Lucas 12
yns (YNS) vs ARIB
1 Yàmɛnà naa utaaŋ nsil alan, baar nsaab bàkyer ayàköŋ, ba bàndyàndyaar ba a ba kà in'kɔl. Yɛsu kàtàsɛmà mutɛn a alɔŋki ande naa: « Làduub mii abɛ ntɔn ful a Amfarisi, iswaŋà naa ukwen a loor.
1 Ajuntando-se entretanto muitos milhares de pessoas, de sorte que se atropelavam uns aos outros, começou Jesus a dizer primeiro aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Ndaa yanswà yàŋàyee ikyer asàmɛnà u mii, ndaa a unku ikyer asàtoo.
2 Mas nada há encoberto, que não haja de ser descoberto; nem oculto, que não haja de ser conhecido.
3 Lalan ndaa yanswà làsàtɛn bɛ u làpib, bàkyer asàwem u mwäänà answà, wɛɛ ndaa yanswà làsàŋüŋün bɛ u mun a tsü uboo a suk aŋàdübà, isàbulà ndaa a kuub in'kwɛŋ udu a nsyä a ndwà.
3 Porquanto tudo o que em trevas dissestes, à luz será ouvido; e o que falaste ao ouvido no gabinete, dos eirados será apregoado.
4 « Asam amɛ, mɛ alàkyään naa: twon lan'man bɔɔmà a baar bàfàlɔ ndür mpɛl, wɛɛ mpa bàkwe mufàkyer undiir asin.
4 Digo-vos, amigos meus: Não temais os que matam o corpo, e depois disso nada mais podem fazer.
5 Mɛ in'kyer alàswaŋ nà bɛ lan'kwo mutiin bɔɔmà: làtiin mbuur awe anà ikɔ̈b mukàlàtɔɔm u yaaŋ a mbaa ungö a nkweel. Ndandaa mɛ alàkyään, bɛ bɔɔmà làtiin nde! »
5 Mas eu vos mostrarei a quem é que deveis temer; temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno; sim, digo, a esse temei.
6 « nkye Insɔɔr ityeen bàfàyälà anki ndiim yweel? Wɛɛ Nzam ufàdiimà anki akà umwɛy uboo a bya.
6 Não se vendem cinco passarinhos por dois asses? E nenhum deles está esquecido diante de Deus.
7 Yumwɛy ayi: Itàkal ntswee abɛ yanswà yàŋàtaŋ. Twon lan'man bɔɔmà, ntɔn bɛ lan'söön insɔɔr mbɔɔn u ntal.
7 Mas até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais, pois mais valeis vós do que muitos passarinhos.
8 « Wɛɛ mɛ alàkyään naa mbuur wanswà asàtà imbäl amɛ u mii a baar, Mwan a mbuur sye asun'tɛɛl imbäl u mii a akyeey a Nzam.
8 E digo-vos que todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Wɛɛ mbuur wanswà asàswaŋ ngaal u mii a baar naa nde mɛ kan'yöb anki, nde sye bàsun'yöb anki u mii a akyeey a Nzam.
9 mas quem me negar diante dos homens, será negado diante dos anjos de Deus.
10 Isàkal naa mbuur kan'twe Mwan a mbuur, nde bàsun'dwääl nkul, wɛ mbuur asàto Dweelà In'kyɛɛl, usàwal anki ndwääl a nkul.
10 E a todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do homem, isso lhe será perdoado; mas ao que blasfemar contra o Espírito Santo, não lhe será perdoado.
11 « Mpal bàsàlasyen ba u ndwà a nköŋ a Ayudà ntɔn mukàlatsüül nsaŋ, itàkal kusà a amfum, itàkal kusà a an'yɔl, twon lan'man mpay naa bɛ un'lɔn làkàsà aben, bɛ ndaa nà làkàtɛn.
11 Quando, pois, vos levarem às sinagogas, aos magistrados e às autoridades, não estejais solícitos de como ou do que haveis de responder, nem do que haveis de dizer.
12 Ntɔn Dweelà In'kyɛɛl akyer asàlalɔŋ taaŋ nsil alan ndaa lan'kwo bɛ mutɛn. »
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará na mesma hora o que deveis dizer.
13 Yàmɛnà naa uboo a un'sɛŋ a baar mbuur mwɛy kàtɛn a Yɛsu naa: « Un'lɔɔŋ, un'swɛŋ un'tɔŋ amɛ mukab anà m un'naaŋ abi. »
13 Disse-lhe alguém dentre a multidão: Mestre, dize a meu irmão que reparte comigo a herança.
14 Yɛsu waa kun'fuur naa: « Un'sam amɛ, nà kan'si ntɛɛn abɛ, itàkal nkalsà mukab un'naaŋ abɛ? »
14 Mas ele lhe respondeu: Homem, quem me constituiu a mim juiz ou repartidor entre vós?
15 Nde waa kàtɛn a ba naa: « Làwem ubwaŋàbwaŋ: twon lan'kal anà ngyal mukal anà indiir mbɔɔn, ntɔn mɔ̈ɔ̈ a mbuur kà wà uboo a indiir ande anki, itàkal naa nde wà ŋun'naaŋ. »
15 E disse ao povo: Acautelai-vos e guardai-vos de toda espécie de cobiça; porque a vida do homem não consiste na abundância das coisas que possui.
16 Apan nde katɛɛl nsim yi: « An'ywaŋ a ŋun'naaŋ mwɛy màtwey isaa mbɔɔn.
16 Propôs-lhes então uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produzira com abundância;
17 Nde kàsɛmà muyweer: "Mɛ in'kyer aben? Ntɔn mɛ ikal musà isaa amɛ abi byanswà kyatɛy."
17 e ele arrazoava consigo, dizendo: Que farei? Pois não tenho onde recolher os meus frutos.
18 Apan nde kàtɛn naa: "Mɛ in'yàkyer abà: Mɛ in'kyer ayàpay ikɔr amɛ byanswà ntɔn mutɔŋ byàkölàköl, waa in'yàsà mbɛŋ amɛ yanswà anà isaa amɛ byumwɛy.
18 Disse então: Farei isto: derribarei os meus celeiros e edificarei outros maiores, e ali recolherei todos os meus cereais e os meus bens;
19 Ungö apan mɛ in'yàtɛn a mɛ ŋakwo naa: Mɔ̈ɔ̈ amɛ, ngye awe anà isaa mbɔɔn ntɔn mbul mbɔɔn. Yweer, dyà, nwà, man un'sak."
19 e direi à minha alma: Alma, tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe, regala-te.
20 Wɛɛ Nzam waa kàtɛn a nde naa: "Insil! U mpib a ŋàbà nsil awà ngye akyer akwà. Ayi yanswà an'lɔn ngye ntɔn ngye, nà asàman ubwaŋ a ya?" »
20 Mas Deus lhe disse: Insensato, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Yɛsu kàkwɛy naa: « Abun, ya yabwɛy sye ntɔn mbuur afàköŋà un'naaŋ mbɔɔn ntɔn nde ŋakwo, wɛɛ nde ukɔ̈ɔ̈n akal ŋun'naaŋ ntɔn Nzam. »
21 Assim é aquele que para si ajunta tesouros, e não é rico para com Deus.
22 Apan Yɛsu kàfàtɛn a alɔŋki ande naa: « Lalan m alàkyään naa: Twon lan'man mpay ntɔn mɔ̈ɔ̈ abɛ anà mutɛɛn naa bɛ ininà làyàdyà, itàkal naa ntɔn ndür abɛ naa bɛ ininà làyàbwaar.
22 E disse aos seus discípulos: Por isso vos digo: Não estejais ansiosos quanto à vossa vida, pelo que haveis de comer, nem quanto ao corpo, pelo que haveis de vestir.
23 Ntɔn mɔ̈ɔ̈ kan'söön isaa anà ndür yan'söön ipfɛy.
23 Pois a vida é mais do que o alimento, e o corpo mais do que o vestuário.
24 Làler inkaak, bya ifàkɔn anki, ifàbwo anki, bya ikɔr byatɛy, wɛɛ Nzam akyer afadii. Bɛ lan'söön nɛn!
24 Considerai os corvos, que não semeiam nem ceifam; não têm despensa nem celeiro; contudo, Deus os alimenta. Quanto mais não valeis vós do que as aves!
25 Nà uboo a bɛ, ntɔn ngyɛb ande, kan'kwo mukwɛy akà ilä mwɛy u mɔ̈ɔ̈ ande?
25 Ora, qual de vós, por mais ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado à sua estatura?
26 Isàkal naa bɛ làkwe anki mukyer undiir ikikye, ntɔn nkye làmanà bɛ mpay ntɔn indiir byumwɛy?
26 Porquanto, se não podeis fazer nem as coisas mínimas, por que estais ansiosos pelas outras?
27 Làler iful a an'ywaŋ ifàyɛl bya: bya byàfàsal anki, byàfàtɔŋ anki, wɛɛ mɛ alàkyään naa itàkal Salɔmun unsà un'naaŋ ande wanswà kàsàbwaar anki asànaa bya.
27 Considerai os lírios, como crescem; não trabalham, nem fiam; contudo vos digo que nem mesmo Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como um deles.
28 Isàkal naa Nzam afàbwää iteerà abyà u ywaŋ ŋàbà wɛɛ nkàswo bya bàyàtɔɔm u mbaa, waa Nzam mpa uyàlabwää, bɛ aŋàlàkwikilà ikikye.
28 Se, pois, Deus assim veste a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais vós, homens de pouca fé?
29 Wɛɛ bɛ, twon lan'man mpay ntɔn udyà anà unwà abɛ, twon lan'kal u ngyɛb.
29 Não procureis, pois, o que haveis de comer, ou o que haveis de beber, e não andeis preocupados.
30 Ntɔn indiir abi byanswà baar mpa bàyöb Nzam u mɛɛn mà bàfàleŋ bya taaŋ lanswà. Wɛɛ bɛ, Taaràbɛ akyàyöb naa bɛ làbye anà mfun a bya.
30 Porque a todas estas coisas os povos do mundo procuram; mas vosso Pai sabe que precisais delas.
31 Wɛɛ bɛ, tàlaleŋà imwol a Nzam, waa bàsàlakwɛy indiir abi byanswà. »
31 Buscai antes o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 « Twon an'man bɔɔmà, ngye làböl ikikye! Ntɔn Taaràbɛ kàkwen mukàlapà imwol.
32 Não temas, ó pequeno rebanho! porque a vosso Pai agradou dar-vos o reino.
33 Làyälà indiir abɛ, làpɛ ngim akà aŋàlàmbwà. Làkyer in'di a ngim mpa ifàbwà an'tär. Làyee in'naaŋ abɛ u du, waa mya mpa myàtäy. Mbüüb bàyàkwo anki muwal mya, anà nsɛɛl sye idyà anki mya.
33 Vendei o que possuís, e dai esmolas. Fazei para vós bolsas que não envelheçam; tesouro nos céus que jamais acabe, aonde não chega ladrão e a traça não rói.
34 Ntɔn ikal awà in'naaŋ abɛ, ikal sye iwà mpem abɛ.
34 Porque, onde estiver o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 Làkäl kà igyɛɛŋ musal anà indiir a isal abɛ u kɔɔ. Làwɛy minà abɛ myàkäl myàŋàlɛɛmà.
35 Estejam cingidos os vossos lombos e acesas as vossas candeias;
36 Làkäl asànaa asyääl bàkadilà nkum aba kàkyen mukàbäl un'kyay, ntɔn ba bun'duub ndwà isàkal naa nde kan'yàfura anà kan'bɛɛrà. Mpal uyàfurà nde, ubɛɛrà nde, waa ba bun'duub ndwà.
36 e sede semelhantes a homens que esperam o seu senhor, quando houver de voltar das bodas, para que, quando vier e bater, logo possam abrir-lhe.
37 Un'sak akà asyääl usyetaan nde bàmuleerà mpal uyàfurà nde! Mɛ ndandaa alàkyään, nde ŋakwo asàbwaar ipfɛy a isal, asàpà ba ikal abwaay anà isaa.
37 Bem-aventurados aqueles servos, aos quais o senhor, quando vier, achar vigiando! Em verdade vos digo que se cingirá, e os fará reclinar-se à mesa e, chegando-se, os servirá.
38 Isàkal naa nde kan'yà uboboo a mpib, itàkal naa u nkɔɔ atàtwɛb, un'sak akà asyääl akwà usàtaan nde bàŋàleer! »
38 Quer venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 « Làyöb ubwaŋàbwaŋ naa isàkal naa ŋandwà akyàyöb taaŋ uyà mbüüb, nde uyun'wɛy anki mubilà u ndwà ande.
39 Sabei, porém, isto: se o dono da casa soubesse a que hora havia de vir o ladrão, vigiaria e não deixaria minar a sua casa.
40 Bɛ sye, làduub mii abɛ, ntɔn bɛ làyöb anki taaŋ usàyà Mwan a mbuur. »
40 Estai vós também apercebidos; porque, numa hora em que não penseis, virá o Filho do homem.
41 Apan Petɔlà waa kun'fuul naa: « Mwol, nsim ayi yà ntɔn bi mpɛl lɛɛ ntɔn baar banswà? »
41 Então Pedro perguntou: Senhor, dizes essa parábola a nós, ou também a todos?
42 Mwol waa ufuur naa: « Nà un'syääl a balàbal anà ŋun'yɛnà awà kan'kwo nkum ande mupà buur muler asyääl anà mupà umwɛy umwɛy isaa ande u taaŋ a taaŋ?
42 Respondeu o Senhor: Qual é, pois, o mordomo fiel e prudente, que o Senhor porá sobre os seus servos, para lhes dar a tempo a ração?
43 Un'sak akà un'syääl awà, isàkal naa nkum ande amàyun'taan mukyer isal akin!
43 Bem-aventurado aquele servo a quem o seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Mɛ alàkyään ndandaa, nde asun'sà mfum udu a un'naaŋ ande wanswà.
44 Em verdade vos digo que o porá sobre todos os seus bens.
45 Wɛɛ, isàkal naa un'syääl kan'yweer u mpem ande naa: "Nkum amɛ kan'kyer itaan muyàfurà." Nde usɛmà mudüb baar a isal abaal anà bakaar, isal ande udyà, unwà anà uyɔr man,
45 Mas, se aquele servo disser em teu coração: O meu senhor tarda em vir; e começar a espancar os criados e as criadas, e a comer, a beber e a embriagar-se,
46 apan nkum ande asyefurà ilä mpa kun'dilà nde anà u taaŋ mpa uyöb nde. Apan nkum ande asun'pà ntaaŋàmbar aŋàsöönà, nde asun'sà uboo a un'lwaaŋ a atsüüŋ mpa bàfàlab nswɛɛŋ.
46 virá o senhor desse servo num dia em que não o espera, e numa hora de que não sabe, e cortá-lo-á pelo meio, e lhe dará a sua parte com os infiéis.
47 Un'syääl akwà awà ayöb naa nkum ande ininà ufàkwen, wɛɛ nde ufàkwen anki mukyer ya anà mulɔ̈ɔ̈n ya kusà, nde asàwal an'füm mbɔɔn.
47 O servo que soube a vontade do seu senhor, e não se aprontou, nem fez conforme a sua vontade, será castigado com muitos açoites;
48 Wɛɛ un'syääl akwà mpa uyöb naa nkum ande inina ukwen ntɔn nde, isàkal naa nde an'kyer ube, ntaaŋàmbar ande isàkal ikikye. Isàkal naa mbuur kàwɛl mbɔɔn, bàsun'lɔ̈ɔ̈m sye mbɔɔn. Isàkal naa bàmapà mbɔɔn, bàsalɔ̈ɔ̈m sye mbɔɔn. »
48 mas o que não a soube, e fez coisas que mereciam castigo, com poucos açoites será castigado. Daquele a quem muito é dado, muito se lhe requererá; e a quem muito é confiado, mais ainda se lhe pedirá.
49 « Mɛ kàyi muyàtɔɔm mbaa u mɛɛn. Wɛɛ mɛ in'kwen naa ya ikäl yàŋàlɛɛmà.
49 Vim lançar fogo à terra; e que mais quero, se já está aceso?
50 Ye anà ndüümà mwɛy mɛ in'wal, mɛ waa in'wà u ngyɛb mbɔɔn tii umpal isàkwo ya!
50 Há um batismo em que hei de ser batizado; e como me angustio até que venha a cumprir-se!
51 Nkye bɛ làsii naa mɛ kàyi ntɔn mutwaal duu u mɛɛn? Ŋaa, mɛ alàkyään naa nkaabà.
51 Cuidais vós que vim trazer paz à terra? Não, eu vos digo, mas antes dissensão:
52 Yan'mɛnà naa sɛmà ŋàbawà, u ywar a baar atyeen nkaabà yan'bilà, atär bàkwen anki abɔ̈ɔ̈l, aböɔ̈l bàkwen anki atär,
52 pois daqui em diante estarão cinco pessoas numa casa divididas, três contra duas, e duas contra três;
53 taa ukwen anki mwan ande wà baal, mwan baal ukwen anki taarànde, maa ukwen anki mwan ande wà un'kaar, mwan un'kaar ukwen anki ngwän, maa ukwen anki un'kyay a mwan ande, un'kyay a mwan ukwen anki ukwà ande wà un'kaar. »
53 estarão divididos: pai contra filho, e filho contra pai; mãe contra filha, e filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Ungö apan, Yɛsu waa kàtɛn sye a baar banswà naa: « Umpal làfàman bɛ itööm ntsü làfàmina taaŋ, bɛ làfàtɛn naa: "Mbul akyer anɔ", wa sye afàkyer anɔ.
54 Dizia também às multidões: Quando vedes subir uma nuvem do ocidente, logo dizeis: Lá vem chuva; e assim sucede;
55 Isàkal naa un'pöb an'fà ngyɛl, bɛ làfàtɛn naa: "Ŋàbà mwäänà akal mbɔɔn", wa sye afàkal mbɔɔn.
55 e quando vedes soprar o vento sul dizeis; Haverá calor; e assim sucede.
56 Baar a mpem yweel! Bɛ làkyàyöb ndaa yan'kwo mulyaaŋ u mɛɛn anà u du, wɛɛ ntɔn nkye mpa làyöb bɛ ndaa a mpalàyi? »
56 Hipócritas, sabeis discernir a face da terra e do céu; como não sabeis então discernir este tempo?
57 « Ntɔn nkye bɛ ŋakwo mpa làyöb bɛ musɔɔl ndaa a ndandaa?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Isàkal naa we anà mbur kàmafüün, wɛɛ bɛ làwàmukyà làbay a nsaŋ, leŋ ipöl muyöŋà anà nde mpal làbà bɛ u mbwo. Abun nde ngye uyàfasyen anki akà ntɛɛn, ntɛɛn ayàfapà anki akà un'kyɛɛŋ, un'kyɛɛŋ uyàfabiil anki u bɔlokà.
58 Quando, pois, vais com o teu adversário ao magistrado, procura fazer as pazes com ele no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, e o juiz te entregue ao meirinho, e o meirinho te lance na prisão
59 Kya naa tɛy, mɛ akyään ndandaa, ngye kwo asàtoo anki isàkal naa ngye ngim ande yanswà ŋàtàfur anki. »
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o derradeiro lepto.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.