌilali. Xe anu ta vimovimou mineꞌe mixali noxou, la mixolaꞌu tavaꞌa sou mitulu no tavaꞌa voꞌuvoꞌuxu ka sou mitangatulu muluꞌelai no talaxu sou mitoxonu.
6 José era o governador de toda a região, e era ele quem vendia o trigo a todo o mundo. Desde sua chegada, os irmãos de José prostraram-se diante dele com o rosto por terra.
7 Anu Iosepu ne, mumaisiꞌa ta vimovimou ne ka mutongoneꞌi, ia anu muavuti la muvivikalaneꞌi loxo anu ulavusiꞌa uasi. Muavuti la mutaliꞌi xatixati vaxa noxiꞌa aloxo ꞌo, “Ngingi menge neꞌei e ngeneꞌe ꞌo?” Xe aneꞌi miavuti la mivikalanu lexe, “Nexi mexe no xalee lia ne Kanani ane teneꞌe ꞌo, xo temasaxa lexe talotonexe laꞌilali.” |alt="Four men kneeling before ruler" src="CO00730B.TIF" size="col" loc="Gen 42:7-16" copy="© 1978 David C. Cook Publishing Co." ref="Tavaꞌu 42:7"
7 José reconheceu-os imediatamente, mas, comportando-se com eles como um estrangeiro, disse-lhes com rudeza: "Donde vindes?" "Da terra de Canaã, responderam eles, para comprar víveres."
8 Anu mulavusiꞌa xo mutongoneꞌi, ia aneꞌi ne itongonu uasi.
8 Foi assim que José reconheceu a seus irmãos, mas eles não o reconheceram.
9 Mumaisiꞌa mine aneꞌi mineꞌe sou mixolaꞌu tavaꞌa sou mitulutulu no tavaꞌa voꞌuxu sou mitangatulu muluꞌelai no talaxu, la anu muxavutalanu aipiepiena noxou e muai la mumaisou, ia anu muavuti la muvikalaneꞌi lexe, “Ngingi ta mitema ano ꞌo, ngingi ngeneꞌe ꞌo sou ngatulunexe sou ngalavu lexe tualasixe xalee anevaa ane pekiaꞌu uasi.”
9 E lembrava-se dos sonhos que tivera outrora a respeito deles; disse-lhes: "Vós sois espiões: viestes explorar os pontos fracos do país."
10 Xe aneꞌi miavuti la mikolinu vaikalau aloxo ꞌo, “Tila, uasi! Nexi teneꞌe ꞌo loxo nexi ta mitema vitanisi sou lexe talotonexe laꞌilali.
10 "Não, meu senhor, responderam, teus servos vieram comprar víveres.
11 Nexi latala ꞌo ne, itema vilesisi ta ꞌolu, ia nexi teneꞌe sou tatulungenge uasi, xo nexi ta mitema ano ne, nexi ta mitema sou vaikala manina. Takalavoi uasi.”
11 Somos todos filhos dum mesmo pai, somos gente honesta; teus servos não são espiões."
12 Ia anu Iosepu muavuti la muvikala kiipali vaxa noxiꞌa, “Uasisi manina! Ngingi ngeneꞌe ꞌo sou ngatulunexe sou ngalavu lexe tualasixe xalee anevaa pekiaꞌu uasi.”
12 "Não é verdade -, disse-lhes ele, viestes explorar os pontos fracos do país."
13 Xe aneꞌi miavuti la, la mivikalanu la aloxo ꞌo, “Tila. Nexi ꞌo ne nexi itema vilesisi ta ꞌolu. Nexi itiitisixe muxali loxo mavulovexa mo mulelia tamei. Mo nexi sou xalee lia ne Kanani. Vivixe vile ne musoli, xe soxu e kaluxusixe a ilou mamixe mixolu.”
13 Eles responderam: "Somos doze irmãos, filhos dum mesmo pai, na terra de Canaã. O mais novo está agora em casa de nosso pai, o outro já não existe."
14 “Uasisi! Ngingi ngeneꞌe sou ngatulunexesi!” Anu Iosepu muavuti la muvikalaneꞌi aloxo ne la.
14 José disse-lhes: "É bem como eu disse: sois espiões.
15 “Ia eni amasaxa lexe alavusinge manina no anu voteꞌi vile aloxo ꞌo. Eni atulu no xavi noxou tatananu tuala lai ne Aixiputo, la sou eni avikala manina aloxo ꞌo, umomomo sou ngingi ngalivu ulai no tualasinge uasi manina. Mole vivinge soxu e kaluxusinge ne lexe uneꞌe ꞌo mo eni amaisou no ieli maninasou.
15 Sereis, aliás, postos à prova: pela vida do faraó, não saireis daqui antes que tenha vindo vosso irmão mais novo.
16 La sou emasaxa lexe vile noxinge ne ulivu mo ulai unoꞌu uneꞌe, ia ngingi tavuꞌalo ne nganeꞌe ngaxoo no anu taasou navunavu ꞌo mo nexi takamuli mo talavu manina lexe ngingi ngevikala maninasou. Xe uasi, la eni atulu no xavi noxou tatananu tuala ne Aixiputo, la sou eni avikala manina lexe, ngingi ngeneꞌe ꞌo sou ngatulunexe manina.”
16 Mandai um de vós buscá-lo; enquanto isso, ficareis prisioneiros. Vossas palavras serão assim provadas, e veremos se dissestes a verdade. Do contrário, pela vida do faraó, sois espiões!"
17 Muvivikalaneꞌi aloxo ne xe mukalu, la munoꞌa sou mulai mitatuxaꞌa sou mixolu no nano no taasou navunavu voxo tatalu.
17 E mandou metê-los numa prisão durante três dias.
18 Xe no voxo tatalusou, la anu Iosepu mulai sou muvikalaneꞌi aloxo ꞌo, “Ngalomu, eni ꞌo ne, eni alavusou ataxaanu Lataua misevile. La sou eni emasaxa lexe apamaulingengi no anu voteꞌi vile aloxo ꞌo.
18 No terceiro dia, José disse-lhes: "Fazei isto, e vivereis, porque sou cheio do temor a Deus.
19 Lexe ngingi ta mitema sou ngavikala manina, la eni emasaxa lexe vile noxingesi ane maasi la ulivu mo ulai uxolu no nano no taasou navunavu e ngingi ngongiꞌa ngelai ngexoo no anu, ia ngingi muxatele tamiꞌasi ne, nganoꞌu laꞌilali e ngelotonu ne mo ngalivu ulai noxiꞌa maminge ilou ꞌolu mo ta mingemingengi e ixolu sou soli no tuala.
19 Se sois gente de bem, que um dentre vós fique detido em prisão; e os outros partam levando o trigo para alimentar vossas famílias.
20 Ngalailixu laꞌilali ꞌo no tuala ukalu, la sou ngatilo vivinge soxu e kaluxusinge ne uneꞌe noxilo. Xo lexe eni amaisou no ieli maninasou, la sou eni alavu manina lexe ngingi ngevikala manina. La sou umomomo sou ngingi ngaulua uasi.” Aneꞌi milomu noxou aloxo ne xe mukalu la sou mimasaxa lexe imulinu aloxo anu mulemolu noxiꞌa ne.
20 Trazei-me então vosso irmão mais novo, para que eu possa verificar a verdade de vossas palavras, e não morrereis." Foi o que fizeram.
21 Xe aneꞌi miavuti la mivikalaneꞌi ngatoꞌo lexe, “Ngamaisou, nenge teꞌoxo masuanu vivinge la sou ane vaimomo ꞌo nenge texalisou tuꞌumaxu ano ꞌo lakoli ꞌilixo ne. Nenge nengeꞌa temaisou tuꞌumaxu toxoxaꞌa ane muxali noxou ne mo, anu soxu mutama muneꞌe noxinge sou tasuꞌulinu ne, ia nenge texiunu tumalingeusi. La sou ane nenge nengeꞌa talu tuꞌumaxu ano ane muneꞌe musuꞌasinge ꞌo.”
21 Disseram uns aos outros: "Em verdade, expiamos o crime cometido contra o nosso irmão, porque víamos a angústia de sua alma quando ele nos suplicava, e não o escutamos! Eis por que veio sobre nós esta desgraça!"
22 Xe Luven muavuti la mukolineꞌi ta vimovimou aloxo ꞌo, “Eni evikalangengi laixe lexe mamu ngaꞌoxo masuanu maulamenge soxu, ia ngingi ngalomuxo uasi, la sou ane nenge taxalisou tuꞌumaxu ano ꞌo lakolisou soli noxou ne.”
22 "Não vos tinha eu dito, disse-lhes Rubem, para não pecardes contra o menino? Não quisestes ouvir-me, e eis agora que nos é reclamado o seu sangue!"
23 Ia Iosepu ta vimovimou ne ilavu lexe Iosepu mulavu no anu vaivaikala noxiꞌa e iꞌoxoꞌoxonu uasi, xo anu uvivikalaneꞌi no anu vaikala noxiꞌa ta Aixiputo ia, itema vile a sou uxiuxiunu ulai noxiꞌa no anu vaikalaiꞌa.
23 Ora, não sabiam que José os compreendia, porque lhes tinha falado por meio de um intérprete.
24 Muvivikalaneꞌi aloxo ne xe tamaxu mulokolaxu, la mulai mutalume no nano mo mutama o. Xe mutama mukalu, la sou anu muuatulai noxiꞌa sou muvivikalaneꞌi la. Xe iliꞌi la sou mupalusiꞌa ta mitema sou xaixai noxou sou mitilaꞌu Simeoni mulai loxo noxiꞌa sou misakisakiinu no ieꞌi ta vimovimou ne.
24 E José afastou-se deles para chorar. Voltou em seguida e falou-lhes; e escolheu Simeão, ao qual mandou prender na presença deles.
25 Xe muavuti la muvikalaneꞌi ta mitema sou xaixai noxou sou mitataa laꞌilali muꞌunalai no tivativaxaꞌa ta vimovimou ne, xe muvikalaneꞌi sou itataa lamoliꞌa ulivu no tivativaxaꞌa vilevilesi kalumo. Mo minoꞌuxaꞌa laꞌilali ane muxutu kalumo sou iꞌou tuxaneꞌi no voteꞌi. La aneꞌi miꞌoxonu aloxo anu mulemolu noxiꞌa ne. Xe ta mitema sou xaixai noxou miꞌoxonu aloxo anu mulemolu ne mukalu,
25 José ordenou depois que se enchessem de trigo os seus sacos, e que se pusesse o dinheiro de cada um em seu saco de viagem, e também que se lhes dessem provisões para o caminho: assim foi feito.
26 la sou aneꞌi Iosepu ta vimovimou ne mitelotelo tivativa sou laꞌilalixaꞌa e milotonu ne mutelo noxiꞌa ta donkiiꞌa vilevilesi sou milutu milai.
26 Eles carregaram o trigo sobre os seus jumentos e partiram.
27 Milutu milai xoo xe, ꞌolovoxo la mitaꞌolu sou miai. Xe vile noxiꞌa muavuti la mululusou tivaxu sou lexe ulaanu laꞌilali seꞌi sou uaꞌanu donki noxou sila, mumaisou lamoliu e mulotonu laꞌilali no anu ane uai no latanu laꞌilali no tiva anaxu ꞌo.
27 Na estalagem, abrindo um deles o seu saco para dar de comer ao seu jumento, viu que o seu dinheiro estava na boca do saco.
28 Xe aliku ꞌo muavuti la muvikalaneꞌi ta vimovimou, “Ae, taemoso! Lamoli noxilo e elotonu laꞌilali ꞌo no anu ane mulivu muneꞌe noxilo ꞌo. Ngamalei, ane uai no laꞌilali ꞌo latanu no nano no tiva ꞌo.” Xe ta motu mimalei loxo ꞌo, la manina. Ka inavaa. ꞌEꞌeneꞌi ne mutelo mulokolaxaꞌa manina. Taneꞌi kalaua sou uꞌumesi. Xe miavuti la mitalitaliꞌisiꞌa ngatongatoꞌo, “Lataua muꞌoxonu ꞌilixo maꞌia ane loxo ꞌo noxinge ꞌo?”
28 "Devolveram-me o meu dinheiro, disse ele aos seus irmãos; ei-lo aqui no meu saco!" Desfaleceu-se-lhes o coração, e, tomados de espanto, disseram uns aos outros: "Que é isto que Deus nos fez?"
29 Milutu sou mimuamuaꞌi ilalai xoo xe, milai mixali noxou mamiꞌa Iakovo ne Kanani, la miaꞌaloxu mimii e muxali noxiꞌa ne Aixiputo ne aloxo ꞌo,
29 Voltaram para junto de Jacó, seu pai, na terra de Canaã, e contaram-lhe nestes termos tudo o que lhes tinha acontecido:
30 “Telutu e nepalusixe sou telai, xe texali ne Aixiputo, la itema tila ane usaxilaꞌu tuala ne Aixiputo ne, muvikala pekiaꞌu noxixe mo mukalavoisixe lexe nexi telai ne sou tatuluxaꞌa.
30 "O homem que governa o país nos falou asperamente e nos tomou por espiões.
31 Xe nexi teavuti la tevikalanu lamana lexe, ‘Nexi ta mitema sou tatulungenge uasi, nexi ꞌo, nexi ta mitema sou vaikala manina.
31 Dissemos-lhe que éramos gente honesta, e não espiões;
32 Mo nexi ꞌo, nexi itema vilesisi ta ꞌolu. Nexi itiitisixe mulai muxali loxo mavulovexa mo mulelia tamei. Ioxe, iliꞌi, la vile musoli, xe soxu anu kaluxusixe a ilou mamixe mixolu no tualasixe.’
32 que éramos doze irmãos, filhos dum mesmo pai, dos quais um já não existia mais, e o mais novo estava no momento com nosso pai, na terra de Canaã.
33 Xe itema tila ane usaxilaꞌu tuala ane ne muavuti la muvikalanexi aloxo ꞌo la, ‘Ngalomu, eni emasaxa lexe alavu manina lexe ngingi vaikalamengi ꞌo manina, la vile noxinge ne uneꞌe mo noxou taxolu, ia ngingi ane muxatele tamiꞌa ne ngatavule laꞌilalixaꞌa maminge ilou ꞌolu, mo ta mingemingengi no tuala mo ngalai.
33 O governador do país disse-nos: por isso reconhecerei se sois gente de bem: deixai junto de mim um de vossos irmãos, levai o trigo que precisais para alimentar vossas famílias, e parti.
34 Xe ngalivu uneꞌe la, ngatilo vivinge soxu ane kaluxusinge sou nganeꞌe noxilo. Lexe eni amaisou soxu ne, la sou eni alavu manina lexe ngingi nganeꞌe sou ngatulunexe uasi mo lexe ngingi ngamitema sou kalavoi uasi. La sou eni alivunoxu vivinge ane uxoo noxilo ꞌo sou ulivu ulai noxinge. La sou ngingi nganeꞌe ngaxoo lai ꞌo sou ngavaivaoli sou nganoꞌu lamoli.’”
34 Conduzir-me-eis então vosso irmão mais novo: assim saberei que não sois espiões, mas gente honesta. Eu vos devolverei então vosso irmão, e podereis negociar no país."
35 Mixali miaꞌalou mamiꞌa aloxo ne xe mukalu la sou aneꞌi vilevilesi ne milulusou tivativaxaꞌa sou milaasou laꞌilali e milai miloto ne, xe ieꞌi muvaxa loxo ꞌo la, lamoliꞌa soxisoxisou kalumo ane muai no nano no tivativaxaꞌa ꞌo, la mimamaꞌu misevile. Mamiꞌa kalumo ne mumamaꞌu misevile.
35 E, esvaziando os seus sacos, eis que o pacote de dinheiro de cada um se encontrava em seu saco. Quando eles e seu pai viram seu dinheiro, tiveram medo.
36 Xe muavuti la muvikalaneꞌi ta ꞌolu ne lexe, “Ngaꞌoxole mole eni ta ꞌalixeni tasitasiauxaꞌa noxilo ukalu io? Iosepu tasiauxu tei mo musuꞌa ne. Ka Simeoni ane kalumo tasiauxu ne. Ia ngingi a ngevikala lexe nganoꞌu Beniamini kalumo sou ngalailixu la. Ia talu la axoo laixe.”
36 Jacó disse-lhes: "Vós me tirais os meus filhos! José já não existe, Simeão tampouco, e quereis me tomar ainda Benjamim! Tudo vem cair sobre mim!"
37 Xe ꞌolu Luven muavuti la muvikalanu momu aloxo ꞌo, “Anoꞌu mo alailixu, xe namalei lexe eni alivu uxali noxine ia, anu uasi, la sou eni melo anoꞌa ta ꞌalixeni ta mulu tamei ineꞌe noxine sou naveꞌa isoli. Naꞌitalonu Beniamini no avolo mo eni melo asaxilaꞌu sou alailixu ka alivunoxu uneꞌe noxine.”
37 Rubem disse-lhe: "Tira a vida aos meus dois filhos, se eu não te reconduzir Benjamim! Confia-o a mim: eu to reconduzirei."
38 Ia momu ne, pekiaꞌu misevile. Muavuti la muvikalaneꞌi ta ꞌolu, “ꞌAlixeni ꞌo umomomo sou umulingengi uasi manina, xo vimou ane musoli ne, ia anusisi soxusi ane noxou taxolu ꞌo. Ngalailixu uasi xo loxo ꞌo io, mii vile uvau no voteꞌi. Ngamalei, eni soxu ane a aululu manina mukalu, lexe mii vile masua uxali noxou la eni talelixu misevile mole eni asoli mo aluꞌelai no tualasiꞌa ta mitema sou soli.”
38 "Meu filho, tornou Jacó, não descerá convosco, porque seu irmão morreu, e só resta ele. Se lhe acontecesse um acidente nesta viagem que ides fazer, faríeis descer os meus cabelos brancos à habitação dos mortos, sob o peso da dor."
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 42, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.