Atos 19
Didza' cubi rucá'ana tsahui' (ZARNT) vs NVI
1 Tsanni niʼ zoëʼ Apolos lu yödzö Corinto, gudödëʼ Pablo gapa nacuáʼ yödzö iaʼlatiʼ raʼlö, ateʼ bidxinëʼ Éfeso. Yöjxáquiëʼ bal-lëʼ bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo niʼ.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo, atravessando as regiões altas, chegou a Éfeso. Ali encontrou alguns discípulos
2 Pablo gunábinëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
2 e lhes perguntou: "Vocês receberam o Espírito Santo quando creram? " Eles responderam: "Não, nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo".
3 Níʼirö Pablo gunábinëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
3 "Então, que batismo vocês receberam? ", perguntou Paulo. "O batismo de João", responderam eles.
4 Pablo gunnë́ʼ:
4 Disse Paulo: "O batismo de João foi um batismo de arrependimento. Ele dizia ao povo que cresse naquele que viria depois dele, isto é, em Jesus".
5 Cateʼ yuguʼ bönniʼ naʼ bilaʼyönnëʼ didzaʼ ni ruʼë Pablo, bilaʼdilëʼ nisa tuʼ chitaʼyéajlëʼë Xanruʼ Jesús.
5 Ouvindo isso, eles foram batizados no nome do Senhor Jesus.
6 Cateʼ guxóa nëʼë Pablo légaquiëʼ, en niʼ rulidzëʼ Dios, bidisóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi légaquiëʼ, ateʼ guluʼë didzaʼ yúbölö, en guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios.
6 Quando Paulo lhes impôs as mãos, veio sobre eles o Espírito Santo, e começaram a falar em línguas e a profetizar.
7 Guláquiëʼ bönniʼ ni idú chínnuëʼ.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Guzóëʼ Pablo idú ca tsonna beoʼ niʼ, ateʼ guyáziëʼ lu yuʼu ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ queëʼ Dios, ateʼ lu yöl-laʼ rugu ladxiʼ benëʼ libán lógaquiëʼ. Bë́ʼlenëʼ légaquiëʼ didzaʼ, en gúʼunnëʼ uluíʼinëʼ légaquiëʼ nácatë le riguíxjöʼë ca rinná bëʼë Dios.
8 Paulo entrou na sinagoga e ali falou com liberdade durante três meses, argumentando convincentemente acerca do Reino de Deus.
9 Níʼirö bizídi icja ládxiʼdoʼgaquiëʼ bal-lëʼ, en bitiʼ gulaʼyéajlëʼë Cristo, ateʼ gulaʼnnë́ ziʼë que xtídzëʼë Xanruʼ ga nacuáʼ bönachi zián naʼ. Níʼirö Pablo buláʼalenëʼ légaquiëʼ, ateʼ bubéajëʼ quez nupa taʼyéajlëʼ Cristo. Bë́ʼlenëʼ bönachi ni taʼyéajlëʼ Cristo didzaʼ yuguʼ dza ga naʼ tuʼdubëʼ lu yuʼu ga rusédinëʼ Tiranno bönachi.
9 Mas alguns deles se endureceram e se recusaram a crer, e começaram a falar mal do Caminho diante da multidão. Paulo, então, afastou-se deles. Tomando consigo os discípulos, passou a ensinar diariamente na escola de Tirano.
10 Caní bénticaʼsëʼ Pablo idú ca chopa iz, ateʼ caní guca, bilaʼyöni yúguʼtë bönachi didzaʼ ca naca queëʼ Xanruʼ Jesús, bönachi nacuʼë yuguʼ yödzö luyú Asia, bönachi judío, en bönachi izáʼa.
10 Isso continuou por dois anos, de forma que todos os judeus e os gregos que viviam na província da Ásia ouviram a palavra do Senhor.
11 Dios benëʼ yuguʼ yöl-laʼ huáca zxön lu nëʼë Pablo.
11 Deus fazia milagres extraordinários por meio de Paulo,
12 Caní guca, bal-lëʼ bönniʼ gulaʼziʼë yuguʼ láriʼdoʼ béguëʼë icjëʼ Pablo, en yuguʼ lariʼ tsöláʼa bugalëʼ lëʼë, ateʼ yöjuáʼgaquiëʼ léguequi gapa nacuáʼ nupa teʼe, ateʼ buluʼhuöáquiëʼ ca naca yödzöhuë́ʼ que queë́gaquiëʼ, en buluʼrúaj böʼ xihuiʼ yúʼugaca bönachi naʼ.
12 de modo que até lenços e aventais que Paulo usava eram levados e colocados sobre os enfermos. Estes eram curados de suas doenças, e os espíritos malignos saíam deles.
13 Níʼirö bal-lëʼ bönniʼ judío udá dzaga tuʼbéajëʼ böʼ xihuiʼ gulë́ʼënnëʼ uluʼgunëʼ dxin Lëʼ Xanruʼ Jesús para uluʼbéajëʼ yuguʼ böʼ xihuiʼ yúʼugaca bönachi, taʼnnë́ʼ:
13 Alguns judeus que andavam expulsando espíritos malignos tentaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre os endemoninhados, dizendo: "Em nome de Jesus, a quem Paulo prega, eu lhes ordeno que saiam! "
14 Caní gulunëʼ gadxi bönniʼ zxíʼinëʼ Esceva, tu bönniʼ judío náquiëʼ bönniʼ lo ládjagaquiëʼ bixúz unná bëʼ.
14 Os que estavam fazendo isso eram os sete filhos de Ceva, um dos chefes dos sacerdotes dos judeus.
15 Bubíʼi didzaʼ böʼ xihuiʼ naʼ, gunná:
15 Um dia, o espírito maligno lhes respondeu: "Jesus, eu conheço, Paulo, eu sei quem é; mas vocês, quem são? "
16 Níʼirö guxítiʼë bönniʼ naʼ yuʼu lëʼ böʼ xihuiʼ, yöjenëʼ légaquiëʼ ziʼ, en bucul-lëʼ yúguʼtëʼ, tuʼ guzxéquiʼrönëʼ ca légaquiëʼ. Caní guca, xiguídigacasëʼ, en huë́ʼgacatëzëʼ buluʼzxúnnajëʼ gadxëʼ bönniʼ naʼ lu yuʼu niʼ.
16 Então o endemoninhado saltou sobre eles e os dominou, espancando-os com tamanha violência que eles fugiram da casa nus e feridos.
17 Guzë́ didzaʼ ca guca lë ni, ateʼ bilaʼyöni yúguʼtë nupa nacuáʼ lu yödzö Éfeso, bönachi judío, en bönachi izáʼa, ateʼ yúguʼtëʼ guládxinëʼ Dios. Que lë ni naʼ gulunëʼ zxön Lëʼ Xanruʼ Jesús.
17 Quando isso se tornou conhecido de todos os judeus e os gregos que viviam em Éfeso, todos eles foram tomados de temor; e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Lëscaʼ bilaʼdxinëʼ zián bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo, en gulaʼxóalëpëʼ dul-laʼ nabágaʼgaquiëʼ, en gulaʼguíxjöʼë le chigulunëʼ.
18 Muitos dos que creram vinham, e confessavam e declaravam abertamente suas más obras.
19 Lëscaʼ caní gulunëʼ zián bönniʼ, zíʼalö gulunëʼ yöl-laʼ udzáʼ. Dujuáʼagaquiëʼ yuguʼ guichi udzáʼ quégaquiëʼ, ateʼ buluʼzéguiʼë léguequi lógaca yúguʼtë bönachi. Buluʼlabëʼ tsca nazácaʼgaca guichi naʼ, le guca idú chi un mil dumí plata.
19 Grande número dos que tinham praticado ocultismo reuniram seus livros e os queimaram publicamente. Calculado o valor total, este chegou a cinqüenta mil dracmas.
20 Caní guca, guzëdaʼ xtídzëʼë Xanruʼ, en bidéliʼdaʼ bönachi zián. Idú ládxiʼgaquiëʼ gulaʼyéajlëʼë Cristo.
20 Dessa maneira a palavra do Senhor muito se difundia e se fortalecia.
21 Gudödi gulaca lë ni, benëʼ queëʼ Pablo tsejëʼ Jerusalén, pero zíʼalö ral-laʼ tödëʼ yuguʼ yödzö luyú Macedonia, en luyú Acaya, ateʼ gunnë́ʼ:
21 Depois dessas coisas, Paulo decidiu no espírito ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e pela Acaia. Ele dizia: "Depois de haver estado ali, é necessário também que eu vá visitar Roma".
22 Níʼirö gusö́l-lëʼë-biʼ chópabiʼ biʼi bönniʼ tácalenbiʼ lëʼ, lë́gacabiʼ Timoteo, en Erasto, luyú Macedonia, pero bugáʼanëʼ lëʼ nababa dza luyú Asia naʼ.
22 Então enviou à Macedônia dois dos seus auxiliares, Timóteo e Erasto, e permaneceu mais um pouco na província da Ásia.
23 Buluʼtsatsa bönachi Éfeso dza niʼ, ateʼ gulaʼdáʼbaguëʼë xtídzëʼë Xanruʼ.
23 Naquele tempo houve um grande tumulto por causa do Caminho.
24 Benëʼ Demetrio, bönniʼ gubëdxi guíë plata ga buluʼtsatsëʼ. Run cazëʼ yuguʼ lidxi budóʼ guiö́j budóʼ yaga néquiguequini plata que dios quégaquiëʼ, lënu Diana. Gulaʼziʼë bönniʼ tunëʼ dxin ni dumí bach.
24 Um ourives chamado Demétrio, que fazia miniaturas de prata do templo de Ártemis e que dava muito lucro aos artífices,
25 Butubëʼ Demetrio naʼ iaʼzícaʼrëʼ bönniʼ tunëʼ laʼ dxin nisö, ateʼ gudxëʼ légaquiëʼ:
25 reuniu-os juntamente com os trabalhadores dessa profissão e disse: "Senhores, vocês sabem que temos uma boa fonte de lucro nesta atividade
26 Riléʼeliʼ, en riyö́niliʼ ca runëʼ Pablo naʼ. Calë́gasö Éfeso ni, pero idú luyú Asia chibidéliʼnëʼ bönachi zián, ateʼ chibutsë́ʼë ca tunëʼ, tuʼ rëʼ légaquiëʼ: “Yúgu le núngaca bönachi bitiʼ nácagaca dios.”
26 e estão vendo e ouvindo como este indivíduo, Paulo, está convencendo e desviando grande número de pessoas aqui em Éfeso e em quase toda a província da Ásia. Diz ele que deuses feitos por mãos humanas não são deuses.
27 Calë́gasö zoa bönadxi ugáʼana cáʼasö dxin ni runruʼ, pero lëscaʼ zoa bönadxi ugáʼana cáʼasö yudoʼ que dios zxön lënu Diana. Caní gaca, ugáʼana cáʼasö yöl-laʼ zxön queë́nu, dios ni taʼyéaj ládxiʼgaca-nu bönachi idútë luyú Asia, encaʼ idútë yödzölió.
27 Não somente há o perigo de nossa profissão perder sua reputação, mas também de o templo da grande deusa Ártemis cair em descrédito e de a própria deusa, adorada em toda a província da Ásia e em todo o mundo, ser destituída de sua majestade divina".
28 Cateʼ yuguʼ bönniʼ naʼ bilaʼyönnëʼ didzaʼ ni, gulaʼlédeʼenëʼ, ateʼ guluʼë zidzaj didzaʼ, taʼnnë́ʼ:
28 Ao ouvirem isso, eles ficaram furiosos e começaram a gritar: "Grande é a Ártemis dos efésios! "
29 Caní guca, buluʼtsatsa bönachi idútë lu yödzö naʼ, ateʼ guláquiëʼ tuz, en carelö yöjáquiëʼ löʼa yúlahuiʼ. Guláʼayöjëʼ Gayo, en Aristarco, bönniʼ Macedonia túngaquiëʼ Pablo tsözxö́n, ga niʼ.
29 Em pouco tempo a cidade toda estava em tumulto. O povo foi às pressas para o teatro, arrastando os companheiros de viagem de Paulo, os macedônios Gaio e Aristarco.
30 Cateʼ gúʼunnëʼ Pablo tsáziëʼ ga nacuáʼ bönachi zián naʼ, bitiʼ caʼ guluʼë lëʼ lataj bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo.
30 Paulo queria apresentar-se à multidão, mas os discípulos não o permitiram.
31 Lëscaʼ caní gulunëʼ bal-lëʼ bönniʼ yúlahuiʼ que luyú Asia, bönniʼ taʼléʼenëʼ Pablo dxiʼa. Gulaʼsö́l-lëʼë queëʼ nupa gulátaʼyu lahuëʼ bitiʼ tsaziëʼ löʼa yúlahuiʼ naʼ.
31 Alguns amigos de Paulo dentre as autoridades da província chegaram a mandar-lhe um recado, pedindo-lhe que não se arriscasse a ir ao teatro.
32 Ga niʼ tuʼtsatsëʼ, en taʼbö́dxiʼë, tu le taʼnnë́ʼ bal-lëʼ, en iaʼtú le taʼnnë́ʼ iaʼzícaʼrëʼ, tuʼ rö́ʼögacasëʼ baröli bönniʼ zián naʼ tuʼtsatsëʼ, en láʼtuʼbiquiʼ yúguʼtëgaquiëʼ bitiʼ nö́zguequinëʼ bizx que naʼ nudúbigaquiëʼ niʼ.
32 A assembléia estava em confusão: uns gritavam uma coisa, outros gritavam outra. A maior parte do povo nem sabia por que estava ali.
33 Níʼirö yuguʼ bönniʼ judío gulaʼbéajëʼ Alejandro ladaj bönachi zián naʼ, ateʼ buluʼdxíguëʼë lëʼ lógaca bönachi zián naʼ. Buluʼe Alejandro naʼ len nëʼë para ilaʼbö́ʼ dxisö, tuʼ gúʼunnëʼ guʼë didzaʼ le gácalen yuguʼ bönniʼ judío naʼ lógaca yúguʼtëguequi.
33 Alguns da multidão julgaram que Alexandre era a causa do tumulto, quando os judeus o empurraram para frente. Ele fez sinal pedindo silêncio, com a intenção de fazer sua defesa diante do povo.
34 Cateʼ guléquibeʼenëʼ náquiëʼ judío, yúguʼtëʼ guluʼë tsözxö́n zidzaj didzaʼ idú ca chopa hora, taʼnnë́ʼ:
34 Mas quando ficaram sabendo que ele era judeu, todos gritaram a uma só voz durante cerca de duas horas: "Grande é a Ártemis dos efésios! "
35 Níʼirö bönniʼ uzúaj que yúlahuiʼ benëʼ ga gulaʼbö́ʼ dxisö bönachi zián naʼ, gunnë́ʼ:
35 O escrivão da cidade acalmou a multidão e disse: "Efésios, quem não sabe que a cidade de Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis e da sua imagem que caiu do céu?
36 Cuntu nu gaca táʼbagaʼ lë ni. Que lë ni naʼ run bayudxi sóaliʼ dxisö, en bitiʼ bi gúntëziliʼ.
36 Portanto, visto que estes fatos são inegáveis, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 Nachë́ʼgacaliʼ-nëʼ bönniʼ ni, en bitiʼ taʼbanëʼ le dzöʼö yudoʼ, en bitiʼ taʼnnë́ xihuëʼë queë́nu dios queë́liʼ.
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, embora eles não tenham roubado templos nem blasfemado contra a nossa deusa.
38 Que lë ni naʼ, channö zoa didzaʼ bizxaj quégaquiëʼ Demetrio, en yuguʼ bönniʼ gubëdxi guíë plata nacuáʼlenëʼ lëʼ, len nútiʼtës bönniʼ, dë lataj ga nu uzë́ nagui légaquiëʼ, en zoa nu uchiʼa usörö́ légaquiëʼ. Niʼ huáca uluʼzegui luzáʼagaquiëʼ didzaʼ tuëʼ iaʼtúëʼ.
38 Se Demétrio e seus companheiros de profissão têm alguma queixa contra alguém, os tribunais estão abertos, e há procônsules. Eles que apresentem suas queixas ali.
39 Naʼa, channö dë iaʼtú le inábaliʼ, huáca ucáʼanaruʼ tsahuiʼ le cateʼ uluʼdubi bönniʼ yúlahuiʼ ca naʼ rinná bëʼ yúlahuiʼ.
39 Se há mais alguma coisa que vocês desejam apresentar, isso será decidido em assembléia, conforme a lei.
40 Zoa bönadxi nu uzegui rëʼu didzaʼ niʼa que dzatsa ni guca naʼa, inná ridáʼbagaʼruʼ yúlahuiʼ. Bitiʼ bi gaca innaruʼ bizx que guca dzatsa ni.
40 Da maneira como está, corremos o perigo de sermos acusados de perturbar a ordem pública por causa dos acontecimentos de hoje. Nesse caso, não seríamos capazes de justificar este tumulto, visto que não há razão para tal".
41 Cateʼ budxi bëʼë didzaʼ ni, busö́l-lëʼë bönachi zián naʼ nudúbigaca niʼ tsöhuö́jgaca lídxiguequi.
41 E, tendo dito isso, encerrou a assembléia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.