Mateus 5
Didzaʼ cub rucáʼn tsahuiʼ (ZSRNT) vs NVT
1 Catiꞌ bléꞌinëꞌ Jesús zaꞌclen Lëꞌ bunách zian, niꞌr grenëꞌ tu lu guíꞌadauꞌ ga nac xtsaꞌ, atiꞌ lu guiꞌa niꞌ gröꞌë. Niꞌr guludubëꞌ ga zoëꞌ Jesús bönniꞌ usë́d queëꞌ.
1 Certo dia, quando Jesus viu que as multidões se ajuntavam, subiu a encosta do monte e ali sentou-se. Seus discípulos se reuniram ao redor,
2 Gzu lahuëꞌ rusëdnëꞌ lequëꞌ, rnëꞌ:
2 e ele começou a ensiná-los.
3 ―Bicaꞌ ba bönniꞌ táquibeꞌinëꞌ taꞌyadzjnëꞌ le naqui queëꞌ Dios, le nadél‑liꞌquëꞌ latj ga rna bëꞌ Nu naꞌ zoa yehuaꞌ yubá.
3 “Felizes os pobres de espírito, pois o reino dos céus lhes pertence.
4 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ tuꞌhuiꞌni ládxiꞌquëꞌ le nabágaꞌquëꞌ dul‑laꞌ, le huiꞌ zxönëꞌ lequëꞌ Dioscz.
4 Felizes os que choram, pois serão consolados.
5 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ nacquëꞌ nöxj ladxiꞌ lahuëꞌ Dios, le gataꞌ quequëꞌ luyú ni.
5 Felizes os humildes, pois herdarão a terra.
6 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ taꞌzë́ ládxiꞌquëꞌ le nac tsahuiꞌ lahuëꞌ Dios, rac quequëꞌ ca rac quegac nup taꞌdún len taꞌbídx nis, le gunëꞌ Dios ga luziꞌë xbey lë naꞌ taꞌzë́ ládxiꞌquëꞌ.
6 Felizes os que têm fome e sede de justiça, pois serão saciados.
7 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ tuꞌhuechiꞌ ládxiꞌquëꞌ lzaꞌquëꞌ, le huechiꞌ ladxëꞌë lequëꞌ Dios.
7 Felizes os misericordiosos, pois serão tratados com misericórdia.
8 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ nac dxiꞌa icj ládxiꞌdauꞌquëꞌ, cutu bi nabágaꞌquëꞌ, le laꞌléꞌinëꞌ Dios.
8 Felizes os que têm coração puro, pois verão a Deus.
9 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ taꞌbequi dxiëꞌ didzaꞌ bizxj, le laꞌzíꞌ laquëꞌ zxiꞌnëꞌ Dios.
9 Felizes os que promovem a paz, pois serão chamados filhos de Deus.
10 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ taꞌzacaꞌ taꞌguiꞌë yuguꞌ le taꞌbía ládxiꞌgac lequëꞌ bunách catiꞌ tunëꞌ le nac tsahuiꞌ, le dë quequëꞌ latj ga rna bëꞌ Nu naꞌ zoa yehuaꞌ yubá.
10 Felizes os perseguidos por causa da justiça, pois o reino dos céus lhes pertence.
11 ’Bicaꞌ ba lbiꞌiliꞌ catiꞌ tuꞌlídz lbiꞌiliꞌ ziꞌ bunách, len taꞌbía ládxiꞌgac lbiꞌiliꞌ, atiꞌ lu yöl‑laꞌ rziꞌ yëꞌ taꞌnë́ queëliꞌ le xöhuiꞌ le daꞌliꞌ nedaꞌ.
11 “Felizes são vocês quando, por minha causa, sofrerem zombaria e perseguição, e quando outros, mentindo, disserem todo tipo de maldade a seu respeito.
12 Gul‑dziji len gul‑dzág ládxiꞌliꞌ, le uzíꞌtscaliꞌ xbey niꞌ yehuaꞌ yubá. Ca rac queëliꞌ, guc quequëꞌ bönniꞌ gluꞌë didzaꞌ uláz queëꞌ Dios len gulacuꞌë zíꞌatël ca lbiꞌiliꞌ, le gulabía ládxiꞌgac caꞌ lequëꞌ bunách.
12 Alegrem-se e exultem, porque uma grande recompensa os espera no céu. E lembrem-se de que os antigos profetas foram perseguidos da mesma forma.”
13 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
13 “Vocês são o sal da terra. Mas, se o sal perder o sabor, para que servirá? É possível torná-lo salgado outra vez? Será jogado fora e pisado pelos que passam, pois já não serve para nada.
14 ’Lbiꞌiliꞌ nacliꞌ ca yeníꞌ yödzlyú ni quië uluiꞌliꞌ lahui le nac queëꞌ Dios. Gacliꞌ ca tu yödz dë tu lu guiꞌa, cutu gac ggachiꞌ yödz naꞌ.
14 “Vocês são a luz do mundo. É impossível esconder uma cidade construída no alto de um monte.
15 Catiꞌ ruquél‑laꞌruꞌ guiꞌ, cutu rguꞌruꞌ lei zxan guiꞌn, san ga lnaꞌ ruzoaruꞌ lei quië uzeníꞌ yúguꞌtë nup nacuáꞌ lu yuꞌu.
15 Não faz sentido acender uma lâmpada e depois colocá-la sob um cesto. Pelo contrário, ela é colocada num pedestal, de onde ilumina todos que estão na casa.
16 Ca naꞌ run yeníꞌ, ral‑laꞌ gunliꞌ caꞌ lbiꞌiliꞌ, güiꞌliꞌ latj gac bëꞌ le nacliꞌ laugac yúguꞌtë bunách, quië catiꞌ laꞌleꞌi le nac dxiꞌa runliꞌ, laꞌgúꞌu‑nëꞌ yöl‑laꞌ ba Xuzliꞌ Dios zoëꞌ yehuaꞌ yubá.
16 Da mesma forma, suas boas obras devem brilhar, para que todos as vejam e louvem seu Pai, que está no céu.”
17 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
17 “Não pensem que eu vim abolir a lei de Moisés ou os escritos dos profetas; vim cumpri-los.
18 Le nactë rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ. Tsal ni nacuáꞌ luzxbá len yödzlyú ni, cutu töd caꞌz nitú dídzaꞌdauꞌ, len nitú le rna bëꞌ zxba naꞌ, catiꞌ gacr yúguꞌtë le ral‑laꞌ gac.
18 Eu lhes digo a verdade: enquanto o céu e a terra existirem, nem a menor letra ou o menor traço da lei desaparecerá até que todas as coisas se cumpram.
19 Qui lë ni naꞌ, nútiꞌtëz bönniꞌ quitsjëꞌ tu zxba cuídiꞌdauꞌz zoa lu zxba naꞌ, len usëdnëꞌ bunách lun cni, bönniꞌ ni gáctërëꞌ cuídiꞌdauꞌz ca yúguꞌtë nup laꞌcuáꞌ ga rna bëꞌ Nu naꞌ zoa yehuaꞌ yubá, san nútiꞌtëz bönniꞌ gunëꞌ ca rna bëꞌ zxba naꞌ len usëdnëꞌ bunách lun caꞌ cni, bönniꞌ ni gáctërëꞌ blau ga rna bëꞌ Nu naꞌ zoa yehuaꞌ yubá.
19 Portanto, quem desobedecer até ao menor mandamento, e ensinar outros a fazer o mesmo, será considerado o menor no reino dos céus. Mas aquele que obedecer à lei de Deus e ensiná-la será considerado grande no reino dos céus.
20 Rëpaꞌ caꞌ lbiꞌiliꞌ: “Chquiꞌ cugunliꞌ le nactër dxiꞌa ca le tunëꞌ bönniꞌ gdauꞌ usëdi, lencaꞌ ca tunëꞌ bönniꞌ gdauꞌ fariseo, cutu caꞌ tsazliꞌ ga niꞌ rna bëꞌë Dios yehuaꞌ yubá.”
20 “Eu os advirto: a menos que sua justiça supere muito a justiça dos mestres da lei e dos fariseus, vocês jamais entrarão no reino dos céus.”
21 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
21 “Vocês ouviram o que foi dito a seus antepassados: ‘Não mate. Se cometer homicídio, estará sujeito a julgamento’.
22 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ: Nu bönniꞌ rleynëꞌ böchiꞌ lzëꞌë, nabaguëꞌë zxguiaꞌ huadxinëꞌ ga cuequi xbeynëꞌ lëꞌ Dios. Lëzcaꞌ cni, nu bönniꞌ gnë ziꞌë queëꞌ böchiꞌ lzëꞌë nabaguëꞌë zxguiaꞌ laꞌbequi xbeynëꞌ lëꞌ bönniꞌ blau taꞌbequi xbey, atiꞌ nu bönniꞌ guiëꞌ lzëꞌë: “Böaꞌ cunözi”, nabaguëꞌë zxguiaꞌ bönniꞌ naꞌ tsijëꞌ lu guiꞌ gabíl.
22 Eu, porém, lhes digo que basta irar-se contra alguém para estar sujeito a julgamento. Quem xingar alguém de estúpido, corre o risco de ser levado ao tribunal. Quem chamar alguém de louco, corre o risco de ir para o inferno de fogo.
23 ’Cni nac, chquiꞌ chzoa cuꞌu lu bcugu laꞌy tu le unödzjuꞌ, atiꞌ niꞌ tsajneynuꞌ zoa bizx quië rleynëꞌ liꞌ böchiꞌ lzaꞌu,
23 “Portanto, se você estiver apresentando uma oferta no altar do templo e se lembrar de que alguém tem algo contra você,
24 bcaꞌn lu bcugu niꞌ lë naꞌ unödzjuꞌ, len böaj lidxuꞌ. Ziꞌal yajcáꞌn tsahuiꞌ le benuꞌ queëꞌ böchiꞌ lzaꞌu, atiꞌ niꞌr gda unödzjuꞌ lë naꞌ nuꞌu.
24 deixe sua oferta ali no altar. Vá, reconcilie-se com a pessoa e então volte e apresente sua oferta.
25 ’Chquiꞌ zoa nu bönniꞌ rnabnëꞌ liꞌ bi quizxjuꞌ len gchëꞌë liꞌ ga cuequi xbeynëꞌ liꞌ bönniꞌ, budzagtë dxiꞌa bönniꞌ naꞌ tsal niꞌ yúꞌulenuꞌ lëꞌ nöz, cui udödëꞌ liꞌ lahuëꞌ bönniꞌ rbequi xbey, atiꞌ bönniꞌ ni udödëꞌ liꞌ lu nëꞌë bönniꞌ ruseyjëꞌ lidx guia, atiꞌ lëꞌ cuꞌë liꞌ lidx guia naꞌ.
25 “Quando você e seu adversário estiverem a caminho do tribunal, acertem logo suas diferenças. Do contrário, pode ser que o acusador o entregue ao juiz, e o juiz, a um oficial, e você seja lançado na prisão.
26 Le nactë rëpaꞌ liꞌ, cutu caꞌ urujuꞌ niꞌ catiꞌ gdxinr dza quizxjuꞌ ga buitë le ral‑luꞌu.
26 Eu lhe digo a verdade: você não será solto enquanto não tiver pago até o último centavo.”
27 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
27 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Não cometa adultério’.
28 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ: Nútiꞌtëz bönniꞌ ruyúëꞌ ngul len yöl‑laꞌ rzë ladxiꞌ le cunác, chbenëꞌ dul‑laꞌ len lënu lu icj ládxiꞌdauꞌhuëꞌ.
28 Eu, porém, lhes digo que quem olhar para uma mulher com cobiça já cometeu adultério com ela em seu coração.
29 ’Qui lë ni naꞌ, chquiꞌ gun ga gunuꞌ dul‑laꞌ yöj lauꞌ yubél, gleaj lei len gruꞌn lei. Dxiꞌar gac quiuꞌ unitiuꞌ tu yöj lauꞌ, len clëg gduteoꞌ tsijuꞌ lu guiꞌ gabíl.
29 Se o olho direito o leva a pecar, arranque-o e jogue-o fora. É melhor perder uma parte do corpo que ser todo ele lançado no inferno.
30 Chquiꞌ gun ga gunuꞌ dul‑laꞌ naꞌu yubél, bchugu lei, len gruꞌn lei. Dxiꞌar gac quiuꞌ unitiuꞌ tu naꞌu, len clëg gduteoꞌ tsijuꞌ lu guiꞌ gabíl.
30 E, se a mão direita o leva a pecar, corte-a e jogue-a fora. É melhor perder uma parte do corpo que ser todo ele lançado no inferno.”
31 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
31 “Também foi dito: ‘Quem se divorciar da esposa deverá conceder-lhe um certificado de divórcio’.
32 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ, chquiꞌ zoëꞌ bönniꞌ rusanëꞌ‑nu ngul queëꞌ, len cutu zoa le cunác runnu, gunëꞌ bönniꞌ naꞌ ga gunnu dul‑laꞌ le rguitsj zxba qui yöl‑laꞌ nutság naꞌ chquiꞌ utság náꞌlennu bönniꞌ yubl, atiꞌ bönniꞌ naꞌ siꞌë‑nu ngul naꞌ, lëzcaꞌ gunëꞌ dul‑laꞌ le rguitsj zxba qui yöl‑laꞌ nutság naꞌ.
32 Eu, porém, lhes digo que quem se divorcia da esposa, exceto por imoralidade, a faz cometer adultério. E quem se casa com uma mulher divorciada também comete adultério.”
33 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
33 “Vocês também ouviram o que foi dito a seus antepassados: ‘Não quebre seus juramentos; cumpra os juramentos que fizer ao Senhor’.
34 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ, cutu caꞌ gun tsutsu xtídzaꞌliꞌ. Cutu gun tsutsu xtídzaꞌliꞌ gneyliꞌ yehuaꞌ yubá, le nac ga röꞌë rna bëꞌë Dios.
34 Eu, porém, lhes digo que não façam juramento algum. Não digam: ‘Juro pelo céu’, pois o céu é o trono de Deus.
35 Cutu gun tsutsu xtídzaꞌliꞌ gneyliꞌ luyú ni, le nac luyú ni ca xlibi niꞌë Dios, len cutu gneyliꞌ Jerusalén, le nac ladzëꞌ Bönniꞌ náctërëꞌ blau rna bëꞌë.
35 Também não digam: ‘Juro pela terra’, pois a terra é onde ele descansa os pés. E não digam: ‘Juro por Jerusalém’, pois Jerusalém é a cidade do grande Rei.
36 Cutu gun tsutsu xtidzuꞌu gneynuꞌ icjuꞌ, le cutu gac gunuꞌ ga huöac chguich o gasj nitú guitsaꞌ icjuꞌ.
36 Nem sequer digam: ‘Juro pela minha cabeça’, pois vocês não podem tornar branco ou preto um fio de cabelo sequer.
37 Ral‑laꞌ gnazliꞌ: “ja”, o gnazliꞌ: “cutu”, le nac qui tuꞌ xöhuiꞌ le nadö́d bëꞌ ca nac didzaꞌ ni.
37 Quando disserem ‘sim’, seja de fato sim. Quando disserem ‘não’, seja de fato não. Qualquer coisa além disso vem do maligno.”
38 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
38 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Olho por olho, dente por dente’.
39 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ: Cutu táꞌbagaꞌliꞌ nu guaꞌ döꞌ queëliꞌ, atiꞌ chquiꞌ nu capaꞌ xaguꞌ yubél, bëꞌ latj capaꞌ caꞌ yetú xaguꞌ yögl.
39 Eu, porém, lhes digo que não se oponham ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça também a outra.
40 Chquiꞌ zoa nu gun ga cuequi xbeynëꞌ liꞌ bönniꞌ len cua zxauꞌ, bëꞌ caꞌ qui lariꞌ rxoa cudzuꞌu.
40 Se você for processado no tribunal e lhe tomarem a roupa do corpo, deixe que levem também a capa.
41 Chquiꞌ zoa nu gun bayúdx guꞌu yuaꞌ qui gatsj hora, gyeajlen nu naꞌ gdu tu hora.
41 Se alguém o forçar a caminhar uma milha com ele, caminhe duas.
42 Nu bi gnabi liꞌ, bnödzj qui, len nu bi guëꞌni gunnuꞌ qui tu chiꞌi, cutu táꞌbaguꞌu lë naꞌ gnabi liꞌ.
42 Dê a quem pedir e não volte as costas a quem quiser tomar emprestado de você.”
43 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
43 “Vocês ouviram o que foi dito: ‘Ame o seu próximo’ e odeie o seu inimigo.
44 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ, gul‑dxíꞌi nup cutaꞌleꞌi lbiꞌiliꞌ dxiꞌa. Gul‑náb‑nëꞌ Dios gáclenëꞌ nup tuꞌlídz lbiꞌiliꞌ ziꞌ. Gul‑gún le nac dxiꞌa quegac nup tuꞌdíꞌi lbiꞌiliꞌ, len gul‑lidzëꞌ Dios gnábiliꞌ‑nëꞌ gunëꞌ ga gac dxiꞌa quegac nup taꞌnë́ queëliꞌ len tuaꞌ döꞌ queëliꞌ.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem por quem os persegue.
45 Chquiꞌ gunliꞌ cni, gacliꞌ gdu zxiꞌnëꞌ Xuzruꞌ Dios, zoëꞌ yehuaꞌ yubá, le runëꞌ Lëꞌ ga ruzeníꞌ gbidz queëꞌ ga nacuáꞌ bunách tuaꞌdöꞌ, lencaꞌ ga nacuáꞌ bunách tsahuiꞌ. Rsölëꞌë tu nis guiöj quegac bunách tsahuiꞌ, lencaꞌ quegac bunách cunacgac tsahuiꞌ.
45 Desse modo, vocês agirão como verdadeiros filhos de seu Pai, que está no céu. Pois ele dá a luz do sol tanto a maus como a bons e faz chover tanto sobre justos como injustos.
46 Chquiꞌ nadxiꞌizliꞌ bönniꞌ nadxiꞌicnëꞌ lbiꞌiliꞌ, ¿nuzxa caz cuꞌu lbiꞌiliꞌ yöl‑laꞌ ba? Lëzcaꞌ cni tunëꞌ bönniꞌ cunacgac tsahuiꞌ naꞌ, bönniꞌ tuꞌquizxjëꞌ uláz qui yödz ziꞌtuꞌ, nadxiꞌicnëꞌ lzaꞌquëꞌ.
46 Se amarem apenas aqueles que os amam, que recompensa receberão? Até os cobradores de impostos fazem o mesmo.
47 Chquiꞌ rugapliꞌ Dios tuzëꞌ böchiꞌ lzaꞌliꞌ, ¿bizxa caz runliꞌ le nactër dxiꞌa? Lëzcaꞌ cni tunëꞌ bönniꞌ cunúnbëꞌgac Dios.
47 Se cumprimentarem apenas seus amigos, que estarão fazendo de mais? Até os gentios fazem isso.
48 San lbiꞌiliꞌ, gul‑gác gdu dxiꞌa, ca naꞌ naquëꞌ Xuzruꞌ Dios, zoëꞌ yehuaꞌ yubá, naquëꞌ gdu dxiꞌa.
48 Portanto, sejam perfeitos, como perfeito é seu Pai celestial.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.