Lucas 12
ymp (YMP) vs NVT
1 Hêndêng wakma êng me avîlanô bêng anông bomang ethak tom be êyô eva veŋing long. Me Yisu henang ethak ya ŋa hîndông nena, “Môlô yaŋging am ethak Palisi ning kombom kambom. Loho thak evong îtôm ŋa mavî hîmô avîlanô lîvông, metom auk lomaloma hîmô kapôlôŋing. Nôm êng me hîtôm yis be tem nêmbôv avîlanô bêng anông.
1 Quando as multidões cresceram a ponto de haver milhares de pessoas atropelando-se e pisando umas nas outras, Jesus concentrou seu ensino nos discípulos, dizendo: “Tenham cuidado com o fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Nôm takatu be hivuŋi hêk long kapô me tem nimbutak yêing. Me ambô takatu be hivuŋi me tem avîlanô sapêng eyala.
2 Virá o dia em que tudo que está encoberto será revelado, e tudo que é secreto será divulgado.
3 Bêng be ambô takatu be môlô nang hêndêng bîlîvông me tem avîlanô endaŋô êndêng lêkwak. Me ambô takatu be môlô nang thîkôthîk hîlôk melak kapô, êng me tem emba melak vôv be endam bêng ini yêing.
3 O que vocês disseram no escuro será ouvido às claras, e o que conversaram a portas fechadas será proclamado dos telhados.
4 “Yînîng avîlanô, ya hanang ethak môlô nena dô ôkô avîlanô andô. Loho hîtôm iŋgik lemvim kôpik yom vônô. Me heveng yam me tem mî hîtôm embong nômate amî.
4 “Meus amigos, não tenham medo daqueles que matam o corpo; depois disso, nada mais podem lhes fazer.
5 Metom tem yaŋgik ôpatu be tem môlô kô inda thô. Ôpêng me Wapômbêng yom. Yêni hîtôm niŋgik anô te vônô yôvêm me nîmbî ôpêng îndôk amela lêkmala. Be ditu ya hanang ethak môlô nena ôkô Wapômbêng yom.
5 Mas eu lhes direi a quem devem temer. Temam a Deus, que tem o poder de matar e lançar no inferno. Sim, a esse vocês devem temer.
6 “Avîlanô thak êv vuli menak yaônena hethak valuseleng lêkma yi. Metom Wapômbêng mî hîtôm laŋgêv menak takêng te thing amî.
6 “Qual é o preço de cinco pardais? Duas moedas de cobre? E, no entanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Avanông bing, bôk yêni hiwa môlô sapêng kwandôk ŋaung thô yôv. Bêng be môlô me bêng vo menak be ditu dô môlô kô andô.
7 Até os cabelos de sua cabeça estão todos contados. Portanto, não tenham medo; vocês são muito mais valiosos que um bando inteiro de pardais.
8 “Ya hanang ethak môlô nena opalê atu be henang ethak avîlanô nena yêni me yînîng, me Anô Ya Nakandung atu tem nenang emba Wapômbêng mandaluk be aŋêla endaŋô nena, ‘Ôpêng me yînîng.’
8 “Eu lhes digo a verdade: quem me reconhecer aqui, diante das pessoas, o Filho do Homem o reconhecerá na presença dos anjos de Deus.
9 Me ôpatu be henang ethak avîlanô nena hêndô ya, me tem ya nang emba Wapômbêng mandaluk be aŋêla endaŋô nena, ‘Ya hathông ôpêng paling.’
9 Mas quem me negar aqui será negado diante dos anjos de Deus.
10 Me anô te henang ambô kambom hethak Anô Ya Nakandung atu, me tem Wapômbêng êŋgêv ôpêng ya kambom vê. Metom anô te hêyê Lovak Matheng ya ku be henang ambôma hethak nena, ‘Diti me Sakdang ya ku,’ êng me Wapômbêng tem mî nêŋgêv ôpêng ya kambom êng vê amî.
10 Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, mas quem blasfemar contra o Espírito Santo não será perdoado.
11 “Avîlanô evalong môlô hêk be iwa ê êyô melak yeng mena ethaŋang môlô heva ŋa bêŋbêng maleŋing mena ŋa lêk athêng bêng maleŋing, êng me dô môlô kô be lemim êŋgêv nena, ‘Tem yoô nang bisête?’ mena ‘anang viyang bisê?’ Mî.
11 “Quando vocês forem julgados nas sinagogas e diante dos governantes e das autoridades, não se preocupem com o modo como se defenderão nem com o que dirão,
12 Hêndêng wakma êng yom me Lovak Matheng tem nêŋgêv auk êndêng môlô be onang.”
12 pois o Espírito Santo, naquele momento, lhes dará as palavras certas”.
13 Anô te heva avîlanô nômbêng atu lîvông me henang ethak Yisu nena, “Kîdôŋga, wakamik bôk ema yôv be ditu nonang ethak aiyang bêng vo nîmbî wakamik ya nômkama tham ni ondong yi be nêŋgêv yînîng êndêng ya.”
13 Então alguém da multidão gritou: “Mestre, por favor, diga a meu irmão que divida comigo a herança de meu pai!”.
14 Metom Yisu henang hethak ôpêng nena, “Aiyang, opalête hîtôk ya vo yambutak mamu ning jas?”
14 Jesus respondeu: “Amigo, quem me pôs como juiz sobre vocês para decidir essas coisas?”.
15 Me Yisu henang ethak avîlanô nena, “Môlô yaŋging am katô vo dô malemim daŋtang ethak nômkama lomaloma andô. Anô te hiwa nômkama bêng anông metom yêni da mî hîtôm nimbua lêkmala ethak ya nômkama takêng te amî.”
15 Em seguida, disse: “Cuidado! Guardem-se de todo tipo de ganância. A vida de uma pessoa não é definida pela quantidade de seus bens”.
16 Yôv me henang ambô dôhô te hêndêng loho nena, “Anô lêk valuseleng bêng te ya nôm ik anông bêng anông heveng kukapô.
16 Então lhes contou uma parábola: “Um homem rico tinha uma propriedade fértil que produziu boas colheitas.
17 Êng me yêni henang ethak yêni da nena, ‘Tem yambong ômbête? Ya long ya tak yînîng nôm îmô mî.’
17 Pensou consigo: ‘O que devo fazer? Não tenho espaço para toda a minha colheita’.
18 Me yêni henang nena, ‘Bêng be dô me yambong bêŋiti. Yandining yînîng melak sapêng be yandav melak lêkmuk bêŋbêng vo yandô yînîng nôm lêk nômkama sapêng îmô kapô.
18 Por fim, disse: ‘Já sei! Vou derrubar os celeiros e construir outros maiores. Assim terei espaço suficiente para todo o meu trigo e meus outros bens.
19 Me tem ya nang ethak ya da nena, “Lêk yôv! Yînîng nômkama bêng anông hîmô be tem yaŋgang be ya num me ya mô mavî yom îtôm sondakbêng nômbêng iti. Me mî hîtôm yambong ku te amî.” ’
19 Então direi a mim mesmo: Amigo, você guardou o suficiente para muitos anos. Agora descanse! Coma, beba e alegre-se!’.
20 “Metom Wapômbêng henang ethak ôpêng nena, ‘Ong anô molo! Bîlîvông iti me tem yambua yong lêkmala vê be nôma. Me opalê tem nimbua nômkama takatu be hopesang vo ong da?’
20 “Mas Deus lhe disse: ‘Louco! Você morrerá esta noite. E, então, quem ficará com o fruto do seu trabalho?’.
21 “Bêng yom be malêing iti tem nimbutak avîlanô takatu be ithining nômkama bêng anông vo loho da hêk pîk metom loho da me nômkama mî hêk Wapômbêng mandaluk.”
21 “Sim, é loucura acumular riquezas terrenas e não ser rico para com Deus”.
22 — ausente —
22 Então, voltando-se para seus discípulos, Jesus disse: “Por isso eu lhes digo que não se preocupem com a vida diária, se terão o suficiente para comer, ou com o corpo, se terão o suficiente para vestir.
23 — ausente —
23 Pois a vida é mais que comida, e o corpo é mais que roupa.
24 Môlô lemim êŋgêv menak nômbêng iti. Loho thak mî evatho nôm be iwa ya anông amî. Lêk loho ning melak lêk balê etak nôm îmô mî. Metom Wapômbêng thak hevakông loho. Be ditu Wapômbêng la hiving môlô bêng anông hîvô hethak vo menak be tem neyaŋging môlô mavî.
24 Observem os corvos. Eles não plantam nem colhem, nem guardam comida em celeiros, pois Deus os alimenta. E vocês valem muito mais que qualquer pássaro.
25 Be ditu lemim ik am ethak nômate me nôm êng mî hîtôm netak wakma te oyang êyômô môlô ning lêkmala long imbing amî. Mî anông.
25 Qual de vocês, por mais preocupado que esteja, pode acrescentar ao menos uma hora à sua vida?
26 Môlô mî hîtôm ombong nôma yaôna te bêŋiti amî. Me hevong bisête be môlô lemim ik am ethak nômkama bêng vi hiving?
26 E, se não podem fazer uma coisa tão pequena, de que adianta se preocupar com as maiores?
27 “Lemim êŋgêv thiling vuak. Loho ivutak bisête? Loho thak mî evong ku lêk epesang ining thôp amî. Metom ya hanang ethak môlô nena thiling vuak mavî takêng ining wamba leleyang hîvô hethak vo King Solomon ya wamba leleyang lomaloma sapêng.
27 “Observem como crescem os lírios. Não trabalham nem fazem suas roupas e, no entanto, nem Salomão em toda a sua glória se vestiu como eles.
28 Bêng be Wapômbêng hêv wamba mavî mavî hêndêng kamung lomaloma takatu be lêk aô yê, metom yamông me tem îmbôk ethak amela. Me môlô me bêng îvô hethak vo kamung takêng, be ditu Wapômbêng tem nêŋgêv wamba bêng anông êndêng môlô imbing. Alitaknena, môlô ning ôêv iving mî bêng amî.
28 E, se Deus veste com tamanha beleza as flores que hoje estão aqui e amanhã são lançadas ao fogo, não será muito mais generoso com vocês, gente de pequena fé?
29 Be dô kapôlômim iŋgik am be othalo nena oŋgwang ômbê mena unum ômbê andô.
29 “Não se inquietem com o que comer e o que beber. Não se preocupem com essas coisas.
30 Vômbê nena ŋa pîk thak leŋiŋhiki be ethalo nôm takêng, metom môlô ning Kamik heyala nôm takatu be môlô êvyak ethak.
30 Elas ocupam os pensamentos dos pagãos de todo o mundo, mas seu Pai já sabe do que vocês precisam.
31 Be ditu môlô lemim iŋgik am vo othalo Wapômbêng ya lêkliŋyak bêng, me tem nêŋgêv nôm takêng sapêng êndêng môlô imbing.
31 Busquem, acima de tudo, o reino de Deus, e todas essas coisas lhes serão dadas.
32 “Môlô boksipsip ondong yaôna, dô môlô kô andô. Môlô ning Kamik la mavî vo nêŋgêv ya lêkliŋyak bêng êndêng môlô.
32 “Não tenham medo, pequeno rebanho, pois seu Pai tem grande alegria em lhes dar o reino.
33 Be ditu uwa valuseleng hethak môlô ning nômkama me ôŋgêv êndêng ŋa siv. Ovong bêng me tem umbua vak valuseleng atu be hîmô wak nômbêng iti. Vak valuseleng êng me nômkama kêkêlô lomaloma atu be hîmô melak leng be ya dang mî. Melak leng me anô te mî hîtôm nimbua nômate vanî mena sepbidi mî hîtôm imbuling nômate amî.
33 “Vendam seus bens e deem aos necessitados. Com isso, ajuntarão tesouros no céu, e as bolsas no céu não se desgastam nem se desfazem. Seu tesouro estará seguro; nenhum ladrão o roubará e nenhuma traça o destruirá.
34 Vômbê nena long alê atu be môlô ning nômkama kêkêlô mavî hîmô, long êng yom ditu tem môlô kapôlômim îmô imbing.
34 Onde seu tesouro estiver, ali também estará seu coração.”
35 “Môlô pesang am be ombong ku me upuk môlô ning kwak be ôtôm môlô ning lam be oyaŋging îmô
35 “Estejam vestidos, prontos para servir, e mantenham suas lâmpadas acesas,
36 hîtôm avîlanô ku takatu be eyaŋging ining anômbêng îmô. Loho ning anômbêng êng bôk hê vo heyang nôm iwa avî yôvêm me tem nîmbôlêm ethak loŋbô. Wakma hîvô lêm ya long be hipindinding melak ambôlêk me tem iŋgik melak ambôlêk kê ketheng be imbua yêni thô.
36 como se esperassem o seu senhor voltar do banquete de casamento. Então poderão abrir-lhe a porta e deixá-lo entrar no momento em que ele chegar e bater.
37 Me Mavî vo ŋa ku takatu be ining anômbêng êng hêyô be hêyê nena loho îmô lêlê be eyaŋging yêni hîmô. Ya hanang avanông ethak môlô nena anômbêng êng tem nipuk ya kwak ku me nenang vo loho îndôk îmô elawê balê me tem nêŋgêv nôm êndêng loho îtôm anô ku te.
37 Os servos que estiverem prontos, aguardando seu retorno, serão recompensados. Eu lhes digo a verdade: ele mesmo se vestirá como servo, indicará onde vocês se sentarão e os servirá enquanto estão à mesa!
38 Anômbêng hele hêlêm hêndêng bîlîvông bing mena lêkbôk momaŋaning ma be hêyê ya ŋa ku mî êkthôm amî me eyaŋging yêni hîmô, êng me Mavî vo loho.
38 Quer ele venha no meio da noite, quer de madrugada, ele recompensará os servos que estiverem prontos.
39 “Môlô lemim êŋgêv ambô ti katô. Melak te ya alang helaŋô ambô nena ŋa vanî tem ende ya melak kê, êng me yêni hêk lêlê vo ŋa vanî mî hîtôm ende melak êng kê amî.
39 “Entendam isto: se o dono da casa soubesse exatamente a que horas o ladrão viria, não permitiria que a casa fosse arrombada.
40 Bêng be ditu môlô mô lêlê imbing, vômbê nena Anô Ya Nakandung atu tem nendelêm êndêng wakma atu be môlô thông paling be môlô pîndîk kambom.”
40 Estejam também sempre preparados, pois o Filho do Homem virá quando menos esperam”.
41 Me Pita henang nena, “Anômbêng, hôêv ambô dôhô ti hêndêng yoô yom mesa hôêv êndêng avîlanô sapêng hiving?”
41 Então Pedro perguntou: “Senhor, essa ilustração se aplica apenas a nós, ou a todos?”.
42 Êng me Anômbêng henang nena, “Ya hanang vo ôpatu be hevong ya anômbêng ya ku mavî hîtôm anô lêkauk bêng atu be heyaŋging nômkama mavî. Melak alang hetak yêni vo neyaŋging ya ŋa ku be nêŋgêv nôm êndêng loho îtôm wakma atu be hîtôk.
42 O Senhor respondeu: “O servo fiel e sensato é aquele a quem o senhor encarrega de chefiar os demais servos da casa e alimentá-los.
43 Me Mavî vo anô ku êng hêndêng wakma atu be melak alang hîvô lêm hethak loŋbô be hêyê nena hevong ku êng hîmô.
43 Se o senhor voltar e constatar que seu servo fez um bom trabalho,
44 Ya hanang avanông ethak môlô nena melak alang êng tem netak ôpêng vo neyaŋging ya nômkama sapêng.
44 eu lhes digo a verdade: ele colocará todos os seus bens sob os cuidados desse servo.
45 Metom anô ku êng la hêv hêk kapô nena, ‘Lêk bôô anông me mî yînîng anômbêng îmbôlêm ketheng amî.’ Êng me hik avîlanô ku me heyang nôm lêk hinum waing bêng anông hele be helo molo.
45 O que acontecerá, porém, se o servo pensar: ‘Meu senhor não voltará tão cedo’, e começar a espancar os outros servos, a comer e a beber e se embriagar?
46 Hevong bêng îmô be hîthông paling me melak alang êyô be ôpêng îpîndîk kambom. Êng me melak alang tem nêŋgêv vovang bêng êndêng ôpêng me nêndô inda îmô imbing ŋa liŋdong kôtông.
46 O senhor desse servo voltará em dia em que não se espera e em hora que não se conhece, cortará o servo ao meio e lhe dará o mesmo destino dos incrédulos.
47 “Anô ku atu be heyala ya anômbêng ya la hiving metom mî hevong nômkama hîtôm ya anômbêng ya la hiving amî me tem nimbua vovang bêng.
47 “O servo que conhece a vontade do seu senhor e não se prepara nem segue as instruções dele será duramente castigado.
48 Metom anô ku atu be mî heyala ya anômbêng ya la hiving amî be hevong nômkama kambom me tem nimbua vovang yaô.
48 Mas aquele que não a conhece e faz algo errado será castigado com menos severidade. A quem muito foi dado, muito será pedido; e a quem muito foi confiado, ainda mais será exigido.”
49 Yisu henang ambô dôhô te nena, “Ya halêm vo yambî amela îndôk pîk. Me ya leng hiving anông nena amela êng ethang ketheng oyang.
49 “Eu vim para incendiar a terra, e gostaria que já estivesse em chamas!
50 Metom tem ya thik ŋanam te atu be lêk mî ya thik amî denang. Ŋanam êng me vovang lêk malêing bêng anông be tem ya kapôlông malêing bêng anông embeng endebe nîndôk yandang.
50 No entanto, tenho de passar por um batismo e estou angustiado até que ele se realize.
51 Me môlô song nena ya halêm pîk vo yambong avîlanô kapôlôŋing îndôk bing e? Mî anông! Ya hanang ethak môlô nena ya halêm vo yambak loho kê.
51 Vocês pensam que vim trazer paz à terra? Não! Eu vim causar divisão!
52 Yaô be nembeng yam me avîlanô bahevi nang melak te tem embak i kê ni ondong yi be lokwaŋlô tem ende dômîng lîlîng êndêng lokwaŋyi, me lokwaŋyi tem ende dômîng lîlîng êndêng lokwaŋlô.
52 De agora em diante, numa mesma casa cinco pessoas estarão divididas: três contra duas e duas contra três.
53 Me tem embak i kê be lambô tem nende dôm lîlîng êndêng namalô, me namalô tem nende dôm lîlîng êndêng lambô, me talêmbô tem nende dôm lîlîng êndêng nalavî, me nalavî tem nende dôm lîlîng êndêng talêmbô, me yaŋavî tem nende dôm lîlîng êndêng namalô yanavî, me namalô yanavî tem nende dôm lîlîng êndêng yaŋavî.”
53 “O pai ficará contra o filho e o filho contra o pai; a mãe contra a filha e a filha contra a mãe; a sogra contra a nora e a nora contra a sogra”.
54 Me Yisu henang ethak avîlanô nômbêng atu bêŋiti, “Thak môlô yê mavông loŋgavu hîmô long wak hê hîlôk, êng me môlô nang nena, ‘Ôthîng tem niŋgik êyô.’ Yôv me ôthîng thak hik êyô.
54 Então Jesus se voltou para a multidão e disse: “Quando vocês veem nuvens se formando no oeste, dizem: ‘Vai chover’. E têm razão.
55 Me lovak hêlêm nang vi anông me thak môlô nang nena, ‘Tem tak vovang.’ Yôv me thak tak vovang.
55 Quando sopra o vento sul, dizem: ‘Hoje vai fazer calor’. E assim ocorre.
56 Môlô avîlanô ambô yôhîng. Môlô yê leng lo pîk be ôêv ya ondong lelalîlîng be oyala katôyang, metom wakma lêk iti me môlô thông ya ondong paling.
56 Hipócritas! Sabem interpretar as condições do tempo na terra e no céu, mas não sabem interpretar o tempo presente.
57 “Me bisête be môlô mî ôêv am lelalîlîng be oyala katô nena ômbête me mavî vo ombong?
57 “Por que não decidem por si mesmos o que é certo?
58 Ondaŋô! Yong ŋakyo te hevong vo nembong ambô vo ong be hiwa ong be hê melak embong ambô. Be mamu veng loŋdaŋlê hê denang, êng me nopesang ambô imbing yêni ketheng. Me mî hovong bêng amî, êng me ôpêng tem nendandi ong lêklokwang kambom bini êndêng jas. Me jas êng tem nêŋgêv ong ni êndêng kwak bidong. Me kwak bidong êng tem nêmbôv ong kisi bini vo netak îndôk kalaondong.
58 Quando você e seu adversário estiverem a caminho do tribunal, procurem acertar as diferenças antes de chegar lá. Do contrário, pode ser que o acusador o entregue ao juiz, e o juiz, a um oficial que o lançará na prisão.
59 Ya hanang ethak ong nena tem nômô kalaondong endebe nôŋgêv yong vuli mena tôp viyang atu be etak sapêng êm.”
59 Eu lhe digo: você não será solto enquanto não tiver pago até o último centavo”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.