Êxodo 23
Tutu ii - Kaꞌan ia Dios nuu ndiꞌi ñayiu (XTN) vs NVT
1 ’Ma kaꞌan ron tnoꞌo tnoꞌo siki inka ñayiu. Ma chituu ron ñayiu kueꞌe ndevaꞌa ja kokuu ron in testiu tnoꞌo.
1 “Não espalhe boatos falsos. Não coopere com pessoas perversas sendo falsa testemunha.
2 ’Te ma kondikin ron ñayiu kuaꞌa ja saꞌa ron jakueꞌe. Te nuu ka kana ña ja ndakani ron nuu kundaa in kuechi, ma kondikin ron nagua ka kaꞌan ñayiu kuaꞌa. Ma kaꞌan ron tnoꞌo tnoꞌo ja masu ndaa kuu.
2 “Não se deixe levar pela maioria na prática do mal. Quando o chamarem para testemunhar em um processo legal, não permita que a multidão o influencie a perverter a justiça.
3 Te ni ma chituu ron ñayiu ndaꞌu nuu kaꞌan kuechi nuu ja masu ndaa kuu.
3 E não incline seu testemunho em favor de uma pessoa só porque ela é pobre.
4 ’Te nuu ja ndaniꞌi ron in isndiki axi in mentu tee ka nee uꞌu tnaꞌa jin ron ja ni ndoñuꞌu ti, te kuaꞌan manusiaꞌa ti nuu de.
4 “Se você deparar com o boi ou o jumento perdido de seu inimigo, leve-o de volta ao dono.
5 Te nuu ja ni jini ron ja ni ndonso mentu tee kaꞌan uꞌu ña jin ron ja vee ndevaꞌa ndiso ti, te ma kondiaꞌa ron de suaꞌa ni, chi chituu de vi ndoneꞌe ron ti.
5 Se vir o jumento de alguém que o odeia cair sob o peso de sua carga, não faça de conta que não viu. Pare e ajude o dono a levantá-lo.
6 ’Te ma kaꞌan tnoꞌo ron siki ñayiu ndaꞌu nuu ndanduku niꞌnui yika kuechi.
6 “Não negue a justiça ao pobre em um processo legal.
7 ’Kujioo te ma koo ron nuu tee netniuu nuu kaꞌan ron tnoꞌo tnoꞌo. Te ma saꞌa ron ja kuu ñayiu tu na kuechi ni ñayiu ndaa, chi ma kaꞌan ruꞌun ja tu na kuechi ñayiu saꞌa jakueꞌe.
7 “Jamais acuse alguém falsamente. Jamais condene à morte uma pessoa inocente ou íntegra, pois eu nunca declaro inocente aquele que é culpado.
8 ’Te ma kuantaꞌu ron nagua ka skutaꞌu ña ñayiu, chi ja skutaꞌu yun jasi nuu ñayiu ja kaꞌan tnoꞌi, te tu kee ndaa tnoꞌo kaꞌan ñayiu ndaa.
8 “Não aceite subornos, pois eles o levam a fazer vista grossa para algo que se pode ver claramente. O suborno faz até o justo distorcer a verdade.
9 ’Ma saꞌa ndevaꞌa ron ñayiu inka ñuu, chi ja ni ka ojika ndaꞌu maa ron ñuu Egipto, te ja ka jini ron naxa ka ndoꞌo ron ja vi koo ron inka ñuu.
9 “Não explore os estrangeiros. Vocês sabem o que significa viver em terra estranha, pois foram estrangeiros no Egito.
10 ’Vi kutu iñu kuia, te vi ndaxtutu ron ja kee nuu ñundeꞌi ron.
10 “Plantem e colham os produtos da terra por seis anos,
11 Su kuia kuu uja, te ma vi kutu ron. Vi xndendoo ñuꞌu ron na ndatatu, te nagua kee suaꞌa ni, te na vi ndaxtutu ñayiu ka kundaꞌu ñuu ron ja vi kai. Te nagua ka xndendoi, te na vi kaa kiti yuku. Te suni saa ni vi saꞌa ron jin tnu uva ron vi tnu olivo ron.
11 mas, no sétimo ano, deixem que ela se renove e descanse sem cultivo. Permitam que os pobres do povo colham o que crescer espontaneamente durante esse ano. Deixem o resto para servir de alimento aos animais selvagens. Façam o mesmo com os vinhedos e os olivais.
12 ’Vi satniuu iñu kiuu, su kiuu kuu uja, te vi ndatatu ron, nagua ja na vi ndatatu isndiki ron vi mentu ron, te suni na vi ndatatu nunuu ñayiu ka jinokuechi nuu ron vi ñayiu inka ñuu ja vi nduu ndakui joo.
12 “Vocês têm seis dias da semana para realizar suas tarefas habituais, mas não devem trabalhar no sétimo. Desse modo, seu boi e seu jumento descansarão, e os escravos e estrangeiros que vivem entre vocês recuperarão as forças.
13 ’Te vi tavaꞌa ndiꞌi tnoꞌo ja ni kaꞌan rin yaꞌa. Te ma vi ndakakuneꞌe ron sivi inka chuꞌchi, ni ma vi kokaꞌan saꞌun ron sivi.
13 “Prestem muita atenção a todas as minhas instruções. Não invoquem o nome de outros deuses; nem mesmo mencionem o nome deles.”
14 ’Uni jichi vi kosaꞌa ron viko nuu rin ja kuia.
14 “A cada ano, celebrem três festas em minha honra.
15 Vi saꞌa ron viko xtaa vixin ja tu na levadura yiꞌi yoo ka xnani ron Abib, chi yoo yun ni ndekuei ron Egipto. Te vi saꞌa ron nagua ja ni tatnuni rin: uja kiuu vi kaa ron xtaa vixin ja tu na levadura yiꞌi. Te ndiꞌi ron vi kindaꞌa ja vi soko ron nuu rin.
15 Primeiro, celebrem a Festa dos Pães sem Fermento. Durante sete dias, o pão que vocês comerem será preparado sem fermento, conforme eu lhes ordenei. Celebrem essa festa anualmente no tempo determinado, no mês de abibe, pois é o aniversário de sua partida do Egito. Ninguém deve se apresentar diante de mim de mãos vazias.
16 ’Te suni vi saꞌa ron inka viko kiuu ka ndaxtutu ron jaxtnañuꞌu ja kee nuu ñundeꞌi ka jitu ron. Te viko kuu uni kuu nuu ka ndaxtutu ron ndiꞌi ja kee nuu ñundeꞌi ron xini kuia.
16 “Celebrem também a Festa da Colheita, quando me trarão os primeiros frutos de suas colheitas. “Por fim, celebrem a Festa da Última Colheita
17 ’Te ndiꞌi teyii kiꞌinkuei nuu maa rin ja kuu rin Jeovaa vi Jitoꞌo uni jichi ja kuia.
17 A cada ano, nessas três ocasiões, todos os homens de Israel devem comparecer diante do Soberano, o S enhor .
18 ’Te nuu ka soko ron kiti nuu rin, ma vi xnitnaꞌa ron niñi ti jin xtaa vixin ja yiꞌi levadura ja ka soko ron nuu rin, te ni ma vi xndendoo ron xeꞌen ti ja kokuu ndee inka kiuu.
18 “Não ofereçam o sangue de meus sacrifícios com pão que contenha fermento. E não guardem até a manhã seguinte a gordura das ofertas da festa.
19 ’Te vi kindaꞌa ron jaguaꞌa ka jaxtnañuꞌu ja kee nuu ñundeꞌi ron kiꞌinkuei ron veꞌe Jitoꞌo Dios ron. Te ma vi chioꞌo ron litu jin xikui nana ti.
19 “Quando fizerem a colheita, levem à casa do S enhor , seu Deus, o melhor de seus primeiros frutos. “Não cozinhem o cabrito no leite da mãe dele.”
20 ’Vi kondiaꞌa ja yaꞌa tetniuu rin in ia jinokuechi nuu rin ja koxnoꞌo ya nuu ron, te tavaꞌa ña ya nuu ichi kiꞌinkuei ron, te junsiaꞌa ña ya ndee nuu ni savaꞌa maa rin ja vi koo ron.
20 “Vejam, eu enviarei um anjo à sua frente para protegê-los ao longo da jornada e conduzi-los em segurança ao lugar que lhes preparei.
21 Vi kuantnoꞌo nuu ya, te vi konini tnoꞌo kaꞌan ya, te ma vi kokusoꞌo ron nuu ya, chi nuu tniuu maa rin kuaꞌan ya, te ma kuakaꞌnu ini ya jakueꞌe ka saꞌa ron.
21 Prestem muita atenção nele e obedeçam a suas instruções. Não se rebelem contra ele, pois é meu representante e não perdoará sua rebeldia.
22 Su nuu ja vi kuantnoꞌo ndija ron tnoꞌo kaꞌan ya, te vi saꞌa ron ndiꞌi nagua tatnuni rin, nuu ja saa, te vi konee uꞌu tnaꞌa maa rin jin ñayiu ka kaꞌan uꞌu ña jin ron, te koo rin siki ñayiu ka ndakoo siki ron.
22 Mas, se tiverem o cuidado de lhe obedecer e de seguir todas as minhas instruções, serei inimigo de seus inimigos e farei oposição aos que se opuserem a vocês.
23 Chi ia jinokuechi nuu rin koxnoꞌo nuu ron kiꞌinkuei ron, te junchiꞌi ña ya ñuu ñayiu amorreo vi ñayiu heteo vi ñayiu ferezeo vi ñayiu cananeo vi ñayiu heveo vi ñayiu jebuseo. Ñuu yaꞌa ka kuu ja xnaa ndiꞌi rin.
23 Meu anjo irá à sua frente e os conduzirá à terra dos amorreus, hititas, ferezeus, cananeus, heveus e jebuseus, e eu destruirei todas essas nações.
24 Te ma vi chiñuꞌu ron chuꞌchi ñayiu ñuu yun, ni ma vi kunukuechi ron nagua ka saꞌa maa ñayiu yun, chi suaꞌa vi skuechi ron chuꞌchi yun, te vi taꞌu ndiꞌi ron yuu ii ja ka oo yun.
24 Não adorem seus deuses, nem os sirvam de maneira alguma, e nem sequer imitem suas práticas. Antes, destruam-nas completamente e despedacem suas colunas sagradas.
25 Su vi chiñuꞌu ña jin maa rin ja kuu rin Jitoꞌo Dios ron, te saꞌa vii saꞌa vaꞌa rin xtaa vixin ron vi ndute ka jiꞌi ron.
25 “Sirvam somente ao S enhor , seu Deus, e eu os abençoarei com alimento e água e os protegerei de doenças.
26 Te ma vi koo ni in ñaꞌa ka nuu lulu ñuu ron, ni ñaꞌa ja ma kuu vi koo seꞌe, te saꞌa rin ja vi konaꞌa ron nuu ñuyiu.
26 Em sua terra, nenhuma grávida sofrerá aborto e nenhuma mulher será estéril. Eu lhes darei vida longa e plena.
27 ’Te saꞌa rin ja vi yuꞌu ndevaꞌa ña ñayiu yun jin ron, te vi kunu nuu ini ñayiu ndiꞌi ñuu nuu jinokuei ron, te vi kunu yuꞌu ñayiu ka kaꞌan uꞌu ña jin ron kiꞌinkuei.
27 “Enviarei pavor à sua frente e criarei pânico entre os povos cujas terras vocês invadirem. Farei todos os seus inimigos darem meia-volta e fugirem.
28 Te tetniuu rin timii naꞌnu vi koxnoꞌo ti nuu ron, nagua ja vi skunu ti ñayiu heveo vi ñayiu cananeo vi ñayiu heteo nuu kuaꞌankuei ron.
28 Sim, enviarei terror adiante de vocês para expulsar os heveus, os cananeus e os hititas,
29 Su ma skunu rin ndiꞌi ñayiu yun nuu ron invaa ni kuia, nagua ja ma kendoo maintnoꞌo ñuꞌu yun, te vi kaya kiti xeen, te vi ndakoo ti siki ron.
29 mas não os expulsarei num só ano, pois a terra ficaria deserta e os animais se multiplicariam e se tornariam uma ameaça para vocês.
30 Chi ndijoo ndijoo skunu rin jin nuu ron, guaa ndee na vi kaya ron, te vi kakuiko ron ñuꞌu yun ja vi jinkoo ron.
30 Eu os expulsarei aos poucos, até que sua população tenha aumentado o suficiente para tomar posse da terra.
31 Te kondiaꞌa maa rin ndenu vi kuneꞌu ñuꞌu ron, ndee mar kuaꞌa, te jinkituu ndee mar ñayiu filisteo, te ndee ñuꞌu teꞌa te kenta ndee yute Éufrates. Te xndendoo rin ñayiu ka oo ñuu yun nuu ndaꞌa maa ron, te vi skunu maa ron jin na kiꞌinkuei nuu ron.
31 Estabelecerei os limites de seu território desde o mar Vermelho até o mar Mediterrâneo, e do deserto do leste até o rio Eufrates. Entregarei em suas mãos os povos que hoje vivem na terra e os expulsarei de diante de vocês.
32 ’Te ma vi saꞌa ron ni in tratu jin ñayiu yun, te ni jin chuꞌchi ka nevaꞌi.
32 “Não façam tratados com eles nem com seus deuses.
33 Te ma vi kuandetu ron ja vi koi ñuu ron nagua ja ma vi skaꞌan ñai ja vi chiñuꞌu ron chuꞌchi, te vi saꞌi ja junkuei ron jin yika kuechi nuu rin, te jin yun kokuu ja vi jinaa ron ―jiñaꞌa ya.
33 Esses povos não devem habitar em sua terra, pois os fariam pecar contra mim. Se vocês servirem aos deuses deles, cairão na armadilha da idolatria”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Êxodo 23, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.