Lucas 6
Tutu ii - Kaꞌan ia Dios nuu ndiꞌi ñayiu (XTN) vs ARC
1 In kiuu ndatutu ni yaꞌa Jesús in nuu kaa triu, te ni ka tnoꞌo tee ka skuaꞌa jin ya yoko triu yun, ni ka yokin de nuu ndaꞌa de, te ni ka jaa de.
1 E aconteceu que, num sábado, passou pelas searas, e os seus discípulos iam arrancando espigas e, esfregando-as com as mãos, as comiam.
2 Te ka jiñaꞌa sava tee ka kuu fariseo:
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: Por que fazeis o que não é lícito fazer nos sábados?
3 Te jiñaꞌa Jesús:
3 E Jesus, respondendo-lhes, disse: Nunca lestes o que fez Davi quando teve fome, ele e os que com ele estavam?
4 Te ni kiuu de veꞌe maa Dios, te ni kiꞌin de xtaa vixin ii ni ka jaa de ja oo ii ja ma kuu vi kaa de, ni maa de, te ni tee ka oo jin de, chi maintnoꞌo sutu guaa kuu vi kaa.
4 Como entrou na Casa de Deus, e tomou os pães da proposição, e os comeu, e deu também aos que estavam com ele, os quais não lhes era lícito comer, senão só aos sacerdotes?
5 Te jiñaꞌa ka ya:
5 E dizia-lhes: O Filho do Homem é senhor até do sábado.
6 Suni in kiuu ndatatu kuu tuku na ni kiuu Jesús veꞌe ii sinagoga, te ni kaxtnoꞌo ya nuu ñayiu. Te yun oo in tee ni yichi ndaꞌa kuaꞌa de.
6 E aconteceu também, em outro sábado, que entrou na sinagoga e estava ensinando; e havia ali um homem que tinha a mão direita mirrada.
7 Te ka ndiaꞌa yuꞌu tee ka kaxtnoꞌo Ley Moisés vi tee ka kuu fariseo, kondioꞌni a ndasaꞌa ya ñayiu kiuu ndatatu, nagua ja kuu vi kaꞌan kuechi de ja jaꞌa ya.
7 E os escribas e fariseus atentavam nele, se o curaria no sábado, para acharem de que o acusar.
8 Su ni jini Jesús ja siun ka ndakani ini de, te jiñaꞌa ya nuu tee kuꞌu ndaꞌa yun:
8 Mas ele, conhecendo bem os seus pensamentos, disse ao homem que tinha a mão mirrada: Levanta-te e fica em pé no meio. E, levantando-se ele, ficou em pé.
9 Te jiñaꞌa ya nuu sava ka tee yun:
9 Então, Jesus lhes disse: Uma
10 Yun te ni ndakoto ya nuu ndiꞌi ñayiu ni ka jionduu ña jin ya, te jiñaꞌa ya nuu tee kuꞌu ndaꞌa yun:
10 E, olhando para todos ao redor, disse ao homem: Estende a mão. E ele assim o fez, e a mão lhe foi restituída sã como a outra.
11 Su ni ka kiti ndevaꞌa ini tee ka ndiaꞌa yuꞌu yun, te ni ka jinkondee de ka ndatnoꞌo de naxa vi saꞌa de ja vi kaꞌan kuechi de siki Jesús.
11 E ficaram cheios de furor, e uns com os outros conferenciavam sobre o que fariam a Jesus.
12 Te yatni kiuu saa ni kee Jesús kuaꞌan ya in yuku ja ndakuatu ya. Te yun ni oo ya in jakuaa ndakuatu ya nuu ia Dios.
12 E aconteceu que, naqueles dias, subiu ao monte a orar e passou a noite em oração a Deus.
13 Te nuu ni tuu inka kiuu, te ni ndakana ya tee ka skuaꞌa jin ya, te ni kaji ya uxi uu de ja ni chitniuu ña ya ja vi xtutenuu de tnoꞌo ya.
13 E, quando já era dia, chamou a si os seus discípulos, e escolheu doze deles, a quem também deu o nome de apóstolos:
14 Te tee yaꞌa ka kuu de: Simón, tee ni xnani ya Pedro, vi ñani de Andrés, vi Jacobo vi Juan, vi Felipe vi Bartolomé,
14 Simão, ao qual também chamou Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Mateo vi Tomás jin inka Jacobo seꞌe Alfeo, jin inka Simón tee yinduu nuu ñayiu ka kuu Zelote,
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Judas ñani Jacobo, vi Judas Iscariote tee ni sinotuu Jesús nuu kuee ka.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que foi o traidor.
17 Yun te ni nukuei Jesús yuku yun jin ndiꞌi de, te ni ndajakuei ya in yoso. Te yun ni ka kututu kuaꞌa ñayiu ka skuaꞌa jin ya, vi ñayiu vajikuei ndiꞌi ñuu ja tnii Judea vi Jerusalén, vi ñayiu vajikuei ichi ñuu ka oo yatni yuꞌu ndute mar, ñuu nani Tiro vi ñuu nani Sidón. Te ndiꞌi ñayiu yun ni jinokuei ja vi konini tnoꞌo kaxtnoꞌo ya vi ja ndasaꞌa ya ñayiu ka kuꞌu.
17 E, descendo com eles, parou num lugar plano, e também um grande número de seus discípulos, e grande multidão do povo de toda a Judeia, e de Jerusalém, e da costa marítima de Tiro e de Sidom;
18 Te taka ñayiu ka ñuꞌu ña espíritu kueꞌe ni ka nduvaꞌi.
18 os quais tinham vindo para o ouvir e serem curados das suas enfermidades, como também os atormentados dos espíritos imundos. E eram curados.
19 Te vi ndiꞌi ñayiu ni ka nduku ja vi keꞌe ñai jin ya, chi ni ka jini ja oo jakaꞌnu ya ja ndasaꞌa ya ñayiu.
19 E toda a multidão procurava tocar-lhe, porque saía dele virtude que curava todos.
20 Yun te ni ndakondiaꞌa Jesús nuu tee ka skuaꞌa jin ya, te jiñaꞌa ya:
20 E, levantando ele os olhos para os seus discípulos, dizia:
21 ’Na taꞌu na ndetu maa ni ja ka jiꞌi ni soko vitna, chi koo in kiuu te vi kuꞌun chitu chii ni.
21 Bem-aventurados vós, que agora tendes fome, porque sereis fartos.
22 ’Na taꞌu na ndetu maa ni nuu ka kaꞌan uꞌu ña ñayiu ja jaꞌa sein ja kuu san Seꞌe Teyii nuu vi keneꞌe ndaꞌa ñai, te vi nani ñai jin ni, te vi skexiko ñai jin ni na kuinio ja ñayiu kueꞌe ka kuu ni.
22 Bem-aventurados sereis quando os homens vos aborrecerem, e quando vos separarem, e vos injuriarem, e rejeitarem o vosso nome como mau, por causa do Filho do Homem.
23 Su vi kosii ndevaꞌa ini ni kiuu saa, chi kaꞌnu in ja vi kutaꞌu ni nuu jinokuei ni nuu ia Dios oo ndee andivi, chi suni siun ni ka saꞌa ndi tata velu ñayiu yun jin tee ni kikuei ja ni ka ndakani tnoꞌo ia Dios ndee janaꞌa.
23 Folgai nesse dia, exultai, porque é grande o vosso galardão no céu, pois assim faziam os seus pais aos profetas.
24 ’Su ndaꞌu ni ka maa ni, ñayiu kuika. ¡Naka tnundoꞌo vi kuni ni! Chi ja ni ka niꞌi ni jasii ini nuu ñuyiu yaꞌa.
24 Mas ai de vós, ricos! Porque
25 ’Ndaꞌu ni ka maa ni, ñayiu ja ka ñuꞌu chitu chii vitna, chi koo in kiuu vi kusoko ni.
25 Ai de vós, os que estais fartos, porque tereis fome!
26 ’Ndaꞌu ni ka maa ni nuu ka kaꞌan vii ka kaꞌan vaꞌa ndiꞌi ñayiu ja jaꞌa ni vitna. ¡Naka tnundoꞌo vi kuni ni! Chi suni saa ni ka okaꞌan ndi tata velu ñayiu yun jin tee tnoꞌo ja ka kaꞌan ja tnoꞌo ia Dios ka ndakani.
26 Ai de vós quando todos os homens falarem bem de vós, porque assim faziam seus pais aos falsos profetas!
27 ’Te maa ni ja ka nini ni tnoꞌo kaxtnoꞌo san, te na kachi san: Vi kaꞌan too ni ñayiu ka kaꞌan uꞌu ña jin ni. Te vi saꞌa vaꞌa ni jin ñayiu ka skexiko ña jin ni.
27 Mas a vós, que ouvis, digo: Amai a vossos inimigos, fazei bem aos que vos aborrecem,
28 Vi kaꞌan vii vi kaꞌan vaꞌa ni jin ñayiu ka xtau tniaꞌa ña. Vi ndakuatu ni nuu ia Dios ja jaꞌa ñayiu ka nani ña.
28 bendizei os que vos maldizem e orai pelos que vos caluniam.
29 Te nuu ja na in ñayiu na kani in lado jiki nuu ni, te kuñaꞌa ni inka lado na kani; axi nuu ja na in ñayiu kindee soo suꞌnu ni, te suni kuñaꞌa ni ndee suꞌnu ni na kiꞌin jin.
29 Ao que te ferir numa face, oferece-lhe também a outra; e ao que te houver tirado a capa, nem a túnica recuses.
30 Te nani kuu ñayiu jikan na in guaa kuu, te kuñaꞌa ni. Te nuu ja na in kindee ja nevaꞌa ni, te ma ndakan ni ja ndajioneꞌi.
30 E dá a qualquer que te pedir; e ao que tomar o
31 Vi saꞌa ni javaꞌa jin ñayiu, nuu ja ka kuini ni ja vi saꞌi javaꞌa jin ni.
31 E como vós quereis que os homens vos façam, da mesma maneira fazei-lhes vós também.
32 ’Chi nuu ja ka kaꞌan too ni maa ni ñayiu ka kaꞌan too ña jin ni, ja saa, ¿ndenu oo javaꞌa ka saꞌa ni? Chi vi ndee ñayiu ka saꞌa yika kuechi ka saꞌa siun.
32 E, se amardes aos que vos amam, que recompensa tereis? Também os pecadores amam aos que os amam.
33 Te nuu ja ka saꞌa vaꞌa ni jin maa ni ñayiu ka saꞌa vaꞌa ña jin ni, ja saa, ¿ndenu oo javaꞌa ka saꞌa ni? Chi vi ndee ñayiu ka saꞌa yika kuechi ka saꞌa siun.
33 E, se fizerdes bem aos que vos fazem bem, que recompensa tereis? Também os pecadores fazem o mesmo.
34 Te nuu ja ka jiñaꞌa nuu ni nuu maa ni ñayiu ka jini ni ja ndatniuyaꞌui, ja saa, ¿ndenu kuu nuu oo javaꞌa ka saꞌa ni? Chi vi ndee ñayiu ka saꞌa yika kuechi ka jiñaꞌa nui nuu inka ñayiu saꞌa yika kuechi, nagua ja ndaniꞌi ja ni jiñaꞌi yun.
34 E, se emprestardes
35 Su maa ni, ma vi saꞌa ni siun. Chi vi kaꞌan too ni ndee ñayiu ka kaꞌan uꞌu ña jin ni. Vi saꞌa ni javaꞌa, te vi kuñaꞌa nuu ni, su ma vi kondetu ni ja nagua vi ndaniꞌi ni. Chi kaꞌnu in ja vi kutaꞌu ni, te vi kokuu ni seꞌe ia Dios oo ndee sukun, chi kundaꞌu ini ya ndee ñayiu tu ka jini ja vi ndakuantaꞌu nuu ya vi ñayiu kueꞌe.
35 Amai, pois, a vossos inimigos, e fazei o bem, e emprestai, sem nada esperardes, e será grande o vosso galardão, e sereis filhos do Altíssimo; porque ele é benigno
36 Te vi kokuu ni ñayiu ndaꞌu ini nagua ndaꞌu ini Tata Dios.
36 Sede, pois, misericordiosos, como também vosso Pai é misericordioso.
37 ’Te ma vi xtavi kuechi ni inka ñayiu nagua ja ma xtavi kuechi ña ia Dios jin maa ni. Ma vi kaꞌan kuechi ni ja jaꞌa ñayiu, nagua ja ma kaꞌan kuechi ia Dios ja jaꞌa in in maa ni. Vi konekaꞌnu ini ni, nagua ja na konekaꞌnu ini ia Dios ja jaꞌa ni.
37 Não julgueis, e não sereis julgados; não condeneis, e não sereis condenados; soltai, e soltar-vos-ão.
38 Vi kuñaꞌa ni nuu inka ñayiu, te na ndataa ia Dios nuu maa ni, chi taa ya in kostal ja ni chitu guaꞌa, te kisi ya ja vi ñuꞌu tnutnuu, te vi chitu xini xini taa ya nuu ni. Chi vi nagua ka chikuaꞌa maa ni, suni saa ni ndachikuaꞌa ia Dios ja ndataa ya nuu ni, ―jiñaꞌa Jesús.
38 Dai, e ser-vos-á dado; boa medida, recalcada, sacudida e transbordando vos darão; porque com a mesma medida com que medirdes também vos medirão de novo.
39 Yun te ni kaꞌan ya in tnoꞌo jioniꞌni, te jiñaꞌa ya:
39 E disse-lhes uma parábola: Pode, porventura, um cego guiar outro cego? Não cairão ambos na cova?
40 Te suni saa nuu ja in tee ja vi inka ni kejaꞌa de skuaꞌa de, ma kuu kokuu kaꞌnu ka de nuu tee kaxtnoꞌo nuu de. Su nuu na xndiꞌi de skuaꞌa guaguaꞌa de, te kokuu inuu de jin tee ni kaxtnoꞌo nuu de.
40 O discípulo não é superior a seu mestre, mas todo o que for perfeito será como o seu mestre.
41 ’¿Te nau ja ka ndiaꞌa ni miꞌi inee nuu in ñani in tnaꞌa ni? Te tu ka ndakondiaꞌa ni vitu ja ndesi nuu maa ni.
41 E por que atentas tu no argueiro que está no olho do teu irmão e não reparas na trave que está no teu próprio olho?
42 Te ¿naxa kuu vi kuñaꞌa ni nuu in ñani in tnaꞌa ni: “Ñani, kuandetu ni na tau san joo miꞌi inee nuu ni”, te tu ka ndakondiaꞌa ni vitu ja ndesi nduchi nuu maa ni? Seꞌe ndijani ini, xtnañuꞌu ka vi xtajioo ni vitu ja ndesi nduchi nuu maa ni jian, nagua ja kuu vi kondiaꞌa guaꞌa ni ja vi tau ni miꞌi inee nuu in ñani in tnaꞌa ni.
42 Ou como podes dizer a teu irmão: Irmão, deixa-me tirar o argueiro que está no teu olho, não atentando tu mesmo na trave que está no teu olho? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e, então, verás bem para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 ’Tu na in yutnu guaꞌa ja kuun kiti vixin kueꞌe, te ni tu na yutnu kueꞌe ja kuun kiti vixin guaꞌa.
43 Porque não há boa árvore que dê mau fruto, nem má árvore que dê bom fruto.
44 Chi jin kiti vixin mamaa tnu, te kunio na yutnu kuu tnu. Chi tu kuun tichi iuu nuu tnu iñu, te ni uva ma vi ndaxtutuo nuu tnu iñu kanchu.
44 Porque cada árvore se conhece pelo seu próprio fruto; pois não se colhem figos dos espinheiros, nem se vindimam uvas dos abrolhos.
45 Te suni saa ni kuu jin in tee vaꞌa: Ndimaa tnoꞌo vaꞌa kaꞌan de, chi oo javaꞌa ini anu de. Su tee saꞌa jakueꞌe, chi maa ni tnoꞌo kueꞌe kaꞌan de, chi ni kaya ndevaꞌa jakueꞌe ini anu de. Chi nagua kaya ini anu ñayiu, te makana yuꞌi ja kaꞌin ―jiñaꞌa Jesús.
45 O homem bom, do bom tesouro do seu coração, tira o bem, e o homem mau, do mau tesouro do seu coração, tira o mal, porque da abundância do seu coração fala a boca.
46 Yun te jiñaꞌa ya:
46 E por que me chamais Senhor, Senhor, e não fazeis o que eu digo?
47 Na kaꞌan san na in kintnaꞌa inuu jin ndiꞌi ñayiu vajikuei ka nini tnoꞌo kaxtnoꞌo san, te ka skunkui.
47 Qualquer que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as observa, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Ka kintnaꞌa inui jin in tee ni saꞌa in veꞌe. Xtnañuꞌu ka ni jate kunu de ndee ni katuu yuu kaji, te yun ni sama de ja ni sonee de veꞌe de. Te nuu ni ndachitu ndute, te ni tee suaꞌa ni tee suaꞌa de veꞌe yun, su tu ni skanda ña de, chi nukuiin guaꞌa siki kava.
48 É semelhante ao homem que edificou uma casa, e cavou, e abriu bem fundo, e pôs os alicerces sobre rocha; e, vindo a enchente, bateu com ímpeto a corrente naquela casa e não a pôde abalar, porque estava fundada sobre rocha.
49 Su ñayiu ni onini tnoꞌo kaxtnoꞌo san, te tu ni skunkui, chi kintnaꞌa inui jin in tee ni sonee in veꞌe nuu ñuꞌu vita, te tu ni sama de jaꞌa veꞌe yun. Te nuu ni ndachitu ndute, te ni tee suaꞌa ni tee suaꞌa de veꞌe yun. Yun te ni ndonso, te ni naa ndiꞌi veꞌe yun ―jiñaꞌa ya.
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante ao homem que edificou uma casa sobre terra, sem alicerces, na qual bateu com ímpeto a corrente, e logo caiu; e foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.