Lucas 12
Fat Mata ogepma (YUW) vs NVT
1 Oro Yesuho Farisiha garac mata orongi yongga idina owi amna koböcma tausen tausen worochon toroc yu engmuya suran togung. Suran tongmuya auho nucni yamben yambenno togung. Tuna Yesuho forosingga youp amnani mata ingoroc ingoc, “Son Farisihon toroc kiap imanangniha acacho itongitnung. Yuhon toroc kiap orin duc matano woi yaitni tungugon muno. Toroc kiapmo wontucmuno ihorocnoho wömai yis simbang owi amnadec ohongmuna yu dongyun mointontang.
1 Quando as multidões cresceram a ponto de haver milhares de pessoas atropelando-se e pisando umas nas outras, Jesus concentrou seu ensino nos discípulos, dizendo: “Tenham cuidado com o fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Manomano tomnobarac itacma woi ambarac eran öngkungbödeangoc. O kombic kombic öpma woi Kopotorocho ambarac tun eran engoc.
2 Virá o dia em que tudo que está encoberto será revelado, e tudo que é secreto será divulgado.
3 O sontho mata kumbong inun ganun tongidangma wo wömai suraroho sepdec tuctugo kombing-bödenahing. O ihorocgon sontho böc ganang itmuya mata masang yogungma wo wömai mit auho böc taitdec suraro inong furang tuya tuctugo kombinahing,” Yesu yu ihoroc yogoc.
3 O que vocês disseram no escuro será ouvido às claras, e o que conversaram a portas fechadas será proclamado dos telhados.
4 Yesuho matano sakaun fiuna yogoc, “Oröcnai, nocho ingoroc kantiwa, sontho guroc amnaha botoninga. Yu ogep godip föp soni tong omom tup mahong yaru soni tu moin toctochon gesö wömai yu maidimoc.
4 “Meus amigos, não tenham medo daqueles que matam o corpo; depois disso, nada mais podem lhes fazer.
5 Worocha wömai son numaha sinom gending imongga botodarut? Woi Kopotoroc yu tunguhagon. Guroc amna yu wömai godip föp soni dong omom tontang mahong mit wömai Kopotorocho yaru soni ep bohöng woce tomun ongun. Boinno sinom, son Kopotoroc yu tunguhagon anggendingo botodarut.
5 Mas eu lhes direi a quem devem temer. Temam a Deus, que tem o poder de matar e lançar no inferno. Sim, a esse vocês devem temer.
6 “Kombiarut, non amna non yup obugu obuguha kombingidamon woi yapmu obugu sinom mahong Kopotoroc yu wömai yup obugu obugu tungu auha maedet imic.
6 “Qual é o preço de cinco pardais? Duas moedas de cobre? E, no entanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 O sontha tingting, sonu amna, son yup obugu wo yanggiraang. Worocha tongga Kopotorocho sontha maedet imic. Muno sinom, yu bic sakemsoni ambarac embat-bödehac. Worocha son botoninga.”
7 Até os cabelos de sua cabeça estão todos contados. Portanto, não tenham medo; vocês são muito mais valiosos que um bando inteiro de pardais.
8 Yesuho wönggon mata sakaun fiuna yogoc, “Nocho ingoroc kantiwa, amna auho nochon ma owi amnadec yong taantacanu wömai Amnahon Manano yu amna worochon mano Kopotorochon sum yaruho yangamin ihorocgon yong taantac.
8 “Eu lhes digo a verdade: quem me reconhecer aqui, diante das pessoas, o Filho do Homem o reconhecerá na presença dos anjos de Deus.
9 Wohong amna auho nakaha yangam fapfap tongmuna möp yontacanu wömai nocho ihorocgon Kopotorochon sum yaruho yangamin yuha inong möpmöp tangot.
9 Mas quem me negar aqui será negado diante dos anjos de Deus.
10 “Amna au yu Amnahon Mananoha mata metec yontacma worochon turongo wömai bödeangoc mahong amna au Kunkun Yaruha yong samborec yontacma worochon turongo wömai öngahu o mithu iditnoho iditno yudec engoc.
10 Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, mas quem blasfemar contra o Espírito Santo não será perdoado.
11 “Oro ayam soniho kangato Yuda nanohon fatmata yocyoc bucinthu o gavmanothu o amna morömaho yangaminthu woce mata youpdec fohong kunahing. Ihoroc tuya sonu yuha botongmuya ‘yaö mata urago imontamonthu o tingting sinom inontamonthu’ yongo kombingbanac toninga.
11 “Quando vocês forem julgados nas sinagogas e diante dos governantes e das autoridades, não se preocupem com o modo como se defenderão nem com o que dirão,
12 Bongono wocin wömai Kunkun Yaruho fasun kamongga ‘mata ihoroc ihoroc yarut’ yongo kanangoc.”
12 pois o Espírito Santo, naquele momento, lhes dará as palavras certas”.
13 Oro owi amna koböcma sinompho Yesuot suran tongmuya amna auho Yesu dönac ingoroc inogoc, “Fandat fandat amna, nochon nandöngna yu urop omboc mahong fim öresac wömai oröcnaho inohagon fogitdup togoc. Worocha gocho oröcna inia yuho silip tongga nochon fadu erangga noc nampun.”
13 Então alguém da multidão gritou: “Mestre, por favor, diga a meu irmão que divida comigo a herança de meu pai!”.
14 Ihoroc inuna Yesuho mata urago ingoroc iban imogoc, “Tingting oro. Numaho ‘nocho sonthon mata soni ya bödehun’ yongo tohong nugoc? Nocu youp ihorocnoha maebot.”
14 Jesus respondeu: “Amigo, quem me pôs como juiz sobre vocês para decidir essas coisas?”.
15 Yesuho amna wo ihoroc inongga mit owi amna ambarac ingoroc inogoc, “Son soni woho, irot soniho yoctec möneng manomano worocdec ding fiicyit. Son manomano sonihagon fogit fogitha yang ibip toninga. Möneng yoctec manomano koböcma worocho wömai gakain itonggong ogepma matun öngkung gamic, muno sinom.”
15 Em seguida, disse: “Cuidado! Guardem-se de todo tipo de ganância. A vida de uma pessoa não é definida pela quantidade de seus bens”.
16 Yesu ihoroc yongga mit yoctec möneng feng suran toctochon mata tepmo au ingoroc yogoc, “Amna au mönengno koböc idimogungma yuhon öndec wömai nacno koböcma sinom öngkungga idung.
16 Então lhes contou uma parábola: “Um homem rico tinha uma propriedade fértil que produziu boas colheitas.
17 Ihoroc idiya yangga amnaho kombic kombic youp morö tongo yogoc, ‘Oro nocu ting tontat? Nochon böcna obugu worocha nacno ambarac woce feng suran toctocno woi angit matit.’
17 Pensou consigo: ‘O que devo fazer? Não tenho espaço para toda a minha colheita’.
18 Yu ihoroc kombingga wönggon yogoc, ‘Muyu, noc ingoroc tontat, noc nacno ficfic böcnai idangma wo ambarac gumanda böc moröma, moröma sinom temongma öhun. Temongma uuna nacno orin manomano yoctecna ambarac wo fogida wocin feng suran tangot.
18 Por fim, disse: ‘Já sei! Vou derrubar os celeiros e construir outros maiores. Assim terei espaço suficiente para todo o meu trigo e meus outros bens.
19 Ihoroc toya idiya nocho borongdetmaina yontat, ‘Mayain, nocu amna moröma sinom, noc biruc bongono koböchon toroc nacno manomano ogepma ogepmagon itnamang. Worocha wömai noc sum sogida komong itmaina bongono muno nacno tong sonocgon tongo borongdeda engot.’
19 Então direi a mim mesmo: Amigo, você guardou o suficiente para muitos anos. Agora descanse! Coma, beba e alegre-se!’.
20 “Oro yoctec amna yu ihoroc kombigoc mahong Kopotorocho yu inogoc, ‘Goc amna bumbumyi sinom. Önga kumbong ngorochagon wömai gocu omentaroc. Omentarocmaha manomano ambarac feng suran togorocma wo tingtingno sinom tongfat geantac? Muno woi gocho youp moröma sinom komanang togoroc’ Kopotorocho yu ihoroc inogoc.”
20 “Mas Deus lhe disse: ‘Louco! Você morrerá esta noite. E, então, quem ficará com o fruto do seu trabalho?’.
21 Oro Yesuho mata tepmo woroc yongga mata worochon boinnoha wömai ingoroc yogoc, “Kiapmo worocho wömai owi amna gurochon manomano koböcma inohagon feng suran tongidangma yudec öngkuangoc. Yu wömai gurochon manomanogon idimang mahong Kopotorocho yangamin wömai yu uroci sinom itmuya yapmu orogoma au maidimic.”
21 “Sim, é loucura acumular riquezas terrenas e não ser rico para com Deus”.
22 Oro mit Yesuho wönggon mata sakaun fiuna youp amnani ingoroc inogoc, “Nocho ingoroc kantiwa, son mata tepmo ono yatma worocha kombingmuya itonggong soniha kombingbanac tongga ingoroc yoninga: Oro yaöhong naantamon? O son godipföp soniha kombingbanac tongga ingoroc kombininga: Tec boru yaöhong tong faantamon.
22 Então, voltando-se para seus discípulos, Jesus disse: “Por isso eu lhes digo que não se preocupem com a vida diária, se terão o suficiente para comer, ou com o corpo, se terão o suficiente para vestir.
23 Kombiarut, nacnohagon tongga son itonggong ogepma mau feic. O tec boruchogon godip föb soni matongfat keic.
23 Pois a vida é mais que comida, e o corpo é mais que roupa.
24 “Son köec köec yupha kombiarut. Yu wömai nacno mamöngidang. O ihorocgon nacno oringga bucin fong suran matongitang mahong Kopotorocho yu nacno angitgon imongitac. O owi amna son wömai yup yanggiratno sinom tang. Worocha tongga Kopotorocho son ihorocgon angitgon kangtoreantac.
24 Observem os corvos. Eles não plantam nem colhem, nem guardam comida em celeiros, pois Deus os alimenta. E vocês valem muito mais que qualquer pássaro.
25 Oro sondecma numaho sinom kombingbanac moröma tongmuna itonggongno obmugon sakaun fiun?
25 Qual de vocês, por mais preocupado que esteja, pode acrescentar ao menos uma hora à sua vida?
26 Guroc amna non wömai ihoroc toctochon gesö maitnimic. Worocha son yapmu auha kombingbanac tongitninga!
26 E, se não podem fazer uma coisa tão pequena, de que adianta se preocupar com as maiores?
27 “Kombiarut, yoröc bömbopho kombingbanac matongidang. Yuho boru bubup worochon foro makombing mahong tong fatfatno wömai ogepma sinom idimpac. Osuc king Salomon yuhon tec tohomumöcno koböcma sinom idimogung mahong saröc bömbopmohon tong fatfatnoho wömai Salomonthon tec borucno anggiratbödehac.
27 “Observem como crescem os lírios. Não trabalham nem fazem suas roupas e, no entanto, nem Salomão em toda a sua glória se vestiu como eles.
28 Oro, owen wo wömai önga muyunoho idiya kembotgon amnaho faingo epin fongyu möngidang mahong Kopotorocho yu tongfatfatno ogepma sinom imongitac. O sonu wömai saröchon toroc muno, sonu amna. Worocha tongga Kopotorocho ogepma sinom kangtorengitac. Mayain, sonthon kombing tobic tobic soni obugu sinom yo!
28 E, se Deus veste com tamanha beleza as flores que hoje estão aqui e amanhã são lançadas ao fogo, não será muito mais generoso com vocês, gente de pequena fé?
29 “Son ‘nacno yamuc nahema sogida naantamon’ yongga kombingbanac toup tongitninga.
29 “Não se inquietem com o que comer e o que beber. Não se preocupem com essas coisas.
30 Bumbumyi nano yu wömai Kopotorochon foro makombing. Worocha tongga yu kombingbanac morö tongmuya gurochon manomanoha yabic yabic youp morö tongidang. Wohong sonu ihoroc toninga, Kopotoroc Nandöng soni yu urop kombihac, son yaö manomanoha docmöang.
30 Elas ocupam os pensamentos dos pagãos de todo o mundo, mas seu Pai já sabe do que vocês precisam.
31 Son muyu ‘Kopotorocho moröm tong nimpun’ yongo irot soni yuha bogiarut. Son ihoroc tontanganu wömai Kopotorocho gurochon manomano ihorocgon angitgon kamangoc,” Yesuho kombingbanac toctochon matano ihoroc yogoc.
31 Busquem, acima de tudo, o reino de Deus, e todas essas coisas lhes serão dadas.
32 Yesuho mata sakaun fiuna ingoroc yogoc, “Nakain owi amna torop obugu, sonu botoninga. Nandöng soni yu urop ‘moröm tong kampiwa’ yongo mom toborucno ‘sontha’ yongo bogigoc.
32 “Não tenham medo, pequeno rebanho, pois seu Pai tem grande alegria em lhes dar o reino.
33 Son muyu yoctec manomano soni mönengha fiuya owi amnaho wuuya sonu wöngnacno amna uroci imarut. Ihoroc tuya wömai sonthon wöngnac soni momdec moröma engoc. Momphon wöngnacno wömai nogotno fatfatno muno o usem amnaho usem toctocno muno.
33 “Vendam seus bens e deem aos necessitados. Com isso, ajuntarão tesouros no céu, e as bolsas no céu não se desgastam nem se desfazem. Seu tesouro estará seguro; nenhum ladrão o roubará e nenhuma traça o destruirá.
34 Kombiarut, goc kombiiya yapmu au moröma ogepma sinom itac. Ihoroc kombinggai wömai irodaho yapmu worochagon ibibo kombingmuna worocdecgon sakai fiantac.”
34 Onde seu tesouro estiver, ali também estará seu coração.”
35 Yesuho wönggon matano sakaun fiuna ingoroc yogoc, “Son youp toctocha boru soni tong docut tongga bot godip akep tarut. Son gop gangga tong arangarang tongga iditnung.
35 “Estejam vestidos, prontos para servir, e mantenham suas lâmpadas acesas,
36 Sonu amna morömahon youp wabkaracni simbang idarut. Amna moröma auho oimnahon tong sonocdec ida dongyun fauya böcnon eboc. Engmuna simbu wagauna youp wabkaracniho tong arangarang tongga ida karupgon simbu fagarit imogung.
36 como se esperassem o seu senhor voltar do banquete de casamento. Então poderão abrir-lhe a porta e deixá-lo entrar no momento em que ele chegar e bater.
37 Nocho boinno sinom kantiwa, amna morömaho engmuna yauna youp wabkaracni arangarang yongga entanganu wömai yu youp wabkarac yong moröng imuna borongdeantang. Tuya amna morömaho youphon boruno temongga youp wabkaracni ‘omoc idarut’ inongga nacno fengga imuna naantang.
37 Os servos que estiverem prontos, aguardando seu retorno, serão recompensados. Eu lhes digo a verdade: ele mesmo se vestirá como servo, indicará onde vocês se sentarão e os servirá enquanto estão à mesa!
38 Oro amna moröma yu kumbong boniphu o fup sigo yongidinahu engmuna yaunai youp wabkaracni maduhi entanganu wömai woroc, amna morömaho youp wabkaracni inong borong tuna yu ogepma sinom entang.
38 Quer ele venha no meio da noite, quer de madrugada, ele recompensará os servos que estiverem prontos.
39 “Oro kombiarut, böc morömpho usem amnahon ebep bongono tuctugo kombinggai wömai yu gön tongga idina usem amnaho böcno magumaric.
39 “Entendam isto: se o dono da casa soubesse exatamente a que horas o ladrão viria, não permitiria que a casa fosse arrombada.
40 O worochon toroc son ihorocgon bongono muno gön tongga arangarang yongga iditnung. Wömai yaha, sonu yontang, ‘yu maehic’ mahong bongono wocingon sinom wömai Amnahon Manano ehangoc,” Yesuho arangarang yongga idithon mata tepmo ihoroc yogoc.
40 Estejam também sempre preparados, pois o Filho do Homem virá quando menos esperam”.
41 Ihoroc yuna Pitaho Yesu inong ac tongga yogoc, “Moröma goc mata tepmo yarocma woi nonihagon yarocha woha ‘owi amna ambarac kombiarut’ yongo yaroc?”
41 Então Pedro perguntou: “Senhor, essa ilustração se aplica apenas a nós, ou a todos?”.
42 Woroc yuna Morömaho mata urago ingoroc iban imogoc, “Oro, amna moröma yu wömai inoin youp wabkaracni soworengga youp wabkarac kombic kombicno ogepma orin youpno gacigon tongitacma yugon wömai youp morömaha soworengga youp mata ingoroc inontac, ‘Gocu youp wabkaracnai ambarac yangtorengga iti. Gocho yu bongono bongonodec yamuc nacno inoin inoin torocdec silip tong imiruc,’ amna morömaho youp wabkaracno ihoroc inontac.
42 O Senhor respondeu: “O servo fiel e sensato é aquele a quem o senhor encarrega de chefiar os demais servos da casa e alimentá-los.
43 Ihoroc inongga sa korungon ongga wönggon ibarun fauna böcnon engmuna auna youp wabkaracnoho youpno ogepma sinom togoc. Tuna amna morömaho youp wabkarac ihorocnomaha irot ogep tong imuna borongdetno sinom tontac.”
43 Se o senhor voltar e constatar que seu servo fez um bom trabalho,
44 Yesuho ihoroc yongo yogoc, “Nocho boinno sinom kantiwa, amna moröma yu wömai böcnohu o yoctecnohu o manomano ambarac idimangma wo youp amna ogepma worochon oburodec fiuna yu wo ambarac yangtoreantac.
44 eu lhes digo a verdade: ele colocará todos os seus bens sob os cuidados desse servo.
45 “Wohong youp wabkarac worocho ‘amna morömaho karup maehic’ yongo forosingga youp wabkarac nucni dong mongkengga obökuya yu inoho tong sonoc tongga wain yamuc nangga bumbum yontacanu
45 O que acontecerá, porém, se o servo pensar: ‘Meu senhor não voltará tão cedo’, e começar a espancar os outros servos, a comer e a beber e se embriagar?
46 wömai amna morömaho bongono youp wabkaracno makombican wocin engga aantacmai youp wabkaracho etno itmuna tong bumbum tac. Tuna amna morömaho youp wabkaracno tun obukocno sinom tongga owi amna kombing tobic tobicno muno yuot tomun ongontac.
46 O senhor desse servo voltará em dia em que não se espera e em hora que não se conhece, cortará o servo ao meio e lhe dará o mesmo destino dos incrédulos.
47 “Oro, youp wabkarac au yu amna morömahon youp mata kombihac mahong worochon toroc matichu o morömaha tong arangarang matichu wömai woroc, morömanoho engmuna ecego sinom toup wentac.
47 “O servo que conhece a vontade do seu senhor e não se prepara nem segue as instruções dele será duramente castigado.
48 Wohong youp wabkarac au yu amna morömahon irot kombic kombicno makombii toroc kiap wontucmuno tunai wömai amna morömaho yu obmugon wentac.
48 Mas aquele que não a conhece e faz algo errado será castigado com menos severidade. A quem muito foi dado, muito será pedido; e a quem muito foi confiado, ainda mais será exigido.”
49 Yesuho yogoc, “Nocho ebotma woi ‘ep aranggum guroc ngocin öhun’ yongo ebot. O ep aranggum urop uunai wömai nocu borongdeam.
49 “Eu vim para incendiar a terra, e gostaria que já estivesse em chamas!
50 Wohong osuc wömai nocho yamuc gupgup toroc kiap au inobarac sinom sogiwa. Önga noc wo abe masogii itmaina irotnaho toup mep tat.
50 No entanto, tenho de passar por um batismo e estou angustiado até que ele se realize.
51 Sonu ingoroc kombininga: Nocho ayam ayam kiap ta bödec bödecha guroc ngocin ebot. Muno sinom, nocho owi amna suraro tong fuc toctocha ebot.
51 Vocês pensam que vim trazer paz à terra? Não! Eu vim causar divisão!
52 Önga forosingga wömai yomot macni fani obukemaho fuc tongga anfiho wömai yaimahon ayam tongga itnahing. O yaimaho wömai anfimaha ayam tongga itnahing.
52 De agora em diante, numa mesma casa cinco pessoas estarão divididas: três contra duas e duas contra três.
53 O fanoho wömai mananoha ececgo angga engoc. O mananoho wömai fano ayam tong imongga engoc. O macnoho wömai wenoha ayam tongga engoc. O wenoho macnoha ayam tong imongga edengoc. O ihorocgon yan korama yu inohogon ayam ayam tongga idtahamoroc,” Yesuho inoin foroha ihoroc yogoc.
53 “O pai ficará contra o filho e o filho contra o pai; a mãe contra a filha e a filha contra a mãe; a sogra contra a nora e a nora contra a sogra”.
54 Owi amna koböcma yu suran tongga idiya Yesuho inogoc, “Mompho sa tombuna sonu yongidang, ‘Urop komöc möantac.’ Ihoroc yunai komöcho boinno möantac.
54 Então Jesus se voltou para a multidão e disse: “Quando vocês veem nuvens se formando no oeste, dizem: ‘Vai chover’. E têm razão.
55 O ihorocgon sum morömaho busongga mom muropmo fongunai wömai sonu yongidang, ‘Önga sepho toup diantamon.’ Ihoroc yuyai sepho boinno toup foriantac.
55 Quando sopra o vento sul, dizem: ‘Hoje vai fazer calor’. E assim ocorre.
56 Oro, son owi amna imanangni, son guroc orin momphon weranno angga tuctugo kombingidang, iho iho engoc. Worochoi Kopotorocho weran kamongitacma woroc wömai sontho angit mangsoworengidang.”
56 Hipócritas! Sabem interpretar as condições do tempo na terra e no céu, mas não sabem interpretar o tempo presente.
57 Yesuho yogoc, “Son sonibut toroc kiap yaönomaho wömai nongnong ogepma itacma, wo kombing soworearut.
57 “Por que não decidem por si mesmos o que é certo?
58 Oro amna auho goc mata youpdec tohong guuna yuot uyap ongmunyai goc ‘matana bödehun’ yongo kiring imia yun bödehun. Wömai yaha, mataya mayun bödeunai wömai yuho mata youpdec tohong guuna mata soworec soworec amnaho goc sogito tawa amnaho oburodec siantac. Woroc tuna tawa amnaho goc yi bucin tohong guantac.
58 Quando você e seu adversário estiverem a caminho do tribunal, procurem acertar as diferenças antes de chegar lá. Do contrário, pode ser que o acusador o entregue ao juiz, e o juiz, a um oficial que o lançará na prisão.
59 Nocho boinno sinom kantiwa, goc yi bucin itmina yuho möneng namba ganangma woroc wuya wömai asan gamuya ongontaroc mahong möneng au maidgamuyai wömai woroc, gocu yi bucingon edengoroc,” Yesuho ihoroc yogoc.
59 Eu lhe digo: você não será solto enquanto não tiver pago até o último centavo”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.