Lucas 12
Stichia' Diose dialu (ZPLNT) vs ARA
1 Diquila nú nucuaꞌa beella esquie uyetesaꞌ huaxi mili bee bene zeꞌe, nu equie nú huaxi beei rtaꞌcu saꞌbeei. Chequie uquixie Jesuse uninu rluti lubee beneꞌnu:
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Xne niꞌ tucu nú aꞌchi neca la yaꞌna nucuaꞌ scuatsia, riña nú acachee ye bee nucuaꞌ, nu niꞌ tucu beenú aꞌchi neca la yaꞌna nucuaꞌ scuatsia, riña nú acabiyaꞌ ye bene nucuaꞌ.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Enzeꞌe ye bee bedichiaꞌ nú unihua elu necabe nzu, yeneꞌ bee bene bee bedichiaꞌ cuaꞌ lu ellieꞌe, nu bee bedichiaꞌ nú aꞌchiꞌ unihua liñi niꞌihua, nuꞌ bene enu bixialí bedichiaꞌ cuaꞌ ante lu ye bee bene.
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 ’Liꞌihua bee bene enu rquietea, nia luhua nú la lliquihua bee bene enu niarquiꞌ nú uti liꞌihua. Xne titse bee bene nuꞌ modo nú uti cuerpoꞌhua, pero espírituꞌhua lecati riꞌchia
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Pero nia luhua nú ti rquiꞌña nú lliquihua: Ulliquihua Diose, xne liꞌinu rluꞌcunu nú rnibiyaꞌnu nu chenu uyuculanu nú nehuañihua, liꞌinu recanu xeꞌlanu espírituꞌhua ebila. Enzeꞌe ulliquihua liꞌinu.
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 ’Liꞌihua nediyaꞌhua nú bee iñi enu rcuecuꞌ la zeca beeí huaxi, pero Diose la zañiꞌ niꞌ tucu beeí.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 Nu liꞌihua hasta ye bee ichia equiehua nebacuꞌ Diose. Enzeꞌe la lliquihua, xne másela secahua lunú seca huaxi bee iñi.
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 ’Liꞌá nia luhua nú titse bene enu ni lubee bene nú necalla benea, leꞌca esquie liꞌá Bene enu uxeꞌla Diose nia lubee ángeleꞌnu nú necalla benea.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Pero bene enu ni lubee bene nú la acalla benea, leꞌca esquie liꞌá nia lubee ángeleꞌ Diose nú la necalla benea.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 ’Nuꞌ perdonaꞌ titse bene enu ni condra liꞌá Bene enu uxeꞌla Diose, pero bene enu ni condra lu Espíritu Santo. Lecaꞌ perdona para bene zeꞌe.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 ’Chenu uyaꞌ bee bene liꞌihua liñi bee indu, urre lubee juece, urre lubee usticia, la chenu arquiꞌhua xa cuaquihua lubeella cuna nú xa nihua.
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 Xne chenu riña hora nú nihua, Espíritu Santo neca enu duꞌ arquiꞌhua xanihua.
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Tucu bene enu nza leta bee bene zeꞌe uni lu Jesuse:
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Nu ucuaqui Jesuse lui:
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Leꞌca uninu lubeei:
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Chequie uni Jesuse tucu ejemplu lubeei:
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Nu uquixie uriꞌilla elliebacuꞌ nú rnilla: “¿Xa riꞌá nee? La lucua elu ducheꞌa ulaꞌcua.”
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 Che unilla: “Nediyalá xa riꞌá, chila bee niꞌi elu rducheꞌa bee ulaꞌcua, nu recheꞌa bee niꞌi nú llenelá. Zeꞌe ducheꞌa bee ulaꞌcua cuna ye beenú rluꞌcua.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Nu nia lu leꞌcatsia liꞌá: Nee sí rluꞌculu huaxi ulaꞌcu para huaxi lana, utsulachi nu udacu nu uhueꞌ nu ñia utsu arquiꞌlu.”
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Pero uni Diose lulla: “Niyu chiquiꞌ netundulu, nee rulaꞌ quieꞌ atilu, nu beenú nuꞌcheꞌelu, ¿ti yaꞌnanuu bee nucuaꞌ che?”
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Scua seca bene enu rducheꞌ eluxeneꞌ para liꞌitsia, pero lu Diose lecaxi luꞌculla.
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Che uni Jesuse lubee beneꞌnu:
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Nú nehuañi bene máse seca lunú racu bene, nu cuerpoꞌ bene máse seca lu xucu bene.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Ubiꞌyacuruhua bee bieca. La duꞌ beeí nii nu la quieteꞌ saꞌbeeí ulaꞌcu, nu la luꞌcu beeí elu chucheꞌ ulaꞌcuꞌ beeí, pero Diose lia rdeteꞌ nú racu beeí. Enzaláquieꞌ liꞌihua másela secahua lunú seca bee iñi.
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 Nu leꞌca, ¿xieꞌ equie nú tematsia chenu arquiꞌ bene nú xeelá huañilla la?
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Nu tunu niꞌ nucuaꞌ la aca bene riꞌilla, ¿xiquie nú nzenu arquiꞌ bene equie nú xi aculla cuna beelá beenú xa nze nehuañilla che?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 ’Ubiꞌyacuruhua xa rruꞌcu bee quie dañi, la riꞌi bee riñaꞌ, nu la recheꞌ bee laquie. Pero niꞌ arre Salomón lá tsucheꞌlla tucu nú nzucheꞌ bee quie añinzuca nú chiquiꞌ utsucheꞌella.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Enzeꞌe, tunu bee huañi dañi sucheꞌ Diose nee, nu yeꞌe tsia nzula nu chiquine, ¡enza láquieꞌ liꞌihua nú la liquiꞌnu lunú utuhua, bene enu lleꞌna tsia nzeli arquiꞌ Diose bee lee!
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 Enzeꞌe la chenzehua nu la chenu arquiꞌhua nú xi acuhua cuna nú xi hueꞌhua.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Xne bee bene enu la chili arquiꞌ Diose, liꞌibeei neca beei enu nzenu arquiꞌ bee nucuaꞌ. Pero liꞌihua rluꞌcuhua tucu paꞌhua enu nzucu liñibe, nu liꞌinu nediyaꞌlaꞌnu lunú secalaꞌchaꞌhua.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Pero uzelahua nú nibiyaꞌ Diose luhua che liquiꞌnu ye beenú secalaꞌchaꞌhua.
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 ’Bee benea, la lliquihua laca huaxihua, pero Paꞌahua Diose ñia nzu arquiꞌnu liquiꞌnu lunú rnibiyaꞌnu luhua.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Utihua lunú rluꞌcuhua, nu uriꞌihua elietsa lubee bene enu seca elitsi. Ucuaꞌnahua nú riꞌihua ana eluxene liñibe nú leca xunga laxu, elu la chuꞌu huanaꞌ niꞌ bee belalaꞌ.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Xne elu nuꞌcheꞌe eluxeneꞌhua zeꞌetsia nzu elliebacuꞌhua.
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 ’Ucuaꞌa tsiñahua, nu uriꞌihua tucu nú riala riꞌihua.
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 Uriꞌihua tucu nú rriꞌi bee mosoꞌ enu nucuaꞌaquiee chenu benchilaꞌ patronꞌbeei, nú nzalla lu tucu tsaꞌa para nú chu xaꞌla beei ruꞌu puerta chenu chichilla ruꞌu puerta.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Ñia neca lu cuendaꞌ bee mosoꞌ enu nucuaꞌa naa nu nucuaꞌa quiee nú benchilaꞌ patronꞌ beei. Xne nia luhua nú leꞌca liꞌi patronꞌ beei cuaꞌa liꞌibeei lu mexa nu chu cheꞌella xuculla para nú deteꞌlla nú acu beei.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Ñia neca lu cuendaꞌ beei tunu llunaꞌ patronꞌ beei liꞌibeei nú nucuaꞌa naa beei, mase nú riñalla ulelaꞌ rulaꞌ urre riñalla elliecabe.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Leꞌca uriꞌihua beyaꞌ, tunu nediyaꞌ tucu bene nú xiura riña huanaꞌ niꞌilla, la zelalla nú chuꞌu huanaꞌ zeꞌe cachiꞌ bee steneꞌlla.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Leꞌca ucuaꞌa tsiñahua xne liꞌá Bene enu uxeꞌla Diose, riñaa chenu la riꞌihua elliebacuꞌ nú riñaa.
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Chequie unidichiaꞌ Pedro lu Jesuse nú unilla:
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Nu uni Jesuse:
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Ñia neca lu cuendaꞌ mosoꞌ enu rriꞌi tucu nú rialane chenu riña zeca patronꞌlla.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Xne nia luhua nú tsaꞌna patrón zeꞌe ye bee steneꞌlla para nú yaꞌna cuendaꞌ mosoꞌ zeꞌe bee nucuaꞌ.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Pero tunu riꞌi mosoꞌ zeꞌe elliebacuꞌ nú rleꞌlá nú riña patrónꞌlla, che quixiella nú xitserinulla beelá bee mosoꞌ cuna bee criada. Nu quixiella nú acutsialla cuna nú hueꞌtsialla hasta nú lluchiꞌlla,
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 chequie riña patrónꞌlla tucu bichia nú la zucuꞌlla, nú riña patron zeꞌe tucu hora nú la riꞌlla beyaꞌ. Che chiquiꞌ juerte deteꞌ patrón zeꞌe castiya liꞌilla, nu xeꞌla patron zeꞌe liꞌilla elu riala bee bene enu la zucuꞌ nú rni bee bene.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 ’Xne mosoꞌ enu nediyaꞌ nú xa niarquiꞌ patrónꞌlla nú riꞌilla pero la tsu tsiñalla, nu leꞌca la zucuꞌlla stichiaꞌ patrónꞌlla, liꞌilla rialalla castiya nú chiquiꞌ juerte.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Pero mosoꞌ enu la riꞌi beyaꞌ xa niarquiꞌ patrónꞌ nú riꞌi, nu rriꞌilla tucu nú yalalla castiyaꞌlla, zecalla castiyaꞌlla pero menola. Enzeꞌe bene enu lia udeteꞌ Diose huaxi lunú recalla, rquiꞌña nú máse riꞌilla lunú udeteꞌ Diose lunú recalla. Leꞌca esquie bene enu lia udeteꞌ Diose nú rnibiyaꞌ rquiꞌña nú máse riꞌilla equie nú udeteꞌ Diose nu rnibiyaꞌlla.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 ’Liꞌá nzela lu iliulabe xi neca tucu quii, nu alaꞌ recala lunú nzu nú aca.
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Nzeꞌta nú chiquiꞌ nehuana zecaa nu nzula nú zeca scua, ¡nu desde nee chiquiꞌ nehuana nzu arquia hasta nú yalu ye bee nucuaꞌ!
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 La riꞌihua elliebacuꞌ nú tia uriña lu iliulabe para nú riꞌá nú aca tucunecatse arquiꞌ bee bene lu saꞌ beei. Xne equie nú chili arquiꞌ bee bene liꞌá leꞌe saꞌ bee bene cuna bee bene enu la chili arquiꞌ liꞌá.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Xne desde nee elu nucuaꞌa ayuꞌ bene liñi tucu niꞌi, liunu chunalla cuna chiuculla, nu liunu chiuculla cuna chunalla.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Bee paa riꞌi condralla bee lliꞌñilla, nu bee lliꞌñilla riꞌi condra liꞌibeella. Leꞌca esquie bee naa riꞌi condra beella xinchiuꞌcu beella nu xinchiuꞌcu beella riꞌi condra liꞌibeella, nu bee suegra riꞌi condralla bee llixilla, nu bee llixilla riꞌi condra liꞌibeella.
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Chequie uni Jesuse lubee bene:
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Nu chenu rlañihua nú xiuꞌu bii enza sur, che rnihua nú aca nelee nu esquie recae.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 Bene enu niquichiaꞌ bee lee. Rriꞌihua beyaꞌ xa neca bee seña liñibe cuna lu iliulabe, nu ¿xiquie nú la riꞌihua beyaꞌ xa neca lunú reca nee?
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 ’¿Xiquie nú la riꞌihua elliebacuꞌ leꞌca liꞌitsiahua ta nú neca nzeꞌca riala nú riꞌi bene?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Tunu nuꞌ enu nze deteꞌ cuenda liꞌilu lubee usticia, nu llaꞌcalu liꞌilla labe inziu chenu nzalálu lubee usticia ucuaꞌna nú tsúcheꞌlu nucuaꞌ cuna liꞌilla ante nú riñalu lubee usticia. Xne tunu riñalu lu enu hualue lu cuendaꞌlu, che deteꞌ cuenda nzeꞌe liꞌilu lubee sundado nu duꞌ beei liꞌilu niꞌcuꞌ.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 Liꞌá nia lulu, nú la chiuꞌulu niꞌcuꞌ hasta nú ixiulu ye nú nacuꞌ juece lulu.
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.