Mateus 5
Didzaʼ cub rucáʼn tsahuiʼ (ZSRNT) vs NAA
1 Catiꞌ bléꞌinëꞌ Jesús zaꞌclen Lëꞌ bunách zian, niꞌr grenëꞌ tu lu guíꞌadauꞌ ga nac xtsaꞌ, atiꞌ lu guiꞌa niꞌ gröꞌë. Niꞌr guludubëꞌ ga zoëꞌ Jesús bönniꞌ usë́d queëꞌ.
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 Gzu lahuëꞌ rusëdnëꞌ lequëꞌ, rnëꞌ:
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 ―Bicaꞌ ba bönniꞌ táquibeꞌinëꞌ taꞌyadzjnëꞌ le naqui queëꞌ Dios, le nadél‑liꞌquëꞌ latj ga rna bëꞌ Nu naꞌ zoa yehuaꞌ yubá.
3 — Bem-aventurados
4 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ tuꞌhuiꞌni ládxiꞌquëꞌ le nabágaꞌquëꞌ dul‑laꞌ, le huiꞌ zxönëꞌ lequëꞌ Dioscz.
4 — Bem-aventurados
5 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ nacquëꞌ nöxj ladxiꞌ lahuëꞌ Dios, le gataꞌ quequëꞌ luyú ni.
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ taꞌzë́ ládxiꞌquëꞌ le nac tsahuiꞌ lahuëꞌ Dios, rac quequëꞌ ca rac quegac nup taꞌdún len taꞌbídx nis, le gunëꞌ Dios ga luziꞌë xbey lë naꞌ taꞌzë́ ládxiꞌquëꞌ.
6 — Bem-aventurados
7 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ tuꞌhuechiꞌ ládxiꞌquëꞌ lzaꞌquëꞌ, le huechiꞌ ladxëꞌë lequëꞌ Dios.
7 — Bem-aventurados
8 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ nac dxiꞌa icj ládxiꞌdauꞌquëꞌ, cutu bi nabágaꞌquëꞌ, le laꞌléꞌinëꞌ Dios.
8 — Bem-aventurados
9 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ taꞌbequi dxiëꞌ didzaꞌ bizxj, le laꞌzíꞌ laquëꞌ zxiꞌnëꞌ Dios.
9 — Bem-aventurados
10 ’Bicaꞌ ba bönniꞌ taꞌzacaꞌ taꞌguiꞌë yuguꞌ le taꞌbía ládxiꞌgac lequëꞌ bunách catiꞌ tunëꞌ le nac tsahuiꞌ, le dë quequëꞌ latj ga rna bëꞌ Nu naꞌ zoa yehuaꞌ yubá.
10 — Bem-aventurados
11 ’Bicaꞌ ba lbiꞌiliꞌ catiꞌ tuꞌlídz lbiꞌiliꞌ ziꞌ bunách, len taꞌbía ládxiꞌgac lbiꞌiliꞌ, atiꞌ lu yöl‑laꞌ rziꞌ yëꞌ taꞌnë́ queëliꞌ le xöhuiꞌ le daꞌliꞌ nedaꞌ.
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 Gul‑dziji len gul‑dzág ládxiꞌliꞌ, le uzíꞌtscaliꞌ xbey niꞌ yehuaꞌ yubá. Ca rac queëliꞌ, guc quequëꞌ bönniꞌ gluꞌë didzaꞌ uláz queëꞌ Dios len gulacuꞌë zíꞌatël ca lbiꞌiliꞌ, le gulabía ládxiꞌgac caꞌ lequëꞌ bunách.
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 ’Lbiꞌiliꞌ nacliꞌ ca yeníꞌ yödzlyú ni quië uluiꞌliꞌ lahui le nac queëꞌ Dios. Gacliꞌ ca tu yödz dë tu lu guiꞌa, cutu gac ggachiꞌ yödz naꞌ.
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 Catiꞌ ruquél‑laꞌruꞌ guiꞌ, cutu rguꞌruꞌ lei zxan guiꞌn, san ga lnaꞌ ruzoaruꞌ lei quië uzeníꞌ yúguꞌtë nup nacuáꞌ lu yuꞌu.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Ca naꞌ run yeníꞌ, ral‑laꞌ gunliꞌ caꞌ lbiꞌiliꞌ, güiꞌliꞌ latj gac bëꞌ le nacliꞌ laugac yúguꞌtë bunách, quië catiꞌ laꞌleꞌi le nac dxiꞌa runliꞌ, laꞌgúꞌu‑nëꞌ yöl‑laꞌ ba Xuzliꞌ Dios zoëꞌ yehuaꞌ yubá.
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 Le nactë rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ. Tsal ni nacuáꞌ luzxbá len yödzlyú ni, cutu töd caꞌz nitú dídzaꞌdauꞌ, len nitú le rna bëꞌ zxba naꞌ, catiꞌ gacr yúguꞌtë le ral‑laꞌ gac.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Qui lë ni naꞌ, nútiꞌtëz bönniꞌ quitsjëꞌ tu zxba cuídiꞌdauꞌz zoa lu zxba naꞌ, len usëdnëꞌ bunách lun cni, bönniꞌ ni gáctërëꞌ cuídiꞌdauꞌz ca yúguꞌtë nup laꞌcuáꞌ ga rna bëꞌ Nu naꞌ zoa yehuaꞌ yubá, san nútiꞌtëz bönniꞌ gunëꞌ ca rna bëꞌ zxba naꞌ len usëdnëꞌ bunách lun caꞌ cni, bönniꞌ ni gáctërëꞌ blau ga rna bëꞌ Nu naꞌ zoa yehuaꞌ yubá.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 Rëpaꞌ caꞌ lbiꞌiliꞌ: “Chquiꞌ cugunliꞌ le nactër dxiꞌa ca le tunëꞌ bönniꞌ gdauꞌ usëdi, lencaꞌ ca tunëꞌ bönniꞌ gdauꞌ fariseo, cutu caꞌ tsazliꞌ ga niꞌ rna bëꞌë Dios yehuaꞌ yubá.”
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ: Nu bönniꞌ rleynëꞌ böchiꞌ lzëꞌë, nabaguëꞌë zxguiaꞌ huadxinëꞌ ga cuequi xbeynëꞌ lëꞌ Dios. Lëzcaꞌ cni, nu bönniꞌ gnë ziꞌë queëꞌ böchiꞌ lzëꞌë nabaguëꞌë zxguiaꞌ laꞌbequi xbeynëꞌ lëꞌ bönniꞌ blau taꞌbequi xbey, atiꞌ nu bönniꞌ guiëꞌ lzëꞌë: “Böaꞌ cunözi”, nabaguëꞌë zxguiaꞌ bönniꞌ naꞌ tsijëꞌ lu guiꞌ gabíl.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 ’Cni nac, chquiꞌ chzoa cuꞌu lu bcugu laꞌy tu le unödzjuꞌ, atiꞌ niꞌ tsajneynuꞌ zoa bizx quië rleynëꞌ liꞌ böchiꞌ lzaꞌu,
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 bcaꞌn lu bcugu niꞌ lë naꞌ unödzjuꞌ, len böaj lidxuꞌ. Ziꞌal yajcáꞌn tsahuiꞌ le benuꞌ queëꞌ böchiꞌ lzaꞌu, atiꞌ niꞌr gda unödzjuꞌ lë naꞌ nuꞌu.
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 ’Chquiꞌ zoa nu bönniꞌ rnabnëꞌ liꞌ bi quizxjuꞌ len gchëꞌë liꞌ ga cuequi xbeynëꞌ liꞌ bönniꞌ, budzagtë dxiꞌa bönniꞌ naꞌ tsal niꞌ yúꞌulenuꞌ lëꞌ nöz, cui udödëꞌ liꞌ lahuëꞌ bönniꞌ rbequi xbey, atiꞌ bönniꞌ ni udödëꞌ liꞌ lu nëꞌë bönniꞌ ruseyjëꞌ lidx guia, atiꞌ lëꞌ cuꞌë liꞌ lidx guia naꞌ.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 Le nactë rëpaꞌ liꞌ, cutu caꞌ urujuꞌ niꞌ catiꞌ gdxinr dza quizxjuꞌ ga buitë le ral‑luꞌu.
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ: Nútiꞌtëz bönniꞌ ruyúëꞌ ngul len yöl‑laꞌ rzë ladxiꞌ le cunác, chbenëꞌ dul‑laꞌ len lënu lu icj ládxiꞌdauꞌhuëꞌ.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 ’Qui lë ni naꞌ, chquiꞌ gun ga gunuꞌ dul‑laꞌ yöj lauꞌ yubél, gleaj lei len gruꞌn lei. Dxiꞌar gac quiuꞌ unitiuꞌ tu yöj lauꞌ, len clëg gduteoꞌ tsijuꞌ lu guiꞌ gabíl.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 Chquiꞌ gun ga gunuꞌ dul‑laꞌ naꞌu yubél, bchugu lei, len gruꞌn lei. Dxiꞌar gac quiuꞌ unitiuꞌ tu naꞌu, len clëg gduteoꞌ tsijuꞌ lu guiꞌ gabíl.
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ, chquiꞌ zoëꞌ bönniꞌ rusanëꞌ‑nu ngul queëꞌ, len cutu zoa le cunác runnu, gunëꞌ bönniꞌ naꞌ ga gunnu dul‑laꞌ le rguitsj zxba qui yöl‑laꞌ nutság naꞌ chquiꞌ utság náꞌlennu bönniꞌ yubl, atiꞌ bönniꞌ naꞌ siꞌë‑nu ngul naꞌ, lëzcaꞌ gunëꞌ dul‑laꞌ le rguitsj zxba qui yöl‑laꞌ nutság naꞌ.
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ, cutu caꞌ gun tsutsu xtídzaꞌliꞌ. Cutu gun tsutsu xtídzaꞌliꞌ gneyliꞌ yehuaꞌ yubá, le nac ga röꞌë rna bëꞌë Dios.
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 Cutu gun tsutsu xtídzaꞌliꞌ gneyliꞌ luyú ni, le nac luyú ni ca xlibi niꞌë Dios, len cutu gneyliꞌ Jerusalén, le nac ladzëꞌ Bönniꞌ náctërëꞌ blau rna bëꞌë.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 Cutu gun tsutsu xtidzuꞌu gneynuꞌ icjuꞌ, le cutu gac gunuꞌ ga huöac chguich o gasj nitú guitsaꞌ icjuꞌ.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Ral‑laꞌ gnazliꞌ: “ja”, o gnazliꞌ: “cutu”, le nac qui tuꞌ xöhuiꞌ le nadö́d bëꞌ ca nac didzaꞌ ni.
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ: Cutu táꞌbagaꞌliꞌ nu guaꞌ döꞌ queëliꞌ, atiꞌ chquiꞌ nu capaꞌ xaguꞌ yubél, bëꞌ latj capaꞌ caꞌ yetú xaguꞌ yögl.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 Chquiꞌ zoa nu gun ga cuequi xbeynëꞌ liꞌ bönniꞌ len cua zxauꞌ, bëꞌ caꞌ qui lariꞌ rxoa cudzuꞌu.
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Chquiꞌ zoa nu gun bayúdx guꞌu yuaꞌ qui gatsj hora, gyeajlen nu naꞌ gdu tu hora.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 Nu bi gnabi liꞌ, bnödzj qui, len nu bi guëꞌni gunnuꞌ qui tu chiꞌi, cutu táꞌbaguꞌu lë naꞌ gnabi liꞌ.
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 Gnëꞌ caꞌ Jesús:
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Naꞌa, nedaꞌ rëpaꞌ lbiꞌiliꞌ, gul‑dxíꞌi nup cutaꞌleꞌi lbiꞌiliꞌ dxiꞌa. Gul‑náb‑nëꞌ Dios gáclenëꞌ nup tuꞌlídz lbiꞌiliꞌ ziꞌ. Gul‑gún le nac dxiꞌa quegac nup tuꞌdíꞌi lbiꞌiliꞌ, len gul‑lidzëꞌ Dios gnábiliꞌ‑nëꞌ gunëꞌ ga gac dxiꞌa quegac nup taꞌnë́ queëliꞌ len tuaꞌ döꞌ queëliꞌ.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 Chquiꞌ gunliꞌ cni, gacliꞌ gdu zxiꞌnëꞌ Xuzruꞌ Dios, zoëꞌ yehuaꞌ yubá, le runëꞌ Lëꞌ ga ruzeníꞌ gbidz queëꞌ ga nacuáꞌ bunách tuaꞌdöꞌ, lencaꞌ ga nacuáꞌ bunách tsahuiꞌ. Rsölëꞌë tu nis guiöj quegac bunách tsahuiꞌ, lencaꞌ quegac bunách cunacgac tsahuiꞌ.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Chquiꞌ nadxiꞌizliꞌ bönniꞌ nadxiꞌicnëꞌ lbiꞌiliꞌ, ¿nuzxa caz cuꞌu lbiꞌiliꞌ yöl‑laꞌ ba? Lëzcaꞌ cni tunëꞌ bönniꞌ cunacgac tsahuiꞌ naꞌ, bönniꞌ tuꞌquizxjëꞌ uláz qui yödz ziꞌtuꞌ, nadxiꞌicnëꞌ lzaꞌquëꞌ.
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 Chquiꞌ rugapliꞌ Dios tuzëꞌ böchiꞌ lzaꞌliꞌ, ¿bizxa caz runliꞌ le nactër dxiꞌa? Lëzcaꞌ cni tunëꞌ bönniꞌ cunúnbëꞌgac Dios.
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 San lbiꞌiliꞌ, gul‑gác gdu dxiꞌa, ca naꞌ naquëꞌ Xuzruꞌ Dios, zoëꞌ yehuaꞌ yubá, naquëꞌ gdu dxiꞌa.
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.