Lucas 7
MARO KINDENI KAWA ŊGUA (XSI) vs NVT
1 Yesu ipanananzi tamâta lâ, ŋineŋga ilâ Kaperneam lawea ilo.
1 Quando Jesus terminou de dizer tudo isso à multidão, entrou em Cafarnaum.
2 Aku tamâta toŋge imo lawea ŋinde, i uru ikai koipu pa Rom nenzi zugu tamâta ŋgu toŋge. I ne wurâta tamâta toŋge uru imo kuku, aku koipu nde ilo ndo keno pa ne tamâta ŋinde. Andeta wurâta tamâta ŋinde ikai pukoŋa, aku laiti ŋana imâte kâ.
2 Naquela ocasião, um escravo muito estimado de um oficial romano estava enfermo, à beira da morte.
3 Koipu nde iloŋo pâri tu Yesu imâ lâ, ande kala isupwanzi Isrel ŋgu nenzi katonâŋa pinde tu silâ pa Yesu. I ilo ŋalae ndo tu kinzi ma sino Yesu tu imâ iveta ne wurâta tamâta ŋinde tini ara kilo.
3 Quando o oficial ouviu falar de Jesus, mandou alguns líderes judeus lhe pedirem que fosse curar seu escravo.
4 Kinzi katonâŋa nde simâ pa Yesu, aku sino kaika tu, “Koipu ŋinde nde tamâta ara ndo. Mine nde ara ŋana noko ma kuvila i.
4 Os líderes suplicaram insistentemente que Jesus socorresse o homem, dizendo: “Ele merece sua ajuda,
5 I uru tini mwasa pa kinda Juda tamâta, aku i tamwata muŋga isukama ŋana kapa nema luma ŋana pasauŋa kâ.”
5 pois ama o povo judeu e até nos construiu uma sinagoga”.
6 Ŋineŋga Yesu iyoka kunzi silâ.
6 Jesus foi com eles, mas, antes de chegarem à casa, o oficial mandou alguns amigos para dizer: “Senhor, não se incomode em vir à minha casa, pois não sou digno de tamanha honra.
7 Ŋana duvi ŋinde kâ, naŋa iloŋgu patea tu naneŋgu ara toŋge ŋana naŋa warakâŋgu ma amâ aporo pa noko, nde tia. Taitu naŋa kaloŋgu tawana tu ambo noko ma kuporo ŋgua nâ, ande naneŋgu tamâta ŋinde ma tini ara kilo.
7 Não sou digno sequer de ir ao seu encontro. Basta uma ordem sua, e meu servo será curado.
8 Ŋana tu naŋa uru aveta wurâta panzi tamâta ŋalaŋala pinde, aku naŋa warakâŋgu kala akai poe panzi zugu tamâta ŋgu toŋge. Ambo naŋa apai toŋge tu, ‘Kulâ!’, ande ma ilâ. Ambo naŋa apai toŋge tu, ‘Kumâ!’, ande ma imâ. Ambo naŋa aporo pa naneŋgu wurâta tamâta toŋge tu, ‘Kuveta wurâta ŋine!’, ande i ma iveta.”
8 Sei disso porque estou sob a autoridade de meus superiores e tenho autoridade sobre meus soldados. Só preciso dizer ‘Vão’, e eles vão, ou ‘Venham’, e eles vêm. E, se digo a meus escravos: ‘Façam isto’, eles fazem”.
9 Yesu iloŋo koipu ne ŋgua ŋine, aku i wisi motu. Ŋineŋga itale ku iporo ŋgua panzi tamâta ŋgu ŋalae soka kuku i ŋinde mine tu, “Opopo, tamâta ŋine nde tinikoa ma! Taitu naŋa aporo mao nâ pami tu naŋa muŋga amora tamâta toŋge lâ Isrel ŋgu ne kalo-tawana irerege kuku tamâta ŋine ne kalo-tawana, ande tia ndo.”
9 Quando Jesus ouviu isso, ficou admirado. Voltou-se para a multidão que o seguia e disse: “Eu lhes digo a verdade: jamais vi fé como esta em Israel!”.
10 Yesu iporo ŋgua ŋine lâ, ŋineŋga koipu ninambwe wukale ŋinde nde sipile Yesu ku sitaulo silâ pa luma kilo. Silâ sipâŋga lâ, ande simora koipu ne wurâta tamâta ŋinde nde tini ara kilo lâ.
10 E, quando os amigos do oficial voltaram para a casa dele, encontraram o escravo em perfeita saúde.
11 Zo pinde ilâ lâ, ŋineŋga Yesu ilâ pa lawea toŋge, i ŋa tu Nen lawea. Aku Yesu ne pâri-tamâta sitavanzi tamâta ŋgu ŋalae nde soka kuku silâ.
11 Logo depois, Jesus foi com seus discípulos à cidade de Naim, e uma grande multidão o seguiu.
12 Yesu nde iyoka ilâ ipâŋga lawea ŋinde ne ŋgumbi tini laiti lâ. Ŋineŋga ipakâtu kunzi tamâta pinde sikale tamâta limoa toŋge karae siyâti simâ. Tamâta limoa ŋinde tina nde taine mwala, aku i natu taituni ŋine ŋga imâte lâ. Aku lawea ŋinde ne tamâta ŋgu ŋalae nde soka kuku taine mwala ŋinde simâ.
12 Quando ele se aproximou da porta da cidade, estava saindo o enterro do único filho de uma viúva, e uma grande multidão da cidade a acompanhava.
13 Maro Ŋalae nde imora taine mwala ŋinde, aku kalo sukâŋa ndo ŋana. Mine kala ipai tu, “Noko kuta ndimo”.
13 Quando o Senhor a viu, sentiu profunda compaixão por ela. “Não chore!”, disse ele.
14 Ŋineŋga Yesu iyoka ilâ tini laiti, aku io mbau kâki lâ rombe-rombe kulu. Iveta mine lâ, ŋineŋga kinzi tamâta kala sikale mateŋa ŋinde nde simandi. Ŋineŋga Yesu iporo tu, “Tamâta limoa, naŋa apaino tu kumandi sânda!”
14 Então foi até o caixão, tocou nele e os carregadores pararam. E disse: “Jovem, eu lhe digo: levante-se!”.
15 Aku ndainani nâ tamâta limoa muŋga imâte ŋinde nde imo via kilo, kala imandi sânda isaŋona, aku kawa iporo ŋgua. Ŋineŋga Yesu io i taulo pa tina kilo.
15 O jovem que estava morto se levantou e começou a conversar, e Jesus o devolveu à sua mãe.
16 Kinzi tamâta ŋgu ŋalae nde simora Maro Kindeni ne kaika ŋinde, aku kinzi rârâni wisinzi motutu. Aku sipanea Maro Kindeni sisuka i ŋa kâki lâ âta, ku siporo tu, “Opopo, ŋgua-tulâŋa tamâta ŋalae toŋge ipâŋga lâ kala imo ŋgininda! Maro Kindeni nde imâ ipâŋga ŋana ivilanzi ne tamâta kâ marumbu lâ!”
16 Grande temor tomou conta da multidão, que louvava a Deus, dizendo: “Um profeta poderoso se levantou entre nós!” e “Hoje Deus visitou seu povo!”.
17 Ŋineŋga kinzi tamâta ŋinde nde nzarananzi ku silâ pa Judia tâno wa nia pinde wa, aku situ Yesu parina ŋinde isala nia ilâ.
17 Essa notícia sobre Jesus se espalhou por toda a Judeia e seus arredores.
18 Yoane Lââ-Liliŋa Tamwata ne pâri-tamâta nde silâ sitapâri papa ŋana vetâŋa rârâni Yesu iveta ŋinde.
18 Os discípulos de João Batista lhe contaram tudo que Jesus estava fazendo. Então João chamou dois de seus discípulos
19 Ŋineŋga Yoane isarawanzi ne pâri-tamâta rua, aku isupwanzi silâ pa Maro Ŋalae ŋana sikasoŋa mine; “Tiambo nokoni kala tamâta ŋinde Maro Kindeni muŋga ipa ŋgua tu ma isupwa imâ, tiya?, ma kao tinima ŋana tamâta toŋge.”
19 e os enviou ao Senhor, para lhe perguntar: “O senhor é aquele que haveria de vir, ou devemos esperar algum outro?”.
20 Yoane ne pâri-tamâta rua ŋinde simâ sipâŋga kuku Yesu lâ. Ŋineŋga sipai Yesu tu, “Yoane Lââ-Liliŋa Tamwata isupwa maka rua kamâ pa noko ŋana kakasoŋano mine; tiambo nokoni kala tamâta ŋinde Maro Kindeni muŋga ipa ŋgua tu ma isupwa imâ, tiya?, ma kao tinima ŋana tamâta toŋge.”
20 Os dois discípulos de João encontraram Jesus e lhe disseram: “João Batista nos enviou para lhe perguntar: ‘O senhor é aquele que haveria de vir, ou devemos esperar algum outro?’”.
21 Lâ zoni ndaina, Yesu nde iveta wurâta ŋana izavaru pukoŋa kie-kie piti lâ kinzi tamâta rârâ tininzi, aku iveta wurâta ŋana isokinzi koroani saka piti lâ tamâta rârâ ilonzi tona. Aku ivetanzi tamâta rârâ muŋga matanzi leva-leva nde simora nia.
21 Naquela mesma hora, Jesus curou muitas pessoas de suas doenças, enfermidades e espíritos impuros, e restaurou a visão a muitos cegos.
22 Mine kala Yesu itu lâ Yoane ne pâri-tamâta rua ŋinde kawanzi mine tu, “Miki kalâ katapâri pa Yoane ŋana vetâŋa wa mâsi rârâni miki kamora ku kaloŋo ŋine: kinzi tamâta muŋga matanzi leva-leva nde simora nia, aŋga kinzi tamâta muŋga kenzi sakamao nde soka nzâla silâ. Kinzi tamâta muŋga tininzi saga-saga nde sipâŋga tininzi mbâra-mbâra lâ, aŋga kinzi tamâta muŋga taŋanzi pasâe nde siloŋo ŋgua. Kinzi mateŋa tamâta nde simandi simo vianzi kilo, aŋga kinzi sugorai tamwatanzi nde siloŋo pâri ara lâ.
22 Em seguida, disse aos discípulos de João: “Voltem a João e contem a ele o que vocês viram e ouviram: os cegos veem, os aleijados andam, os leprosos são purificados, os surdos ouvem, os mortos são ressuscitados e as boas-novas são anunciadas aos pobres”.
23 Ambo tamâta toŋge ikai nâna ŋana ne kalo-tawana kâ, ambo i ma imandi kaika ku ipono muli sondo pa naŋa, ande Maro Kindeni ne nzâmbe ara ikeno pa tamâta ŋinde.”
23 E disse ainda: “Felizes são aqueles que não se sentem ofendidos por minha causa”.
24 Yoane Lââ-Liliŋa Tamwata ne pâri-tamâta ŋinde nde silâ lâ, ŋineŋga Yesu iporo ŋgua panzi tamâta ŋgu simo kuku i ŋinde. Ipainzi tu, “Miki muŋga kalâ pa nia bilimu ŋana kaloŋo Yoane Lââ-Liliŋa Tamwata ne ŋgua kâ, aku lâ zo ŋinde miki katu kamora sâ. Tiambo miki kalâ tu kamora kuli toŋge, lawea itili ilâ wa imâ wa, tiya? Mine tia.
24 Depois que os discípulos de João saíram, Jesus começou a falar a respeito dele para as multidões: “Que tipo de homem vocês foram ver no deserto? Um caniço que qualquer brisa agita?
25 Mine nde miki kalâ tu kamora sâ. Tiambo miki kalâ tu kamora tamâta toŋge uru isiŋga pasawaŋa arara, tiya? Mine tia. Kinzi tamâta uru sitambira nenzi mbumbu ŋana sisiŋga pasawaŋa wa siŋgâra arara lâ tininzi, ande kinzi tamâta mine uru simo koipu ŋalaŋala nenzi luma ilo nâ.
25 Afinal, o que esperavam ver? Um homem vestido com roupas caras? Não, quem veste roupas caras e vive no luxo mora em palácios.
26 Mine nde miki kalâ tu kamora sâ. Tiambo miki kalâ tu kamora ŋgua-tulâŋa tamâta toŋge, tiya? Mao nâ, miki kalâ tu kamora ŋgua-tulâŋa tamâta toŋge. Andeta miki ŋandai kamora ŋgua-tulâŋa tamâta kaa nâ ŋga.
26 Acaso procuravam um profeta? Sim, ele é mais que profeta.
27 Kinzi ŋgua-tulâŋa tamâta muŋgâŋa nde siloŋo Maro Kindeni kawa ŋgua, ŋineŋga siŋgere ŋgua ŋana Yoane lâ pepa tini mine tu,
27 João é o homem ao qual as Escrituras se referem quando dizem: ‘Envio meu mensageiro adiante de ti, e ele preparará teu caminho à tua frente’.
28 Naŋa aporo mao nâ pami; ikura zo muŋgâŋa rârâni, ande tamâta toŋge imo tamâta ŋalae kala i ŋa ipole Yoane ŋa, ande tia ndo. Ambo taitu miki kaloŋo ŋga; lâ ŋgu ŋine Maro Kindeni ikai maro papa, ande tamâta ea imo kinzi tamâta rârâni kalonzi, ande i ŋa ŋalae ndo, ipole Yoane ŋa.”
28 Eu lhes digo: de todos que nasceram de mulher, nenhum é maior que João Batista. E, no entanto, até o menor no reino de Deus é maior que ele”.
29 (Kinzi tamâta rârâ siloŋo ŋgua ŋine ŋana Yoane kâ, ku sindeka siporo tu, “Maro Kindeni ne vetâŋa nde sondo ndo!” Aku kinzi tamâta pinde uru siveta wurâta pa Rom ŋana mbumbu kaiŋa kâ kala siporo ŋgua kaŋa taituni. Kinzi nenzi ŋgua ŋinde nde duvi mine; kinzi muŋga sikai lââ-liliŋa lâ Yoane mbau.
29 Todos que ouviram as palavras de Jesus, até mesmo os cobradores de impostos, concordaram que o caminho de Deus era justo, pois tinham sido batizados por João.
30 Aŋga kinzi tamâta lâ Parisai ŋgu wa kinzi pananâŋa tamâta ŋana ŋgua tukuŋa kâ, ande kinzi ŋinde muŋga tininzi pwâka tu Yoane ma ililinzi, aku sipu mulinzi pa Maro Kindeni ne nzâla ara ŋinde Yoane muŋga itula pwataki panzi.)
30 Os fariseus e mestres da lei, no entanto, rejeitaram o propósito de Deus para eles, pois recusaram o batismo de João.
31 Aku Yesu iporo kilo tu, “Ayo, naŋa ma asia ŋgua mana ŋana vetâŋa kinzi tamâta uru siveta lâ zo ŋine. Kinzi nde tamâta mana.
31 “Assim, a que posso comparar o povo desta geração?”, perguntou Jesus.
32 Kinzi nde sitogonzi lâlu kiri-kiri ilonzi kalonzi soki-soki sisaŋona ao ŋgini ku sisarâwa pa nawalanzi tu, ‘Opopo, maka kambana kauro ŋana miki ma kakina kiniŋa, andeta miki tinimi pwâka tu kaki. Aŋga maka kawâŋgi wâŋgiŋa kalo-kalo kâ, andeta miki tinimi pwâka tu kata.’”
32 “Como posso descrevê-los? São como crianças que brincam na praça. Queixam-se a seus amigos: ‘Tocamos flauta, e vocês não dançaram, entoamos lamentos, e vocês não choraram’.
33 Ŋineŋga Yesu itula ŋgua siâŋa ŋine ne duvi pwataki panzi tu, “Yoane Lââ-Liliŋa Tamwata indi kaika pa tamwata ŋana ika puroŋa wa inu waini wa. Aŋga miki nde kavaligi i mine tu, ‘Koroani saka imo kuku i!’
33 Quando João Batista apareceu, não costumava comer e beber em público, e vocês disseram: ‘Está possuído por demônio’.
34 Aŋga naŋa Tamâta Natu uru aka wa anu wa, andeta miki kavaligi naŋa tu, ‘Kamora ŋga, i tamâta ŋana ika kâpwa wa inu waini ŋalae tina! Aku iveta mete kunzi tamâta sakamao ŋana mbumbu kaiŋa kâ wa kinzi kiesaka tamwatanzi wa!’
34 O Filho do Homem, por sua vez, come e bebe, e vocês dizem: ‘É comilão e beberrão, amigo de cobradores de impostos e pecadores’.
35 Andeta Maro Kindeni uru iwae wurâta sondo panzi ne tamâta rârâni, kala miki kamora kanaŋo pwataki lâ.”
35 Mas a sabedoria é comprovada pela vida daqueles que a seguem.”
36 Tamâta toŋge lâ Parisai ŋgu nde ino Yesu tu ma imâ ika kuku i lâ ne luma ilo. Mine kala Yesu ilâ isaŋona tamâta ŋinde ne luma ilo ŋana ika kâpwa kâ.
36 Um dos fariseus convidou Jesus para jantar. Jesus foi à casa dele e tomou lugar à mesa.
37 Andeta taine toŋge imo lawea ŋinde tona, i muŋga iveta mâsi sakamao kie-kie. Taine ŋinde iloŋo ŋgua tu Yesu ika lâ Parisai tamâta ŋinde ne luma ilo, kala ikai ne samimi, kulu ŋalae wa kuwae ara wa, aku imâ pa Yesu.
37 Quando uma mulher daquela cidade, uma pecadora, soube que ele estava jantando ali, trouxe um frasco de alabastro contendo um perfume caro.
38 Taine ŋinde imâ imandi Yesu kie tini pa muli kâ, aku imo ita nâ. Aku i mata sulu indu ndue Yesu kie tini. Ŋineŋga taine ŋinde ikai taine kulu pwau ku ipu i mata sulu ŋinde piti lâ Yesu kie tini. Aku inzumwa Yesu kie kumbu, ŋana itula taine ilo pwataki tu imege ŋana i kâ. Ŋineŋga ikai samimi kuwae ara ŋinde ku iyoli lâ Yesu kie.
38 Em seguida, ajoelhou-se aos pés de Jesus, chorando. As lágrimas caíram sobre os pés dele, e ela os secou com seu cabelo; e continuou a beijá-los e a derramar perfume sobre eles.
39 Aŋga Parisai tamâta ŋinde, ina muŋga ino Yesu tu ma imâ ika kuku, ande imora taine iveta mâsi mine lâ Yesu tini, aku i ilo patea mine tu, “Ambo tamâta ŋine nde ŋgua-tulâŋa tamâta mao, ande i ma isama taine ŋine kilala pwataki tu i nde kiesaka taine; andeta isama ŋine tia.”
39 Quando o fariseu que havia convidado Jesus viu isso, disse consigo: “Se este homem fosse profeta, saberia que tipo de mulher está tocando nele. Ela é uma pecadora!”.
40 Andeta Yesu isama tamâta ŋinde ne ilo-kalo pwataki lâ. Mine kala ipai tu, “Saimon, naŋa iloŋgu ŋgua tini pa noko”. Aku Saimon nde iporo taulo tu, “Pananâŋa, noko kutula ne ŋgua ŋinde pwataki aloŋo.”
40 Jesus disse ao fariseu: “Simão, tenho algo a lhe dizer”. “Diga, mestre”, respondeu Simão.
41 Ŋineŋga Yesu iporo itambira ŋgua tu, “Tamâta toŋge ne mbuku keno pa kinzi tamâta rua. I ne mbuku kala ikeno pa tamâta toŋge nde ipâŋga lâ mbumbu tamâta ŋalae taitu (100); aŋga i ne mbuku kala ikeno pa tamâta toŋge nde ipâŋga lâ mbumbu saŋao nâ.
41 Então Jesus lhe contou a seguinte história: “Um homem emprestou dinheiro a duas pessoas: quinhentas moedas de prata a uma delas e cinquenta à outra.
42 Kinzi rua sikura tu situ ŋana tamâta ŋalae ne mbuku ŋinde kâ, nde tia. Mine kala tamâta ŋinde ipile ne mbuku ŋinde. Ayo, noko ilo patea tu tamâta ndia lâ kinzi rua ma ilo ndo keno pa tamâta ŋinde.”
42 Como nenhum dos devedores conseguiu lhe pagar, ele generosamente perdoou ambos e cancelou suas dívidas. Qual deles o amou mais depois disso?”.
43 Aku Saimon nde itu lâ kawa mine tu, “Naŋa iloŋgu patea tu tamâta kala ipile ne mbuku ŋalae tina ŋinde ma ilo ndo keno papa”. Aku Yesu ipai tu, “Noko ne pateâŋa ŋine nde ara”.
43 Simão respondeu: “Suponho que aquele de quem ele perdoou a dívida maior”. “Você está certo”, disse Jesus.
44 Ŋineŋga Yesu itale ku mata ilâ imora taine ŋinde, aku ipai Saimon tu, “Noko kumora taine ŋai. Naŋa amâ noko ne luma ilo, andeta noko ŋandai lââ kulua naŋa ŋana apua keŋgu, ikura kinda Juda nenda mâsi mine. Aŋga taine ŋine nde ipua keŋgu lâ taine mata sulu, aku ikai taine kulu pwau ku ipu mata sulu ŋinde piti lâ keŋgu.
44 Então voltou-se para a mulher e disse a Simão: “Veja esta mulher ajoelhada aqui. Quando entrei em sua casa, você não ofereceu água para eu lavar os pés, mas ela os lavou com suas lágrimas e os secou com seus cabelos.
45 Aku noko ŋandai kunzumwa naŋa gawulâŋgu itogo ne mete mine ŋga; aŋga naŋa nanayoni amâ noko ne luma ilo lee imâ ipâŋga lâ ŋine, aku taine ŋine nde itula ne ilo pwataki tu imege ŋana naŋa kâ, kala imo inzumwa naŋa keŋgu kumbu.
45 Você não me cumprimentou com um beijo, mas, desde a hora em que entrei, ela não parou de beijar meus pés.
46 Aku noko ŋandai pwai samimi ku kuyoli naŋa kuluŋgu, ikura kinda Juda nenda mâsi mine. Aŋga taine ŋine nde ikai samimi kulu ŋalae wa kuwae ara wa, aku imo iyoli lâ keŋgu.
46 Você não me ofereceu óleo para ungir minha cabeça, mas ela ungiu meus pés com um perfume raro.
47 Mine kala naŋa aporo ŋgua pa noko mine: kinda tamora taine ŋine tu i tini mwasa ndo pa naŋa. Mine kala kinda tasama tu Maro Kindeni izavaru taine ŋine ne kiesaka rârâni piti lâ tini marumbu lâ. Ambo tamâta toŋge ipamorai tu i ne kiesaka mota mwata nâ keno lâ tini, ŋineŋga Maro Kindeni izavaru kiesaka ŋinde piti, ande tamâta ŋinde ma tini mwasa ŋalae koŋa pa Maro Kindeni, nde tia.”
47 “Eu lhe digo: os pecados dela, que são muitos, foram perdoados e, por isso, ela demonstrou muito amor por mim. Mas a pessoa a quem pouco foi perdoado demonstra pouco amor”.
48 Ŋineŋga Yesu iporo pa taine ŋinde mine tu, “Maro Kindeni izavaru noko ne kiesaka rârâni piti lâ tini”.
48 Então Jesus disse à mulher: “Seus pecados estão perdoados”.
49 Kinzi tamâta rârâni kala sisaŋona sika kuku Yesu ŋinde nde siloŋo ŋgua ŋine lâ, aku wisinzi motu sipakasoŋa warakanzi tu, “Ayo, tamâta ŋine nde ea ŋga izavaru kiesaka piti lâ tamâta tininzi, a?”
49 Os homens que estavam à mesa diziam entre si: “Quem é esse que anda por aí perdoando pecados?”.
50 Ŋineŋga Yesu ipai taine tu, “Noko ne kalo-tawana ikeno pa naŋa; mine kala Maro Kindeni ikai noko piti lâ kondoma ilo lâ. Noko pwoka tava wisi pisi nâ kulâ.”
50 E Jesus disse à mulher: “Sua fé a salvou. Vá em paz”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.