Mateus 5
Niospa meka fena Jesucristoõnoa (YAANT) vs NAA
1 — ausente —
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 — ausente —
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 “Fẽtsa ãto shinã mẽraxõ shinãkĩ iskafax: ‘Ẽakai ẽ isharatiroma. Ẽ Nios yopakõi,’ ikaito Niospa inimamaxii mãmãi Nios Ifo sharafaino ãfe fakekõi inõ.
3 — Bem-aventurados
4 “Fetsa shinãmitsakõifiaino chipo Niospa noikĩ inimamaxii.
4 — Bem-aventurados
5 “Fetsa kakapaimisma imisno Niospa inimamasharaxii. ‘Keyokõi maitio atonã ixii,’ ixõ Niospa yoiyoni keskara atonãri ixii.
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 “Fẽtsa Niospa meka noikõikĩ Niospa ato imapaiyai keskara shara ipaikõikani, nã keskarafo Niospa ato inimamaxii.
6 — Bem-aventurados
7 “Fẽtsa fetsafori noikĩ ato sharafaito Niospa tãpia. Nãskakẽ ari Niospa noikĩ axosharapakenaka inimamakĩ.
7 — Bem-aventurados
8 “Fẽtsa Nios shinãsharakĩ, ãfe õiti mẽra afaa chaka shinãtama Nios fisti shinãkĩ chipo Nios õixii. Nãskax inimakõixii.
8 — Bem-aventurados
9 “Akka noikaspa faatanãifono fẽtsafãfe ato raenã faano, nãfo Niospa ato yoikĩ iskafaxii: ‘Mã ẽfe fakefo,’ ixõ ato yoiaino inimakõixikani.
9 — Bem-aventurados
10 “Fẽtsa Nios Ifofasharapaiyaino, fetsafãfe ato omiskõimafiaifono, Epa Niospa kexesharakõiano nãskakẽ inimakõixii.
10 — Bem-aventurados
11 — ausente —
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 — ausente —
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 Anã Jesús ato yoini iskafakĩ: “Mãfi nono mai anoax tashi keskaraki. Nãskakẽ shinãkãfe. Tashi sharakẽ nõ meetiro. Akka tashi sharayamakekai nõ shara meetiroma. Nãskarakai tsoa pishta fichipaima. Mã paispakẽ anã nõ pitiroma. Nãskakẽ nõ potatiro. Nãskarifiai mã tashi keskara. Mã nono mai ano isharaino yorafãfe mato õikani inimatirofo. Askafixõ mã Nios anã Ifofasharayamaito matoõxõ tsõakai tãpitirofoma Niospa meka shara. Mã tashi paispa keskarakẽ mato potatirofo. Iskafakĩ yoitirofo: ‘Mã chakafoki nonoax fotakãfe. Mãkai afaama,’ ixõ yoitirofo.
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 “Nãskatari mã oa luz peeikai keskarakĩ. Akka pexe rasi mãchi keya mãnãnẽnoax onetiroma. Chai ixõ penakõi nõ õitiro. Nãskarifiai matoõxõ yorafãfe xafakĩa eõnoa nikatirofo.
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 Nãskafakĩri tsõakai fakishaino õipaifikĩ luz fepotiroma. Tapo kamaki luz õtaxõ kẽsho fepotiroma. Askatamaroko tapo kamaki fomãkĩa nõ õtaxõ tsãotiro a pexe mẽra ikafãfe õisharanõfo.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Nãskarifiai isharakãfe. Mã askaito mato õikakĩ tãpitirofo mã eõnoax xafakĩa isharakẽ. Askata mãto Epa Nios nai mẽra ikano aõnoa yoikĩ iskafaxikani: ‘¡Aicho! Na yorafo Niosnoax isharakõimisfo. Ãto Nios sharakõi,’ ixõ yoixikani,” Jesús ato fani yoikĩ.
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 Anã Jesús ato yoini: “Mã shinãiraka iskafakĩ: ‘A Moisés Niospa shinãmanaino keneni, askatari a Niospa meka yoimis fetsafãferi kirika kenenifo afo Jesús noko nikamakaspai,’ ixõ mã shinãiraka. Anori shinãyamakãfe. Ẽkai Moisés feta a Niospa meka yoimis fetsafãfe kenenifo keskara ẽ potayoi onima. Askatamaroko nã kenenifo keskara ẽ ato tãpimaxii ẽ fotoni nai mẽranoax.
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 Akka ẽ mato xafakĩa yoi. Ea nikasharakãfe. Nai fe mai keyoyoamano a Moisés yoini keskara tsõa fetsafatiroma. Askatari afaa nõ potatiroma. Akka mã keyokõi mitokomeano, mai fe nai keyoxii. Mã afama mĩshtifo keyoano nõ anã Moisés mekari nõ yopaxima.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Akka fẽtsa Moisés meka nikasharayamaxõ fetsafori ato meka chaka tãpimanaino nikakaspamisfo a Moisés keneni keskara. Nã feronãfake Epa Nios ika ariax anã afaa itiroma. Nãskafekẽ fẽtsa Niospa meka nikasharataifakĩ fetsafori Niospa meka xafakĩa yoiax Epa Nios ika anoax afe xanĩfo itiroki.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 Askano nã fariseofo fe a Moisés yoikĩ kirika keneni keskara ato tãpimamisfo, ‘Nõfi sharakõi,’ ifiamisxakakĩ Niospa yoini keskara keyokõi nikafoma. Akka a Moisés yoikĩ keneni keskara nikakõikanaxma tsoa Epa Nios ika ari nokotirofoma,” ixõ Jesús ato yoini.
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 Anã Jesús ato yoini iskafakĩ: “Mã mã nikamiskĩ a Moisés nõko xinifo ato yoipaoni keskara. Iskafakĩ ato yoini: ‘Tsoa reteyamakãfe. Mã fetsa retekẽ xanĩfofo ano mato iyotirofo matori kopikiri retematirofo,’ ixõ nõko xinifãfe yoinifo.
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Mẽstekõi anori yoifinikẽ ẽ mato meka fetsari mẽstekõi yoinõ. Ea nikasharakãfe. Fẽtsa fetsa ĩchaito mĩ xanĩfofo ari iyotiro a omiskõimanõ. Askatari fẽtsa fetsa chakafai iskafakĩ: ‘Mĩ afaa tãpiama. Mĩ tatimakõi,’ faito Niospa a omiskõipakenakafo mẽra chiifã mẽra potatiro anoax omiskõipakexanõ.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 — ausente —
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 — ausente —
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 “Mã fetsa nimiano matoki oxõ mato iskafatiro: ‘Mĩ ea nimia. ¿Afetĩa mĩ ea kopifaimẽ? Mĩ ea kopifayamaito ẽ mia xanĩfo ano iyoikai,’ mato faito, xanĩfo ano kayoxoma koshi raefakãfe. Akka mã askafayamaino xanĩfo ano mato iyotiro. Mã mato iyoano xanĩfãfe policia yoitiro iskafakĩ: ‘Na feronãfãke fetsa nimiakĩ kopifaamaki, karaxa mẽra ikimafe,’ fatiro.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 Ẽ mato paraima. Fẽtsa mato karaxa mẽra ikimanano mã fena tseketiroma. Akka nã mã nimia kopifatĩa mã tseketiro,” ixõ Jesús ato yoini.
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 Anã Jesús ato yoini: “Mã mã nikamis a nõko xini Moisés yoini keskara. Iskafakĩ ato yoini: ‘Mãto ãfima chotayamakãfe. Askatari kẽromãri mãto fenema chotamayamakãfe,’ ixõ ato yoini.
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Nãskara chanĩma. Nãskakẽ ẽri mato yoi, fẽtsa ãfe ãfima õikĩ ãfe shinã mẽraxõ shinãi: ‘Ẽ na kẽro chotapai,’ ixõ shinãkĩ ãfe shinã mẽraxõ chotai.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 “Akka mãto fẽro õikĩ mã chakafatiro. Nãskakẽ afara chaka õiyamakãfe afara chakafaxikakima, nã nõko fero tsekaxõ nõ õitiroma keskafakĩ. Mã mãto chaka xateyamax omiskõipakenakafo mẽra mã katiro. Akka mã mãto chaka xateax mã Nios ika ari kaax mã afe ipaxatiro. Askara shara.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 Nãskarifakĩ mãto mẽke kayakai aõxori mato afara chakafamakẽ, mextemekãfe. Mã askafax shara mã itiroki. Nãskarifakĩ mãto chaka xatekãfe nã mã mextemea keskaraxõ. Akka mã mãto chaka xateyamax, nã omiskõipakenakafo mẽra mã katiro. Akka mã mãto chaka xateax, Nios ari mã kaax afe mã ipaxatiro. Askara shara,” ixõ Jesús ato yoini.
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 Anã Jesús ato yoini: “Nãskatari Moisés nõko xinifo yoini iskafakĩ: ‘Fẽtsa ãfe ãfi potaxikĩ a potayoxoma iskafatiro kirika kenexõ: “Ẽ anã mia fipaima. Ẽ mia eneikai,” ixõ kenexotiro,’ ixõ Moisés ato yoini.
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Akka anori Moisés yoifinikẽ anã meka fetsari ẽ mato yoinõ. Tsõa ãfe ãfi chotayamafiano, feronãfake ãfe ãfi eneano nã kẽro feronãfãke fetsa fe chotanãi chakanai. Askatari feronãfake fẽtsa nã kẽro fĩax chakanai ãfe ãfikõima chotai,” ixõ Jesús ato yoini.
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 Askata anã Jesús ato yoini: “Mã mã nikamis a Moisés nõko xinifo yoini keskara. Ato iskafakĩ yoipaoni: ‘A mã Nios yoiyomis keskara axosharakãfe. A mã yoiyomis keskara Epa Niospa mã nikakĩ akka mã ayamano nã chakakõi itiro,’ ixõ Moisés nõko xinifo yoini.
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 Akka nãnori ato yoifinikẽ, ẽri mato yoisharanõ. Nikakapo. Mã fetsafo yoiyomis keskara axosharakãfe. Iskafakĩ yoiyamakãfe: ‘A ẽ mato yoiyoa keskara ẽ axii. Ẽ mato yoiyoa keskara ẽ ayamaino Epa Niospa ea omiskõimatiro,’ ixõ yoiyamakãfe. Askatari, ‘A ẽ mato yoia keskara ẽ akẽma keyokõi nai mẽraxõ ea omiskõimatiro,’ ixõ yoiyamakãfe. Akka nai mẽranoax Epa Nios xanĩfo finakõia iki. Nãskakẽ anori nõ yoitiroma.
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 Askatari, ‘A ẽ mato yoiyoa keskara ẽ ayamaino nono mai anoafãfe ea omiskõimatiro,’ ixõ anori yoiyamakãfe. Keyokõi mai ano Epa Niosnã. Askatari, ‘A ẽ mato yoiyoa keskara ẽ ayamaino a Jerusalén anoafãfe ea omiskõimatirofo,’ ixõ anori yoiyamakãfe. Nã Jerusalén nõko xanĩfo finakõi Niosnã.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 Askatari, ‘A ẽ mato yoiyoa keskara ẽ ayamaino ẽfe mãpo ea omiskõimatiro,’ ixõ yoiyamakãfe. Akka nõa nõko mãpo shinãxõ nõko foo nõ fetsafatiroma oxo inõ, askatari fiso inõ. Epa Nios fistichi askafatiro.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Akka fetsafo parayamakãfe. ‘Ẽ mia axõikai,’ ixõ axokãfe. Askatari, ‘Ẽ mia axõima,’ ixõ axoyamakãfe. ‘A ẽ yoiyoa keskara ẽ ayamaino afaa ranã ea omiskõimatiro,’ ixõ anori yoiyamakãfe. Mã askara yoikĩ mã chakafai,” ato fani.
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 Anã Jesús ato yoini iskafakĩ: “Mã mã nikamiski a nõko xinifo Moisés yoini. Iskafakĩ ato yoini: ‘Fẽtsa mato fero tsẽkaito, kopikiri mã fero tsẽkatiro. Askatari mato piti tẽkeaito, pitiri mã tẽketiro,’ ixõ Moisés yoini.
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Akka nõko xinifo anori yoifinifono, ẽ mato meka fetsa yoinõ. Ea nikakapo ẽ mato yoinõ. Fẽtsa mato chakafayanã mato tapasaito, ‘Takai fetsari ea afe,’ fakãfe mato tãpinõfo mã ato kopiyamaito.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 Fẽtsa mia xanĩfo ano iyoxõ mia rapati fĩapaiyaito, inãfe fotanõ. Mĩ chõpari inãfe.
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Xanĩfo iyamakĩ soraronõ, ‘Ea pisha chaima foxõikafe,’ mato fafiaito, mã chai foxotiro.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 Akka fẽtsa mato afarafo yõkaito inãkãfe. ‘Ea inãyope,’ mato faito inãfe fĩshkoyamakãfe,” ixõ Jesús ato fani.
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 Anã Jesús ato yoini iskafakĩ: “Askatari mã mã nikamis a nõko xinifo yoipaonifo keskara. Iskafakĩ ato yoipaonifo: ‘Mãto kaifo noikãfe. Akka a mato noikaspaifo ato kopikiri noikaspakãfe,’ ixõ nõko xinifo yoipaonifo.
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Anori yoifinifono, akka ẽ mato yoi a mato noikaspaifo ato kopikima ato noikãfe. Askatari ato axosharakãfe. Askatari a mato omiskõimamisfo Epa Nios ato kĩfixokãfe.
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 Mã askafai Niospa fake mã iki. Akka Niospa xini onifani yora chakafoya, yora sharafo ato chaxanõ. Askatari oiri imani nã yora sharafoya a yora chakafori ato onifaxoni. Nãskakẽ mãri a mato chakafaifoya a mato sharafaifo keyokõi ato noikãfe. Nãskax mã Niospa fake ikikai.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Akka a mato noiaifos mã ato noia fetsafo noiyamata askarakai sharama. Akka yora chakafo a ato paraxõ kori ichapa ato fĩamisfori aska famis. Mã askaino Nios matoki inimaima.
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 Mato fe yorafos mã noia askarakai afaama. Akka a Nios Ifofaafomari nãskarifiakani aa ranãri noinãkani.
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 Nãskakẽ Epa Nios nai mẽraxõ yorafo noiai keskafakĩ mãri yorafo keyokõi noikãfe. A Epa Niospa shinãsharamis keskafakĩ mãri askafakãfe,” ixõ Jesús ato yoini.
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.