Gênesis 37
Vaikala Noxou Lataua (ATA) vs ARC
1 Ia Iakovo ne uꞌumesou tuala ne Kanani e momu Aisaki muxoxoo no anu ne uasi.
1 E Jacó habitou na terra das peregrinações de seu pai, na terra de Canaã.
2 Muxoxoo ane, la sou nanasiꞌa iloꞌa ta ꞌolu mikaukavunu muxolu aloxo ꞌo. Iosepu anu Iakovo ꞌolu maulu tauu iexu mumomomo loxo mavulovexa vile mo mulelia taꞌuve mo muvaxa simi tamei (17). Anu ulavusou sou usaxilaꞌa ta sipsip iloꞌa ta mee noxou momu iloꞌa ta vimovimou noxiꞌa Vila ilee Silipa. Aneꞌi ta sema tamei ne, momu ta semasemau. Ia anu mulai noxou momu la muaꞌalouxu ꞌiliꞌilixoneꞌi ta vimovimou e iꞌoxoꞌoxonu masumasua.
2 Estas são as gerações de Jacó: Sendo José de dezessete anos, apascentava as ovelhas com seus irmãos; e estava este jovem com os filhos de Bila e com os filhos de Zilpa, mulheres de seu pai; e José trazia uma má fama deles a seu pai.
3 Iosepu ne, momu Iakovo ualasou vile lexe Isilaeli, anu umasaxaiꞌa ta ꞌolu ia umasaxau Iosepu misevile muꞌoki noxiꞌa. Xo nenu mivoꞌonu no mine anu Isilaeli ne aululu manina. Tavaꞌu aloxo ne la sou momu muꞌoxonu iu tokolomo vile lailaixe, utaa la ulai uxali no lia no tavaꞌu, xe avolu veveeni.
3 E Israel amava a José mais do que a todos os seus filhos, porque era filho da sua velhice; e fez-lhe uma túnica de várias cores.
4 Xe ta vimovimou milavu lexe mamiꞌa anu umasaxau ꞌolu Iosepu misevile muꞌoki noxiꞌa Iosepu ta vimovimou, la aneꞌi oponeꞌi masuau vimoꞌa ne misevile mo ivivikala lailaixe ulai noxou uasi.
4 Vendo, pois, seus irmãos que seu pai o amava mais do que a todos os seus irmãos, aborreceram-no e não podiam falar com ele pacificamente.
5 — ausente —
5 Sonhou também José um sonho, que contou a seus irmãos; por isso, o aborreciam ainda mais.
6 — ausente —
6 E disse-lhes: Ouvi, peço-vos, este sonho, que tenho sonhado:
7 — ausente —
7 Eis que estávamos atando molhos no meio do campo, e eis que o meu molho se levantava e também ficava em pé; e eis que os vossos molhos o rodeavam e se inclinavam ao meu molho.
8 Xe miavuti la mitaliꞌisou aloxo ꞌo, “Loxovaa, nini xavutalameni lexe nini sou naxali tila sou nasaxilaꞌixe?” Aneꞌi laꞌiaxaꞌa muꞌokiꞌoki xo milomusou aipiepiena noxou xe vaivaikala ane anu mulemolusiꞌa.
8 Então, lhe disseram seus irmãos: Tu, pois, deveras reinarás sobre nós? Tu deveras terás domínio sobre nós? Por isso, tanto mais o aborreciam por seus sonhos e por suas palavras.
9 Xe iliꞌi la Iosepu muaipiepiena alaxu vile la. Xe muavuti la muvikalaneꞌi ta vimovimou aloxo ꞌo, “Eni eaipiepiena la, la emaisou aso xe soꞌio iloꞌa ta oto mavulovexa mo mulelia vile mitulutulu no talaxo ka mitangatulu muluꞌe noxilo.”
9 E sonhou ainda outro sonho, e o contou a seus irmãos, e disse: Eis que ainda sonhei um sonho; e eis que o sol, e a lua, e onze estrelas se inclinavam a mim.
10 Xe muavuti la mulai noxou momu kalumo sou muaꞌaloxu aipiepiena noxou ne. Xe momu muavuti la mukaitolonu la muvikalanu lexe, “Aipiepiena maꞌi to axoo ne? Loxovaa, nini nemasaxa lexe nexi noxie nenine mo ta viivine taneꞌe taxolaꞌu tavaꞌixe mo tatangatulu sou tatoxoneni?”
10 E, contando-o a seu pai e a seus irmãos, repreendeu-o seu pai e disse-lhe: Que sonho é este que sonhaste? Porventura viremos eu, e tua mãe, e teus irmãos a inclinar-nos perante ti em terra?
11 Ta vimovimou ne, oponeꞌi masua misevile ia mamiꞌasi ne iou siꞌisou aipiepiena ne uasi, uxoxoolu la uxavuxavutalanu.
11 Seus irmãos, pois, o invejavam; seu pai, porém, guardava este negócio no seu coração.
12 No voxo vile, la Iosepu ta vimovimou milailixaꞌa mamiꞌa ta sipsipu iloꞌa ta meeou ne Sikemu sou miꞌani iaꞌeiaꞌe xe miie lexa.
12 E seus irmãos foram apascentar o rebanho de seu pai, junto de Siquém.
13 Xe Iakovo muavuti la muvikalanu ꞌolu Iosepu aloxo ꞌo, “ꞌAlixeni, eni emasaxaine lexe nalutu mo namulineꞌi ta viivine ulai ne Sikemu.” Xe Iosepu muavuti la muvikalanu momu lexe, “Ani, eni asou alutu alai.”
13 Disse, pois, Israel a José: Não apascentam os teus irmãos junto de Siquém? Vem, e enviar-te-ei a eles. E ele lhe disse: Eis-me aqui.
14 — ausente —
14 E ele lhe disse: Ora, vai, e vê como estão teus irmãos e como está o rebanho, e traze-me resposta. Assim, o enviou do vale de Hebrom, e José veio a Siquém.
15 — ausente —
15 E achou-o um varão, porque ele andava errado pelo campo, e perguntou-lhe o varão, dizendo: Que procuras?
16 Xe Iosepu muavuti la muvikalanu lexe, “Eni akakamulineꞌi ta viivilo e mineꞌeneꞌi mamilo ta sipsipou sou ikamulixaꞌa lexa sou iiexu xe iaꞌeiaꞌe sou iꞌou. Nemaisiꞌa a neꞌei la napelaꞌilo mo amulineꞌi.”
16 E ele disse: Procuro meus irmãos; dize-me, peço-te, onde eles apascentam.
17 Xe itema ne, muavuti la muvikalanu Iosepu lexe, “Aneꞌi a milutu mo milai. Elomusiꞌa mivivikala lexe ilai loxo ne Dotani.” La sou anu mumulineꞌi la mulai muxalisiꞌa ne Dotani.
17 E disse aquele varão: Foram-se daqui, porque ouvi-lhes dizer: Vamos a Dotã. José, pois, seguiu seus irmãos e achou-os em Dotã.
18 Xe anu a uao no paxa, ia aneꞌi mimaisou mine anu umuamuaꞌi ulai noxiꞌa, la aneꞌi mipotoxu sou lexe ivau usoli.
18 E viram-no de longe e, antes que chegasse a eles, conspiraram contra ele, para o matarem.
19 Ta motu miavuti la mivikalaneꞌi ngatoꞌo lexe, “Anu, itema sou aipiepiena a uxali ꞌo.
19 E disseram uns aos outros: Eis lá vem o sonhador-mor!
20 Tapalea mo tavaꞌu soxu mo tasuꞌanu uluꞌelai no lexa taxasou vile musii ꞌo. Ia talai la taaꞌalo lexe mii vile loxo laeoni muvau. La sou nenge tamalei lexe mii maꞌia ane uxali no anu aipiepiena noxou ne.”
20 Vinde, pois, agora, e matemo-lo, e lancemo-lo numa destas covas, e diremos: Uma besta-fera o comeu; e veremos que será dos seus sonhos.
21 Xe Luven mulomusiꞌa mivikala aloxo ne, la mukamuli voteꞌi sou upamaulinu Iosepu no anu. Muavuti la muvikalaneꞌi aloxo ꞌo, “Nengeꞌa tavaꞌu mamu.
21 E, ouvindo-o Rúben, livrou-o das suas mãos e disse: Não lhe tiremos a vida.
22 Tatetelisousi ka talea uluꞌelai no taxa sou lexa ꞌo no xalee lia vitanisi, ia taꞌoxo masua loxo ꞌo uasi.” Anu mulosiꞌa voteꞌi ane ne xo anu mumasaxa lexe anu molu ulivu uneꞌe sou ulivunoxu vimou utelo sou upalusou ulivu ulai noxou momu.
22 Também lhes disse Rúben: Não derrameis sangue; lançai-o nesta cova que está no deserto e não lanceis mãos nele; para livrá-lo das suas mãos e para torná-lo a seu pai.
23 Iosepu mumuamuaꞌi xe muneꞌe muxali noxiꞌa ta vimovimou ne, xe aneꞌi miavuti vaxa la mitetelisou ka milulusou tokolomo lailaixe e mutaanu,
23 E aconteceu que, chegando José a seus irmãos, tiraram a José a sua túnica, a túnica de várias cores que trazia.
24 ka sou miavuti la miꞌitinu ka mileanu muluꞌelai no lexa taxasou vile musii.
24 E tomaram-no e lançaram-no na cova; porém a cova estava vazia, não havia água nela.
25 Mileanu maulamenge soxu loxo ne mukalu, ia aneꞌi milai mitaꞌolu sou miꞌani. Miꞌaniꞌani ia mimalei la ta Isimaeli seꞌi iloꞌa ta kameliiꞌa meꞌa loxo ne Xileati ia ilalai loxo ne Aixiputo. Ta kameliiꞌa mitavule mimii lailaixe loxo mii ane tumaꞌu laixe sou laꞌilali mo lamalasile mo ovu vile lexaxu ane tumaꞌu laixe.
25 Depois, assentaram-se a comer pão, e levantaram os olhos, e olharam, e eis que uma companhia de ismaelitas vinha de Gileade; e seus camelos traziam especiarias, e bálsamo, e mirra; e iam levar isso ao Egito.
26 Xe Iuda muavuti la muvikalaneꞌi ta vimovimou aloxo ꞌo, “Taemoso, lexe nenge tavaꞌu vivinge usoli ka tatalumeiou, la mii maꞌia laixe ane nenge nengeꞌa taxalisou no anu xavutala ane ne?
26 Então, Judá disse aos seus irmãos: Que proveito haverá em que matemos a nosso irmão e escondamos a sua morte?
27 Nengeꞌa tanoꞌu mo talosiꞌa ta mitema e ineneꞌe ꞌo mo ilotonu. Mo sou mamu nenge taꞌoxo masuanu. Xo nenge vivinge maninasou ane. Nenge xiasinenge ilou sialunenge ane.” Xe ta vimovimou miavuti la mivikala lexe, “Ioxe, nenge tamulinu aloxo nelemolu ne.”
27 Vinde, e vendamo-lo a estes ismaelitas; e não seja nossa mão sobre ele, porque ele é nosso irmão, nossa carne. E seus irmãos obedeceram.
28 Xe ta mitema sou ivaivalo sou inoꞌu lamoli e mimaisiꞌa mineneꞌe ꞌole mineꞌe mixali ꞌalai noxiꞌa manina, la sou Iosepu ta vimovimou ne milai milaanu sou milosiꞌa. Ta Midiani milotonu Iosepu mulai noxiꞌa ta vimovimou no anu lamoli siliva alelaxu mavulovexa tamei. Milotonu mukalu, la sou minoꞌu milailixu ne Aixiputo.
28 Passando, pois, os mercadores midianitas, tiraram, e alçaram a José da cova, e venderam José por vinte moedas de prata aos ismaelitas, os quais levaram José ao Egito.
29 Xe iliꞌi, la Luven mulivu no taxa e aneꞌi misuꞌanu vimoꞌa Iosepu no anu ne la umaisou vimou uasi. Xe muavuti la musinasinanu tokolomou no vasimolu ne xo tanuxu vimou misevile.
29 Tornando, pois, Rúben à cova, eis que José não estava na cova; então, rasgou as suas vestes,
30 Xe mulivu mulai noxiꞌa ta vimovimou, la muvikalaneꞌi lexe, “Ae, molomolo soxu ꞌole a tasiauxu! Ka eni anavaa maasi?”
30 e tornou a seus irmãos, e disse: O moço não aparece; e, eu, aonde irei?
31 Xe ta motu miavuti la mivau mee vile ka minoꞌu sialuxu sou miꞌunanu Iosepu tokolomou muluꞌe no anu.
31 Então, tomaram a túnica de José, e mataram um cabrito, e tingiram a túnica no sangue.
32 Xe iliꞌi la sou minoꞌu tokolomou ne mulai sou mimaxaꞌu noxou mamiꞌa. Mixali la mivikalanu mamiꞌa aloxo ꞌo, “Namaisou mii ꞌo. Nexi texalisou. Male ꞌiline miiu.”
32 E enviaram a túnica de várias cores, e fizeram levá-la a seu pai, e disseram: Temos achado esta túnica; conhece agora se esta será ou não a túnica de teu filho.
33 Xe Iakovo iou muvaxa no anu tokolomou ꞌolu ne la mutongonu la muvikalaneꞌi lexe, “Ani, ꞌalixe Iosepu tokolomou ane! Ta mii seꞌi loxo ta laeoni mivau ꞌalixeni ne mo miꞌou.”
33 E conheceu-a e disse: É a túnica de meu filho; uma besta-fera o comeu, certamente foi despedaçado José.
34 Xe muavuti la musinasinanu tokolomou no vasimolu ne, io mutelonu tokolomo suꞌi sou tama xo tanuxu ꞌolu ne misevile. Muxoxoolu tanutanuxu ꞌolu mo mutatamasou ne maxuvee misevile.
34 Então, Jacó rasgou as suas vestes, e pôs pano de saco sobre os seus lombos, e lamentou a seu filho muitos dias.
35 Ta ꞌolu ta mulu mo ane ta sema mineꞌe noxou sou lexe ixolixolinu, la anu umasaxa lexe aneꞌi ineꞌe ixolixoli mamu. La sou muvikalaneꞌi lexe, “Taletalelixu ꞌalixeni ꞌo mo atatamasou mole eni amulinu ꞌalixeni ulai no tualasiꞌa ta mitema sou soli ne ia ukalu uasi.” La sou anu muxolu sou mutamasou ꞌolu ne voxo seꞌi la.
35 E levantaram-se todos os seus filhos e todas as suas filhas, para o consolarem; recusou, porém, ser consolado e disse: Na verdade, com choro hei de descer ao meu filho até à sepultura. Assim, o chorou seu pai.
36 Ioxe, ta Midiani e milotonu Iosepu noxiꞌa ta vimovimou ne, milailixu ne Aixiputo, la itema vile ualasou lexe Potipaa mulotonu, anu itema sou xaixai noxou tatananu tuala ne Aixiputo. Anu tila noxiꞌa aneꞌi ane sou isaxilaꞌu taasou tatananu tuala.
36 E os midianitas venderam-no no Egito a Potifar, eunuco de Faraó, capitão da guarda.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 37, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.