Daniel 4
Tutu ii - Kaꞌan ia Dios nuu ndiꞌi ñayiu (XTN) vs VC
1 Maa san kuu Nabucodonosor, rey ñayiu ndiꞌi ñuu naꞌnu vi ñayiu ñuu kueli ja ka oo nii ñuyiu vi ndiꞌi nuu saꞌan ja ka kaꞌin. Vi koo vii vi koo vaꞌa ni, vi vi koo mani ni.
1 Do rei Nabucodonosor a todos os povos, nações e pessoas de todas as línguas que habitam a terra, felicidade e prosperidade!
2 Jinkuaan ini san ja kaxtnoꞌo san taka seña vi tniuu naꞌnu ja ni saꞌa ia Dios oo ndee sukun yun jin san.
2 Pareceu-me bom fazer-vos conhecer os milagres e prodígios que o Deus Altíssimo operou em mim.
3 Ja nase vii naꞌnu seña saꞌa ya vi nase vii ndakui tniuu naꞌnu saꞌa ya. Su nuu tatnuni ya, chi nikuii nikani oo, te maa ya kuu Jitoꞌo in in tatatnoꞌo ja vajikuei.
3 Oh! como são grandes seus milagres e como são poderosos seus prodígios! Seu reinado é um reinado eterno, e sua dominação perdura de geração em geração.
4 Maa san kuu Nabucodonosor ja ni osii ini san veꞌe san vi ni okusii ini san jin ndiꞌi jaguaꞌa oo nuu veꞌe tniuu san.
4 Eu, Nabucodonosor, vivia tranqüilo em minha casa e próspero em meu palácio.
5 Su nuu jakuaa suaꞌa ni kii in jani nuu san ja ni siuꞌu ña, te nuu katuu san nuu jito san ni kii in ja ni ndakani ini san jin ja ni jini san yun, te ni yuꞌu ndevaꞌa san.
5 Tive um sonho que me assustou; os pensamentos que perpassavam pelo meu espírito quando no meu leito, bem como minhas visões, perturbaram-me.
6 Yun te ni tatnuni san ja ni kikuei ndiꞌi tee ndichi ka oo Babilonia nuu san, nagua ja na vi kaxtnoꞌo de naxa kei ja ni jani san yun.
6 Dei ordem para que fizessem vir à minha presença todos os sábios de Babilônia, a fim de que me dessem a interpretação de meu sonho.
7 Te ni kikuei tee ka jitotnuni, vi tee ka skuaꞌa siki kimi, vi tee ndichi, vi tee tasi, te ni ndakani san ja ni jani san, su tu ni ka jini de naxa kei jani yun.
7 Então acudiram os magos, os mágicos, os caldeus e os astrólogos, aos quais contei esse sonho, sem que eles todavia pudessem indicar-me o sentido.
8 Su sandiꞌi ni ka, te ni kee Daniel nuu san, suchi suni ka xnani Beltsasar, nagua nani chuꞌchi san, chi ini anu mai oo espíritu chuꞌchi ii ndevaꞌa, te ni ndakani san nui nagua ni jani san, te jiñaꞌa san:
8 Finalmente apresentou-se diante de mim Daniel, cognominado Baltazar, segundo o nome de meu deus, e em quem reside o espírito dos deuses santos. Narrei-lhe o sonho:
9 ―Beltsasar, suchi tatnuni nuu tee ka jitotnuni, ja jini rin ja oo ron jin espíritu chuꞌchi ii ndevaꞌa. Te ni in tnoꞌo oyuꞌu, tu nagua vijin ndevaꞌa kuu nuu maa ron ja kaꞌan ron. Konini na ndakani rin naxa ni jani rin, te kaꞌan ron naxa kei jani rin yun.
9 Baltazar, disse-lhe, chefe dos magos, sei que reside em ti o espírito dos deuses santos e que nenhum mistério te confunde. Dize-me então as visões que tive em sonho; dá-me a explicação.
10 Yaꞌa kuu ja ni jini rin nini katuu ka rin nuu jito rin:
10 Tais eram as visões do meu espírito, quando no meu leito: eu via, no meio da região, uma árvore de alto porte.
11 Te ni jaꞌnu yutnu yun, te ni kuu ndakui ndevaꞌa tnu,
11 Esta árvore cresceu, era vigorosa. O cimo tocava o céu, era avistada até nos confins da terra.
12 Te luu ndevaꞌa ka naꞌa ndaꞌa tnu,
12 Sua folhagem era bela, e seus abundantes frutos forneciam a todos o que comer. À sua sombra abrigavam-se os animais terrestres, nos seus ramos permaneciam os pássaros do céu e toda criatura tirava dela seu sustento!
13 ’Te nuu katuu ka rin nuu jito rin ni jini rin in ia jito ña, ia ii ja makuun ndee andivi.
13 Nas visões de meu espírito, quando no meu leito, vi {também} um santo vigilante que descia do céu,
14 Te ni kana jaa ndevaꞌa ya, te kachi ya suaꞌa:
14 e começou a gritar com voz possante; derrubai a árvore, desgalhai-a; fazei cair as folhas e dispersai seus frutos. Que os animais fujam de debaixo dela, que os pássaros abandonem seus ramos.
15 Su vi xndoo tinduꞌu tnu jin yoꞌo tnu nuu ñuꞌu jian,
15 Entretanto, deixai permanecer na terra o tronco e as raízes, mas atados por correntes de ferro e de bronze. Que seja molhado pelo orvalho do céu e tenha seu quinhão de erva com os animais terrestres.
16 Te na ndasama jajintnuni de,
16 Que se mude seu espírito; que em lugar de um espírito humano lhe seja dado um espírito animal e sete tempos passem sobre ele!
17 Te yaꞌa kuu tnundoꞌo ja ka kachi rin ja ka kuu rin ia jito ña,
17 Esta sentença é um decreto dos vigilantes, esta resolução é uma ordem dos santos, a fim de que os vivos saibam que o Altíssimo domina sobre a realeza humana, e a confere a quem lhe apraz e pode a ela elevar o mais abjeto dos mortais.
18 ―Yaꞌa kuu jani ja ni jani maa rin ja kuu rin rey Nabucodonosor. Te vitna, vi Beltsasar, te kaꞌan naxa kei jani rin yun, chi ni in tee ndichi ja ka oo nuu tatnuni rin, tu ka jinkuiꞌnu ini de ja vi kaxtnoꞌo de naxa kei jani rin yun. Su maa ron, chi kuu kaꞌan ron naxa kei jani yun, chi oo ron jin espíritu chuꞌchi ii ndevaꞌa ―jiñaꞌa de.
18 Eis o sonho que tive, eu, o rei Nabucodonosor. Portanto tu, Baltazar, dá-me a interpretação dele, porque nenhum dos sábios de meu reino foi capaz de fazê-lo. Tu o podes, porque em ti habita o espírito dos deuses santos.
19 Yun te ni saꞌu kuii ini san ja ndakani ini san, ja kuu san Daniel, ja suni ka xnani ña Beltsasar, te ni yuꞌu san jin ja vaji jajintnuni san ja ndakani ini san. Su ni kaꞌan rey, te kachi de:
19 Então Daniel {cognominado Baltazar} permaneceu alguns instantes perdido no tumulto de seus pensamentos, e o rei prosseguiu: Baltazar, este sonho e sua significação não devem perturbar-te! Meu senhor, replicou Daniel, possa o sonho ser para teus inimigos, e sua significação para teus adversários!
20 Yutnu ja ni jini ni, chi nijaꞌnu tnu vi ni kuu ndakui ndevaꞌa tnu, te ni jinonta xtuu tnu ndee ndika andivi, te vi ndee jaꞌa ñuyiu, te ndijin nukuiin tnu.
20 A árvore que viste crescer e tornar-se bela, cujo cimo tocava o céu e era avistada dos confins da terra,
21 Te luu ndevaꞌa ka naꞌa ndaꞌa tnu, te vii ndevaꞌa ni kuun ndiaꞌa tnu, te ndiꞌi ñayiu ñuyiu ka niꞌi ja ka jai nuu tnu, te nduꞌu tnu ni ka oo kiti yuku, te nuu ndaꞌa tnu ni ka otnaa kiti ndagua taka ti.
21 esta árvore de bela folhagem, de frutos abundantes que a todos dava o que comer, sob a qual viviam os animais terrestres, e em cujos ramos abrigavam-se os pássaros do céu,
22 Te yutnu yun kuu maa ni, vi tata rey, ja ni kuu sukun ni, te ni kuu ndakui ndevaꞌa ni. Te ja ni kuu kaꞌnu ndevaꞌa ni yun ni kenta ndee andivi, te ja tatnuni ni jika guaa ndee nuu jinkituu jaꞌa ñuyiu.
22 esta árvore, és tu senhor, que te tornaste grande e poderoso, cuja altura crescente atingiu os astros, cuja dominação estende-se até os confins da terra.
23 Te ja ni jini ni, vi tata rey, ja ndee andivi makuun in ia jito ña, ia ii, te kachi ya: “Vi kaꞌnde tinduꞌu tnu jin yoꞌo tnu nuu ñuꞌu jian, te vi kuꞌni tinduꞌu tnu jin in cadena ja kuu kaa vi bronce, te na koo maa neꞌu yuku kuii, te na kondajin maa jin yuyu kuun ndee andivi, te na vi koo maa jin kiti yuku neꞌu yuku kuii guaa ndee na yaꞌa jakueꞌe yun siki de nuu uja kuia”.
23 Por outro lado, o rei viu um santo vigilante descer do céu e exclamar: derrubai a árvore, desgalhai-a; mas deixai na terra o tronco e as raízes, se bem que atadas por correntes de ferro e de bronze no meio da erva do campo. Que seja molhado pelo orvalho do céu e viva com os animais terrestres até que sete tempos hajam passado sobre ele. Eis o que isto significa:
24 ’Yaꞌa kuu ja kei jani ni, vi tata rey, te suni yaꞌa kuu tnundoꞌo ja tetniuu ia Dios oo ndee andivi ja vaji siki maa jitoꞌo san rey:
24 trata-se aí, ó rei, de um decreto do Altíssimo concernente ao rei, meu senhor:
25 Vi keneꞌe siin ña jin ni neꞌu ñayiu, te vi koo ni jin kiti yuku, te kokaa ni yuku nagua ka jaa isndiki, te jin yuyu ja kuun ndee andivi kondajin ni. Te saa kondoꞌo ni, vi rey, nuu uja kuia, guaa ndee na ndakuni ni ja ia Dios oo ndee sukun kuu ia kaꞌnu ka ja tatnuni ya nuu ndiꞌi tee ka tatnuni ñuyiu. Te na ñayiu kaꞌan maa ya, te chitniuu ña ya ja kotatnuni.
25 Expulsar-te-ão de entre os homens para te fazer habitar com os animais do campo; pastarás ervas como os bois e serás molhado pelo orvalho do céu. Sete tempos passarão sobre ti, até que reconheças o domínio do Altíssimo sobre a realeza humana o qual a confere a quem lhe apraz.
26 Te ja jaꞌa ja tatnuni ja vi xtendoo tinduꞌu tnu jin yoꞌo maa yutnu yun nuu ñuꞌu, kei kaꞌan ja ndaniꞌi ii ni kotatnuni ni nuu na ndakuni ni ja ndee andivi oo maa ia tatnuni.
26 Se foi ordenado deixar intatos o tronco da árvore e suas raízes, é que tua realeza te será restituída logo que reconheças a soberania do céu.
27 Te yun kuu ja jikantaꞌu san nuu ni, vi tata rey, ja kuantaꞌu ni joo tnoꞌo xteku ña san: Saꞌa ndaa ni, te ma saꞌa ka ni yika kuechi. Ma saꞌa ka ni jakueꞌe, te kaꞌan ndaꞌu kaꞌan kee ni ñayiu ka kundaꞌu. Chi axi saa vatuni saa, te kokunuu ka ja koo vii koo vaꞌa ni, vi rey ―jiñaꞌi.
27 Queiras então, ó rei, aceitar meu conselho: resgata teu pecado pela justiça, e tuas iniqüidades pela piedade para com os infelizes; talvez com isso haja um prolongamento de tua prosperidade.
28 Te ndiꞌi tnundoꞌo yaꞌa ni kii siki rey Nabucodonosor.
28 Tudo isso aconteceu ao rei Nabucodonosor.
29 Chi nuu ni yaꞌa uxi uu yoo, te nini jiondita rey siki veꞌe tniuu maa Babilonia,
29 Doze meses mais tarde, o rei, passeando {nos terraços} do palácio real,
30 te ni kachi de: “Yaꞌa kuu maa ñuu kaꞌnu Babilonia ja ni saꞌa maa rin ja kuu maa ñuu nuu tatnuni rin. Te ni saꞌa rin jin ndiꞌi jakaꞌnu rin, nagua ja na koo jayiñuꞌu nuu maa rin”, kachi de.
30 fazia esta reflexão: eis aí verdadeiramente a grande Babilônia, que construí para fazer dela uma mansão real por meu poder soberano, e para servir à glória de minha majestade!
31 Te vi nini kaꞌan ka rey tnoꞌo yun, te ni kenta in tnoꞌo ndee andivi, te jiñaꞌa: “Rey Nabucodonosor, nuu maa ron kaꞌan rin, ja ni ka kindee nuu tatnuni ron,
31 Falava ainda, quando uma voz baixou do céu: anunciam a ti, rei Nabucodonosor, que teu reino te foi arrebatado.
32 te vi keneꞌe siin ña jin ron neꞌu ñayiu, te vi koo ron jin kiti yuku, te kokaa ron yuku nagua ka jaa isndiki nuu uja kuia, guaa ndee na ndakuni ron ja ia Dios oo ndee sukun kuu ia kaꞌnu ka ja tatnuni ya nuu ndiꞌi tee ka tatnuni ñuyiu. Te na ñayiu kaꞌan maa ya, te chitniuu ña ya ja kotatnuni”, jiñaꞌa tnoꞌo yun.
32 Vão expulsar-te dentre os homens para te fazer viver entre os animais dos campos; pastarás ervas como os bois. Sete tempos passarão sobre ti, até que reconheças que o Altíssimo domina sobre a realeza humana e que a confere a quem lhe apraz.
33 Te vi maa ore saa, ni skunkuu tnoꞌo yun siki Nabucodonosor, te ni ka keneꞌe siin ña jin de neꞌu ñayiu, te ni ojaa de yuku nagua ka jaa isndiki, te ni ondajin yiki kuñu de jin yuyu ja kuun ndee andivi, guaa ndee ni ka kuu nani ixi xini de, na kuinio tnoo yaꞌa naꞌnu, te ni ka kuu nani tnii de na kuinio tnii kiti ndagua.
33 No mesmo momento, o oráculo pronunciado sobre Nabucodonosor cumpriu-se; ele foi expulso dentre os homens e pastou ervas como os bois; seu corpo foi molhado pelo orvalho do céu. Seu pêlo cresceu como penas de águia e suas unhas, como unhas de pássaro.
34 Te nuu ni jino tiempu, te ni ndanenuu maa san ja kuu san Nabucodonosor ichi andivi, te ni ndikuiꞌnu kaji ini san. Yun te ni chiñuꞌu san ia Dios oo ndee sukun, te ni saꞌa kaꞌnu san ja vii ndevaꞌa kuu kaꞌnu ia oo nikuii nikani.
34 Ao terminar os dias marcados, eu, Nabucodonosor, levantei os olhos para o céu. A razão voltou-me e eu bendisse o Altíssimo; louvei e glorifiquei aquele que vive eternamente, cuja dominação é perpétua, cujo reino subsiste de idade em idade.
35 Te masu nagua ka kuu saꞌun ñayiu ñuyiu nuu ya,
35 Diante dele nenhum habitante da terra tem importância; age como quer tanto em se tratando do exército celestial quanto em relação aos habitantes terrenos. Ninguém pode bater-lhe na mão e perguntar-lhe: Que fazeis aí?
36 Te vi maa ore saa, ni ndikuiꞌnu ini san, te ni ka ndajiokuiin jayiñuꞌu vi jakaꞌnu jayeꞌe tajan nuu tatnuni san. Te ni kikuei tee ka netniuu naꞌnu jin san vi tee ka xteku ña ja ni ka ndanduku ña de jin san. Te ni nukondee tuku san ja ni tatnuni san nuu ñuu san, te kuaꞌa ka jakaꞌnu ni nukonevaꞌa san saa nagua ni onevaꞌa san ama ka.
36 Nesse mesmo instante a razão me foi restituída, com o brilho de minha realeza, minha majestade e meu esplendor. Meus conselheiros e meus nobres vieram procurar-me; fui reintegrado à frente do meu reino e meu poder achou-se aumentado.
37 Te vitna ndakuantaꞌu maa san, ja kuu san Nabucodonosor, vi chiñuꞌu san vi saꞌa kaꞌnu san ia kuu rey ndee andivi, chi ndiꞌi tniuu saꞌa ya kuu tniuu ndaa, te ichi ndaa kuu ichi ya, te kuu saꞌa ndaꞌu ya ñayiu ka saꞌa teyii mai ―jiñaꞌa de suaꞌa.
37 Agora, eu, Nabucodonosor, louvo, exalto e glorifico o rei do céu, cujas obras são todas justas e cujos caminhos são retos, e que tem o poder de humilhar aqueles que procedem com orgulho.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 4, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.