Romanos 11
Ŋwàk Nwì Ma Rʉ̀k Nə̀ Fi (YAM) vs NVT
1 Mʉ fek mali-a weŋ yumok sə̀mok. A yè'sə də Nwì a bɛ̀ŋ bʉ̀ʉ ye wèŋ laŋ nə̀ kɛ̀' mò'fis à? Hai', ka vɛ'nə yeŋ. Mʉ̀ bə tu am, mʉ sə̀' ŋwə̀ə Izùrɛ, tàcici àvèes Abràham fana mʉ̀ ye bə bòp lak Benjamè.
1 Então pergunto: Deus rejeitou seu povo, a nação de Israel? Claro que não! Eu mesmo sou israelita, descendente de Abraão e membro da tribo de Benjamim.
2 Nwì a ka bo ye bohòbʉ̀ʉ ye wèŋ sə̀ yi ànə riŋ wo mantombì sə wèŋ lɛ co'rə fis. Mʉ̀ rì də wèŋ rì yusə̀ wo à còm yà' ndzənə ŋwàk Nwì bə liŋ ŋwə̀ nə̀ wo to yi də Àlajà nà'a laŋ. Yi à sə cèp bohòNwì bə liŋ bʉ̀ʉ Izùrɛ, nə sə dʉk də,
2 Não, Deus não rejeitou seu povo, que conheceu de antemão. Vocês sabem o que as Escrituras dizem a esse respeito? O profeta Elias se queixou a Deus sobre o povo de Israel, dizendo:
3 <<Tà, bʉ̀ʉ yè'e wèŋ a zə ŋgàa tsòhòbum yo wèŋ, wo a kʉ̀ə̀msə màk wes kàam sə̀ wo fagə̀ wu satikà' fo' sə sə̀' pwe'. Bwehe cu mègù mok mʉmʉ̀ nə̀ mʉ̀ sə kùksə wu, fana wo sə lap mandzə̀ ŋgòzə mʉ sə̀'.>>
3 “Senhor, eles mataram teus profetas e derrubaram teus altares. Sou o único que restou, e agora também procuram me matar”.
4 Ànə geŋ Nwì dʉk fəsə fa yi da? Nwì à dʉk yi də, <<Mʉ̀ tse' malì bʉ̀ʉ yàm fo' ncùhù sàmba, sə̀ wo ka rùm nə̀ wo to nà' də Baal nà'nə kuksə yu'.>>
4 E vocês se lembram da resposta de Deus? Ele disse: “Ainda tenho outros sete mil que jamais se prostraram diante de Baal”.
5 Yà'a bohòvesùwèŋ ŋga'a yè'e sə̀' vɛ'nə. Mʉbwes bʉ̀ʉ Izùrɛ mok cu nə̀ Nwì a cok fis wo bə bòvə̀m nə̀ nje.
5 O mesmo acontece hoje, pois uns poucos do povo de Israel permaneceram fiéis, escolhidos pela graça de Deus.
6 Mvə̀'nə̀ yi a cok fis yà' bə bòvə̀m nə̀ nje nə fana yà' rɛɛŋ də yi a ka yà'wèŋ bʉ̀ʉ yumok sə̀ wo a gʉ̀ yà' cok fis. Ànə ye-a də yi a cok fis yà'wèŋ vɛ'nə bwɛ̀rɛ də kaco a to nsàp bòvə̀m ànə də a bòvə̀m yeŋ.
6 E, se a escolha se dá pela graça de Deus, então não se baseia nas obras deles, pois nesse caso a graça deixaria de ser o que verdadeiramente é, ou seja, gratuita e imerecida.
7 Yusə də vɛ': bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ à ka yusə̀ wo à sə làp sə kə tse'. À tse' mègù yà' mʉbwes bʉ̀ nə̀ Nwì ànə cok fis wo nə. Ntʉm mok sə wèŋ a gʉ bʉp laŋ.
7 Portanto, a situação é esta: a maioria do povo de Israel não encontrou o que tanto buscava, mas uns poucos, aqueles que Deus havia escolhido, o encontraram, enquanto o coração dos demais foi endurecido.
8 Yà' megu mvə̀'nə̀ wo à còm yà' ndzənə ŋwàk Nwì yà'a də,
8 Como dizem as Escrituras: “Deus os fez cair em sono profundo. Até hoje, fechou-lhes os olhos para que não vejam, e tapou-lhes os ouvidos para que não ouçam”.
9 Devìd à cèp ye sə̀' də,
9 Da mesma forma, Davi disse: “Que sua mesa farta se transforme em laço, em armadilha que os faça pensar que tudo vai bem. Que seus privilégios os façam tropeçar, e que recebam o que merecem.
10 Lis loho na wo co wo kà bum yə-ɛ̀,
10 Que seus olhos se escureçam para que não vejam, e que suas costas fiquem encurvadas para sempre”.
11 Ye də yà' sə tsə̀' yè'sə də Izùrɛ à lʉ'rə də ya wo gbʉ nə bisə nə̀ mvèsə̀ à? Hai' ka vɛ'nə yeŋ lok. Bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ gbʉ̀ʉ fana Nwì fa bʉ̀ lakmvum wèŋ mandzə̀ də yà'a tse' lùŋ ya bʉ̀ʉ Izùrɛ wèeŋ waŋ boŋsə yà'wèŋ.
11 Acaso o povo de Deus tropeçou e caiu sem possibilidade de se levantar? Claro que não! Foram desobedientes e, por isso, Deus tornou a salvação acessível aos gentios, para que seu próprio povo sentisse ciúme.
12 A ye ŋga bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ ànə jam mandzə̀ nə fana nzeŋgòŋ nə tse' yàwo kə mandzə̀ ŋgòtse' swe' bʉ̀ʉ zeŋ. Bʉ̀ʉ Izùrɛ wèeŋ bisə fana bʉ̀ lakmvum wèŋ bʉ̀ʉŋ ŋgàa ghàk. A ye ŋga bʉp àwo nə a gʉ̀ Nwì yi se bwìŋ fana anə boŋ wesə yè'sə mok nsàp nə̀ fòŋga wo kpəəŋ foho və-a mvwe' mandzə̀ nə̀ Nwì nə ɛ?
12 Se os gentios foram enriquecidos porque os israelitas fracassaram ao rejeitar a salvação que Deus lhes oferece, imaginem como será maior a bênção para o mundo quando Israel for plenamente restaurado!
13 Mʉ̀ dzəm ŋgòcèp bohòwèŋ bʉ̀ lakmvum wèŋ. Nwì a tum və̀ mʉ co ŋgà ntum bohòwèŋ fana mʉ̀ sə jə yà' co fàak sə̀ ghaŋ.
13 Dirijo-me especialmente a vocês, gentios. E, uma vez que fui designado apóstolo aos gentios, enfatizo isso
14 Bʉsə̀ kàmòk aco mʉ̀ gʉ bʉ̀ʉ lak am bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ mok ŋgòwa weŋ, nə foho və kə tse' lùŋ.
14 porque desejo que, de algum modo, o povo de Israel sinta ciúme e assim eu possa levar alguns deles à salvação.
15 Ghà nə̀ Nwì ànə bɛŋ bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ fana yà' gʉ bʉ̀ʉ sə̀ sənə nzeŋgòŋ nə pwe' ŋgòtɛs ŋkɛ̀ŋ bə Nwì wèŋ mok mvwe' mò'fis. Ye də anə ye yè'sə va, ŋga a ye-a də Nwì jə fəsə wo co bʉ̀ʉ ye wèŋ ɛ? Anə ye megu mok co də bʉ̀ʉ sə̀ wo à kpʉ wèŋ bwìŋ foho və̀ fe'lə laŋ.
15 Pois, se a rejeição deles possibilitou que o resto do mundo se reconciliasse com Deus, a aceitação será ainda mais maravilhosa. Será vida para os que estavam mortos!
16 A ye-a ŋga ŋwè fa to ntu' brɛd nə̀ mantombì nə bohòNwì fana ye də bwes sə pwe' sə̀' sə̀ ye. A ye-a ŋga ŋgàaŋ tʉ mòok sə̀ Nwì fana ntaŋ tʉ sə ye mali sə̀ ye.
16 Se a parte da massa entregue como oferta é santa, então toda ela é santa. E, se as raízes da árvore são santas, os ramos também o serão.
17 Tʉ nə̀ bə̀boŋ nə̀ wo togə̀ nà' də Olìp nà'a à təəŋ ye sə̀ fo', wo kə sa fis jəŋ lo ntaŋ sə, nə jəŋ ŋga'a nsàp tʉ mòk nə̀ sə ŋgəà, nə kə lem gesə nà' ndzənə tʉ mòk nə. Wèŋ bʉ̀ lakmvum yè'sə, ntaŋ sə̀ wo à kə̀ lèm gèsə yà' lèmə sə wèŋ. A wèŋ sə̀ wèŋ à və̀ ŋgòkə̀ tse' jə mʉŋàŋ ndzə mvwe' ŋgàaŋ tʉ Olìp nə̀ bə̀boŋ nə.
17 Mas alguns desses ramos, alguns do povo de Israel, foram cortados. E vocês, gentios, que eram ramos de uma oliveira brava, foram enxertados na árvore. Agora, portanto, participam do alimento nutritivo que vem da raiz da oliveira especial de Deus.
18 Yà' nə yeè nə vɛ'nə fana kà də wèeŋ jəŋ ntaŋ sə̀ yà' à ye sə̀ tʉ nə co yà'a yusə̀ wà dʉk. A ye-a də wèŋ sə nɛ̀ni' fana wèŋ sə tsərə tse' də wèŋ sə kà ŋgàaŋ tʉ nə wèŋ tɛsə̀, ŋgàaŋ tʉ nə sə tɛsə weŋ yi.
18 No entanto, não devem se orgulhar de terem sido enxertados no lugar dos ramos que foram cortados, pois é a raiz que sustenta o ramo, e não o contrário.
19 Kàmòk aco wèŋ dʉk də wo à sà fis ntaŋ mok sə, ya ŋga vèes tse' mandzə̀.
19 Talvez digam: “Esses ramos foram cortados para abrir espaço para nós”.
20 A lɛ zìnə. Wo à sà fis yà' bʉ̀ʉsə̀ wo à ka dzədzəm bohòKrɛst tse'. Wèŋ a bʉ̀ʉŋ mok ni' tʉ ànə ma mòk wèŋ bʉ̀ʉ dzədzəm àwèŋ nə̀ wèŋ tse' nə. Kà də wèeŋ sə nɛni' dʉk, wèeŋ sə koksə lɛ wʉə.
20 É verdade, mas lembrem-se de que esses ramos foram cortados porque não creram e que vocês estão ali porque creem. Portanto, não se orgulhem, mas temam o que poderia acontecer.
21 A lòntaŋ sə̀ yà' ànə kuk kok yàwo bə tʉ nə̀ nà' à ye nə, Nwì nə kà wo mè'rə̀. Ye də a ye-a ŋga wèŋ ka bohòyi dzəm, wèŋ tsəm də yi nə me'rə weŋ yàwèŋ à?
21 Pois, se Deus não poupou os ramos naturais, também não poupará vocês.
22 Vesùwèŋ yə də Nwìi mamòk ŋwə̀ nə̀ yi bòŋwè vɛ'ɛ wùriŋ, yi ye bwi mamòk sə̀' ŋwə̀ nə̀ co yi ko gesə-a wu ndzə bohòyi, wù waŋ kpʉ yò. Yi tʉ̀ksəgə̀ bʉ̀ʉ sə̀ wo a mè'rə mandzə̀ nə̀ nje, nə ye bə̀boŋ bohòwèŋ, ŋga weŋ tə-a gʉgʉŋ bə mandzə̀ nə̀ nje nə. A kà-a vɛ'nə ye, wo gbɛ' ci' mak fis weŋ fo'.
22 Observem como Deus é, ao mesmo tempo, bondoso e severo. É severo com os que lhe desobedecem, mas é bondoso com vocês, desde que continuem a confiar em sua bondade. Mas, se deixarem de confiar, também serão cortados.
23 Yumòok sə̀' də, a ye-a ŋga bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ teŋsə gʉtu awo nə fana aco Nwì lem fəsə gesə lo fe'lə wo ndzə mvwe' tʉ nə sə̀mok, bʉ̀ʉsə̀ yi tse' nsàp ŋàŋ ànə yo.
23 E, se o povo de Israel abandonar sua incredulidade, será enxertado novamente, pois Deus tem poder para enxertá-los de volta na árvore.
24 Vesùwèŋ yə də aco yi jəŋ to weŋ sə̀ wèŋ ka bʉ̀ʉ Jus yeŋ, sə̀ wèeŋ yàwèŋ co ntaŋ tʉ mòk nə̀ sə ŋgəà, nə sa fis weŋ, nə kə lem gesə bə tʉ nə̀ bə̀boŋ, nə̀ wèŋ ànə ka ntaŋ tʉ ànə yeŋ. Ye də aco yi jəŋ to bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ sə̀ wo ànə ye yàwo ntaŋ tʉ nə̀ bə̀boŋ ànə, nə lem fəsə gesə yà'wèŋ ndzənə tʉ àwo nə.
24 Vocês eram, por natureza, o ramo cortado de uma oliveira brava. Portanto, se Deus se mostrou disposto a fazer algo contrário à natureza ao enxertá-los em sua árvore cultivada, estará ainda mais disposto a enxertar os ramos naturais de volta na árvore da qual eles fazem parte.
25 Bwema am wèŋ, mʉ̀ sə dzəm də wèeŋ rɛɛŋ bə zìnə mòk nə̀ nà' swìhi cu sə mvwe' ncèp ènə, ya kà də wèeŋ sə tsəm də wèeŋ kəkərə̀ dʉk. Nà'a də, jə̀jʉ'rə̀ nə̀ nà' a və̀ bohòbʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ mok ènə nə ye vɛ'nə tə̀tè kə dzeŋ ghà nə̀ bʉ̀ lakmvum wèŋ, sə̀ wo nə̀ tse' lùŋ sə, və̀ wes bohòNwì pwe' ŋkuŋ.
25 Irmãos, quero que vocês entendam este mistério para que não se orgulhem de si mesmos. Alguns do povo de Israel têm o coração endurecido, mas isso durará apenas até que o tempo dos gentios se complete.
26 Yà'a mvə̀'nə̀ bʉ̀ʉ Izùrɛ pwe' nə tse' lùŋ sə. Yà' cu ndzənə ŋwàk Nwì dʉk də,
26 E assim todo o Israel será salvo. Como dizem as Escrituras: “O libertador virá de Sião e afastará Israel
27 Də mvə̀'nə̀ mʉ fis wes bʉp awo sə vɛ'nə,
27 E esta é minha aliança com eles: eu removerei seus pecados”.
28 Bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ a bʉ̀ʉŋ mok bʉ̀ʉ sə̀ də bə Nwì wèŋ ka ŋge' yeŋ bʉ̀ʉsə̀ wo a ka Ntirə̀ nə̀ Bə̀boŋ nə dzəm. Yè'sə à ye vɛ'nə də ya wèŋ sə̀ wèeŋ bʉ̀ lakmvum tse' mandzə̀ ŋgòtse' lùŋ. Megu də yi ànə cokfis to wo laŋ də yà'wèeŋ bʉ̀ʉ ye, fana yi sə dzəm malì yà' sə̀'. Yi sə dzəm malì yà' vɛ'nə njo nə̀ yi ànə zʉ me rʉ̀k bə tàcicii awo sə wèŋ laŋ.
28 Muitos do povo de Israel agora são inimigos das boas-novas, e isso beneficia vocês, gentios. No entanto, porque ele escolheu seus patriarcas, eles ainda são o povo que Deus ama.
29 Nwìi fa-a ŋwè yumok, kaco yi jəŋ fəsə yà' yeŋ; yi fis jəŋ ŋwə̀ nje, yi kà nà' sə̀' mè'rə̀ fəsə̀.
29 Pois as bênçãos de Deus e o seu chamado jamais podem ser anulados.
30 Wèŋ bʉ̀ lakmvum, wèŋ à sə kà Nwì yukgə̀ fana Nwì a koksə manziŋ ŋga'a bohòwèŋ bʉ̀ʉsə̀ bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ à ka dʉk ye yuk.
30 Em outros tempos, vocês, gentios, foram rebeldes contra Deus, mas agora, por causa da desobediência deles, vocês receberam misericórdia.
31 Mvə̀'nə̀ bʉ̀ʉ Izùrɛ wèŋ sə kà Nwì ŋga'a yè'e yuk sə fana, yà' mègù sə̀' vɛ'nə də, mvə̀'nə̀ Nwì ànə koksə manziŋ bohòwèŋ fana yi nə koksə manziŋ bohòwo sə̀'.
31 Agora eles são os rebeldes, e Deus foi misericordioso com vocês, para que eles também participem da misericórdia dele.
32 Nwì a lok tes bwìŋ pwe' sənə gʉtu wo kà dʉk ye sə yuk, də ya yi niŋ fa koksə̀manziŋ nə̀ nje nə sə̀' bohòbwìŋ pwe'.
32 Pois Deus colocou a todos debaixo da desobediência para que de todos tivesse misericórdia.
33 O, Nwìi ŋgà ghàk vɛ'ɛ co ŋwè kà cèp to,
33 Como são grandes as riquezas, a sabedoria e o conhecimento de Deus! É impossível entendermos suas decisões e seus caminhos!
34 <<À rì yuk yusə̀ Tà sə tsərə ndà?
34 “Pois quem conhece os pensamentos do Senhor? Quem sabe o suficiente para aconselhá-lo?”
35 Ŋwè cu yo nə̀ yi à samsə fa yuk Nwì yumok,
35 “Quem lhe deu primeiro alguma coisa, para que ele precise depois retribuir?”
36 Bum pwe' à tesə ndzə bohòyi,
36 Pois todas as coisas vêm dele, existem por meio dele e são para ele. A ele seja toda a glória para sempre! Amém.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Romanos 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.